cytochrom P450
Cytochrom P450 to nadrodzina enzymów zawierających hem, które odgrywają kluczową rolę w metabolizmie wielu substancji zarówno endogennych, jak i egzogennych, w tym leków, toksyn i związków chemicznych. Enzymy te są obecne we wszystkich tkankach organizmu, ale najwyższe stężenie występuje w wątrobie, gdzie stanowią główny element układu detoksykacyjnego.
W praktyce klinicznej znajomość działania cytochromu P450 jest niezwykle istotna ze względu na jego udział w interakcjach lekowych. Enzymy CYP450 mogą być induktorami (przyspieszającymi metabolizm) lub inhibitorami (hamującymi metabolizm) innych leków, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapeutycznej lub nasilenia działań niepożądanych. Szczególnie ważne w praktyce są izoformy CYP3A4, CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP1A2.
Polimorfizm genetyczny enzymów cytochromu P450 jest przyczyną zmienności osobniczej w metabolizmie leków. W zależności od aktywności enzymatycznej pacjentów dzieli się na metabolizatorów: szybkich, pośrednich, wolnych i ultraszybkich. Znajomość tych różnic jest fundamentem medycyny spersonalizowanej i umożliwia dostosowanie dawkowania leków do indywidualnych potrzeb pacjenta, minimalizując ryzyko działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Oxaliplatin Eugia 5 mg/ml
Farmakokinetyka oksaliplatyny została szczegółowo scharakteryzowana na podstawie analizy ultrafiltratu platyny, obejmującej zarówno formy czynne, jak i nieaktywne. Badania przeprowadzono w dwóch schematach dawkowania: 85 mg/m² co 2 tygodnie oraz 130 mg/m² co 3 tygodnie. Maksymalne stężenia (Cmax) wynosiły odpowiednio 0,814 ± 0,193 µg/mL i 1,21 ± 0,10 µg/mL, a pole pod krzywą stężenia w czasie (AUC0-48) 4,19 ± 0,647 µg·h/mL oraz 8,20 ± 2,40 µg·h/mL. Okresy półtrwania t1/2β oscylowały wokół 16 godzin, a objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym (Vss) wynosiła 440 ± 199 L dla dawki 85 mg/m² i 582 ± 261 L dla dawki 130 mg/m². Oksaliplatyna wykazuje szybkie przenikanie do tkanek oraz silne, nieodwracalne wiązanie z erytrocytami i albuminami, co wpływa na długie okresy półtrwania w tych macierzach. Biotransformacja zachodzi głównie nieenzymatycznie, bez udziału cytochromu P450, a eliminacja odbywa się przede wszystkim przez nerki, z około 54% dawki wydalanej z moczem w ciągu 5 dni.
albumina surowicy, analiza kompartmentowa, analiza niekompartmentowa, AUC, białko osocza, biotransformacja, cytochrom P450, diaminocykloheksan, dystrybucja w organizmie, eliminacja leku, enzym wątrobowy, klirens, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, kumulacja leku, maksymalne stężenie, niewydolność nerek, objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, platyna podlegająca ultrafiltracji, pochodna platyny, rozkład nieenzymatyczny, stan równowagi, Vss, wiązanie z czerwonymi krwinkami, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Glimepiride Aurovitas 3 mg
Glimepiride Aurovitas, dostępny w dawkach 2 mg, 3 mg i 4 mg, jest pochodną sulfonylomocznika stosowaną w leczeniu cukrzycy typu 2 poprzez stymulację wydzielania insuliny z komórek beta trzustki. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na glimepiryd, inne sulfonylomoczniki lub sulfonamidy, a także u osób z cukrzycą typu 1, śpiączką cukrzycową, kwasicą ketonową oraz ciężkimi zaburzeniami czynności nerek i wątroby. W tych stanach ryzyko powikłań, takich jak reakcje alergiczne, hipoglikemia czy niewystarczająca kontrola glikemii, jest znaczne, co wymaga zastosowania insulinoterapii. Ponadto, tabletki zawierają laktozę jednowodną (około 155-157 mg na tabletkę), co stanowi istotne ograniczenie u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
choroba niedokrwienna serca, ciała ketonowe, cukrzyca typu 2, cukrzyca typu I, cytochrom P450, diuretyk tiazydowy, glimepiryd, gospodarka węglowodanowa, insulinoterapia, komórki beta trzustki, kortykosteroid, kwasica ketonowa, lek hiperglikemizujący, lek hipoglikemizujący, nadwrażliwość na glimepiryd, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, pochodna sulfonylomocznika, poziom glukozy we krwi, przedłużona hipoglikemia, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, śpiączka cukrzycowa, sulfonamidy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności tarczycy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie nadnerczy, zaburzenie przysadki, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Quetiapin NeuroPharma 100 mg
Kwetiapina, substancja czynna leku Quetiapin NeuroPharma, charakteryzuje się dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym, niezależnie od przyjmowania pokarmu, co umożliwia elastyczne dawkowanie. W organizmie ulega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, głównie przez izoenzym CYP3A4, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu norkwetiapiny, którego stężenie molowe w stanie stacjonarnym wynosi około 35% stężenia związku macierzystego. Farmakokinetyka kwetiapiny i norkwetiapiny jest liniowa w zakresie dawek terapeutycznych (300–800 mg/dobę), co pozwala na przewidywalne dostosowanie dawki. Lek wykazuje wysokie powinowactwo do białek osocza (około 83%), a mniej niż 5% substancji jest wydalane w postaci niezmienionej, co potwierdza intensywny metabolizm. Większość metabolitów jest wydalana przez nerki (około 73% radioaktywności) oraz w mniejszym stopniu z kałem (21%).
biodostępność, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, farmakokinetyka, genotoksyczność, hipertrofia komórek pęcherzykowych tarczycy, indukcja enzymatyczna, inhibitory enzymatyczne, interakcje lekowe, izoenzymy cytochromu P450, kwetiapina, norkwetiapina, polipragmazja, prolaktyna, Quetiapin NeuroPharma, stan stacjonarny, toksyczność zarodkowo-płodowa, wiązanie z białkami osocza, zaćma - Leksykon leków
Interakcje leku – Busulfan Accord 6 mg/ml
Busulfan Accord (6 mg/ml) wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Itrakonazol znacząco zmniejsza klirens busulfanu, co zwiększa ryzyko toksyczności i wymaga ścisłego monitorowania lub wyboru alternatywnego leku przeciwgrzybiczego, np. flukonazolu, który nie wykazuje takich interakcji. Metronidazol i ketobemidon podnoszą stężenie busulfanu w osoczu, co również zwiększa ryzyko działań niepożądanych. Paracetamol obniża poziom glutationu, prowadząc do zmniejszenia klirensu busulfanu i potencjalnego wzrostu toksyczności. W schematach kondycjonujących BuCy2 i BuMel kluczowe jest zachowanie odstępu czasowego >24 godzin między busulfanem a cyklofosfamidem lub melfalanem, aby ograniczyć ryzyko choroby zarostowej żył wątrobowych (VOD) i innych toksyczności. Fenytoina indukuje S-transferazę glutationową przy doustnym podaniu busulfanu, co może zmniejszać jego stężenie, natomiast benzodiazepiny (diazepam, klonazepam, lorazepam) nie wykazują istotnych interakcji i są preferowane w profilaktyce drgawek.
benzodiazepina, choroba zarostowa żył wątrobowych, cyklofosfamid, cytochrom P450, deferazyroks, diazepam, efekt mielosupresyjny, farmakokinetyka populacyjna, fenytoina, fludarabina, flukonazol, glutation, granisetron, hepatotoksyczność, itrakonazol, ketobemidon, klirens busulfanu, klonazepam, lek przeciwgrzybiczy, lorazepam, melfalan, metronidazol, ondansetron, paracetamol, profilaktyka drgawek, profilaktyka przeciwgrzybicza, przeszczepienie komórek macierzystych, S-transferaza glutationowa, schemat BuCy2, schemat BuMel, schemat FB, środek przeciwbólowy, terapia przeciwwymiotna, VOD - Leksykon substancji czynnych
Waleriana – Przeciwwskazania stosowania
Waleriana (Valerianae tinctura) jest stosowana jako środek uspokajający, jednak jej użycie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy (w przypadku Kropli żołądkowych), u dzieci poniżej 12 roku życia oraz u osób źle tolerujących preparaty zawierające walerianę. Preparaty takie jak Antinervinum zawierają sorbitol (1,5 g/5 ml) i etanol (28-34% V/V, do 1,3 g/5 ml), natomiast Krople żołądkowe charakteryzują się wysoką zawartością etanolu (65-72% V/V), co stanowi dodatkowe przeciwwskazanie u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem, padaczką czy schorzeniami neurologicznymi. Wskazane jest również unikanie stosowania u kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa.
alkoholizm, Antinervinum, benzodiazepina, choroba neurologiczna, choroba wątroby, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa żołądka, cytochrom P450, duszność, działanie niepożądane, etanol, interakcja farmakokinetyczna, kozłek lekarski, krople żołądkowe, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpadaczkowy, lek sedatywny, nadwrażliwość na substancje, nalewka gorzka, nalewka z dziurawca, nalewka z mięty pieprzowej, objawy nadwrażliwości, obrzęk, owrzodzenie, padaczka, sorbitol, świąd, szyszki chmielu, waleriana, wyciąg z głogu, wysypka, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Danengo 75 mg
Dabigatran eteksylan, prolek przekształcany do aktywnego dabigatranu, charakteryzuje się niską biodostępnością około 6,5% po podaniu doustnym, z osiąganiem maksymalnego stężenia (Cmax) w osoczu w ciągu 0,5-2 godzin u zdrowych osób. W okresie pooperacyjnym wchłanianie jest opóźnione do około 6 godzin, co wiąże się z działaniem znieczulenia ogólnego i porażeniem mięśniówki przewodu pokarmowego. Pokarm wydłuża czas do Cmax o około 2 godziny, natomiast uszkodzenie integralności kapsułek zwiększa biodostępność o 37-75%. Dabigatran wykazuje umiarkowane wiązanie z białkami osocza (34-35%) i objętość dystrybucji 60-70 L. Metabolizm obejmuje hydrolizę do aktywnej formy oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z klirensem około 100 mL/min, co odpowiada przesączaniu kłębuszkowemu. Okres półtrwania u osób starszych wynosi około 11-14 godzin, wydłużając się u pacjentów z niewydolnością nerek.
acyloglukuronid, białko transportowe P-gp, biodostępność, cytochrom P450, dabigatran, dabigatran eteksylan, działanie przeciwzakrzepowe, esteraza, hemodializa, hydroksypropylometyloceluloza, klasyfikacja Childa-Pugha, kwas glukuronowy, niewydolność nerek, niezastawkowe migotanie przedsionków, objętość dystrybucji, okres półtrwania, prolek, przesączanie kłębuszkowe, schyłkowa niewydolność nerek, stan stacjonarny, stężenie dabigatranu w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, znieczulenie ogólne, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – VIXARGIO 10 mg
Rywaroksaban, substancja czynna leku VIXARGIO, wykazuje szybkie i niemal całkowite wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 2-4 godzin, z biodostępnością 80-100% dla dawki 10 mg, niezależnie od przyjmowania z posiłkiem. Farmakokinetyka jest niemal liniowa do dawki 15 mg, z umiarkowaną zmiennością osobniczą (CV 30-40%), choć w dniu zabiegu chirurgicznego zmienność ekspozycji wzrasta do 70%. Rywaroksaban silnie wiąże się z białkami osocza (92-95%), ma umiarkowaną objętość dystrybucji (~50 l) i jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz mechanizmy niezależne od cytochromu P450. Eliminacja zachodzi zarówno przez nerki (ok. 50% dawki, w tym 1/3 w postaci niezmienionej), jak i z kałem. Okres półtrwania wynosi 5-9 godzin u młodych osób, a u osób starszych 11-13 godzin. Nie stwierdzono istotnych różnic farmakokinetycznych między płciami ani rasami.
białko BCRP, białko transportowe P-gp, biodostępność doustna, cytochrom P450, czas protrombinowy, czynnik Xa, enzymy CYP3A4, klasyfikacja Childa-Pugha, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, model Emax, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie równowagi, odczynnik Neoplastin, okres półtrwania, półtrwanie w fazie eliminacji, profilaktyka pierwotna ŻChZZ, przewód pokarmowy, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie nerkowe, zależność PK/PD, zmienność osobnicza, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Soolantra 10 mg/g
Farmakokinetyka iwermektyny stosowanej miejscowo w kremie Soolantra 10 mg/g została szczegółowo zbadana u dorosłych pacjentów z ciężką postacią trądziku różowatego. Po około 2 tygodniach regularnego stosowania osiągany jest stan stacjonarny, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) wynoszącym średnio 2,1 ± 1,0 ng/ml (zakres 0,7–4,0 ng/ml) i czasem do osiągnięcia Cmax około 10 ± 8 godzin. Pole pod krzywą stężenia w czasie (AUC0-24h) w stanie stacjonarnym wynosi średnio 36 ± 16 ng·h/ml (zakres 14–75 ng·h/ml), co wskazuje na znacznie niższą ogólnoustrojową ekspozycję w porównaniu do doustnej dawki 6 mg iwermektyny (AUC0-24h: 134 ± 66 ng·h/ml). Iwermektyna wykazuje bardzo wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza, głównie albuminą, bez istotnego wiązania z erytrocytami. Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi średnio 6 dni (145 godzin, zakres 92–238 godzin), a eliminacja jest zależna od stopnia wchłaniania przez skórę.
albumina surowicza, białko osocza, CYP3A4, cytochrom P450, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytrocyt, farmakokinetyka, faza eliminacji, hepatocyt, iwermektyna, mikrosom wątrobowy, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, trądzik różowaty, wiązanie z białkami, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin/Ezetimibe Teva 10 mg + 10 mg
Preparat Rosuvastatin/Ezetimibe Teva, zawierający rozuwastatynę i ezetymib, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii hipolipemizującej. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania z cyklosporyną, która zwiększa AUC rozuwastatyny 7-krotnie oraz AUC ezetymibu 3,4- do 12-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko działań niepożądanych. Inhibitory proteaz (np. atazanawir z rytonawirem) powodują około 3-krotne zwiększenie ekspozycji na rozuwastatynę, wymagając modyfikacji dawki. Gemfibrozyl i fenofibrat zwiększają stężenia obu substancji, co wiąże się z ryzykiem miopatii i kamicy żółciowej. Kwas fusydowy w terapii ogólnoustrojowej jest przeciwwskazany ze względu na ryzyko rabdomiolizy. Leki zobojętniające sok żołądkowy obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, co można częściowo zminimalizować przez podanie ich 2 godziny po statynie. Ponadto, rozuwastatyna może zwiększać INR u pacjentów leczonych antagonistami witaminy K, co wymaga monitorowania.
antagonista witaminy K, antykoagulant, BCRP, białko transportowe, cholesterol LDL, choroba pęcherzyka żółciowego, choroba wątroby, CPK, cyklosporyna, cytochrom P450, czas protrombinowy, doustny środek antykoncepcyjny, działanie hipolipemizujące, ekspozycja na rozuwastatynę, enzym wątrobowy, fibrat, fluindion, gemfibrozyl, glekaprewir i pibrentaswir, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor HMG-CoA reduktazy, inhibitor proteazy, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja lekowa, kamica żółciowa, kolestyramina, kwas fusydowy, lek zobojętniający sok żołądkowy, miopatia, niewydolność nerek, OATP1B1, rabdomioliza, rozuwastatyna i ezetymib, warfaryna, złogi żółciowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Leuzek 100 mg
Imatynib, metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą znacząco wpływać na jego stężenie w osoczu. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, zwiększają Cmax imatynibu o 26% i AUC o 40%, co wymaga ostrożności i ewentualnej redukcji dawki. Z kolei induktory CYP3A4, np. ryfampicyna, obniżają Cmax i AUC imatynibu odpowiednio o 54% i 74%, co może prowadzić do niepowodzenia terapeutycznego i wskazuje na konieczność unikania jednoczesnego stosowania. Imatynib hamuje również metabolizm innych leków metabolizowanych przez CYP3A4 i CYP2D6, powodując wzrost ich stężeń, co jest szczególnie istotne w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak cyklosporyna, takrolimus, pimozyd, fentanyl czy metoprolol (wzrost Cmax i AUC o 23%). Monitorowanie kliniczne i dostosowanie dawkowania tych leków jest zalecane.
alkaloid sporyszu, antybiotyk makrolidowy, azol przeciwgrzybiczy, bloker kanału wapniowego, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, glejak złośliwy, heparyna niskocząsteczkowa, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, ketokonazol, L-asparaginaza, lek antyarytmiczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lewotyroksyna, mielosupresja, O-glukuronidacja paracetamolu, opioidowy lek przeciwbólowy, ostra białaczka limfoblastyczna Philadelphia, pochodna kumaryny, rabdomioliza, ryfampicyna, statyna, symwastatyna, triazolobenzodiazepina, tyreoidektomia, warfaryna - Leksykon substancji czynnych
Aspartam – Interakcje
Aspartam (E 951), stosowany jako substancja pomocnicza w lekach takich jak Ayupil (z klozapiną, zawierający od 1,6 mg do 24,8 mg aspartamu na tabletkę) oraz Mirtagen (z mirtazapiną, zawierający od 3 mg do 9 mg aspartamu na tabletkę), może wpływać na farmakodynamikę i farmakokinetykę leków, zwłaszcza tych działających na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Aspartam może modyfikować metabolizm dopaminy i serotoniny, co jest istotne przy stosowaniu leków przeciwpsychotycznych i przeciwdepresyjnych. Ponadto, wpływa na próg drgawkowy u pacjentów z padaczką oraz może oddziaływać na metabolizm leków przez enzymy cytochromu P450, zwłaszcza CYP1A2 i CYP3A4, co wymaga uwagi przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów (np. fluwoksaminy, kofeiny) lub induktorów (np. omeprazolu). Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu z lekami przeciwpsychotycznymi depot, inhibitorami MAO, SSRI, benzodiazepinami, opioidami oraz lekami przeciwhistaminowymi ze względu na ryzyko nasilenia działania sedatywnego i innych poważnych interakcji.
aspartam, azolowy lek przeciwgrzybiczny, benzodiazepina, biodostępność, cytochrom P450, działanie sedatywne, erytromycyna, fenytoina, hipotensja ortostatyczna, induktor CYP1A2, inhibitor CYP1A2, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, klozapina, kwas walproinowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, mirtazapina, noradrenalina, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, próg drgawkowy, przełom nadciśnieniowy, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca, zapaść krążeniowa, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Crosuvo Plus 40 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Crosuvo Plus łączy rozuwastatynę i ezetymib, których farmakokinetyka obejmuje wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i eliminację. Rozuwastatyna charakteryzuje się biodostępnością około 20%, osiąga Cmax po około 5 godzinach, wykazuje wysokie (~90%) wiązanie z albuminami i objętość dystrybucji około 134 l. Metabolizowana jest w niewielkim stopniu (~10%) głównie przez CYP2C9, a jej metabolity N-demetylowane mają około 50% aktywności biologicznej, podczas gdy laktonowe są nieaktywne. Eliminacja odbywa się głównie z kałem (~90%), z okresem półtrwania około 19 godzin i klirensem osoczowym około 50 l/godz. Ezetymib szybko się wchłania, osiągając Cmax dla glukuronianu fenolowego w 1-2 godziny, a dla niezmienionego leku w 4-12 godzin, wiąże się silnie z białkami osocza (99,7%), jest metabolizowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym i eliminuje się głównie drogą żółciowo-kałową (78% w kale, 11% w moczu), z okresem półtrwania około 22 godzin. Wspólne podanie 10 mg obu substancji powoduje 1,2-krotny wzrost AUC rozuwastatyny u pacjentów z hipercholesterolemią, co wskazuje na interakcje farmakokinetyczne i potencjalne farmakodynamiczne.
AUC, białko BCRP, biodostępność bezwzględna, cholesterol LDL, cytochrom P450, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka liniowa, genotypowanie, glukuronian ezetymibu, hepatocyty, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna, izoenzym CYP2C9, klirens kreatyniny, krążenie jelitowo-wątrobowe, polimorfizm SLCO1B1, reakcja fazy I, reduktaza HMG-CoA, rodzinna hipercholesterolemia heterozygotyczna, rozuwastatyna i ezetymib, sitosterolemia, skala Childa-Pugha, stężenie maksymalne, transporter OATP-C, transporter OATP1B1 - Leksykon leków
Interakcje leku – Kastel 20 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Kastel, zawierający rozuwastatynę i ramipryl, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a jej stężenie w osoczu może ulegać istotnemu zwiększeniu pod wpływem inhibitorów tych białek, co podnosi ryzyko miopatii. Przykładowo, jednoczesne stosowanie z cyklosporyną powoduje 7-krotne zwiększenie AUC rozuwastatyny i jest przeciwwskazane. Inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir/rytonawir) zwiększają AUC rozuwastatyny 1,5-3,1-krotnie, co wymaga ograniczenia dawki do maksymalnie 10 mg/dobę. Gemfibrozyl i inne fibraty podwajają ekspozycję na rozuwastatynę i zwiększają ryzyko miopatii, dlatego zaleca się maksymalną dawkę 20 mg/dobę oraz ścisłe monitorowanie. Ponadto, kwas fusydowy w połączeniu ze statynami znacząco podnosi ryzyko rabdomiolizy, co wymaga przerwania terapii rozuwastatyną podczas stosowania kwasu fusydowego. Leki zobojętniające obniżają stężenie rozuwastatyny o około 50%, dlatego zaleca się zachowanie co najmniej 2-godzinnego odstępu między podaniem tych leków.
afereza lipoprotein, antagonista witaminy K, BCRP, białko transportowe, cytochrom P450, darolutamid, dysfagia, gemfibrozyl, hemofiltracja, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hiperkaliemia, hipoglikemia, inhibitor DPP-4, inhibitor mTOR, inhibitor neprylizyny, inhibitor proteazy, kortykosteroid, kwas acetylosalicylowy, kwas fusydowy, lek cytostatyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek zobojętniający, miopatia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, OATP1B1, obrzęk naczynioruchowy, rabdomioliza, reakcja rzekomoanafilaktyczna, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna i ramipryl, sakubitryl walsartan, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, sympatomimetyk wazopresyjny, tikagrelor, układ renina-angiotensyna-aldosteron - Leksykon leków
Interakcje leku – Zyvoxid 2 mg/ml
Linezolid, będący odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy (IMAO), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie linezolidu z innymi inhibitorami MAO, lekami sympatykomimetycznymi (np. pseudoefedryną, fenylopropanolaminą), serotoninergicznymi (SSRI, opioidy) oraz dekstrometorfanem, ze względu na ryzyko przełomu nadciśnieniowego i zespołu serotoninowego. W badaniach klinicznych odnotowano wzrost ciśnienia skurczowego o 30-40 mmHg przy koadministracji linezolidu z pseudoefedryną, podczas gdy monoterapia linezolidem powodowała wzrost o 11-15 mmHg. Zaleca się ścisłe monitorowanie pacjentów oraz stopniowe dostosowywanie dawek leków wazopresyjnych. Ponadto, ze względu na hamowanie metabolizmu tyraminy przez MAO, należy unikać spożywania pokarmów bogatych w tyraminę (dojrzałe sery, wyciągi z drożdży, niedestylowane napoje alkoholowe, fermentowane produkty sojowe), aby zapobiec ryzyku przełomu nadciśnieniowego.
AUC, ciśnienie skurczowe, Cmax, cytochrom P450, dekstrometorfan, działania niepożądane, fenylopropanolamina, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitory monoaminooksydazy, INR, interakcje lekowe, izoenzymy CYP, leki serotoninergiczne, leki sympatykomimetyczne, leki wazopresyjne, linezolid, nadciśnienie tętnicze, opioidy, OUN, parametry krzepnięcia, przełom nadciśnieniowy, pseudoefedryna, receptor dopaminergiczny, ryfampicyna, SSRI, tyramina, warfaryna, zaburzenia funkcji OUN, zespół serotoninowy, Zyvoxid