AUC
Area Under the Curve (AUC) to parametr statystyczny używany w medycynie do oceny skuteczności diagnostycznej testów i wartości predykcyjnej biomarkerów. Najczęściej odnosi się do obszaru pod krzywą ROC (Receiver Operating Characteristic), która obrazuje zależność między czułością a swoistością testu diagnostycznego.
W farmakologii klinicznej AUC (Area Under the plasma Concentration-time curve) oznacza pole pod krzywą stężenia leku we krwi w funkcji czasu. Parametr ten jest kluczowy w badaniach biorównoważności leków i farmakokinetyce, pozwalając na ocenę całkowitej ekspozycji organizmu na substancję czynną po podaniu pojedynczej dawki.
Wartość AUC ma istotne znaczenie w doborze dawkowania leków, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek lub wątroby, gdzie metabolizm i wydalanie substancji czynnych mogą być zmienione. W onkologii i innych dziedzinach medycyny parametr ten służy również do monitorowania odpowiedzi na leczenie i dostosowywania protokołów terapeutycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fluconazole Kabi 2 mg/ml
Flukonazol wykazuje zbliżone właściwości farmakokinetyczne po podaniu dożylnym i doustnym, z biodostępnością około 90%, co umożliwia płynne przejście z terapii szpitalnej do ambulatoryjnej. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest w ciągu 0,5-1,5 godziny, a stężenia leku są proporcjonalne do dawki. Stan stacjonarny osiągany jest po 4-5 dniach, jednak zastosowanie dawki nasycającej pozwala na jego przyspieszenie do 2 dni. Flukonazol charakteryzuje się objętością dystrybucji zbliżoną do całkowitej objętości wody ustrojowej, niskim wiązaniem z białkami osocza (11-12%) oraz doskonałą penetracją do tkanek i płynów, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego (do 80% stężenia osoczowego), skóry (stężenia w warstwie rogowej do 73 μg/g przy dawce 50 mg/dobę) oraz paznokci (4,05 μg/g w zdrowych paznokciach po 4 miesiącach terapii 150 mg/tydzień). Metabolizm flukonazolu jest minimalny, z 80% dawki wydalanej przez nerki w postaci niezmienionej, a okres półtrwania wynosi około 30 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę lub raz na tydzień w wybranych wskazaniach.
AUC, biodostępność, dawka nasycająca, dawkowanie flukonazolu, dawkowanie jednorazowe, dystrybucja leku, farmakokinetyka flukonazolu, grzybica paznokci, grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, hemodializa, infekcja grzybicza, inhibicja enzymatyczna, inhibitor CYP, izoenzymy cytochromu P450, kandydoza pochwy, klirens kreatyniny, klirens leku, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, penetracja leku, płytka paznokciowa, stan stacjonarny, stężenie maksymalne leku, stężenie w osoczu, terapia przeciwgrzybicza, wcześniactwo - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Banxiol 2,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne apiksabanu (Banxiol 2,5 mg) potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa substancji czynnej, bez wykazania szczególnego zagrożenia dla człowieka. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym zaobserwowano efekty farmakodynamiczne związane z działaniem inhibitora czynnika Xa na parametry krzepnięcia krwi, manifestujące się tendencją do nieznacznego krwawienia lub jego braku. Wyniki te należy interpretować ostrożnie ze względu na potencjalnie niższą wrażliwość zwierząt do efektów krwotocznych w porównaniu z ludźmi. Dodatkowo, badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały mutagennego ani kancerogennego potencjału apiksabanu, a ocena wpływu na płodność, rozwój zarodkowo-płodowy oraz pourodzeniowy nie wskazała na istotne ryzyko teratogenne czy negatywny wpływ na funkcje reprodukcyjne. Dane przedkliniczne dotyczące populacji pediatrycznej również nie ujawniły specyficznych zagrożeń dla dzieci i młodzieży.
aktywny transport leku, apiksaban, AUC, Cmax, działanie farmakodynamiczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, inhibitor czynnika Xa, kancerogenność, kaskada krzepnięcia, krzepnięcie krwi, mutagenność, parametr farmakokinetyczny, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie leku do mleka, rakotwórczość, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowo-płodowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Doxar 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa doksazosyny, substancji czynnej leku Doxar, obejmowały długotrwałe testy karcynogenności, mutagenności oraz wpływu na płodność. W badaniach karcynogenności, trwających do 24 miesięcy, stosowano maksymalne tolerowane dawki 40 mg/kg mc/dobę u szczurów oraz 120 mg/kg mc/dobę u myszy, co odpowiadało odpowiednio 8- i 4-krotnej ekspozycji AUC w porównaniu do dawki 16 mg/dobę u ludzi. Wyniki nie wykazały działania rakotwórczego. Testy mutagenności potwierdziły brak genotoksyczności, nie stwierdzając mutacji genowych ani aberracji chromosomowych po ekspozycji na doksazosynę i jej metabolity.
aberracja chromosomowa, AUC, badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, doksazosyna, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ustrojowa, karcynogeneza, maksymalna tolerowana dawka, mutacja genowa, mutagenność, odwracalność, płodność męska, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, wpływ na płodność, zmiana genetyczna, zmniejszenie płodności - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Siofor XR 1000 mg 1000 mg
Siofor XR 1000 mg, zawierający 1000 mg metforminy chlorowodorku (780 mg metforminy), charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym. Po jednorazowym podaniu doustnym po posiłku osiąga średnie maksymalne stężenie (Cmax) metforminy w osoczu na poziomie 1214 ng/ml w około 5 godzin (zakres 4-10 godzin). Preparat jest biorównoważny z dwoma tabletkami Siofor XR 500 mg podanymi jednocześnie, zarówno na czczo, jak i po posiłku, z podobnymi parametrami Cmax i AUC. Wchłanianie metforminy jest istotnie zwiększone przez posiłek – AUC wzrasta o 77%, Cmax o 26%, a Tmax wydłuża się o około 1 godzinę. Metformina wykazuje brak kumulacji po wielokrotnym podaniu, nawet przy dawkach do 2000 mg, a zmienność farmakokinetyczna jest porównywalna do form o natychmiastowym uwalnianiu.
AUC, biorównoważność, Cmax, ekspozycja na lek, erytrocyty, farmakokinetyka, faza eliminacji, filtracja kłębuszkowa, klirens nerkowy, kompartment dystrybucji, metformina chlorowodorek, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie doustne, przedłużone uwalnianie, stan stacjonarny, wiązanie z białkami, wydzielanie kanalikowe, zmienność wewnątrzosobnicza - Leksykon substancji czynnych
Imatynib – Właściwości farmakokinetyczne
Imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych i GIST, charakteryzuje się wysoką biodostępnością doustną (98%) oraz znaczną międzyosobniczą zmiennością farmakokinetyczną. Po podaniu doustnym w dawkach od 25 do 1000 mg obserwuje się liniowy wzrost AUC, a okres półtrwania wynosi około 18 godzin, co uzasadnia dawkowanie raz na dobę. Lek wiąże się w 95% z białkami osocza, głównie albuminą i kwaśną alfa-glikoproteiną, co wpływa na jego dystrybucję. Metabolizowany jest głównie przez CYP3A4 do aktywnego metabolitu N-demetylowanego, którego AUC stanowi około 16% AUC imatynibu. Wydalanie odbywa się głównie z kałem (68%) i moczem (13%), z czego 25% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej. Wpływ posiłku na farmakokinetykę jest niewielki, z 11% obniżeniem Cmax i wydłużeniem tmax o 1,5 godziny po posiłku wysokotłuszczowym.
AUC, białko osocza, biodostępność, biotransformacja, Cmax, CML, CYP3A4, cytochrom P-450, dawkowanie leku, farmakokinetyka, GIST, imatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor kompetycyjny, klirens imatynibu, klirens pozorny, kwaśna alfa-glikoproteina, mikrosomy, niewydolność wątroby, nowotwór hematologiczny, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, objętość dystrybucji, okres półtrwania, paklitaksel, Ph+ ALL, pochodna N-demetylowa piperazyny, przerzut nowotworowy, przewlekła białaczka szpikowa, stan stacjonarny, stężenie osoczowe, wskaźnik masy ciała, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie hematologiczne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Dulsevia 90 mg
Duloksetyna, jako inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI), wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas laktacji. Badania przedkliniczne wykazały toksyczny wpływ na reprodukcję przy ekspozycji układowej (AUC) niższej niż maksymalna ekspozycja kliniczna u ludzi, co sugeruje potencjalne ryzyko dla płodu. Dane kliniczne z dużych badań obserwacyjnych (USA: 2500 kobiet, UE: 1500 kobiet) nie potwierdziły zwiększonego ryzyka poważnych wad wrodzonych przy stosowaniu duloksetyny w I trymestrze, jednak nie wykluczono ryzyka wad serca. Stosowanie leku po 20. tygodniu ciąży wiązało się z nieznacznym wzrostem ryzyka przedwczesnego porodu (około 6 dodatkowych przypadków na 100 kobiet), a także zwiększonym ryzykiem krwotoku poporodowego przy ekspozycji w miesiącu przed porodem. Istnieje również potencjalne ryzyko przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodków (PPHN) ze względu na mechanizm działania podobny do SSRI.
AUC, drgawki, drżączka, drżenie, duloksetyna, ekspozycja kliniczna, hipotonia, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, krwotok poporodowy, laktacja, pierwszy trymestr ciąży, poród przedwczesny, przetrwałe nadciśnienie płucne noworodków, receptor serotoninergiczny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, toksyczność matczyna, wada serca, wrodzona wada rozwojowa, zaburzenie oddechowe, zespół odstawienia duloksetyny, zespół odstawienia noworodkowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ritonavir Aurovitas 100 mg
Rytonawir, podawany w formie tabletek powlekanych 100 mg, charakteryzuje się złożonym profilem farmakokinetycznym z Tmax około 4 godzin i klirensem nerkowym poniżej 0,1 l/h. Po podaniu wielokrotnym obserwuje się indukcję enzymatyczną prowadzącą do zmniejszenia minimalnych stężeń leku, stabilizujących się po około 2 tygodniach terapii. Wartości Cmax wahają się od 0,84 ± 0,39 µg/ml przy dawce 100 mg raz na dobę do 11,2 ± 3,6 µg/ml przy dawce 600 mg dwa razy na dobę, a AUC od 6,2 do 77,5 µg·h/ml. Rytonawir wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (98-99%) i jest metabolizowany głównie przez CYP3A, z eliminacją głównie przez układ wątrobowo-żółciowy (około 86% wydalane z kałem). Pokarm o umiarkowanej i wysokiej zawartości tłuszczu zmniejsza AUC i Cmax o 20-23%. Nie stwierdzono istotnych różnic farmakokinetycznych między płciami, a także w zależności od masy ciała czy wieku (50-70 lat). Klirens rytonawiru u pacjentów z łagodnym i umiarkowanym uszkodzeniem wątroby (Child-Pugh A i B) nie różni się istotnie od zdrowych osób.
albumina surowicy, alfa1-glikoproteina, AUC, biodostępność leku, CYP2D6, CYP3A, cytochrom P450, dawka wielokrotna, dysfagia, dystrybucja tkankowa, farmakokinetyka rytonawiru, indukcja enzymatyczna, inhibitor proteazy, izopropylotiazol, kapsułka elastyczna, klasyfikacja Child-Pugh, klirens nerkowy, mikrosomy wątrobowe, objętość dystrybucji, ośrodkowy układ nerwowy, parametry AUC, parametry farmakokinetyczne, rytonawir, stan stacjonarny, Tmax, układ wątrobowo-żółciowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Livazo 4 mg
Pitawastatyna, substancja czynna leku Livazo, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem (Cmax w 1 godzinę), biodostępnością 51% oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (>99%). Metabolizm pitawastatyny jest minimalny i odbywa się głównie przez UDP-glukuronozylotransferazy (UGT1A3, UGT2B7), z niewielkim udziałem CYP2C9 i CYP2C8, co ogranicza ryzyko interakcji lekowych typowych dla innych statyn. Lek jest eliminowany głównie przez wątrobę z żółcią, z połowicznym czasem eliminacji od 5,7 do 8,9 godziny i klirensem około 43,4 l/h. Obecność pokarmu obniża Cmax o 43%, ale nie wpływa na całkowitą ekspozycję (AUC). Transport do hepatocytów odbywa się aktywnie przez OATP1B1 i OATP1B3, a polimorfizmy genu SLCO1B1 mogą wpływać na zmienność farmakokinetyczną (4-krotna różnica AUC). Pitawastatyna nie jest substratem glikoproteiny p, co zmniejsza potencjał interakcji lekowych.
albumina, AUC, biodostępność, Cmax, CYP2C8, CYP2C9, cytochrom P450, czas półtrwania, dysfagia, dystrybucja leku, forma niezmieniona, glikoproteina p, hemodializa, hepatocyt, klirens, krążenie wątrobowo-jelitowe, kwaśna glikoproteina alfa 1, lakton, niewydolność wątroby, OATP1B1, OATP1B3, objętość dystrybucji, pitawastatyna, pole pod krzywą, skala Childa-Pugha, SLCO1B1, stężenie w osoczu, szybkie wchłanianie, UDP-glukuronozylotransferaza, uszkodzenie wątroby, zależność od dawki - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Prestozek Combi 4 mg + 5 mg
Prestozek Combi to preparat złożony zawierający peryndopryl z tert-butyloaminą oraz amlodypinę, których farmakokinetyka w formie złożonej nie różni się istotnie od podawania osobno. Peryndopryl charakteryzuje się szybkim wchłanianiem (Tmax 1 h) i krótkim okresem półtrwania (1 h), jednak jego aktywny metabolit – peryndoprylat – osiąga maksymalne stężenie po 3-4 h i ma okres półtrwania około 17 h, co pozwala na dawkowanie raz na dobę. Biodostępność peryndoprylatu wynosi 27%, a jej zmniejszenie pod wpływem pokarmu wymaga podawania leku na czczo. Peryndoprylat wiąże się w 20% z białkami osocza i jest eliminowany głównie przez nerki, z koniecznością monitorowania funkcji nerek u pacjentów z niewydolnością serca, nerek lub w podeszłym wieku. U pacjentów z marskością wątroby klirens macierzystej cząsteczki jest zmniejszony, jednak nie wymaga to modyfikacji dawkowania.
amlodypina, AUC, biodostępność, cytochrom P450, enzym konwertujący angiotensynę, izoenzym CYP3A4, klirens całkowity, klirens wątrobowy, kreatynina, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, peryndopryl z tert-butyloaminą, peryndoprylat, prekursor leku, produkt leczniczy, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, substancja czynna, wiązanie z białkami osocza, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Triplixam 10 mg + 2,5 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Triplixam zawiera peryndopryl, indapamid oraz amlodypinę, których farmakokinetyka nie ulega zmianie przy jednoczesnym podaniu. Peryndopryl jest prolekiem, szybko wchłanialnym (Cmax po 1 h), z aktywnym metabolitem peryndoprylatem osiągającym maksymalne stężenie po 3-4 h i okresem półtrwania 17 h. Biodostępność peryndoprylu zmniejsza się po posiłku, dlatego zaleca się podawanie na czczo. Indapamid charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem (Cmax po 1 h), wysokim wiązaniem z białkami osocza (79%) oraz okresem półtrwania 14-24 h, eliminowany głównie przez nerki (70%) i kał (22%). Amlodypina osiąga Cmax po 6-12 h, ma wysoką biodostępność (64-80%) niezależną od pokarmu, silne wiązanie z białkami (97,5%) oraz długi okres półtrwania 35-50 h, co umożliwia dawkowanie raz na dobę.
amlodypina, AUC, biodostępność amlodypiny, dystrybucja tkankowa, enzym konwertujący angiotensynę, farmakokinetyka, faza eliminacji, indapamid, klirens amlodypiny, klirens kreatyniny, klirens wątrobowy, marskość wątroby, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pacjenci dializowani, peryndopryl z argininą, peryndoprylat, pole pod krzywą stężenia leku, prekursor leku, stan stacjonarny, stężenie maksymalne w osoczu, zaburzenie czynności nerek, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zaranta 10 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna Zaranty, charakteryzuje się farmakokinetyką obejmującą powolne wchłanianie z osiągnięciem Cmax po około 5 godzinach oraz bezwzględną biodostępnością około 20%, co wskazuje na istotny efekt pierwszego przejścia przez wątrobę. Lek wykazuje wysokie powinowactwo do tkanki wątrobowej, z objętością dystrybucji około 134 l i wiązaniem z białkami osocza na poziomie 90%, głównie z albuminami. Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10%), głównie przez CYP2C9, z mniejszym udziałem CYP2C19, CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnych N-demetylowanych metabolitów (50% aktywności leku) oraz nieaktywnych laktonowych pochodnych. Eliminacja odbywa się głównie drogą wątrobowo-jelitową (90% z kałem) oraz w mniejszym stopniu przez nerki (10%, z czego 5% w postaci niezmienionej). Okres półtrwania wynosi około 19 godzin, a średni klirens osoczowy około 50 l/h, bez zmiany przy wyższych dawkach, co potwierdza liniową farmakokinetykę i brak kumulacji przy wielokrotnym podawaniu.
ABCG2, AUC, BCRP, białka osocza, biodostępność, Cmax, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dyslipidemia, efekt pierwszego przejścia, eliminacja wątrobowo-jelitowa, genotypowanie, hepatocyty, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens kreatyniny, klirens osoczowy, laktonowe pochodne, liniowa farmakokinetyka, N-demetylowane pochodne, OATP-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, SLCO1B1, stężenie w osoczu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Escitalopram Grindeks 10 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa escytalopramu opiera się na badaniach toksykologiczno-kinetycznych przeprowadzonych na szczurach, które wykazały podobny profil toksyczności do cytalopramu. Zarówno escytalopram, jak i cytalopram wykazywały kardiotoksyczność objawiającą się zastoinową niewydolnością serca po kilku tygodniach podawania w dawkach wywołujących ogólne działanie toksyczne. Kardiotoksyczność koreluje bardziej z maksymalnymi stężeniami w osoczu niż z całkowitą ekspozycją (AUC). Maksymalne stężenia escytalopramu bez działań niepożądanych przekraczały 8-krotnie stężenia kliniczne, a AUC było 3-4 razy wyższe niż w warunkach klinicznych. U cytalopramu AUC S-enancjomeru było 6-7 razy większe niż ekspozycja kliniczna. Mechanizm kardiotoksyczności prawdopodobnie wiąże się z wpływem na aminy biogenne i wtórne zmiany hemodynamiczne, jednak nie potwierdzono podobnych efektów u ludzi w badaniach klinicznych. Dodatkowo, długotrwałe podawanie powodowało odwracalną fosfolipidozę w płucach, najądrzach i wątrobie przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej, choć znaczenie kliniczne tego zjawiska pozostaje niejasne.
amfifilny kation, amina biogenna, AUC, badanie toksykologiczno-kinetyczne, działanie embriotoksyczne, działanie niepożądane, escytalopram i cytalopram, fosfolipid, fosfolipidoza, kardiotoksyczność, niedokrwienie, nieprawidłowe nasienie, opóźnienie kostnienia, przepływ wieńcowy, stężenie w osoczu, toksyczność rozwojowa, wada rozwojowa, wskaźnik ciążowy, wskaźnik płodności, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Interakcje leku – Clatra Allergy Fast 20 mg
Bilastyna w dawce 20 mg, stosowana doustnie, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Spożycie bilastyny z pokarmem lub sokiem grejpfrutowym powoduje zmniejszenie biodostępności leku o około 30%, co wynika z hamowania transportera OATP1A2. Jednoczesne podawanie bilastyny z ketokonazolem (400 mg/dobę) lub erytromycyną (500 mg 3x/dobę) prowadzi do dwukrotnego wzrostu AUC oraz 2-3-krotnego wzrostu Cmax bilastyny, co jest efektem inhibicji glikoproteiny P, jednak bez wpływu na profil bezpieczeństwa. Diltiazem (60 mg/dobę) zwiększa Cmax bilastyny o 50%, również bez klinicznie istotnych skutków niepożądanych. Inne leki, takie jak cyklosporyna, rytonawir i ryfampicyna, mogą potencjalnie zmieniać stężenia bilastyny w osoczu poprzez interakcje z transporterami OATP1A2 i glikoproteiną P, co wymaga ostrożności.
antybiotyk makrolidowy, AUC, bilastyna, biodostępność, bloker kanałów wapniowych, Cmax, cyklosporyna, diltiazem, erytromycyna, glikoproteina p, interakcja lekowa, ketokonazol, lek przeciwgrzybiczny, lorazepam, ośrodkowy układ nerwowy, polipeptyd OATP1A2, profil bezpieczeństwa leku, ryfampicyna, rytonawir, sprawność psychomotoryczna, transporter wychwytu