CYP3A4/5

CYP3A4 i CYP3A5 to izoenzymy z rodziny cytochromu P450, które odgrywają kluczową rolę w metabolizmie leków i innych ksenobiotyków w organizmie człowieka. CYP3A4 jest najobficiej występującym izoenzymem cytochromu P450 w wątrobie i jelicie cienkim, odpowiadającym za metabolizm około 50% stosowanych klinicznie leków, w tym wielu antybiotyków, leków przeciwnowotworowych, immunosupresyjnych i przeciwwirusowych.

CYP3A5 wykazuje znaczące podobieństwo sekwencji i funkcji do CYP3A4, jednak jego ekspresja podlega istotnym różnicom międzyosobniczym uwarunkowanym genetycznie. Polimorfizmy genów kodujących CYP3A4/5 mogą prowadzić do zmienionej aktywności enzymatycznej, co skutkuje indywidualnymi różnicami w metabolizmie leków i potencjalnie wpływa na ich skuteczność terapeutyczną oraz ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.

Interakcje lekowe na poziomie CYP3A4/5 stanowią istotny problem kliniczny, gdyż inhibitory (np. ketokonazol, sok grejpfrutowy) mogą znacząco zwiększać stężenie substratów tych enzymów w osoczu, podczas gdy induktory (np. rifampicyna, ziele dziurawca) mogą prowadzić do przyspieszonego metabolizmu i obniżenia stężenia terapeutycznego leków. Znajomość statusu aktywności CYP3A4/5 u pacjenta może być kluczowa dla indywidualizacji farmakoterapii i minimalizacji ryzyka interakcji lekowych.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl