N-deetylo-dorzolamid
N-deetylo-dorzolamid jest głównym metabolitem dorzolamidu, substancji czynnej będącej inhibitorem anhydrazy węglanowej, stosowanej w okulistyce. Dorzolamid jest wykorzystywany w leczeniu jaskry oraz nadciśnienia ocznego poprzez zmniejszanie wytwarzania cieczy wodnistej w oku, co prowadzi do obniżenia ciśnienia wewnątrzgałkowego.
Proces deetylacji dorzolamidu zachodzi głównie w wątrobie i prowadzi do powstania N-deetylo-dorzolamidu, który również wykazuje aktywność inhibicyjną wobec anhydrazy węglanowej, choć słabszą niż związek macierzysty. Metabolit ten jest eliminowany głównie przez nerki, a jego okres półtrwania jest dłuższy niż dorzolamidu.
W praktyce klinicznej monitorowanie stężenia N-deetylo-dorzolamidu może mieć znaczenie u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby lub nerek, gdzie metabolizm i eliminacja leku mogą być upośledzone. Kumulacja metabolitu może potencjalnie przyczyniać się do wystąpienia działań niepożądanych charakterystycznych dla inhibitorów anhydrazy węglanowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Trusopt 20 mg/ml
TRUSOPT, zawierający 20 mg/ml dorzolamidu (22,26 mg chlorowodorku dorzolamidu w 1 ml roztworu), jest miejscowym inhibitorem anhydrazy węglanowej stosowanym w okulistyce. Miejscowe podanie umożliwia bezpośrednie działanie w oku przy znacznie mniejszych dawkach niż doustne inhibitory, co ogranicza ekspozycję ogólnoustrojową i eliminuje typowe dla doustnych form zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej oraz elektrolitowe. Dorzolamid selektywnie wiąże się z izoenzymem anhydrazy węglanowej II i kumuluje w erytrocytach, podczas gdy stężenia wolnego leku w osoczu pozostają minimalne. Wiązanie z białkami osocza wynosi około 33%. Metabolit N-deetylo-dorzolamid, o słabszym działaniu na anhydrazę II, hamuje anhydrazę I i również kumuluje się w erytrocytach. Eliminacja dorzolamidu i jego metabolitu odbywa się głównie przez nerki.
anhydraza węglanowa, anhydraza węglanowa I, białko osocza, chlorowodorek dorzolamidu, dorzolamid, działanie farmakologiczne, działanie niepożądane, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytrocyt, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym anhydrazy węglanowej II, klirens kreatyniny, krople do oczu, N-deetylo-dorzolamid, okres półtrwania, równowaga kwasowo-zasadowa, stan równowagi, stężenie wolnego leku, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenie czynności nerek - Leksykon substancji czynnych
Dorzolamid – Właściwości farmakokinetyczne
Dorzolamid, miejscowo stosowany inhibitor anhydrazy węglanowej, wykazuje wysoką skuteczność w obniżaniu ciśnienia śródgałkowego (IOP) przy minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej, co odróżnia go od doustnych inhibitorów tej klasy. Po aplikacji do oka, lek przenika do krążenia ogólnego w niskich stężeniach, wiążąc się selektywnie z anhydrazą węglanową II (CA-II) w erytrocytach, co skutkuje długim okresem półtrwania około 4 miesięcy w fazie wolniejszej eliminacji. Dorzolamid wykazuje umiarkowane wiązanie z białkami osocza (~33%) i jest metabolizowany głównie do N-deetylo-dorzolamidu, który ma słabszą aktywność wobec CA-II, ale hamuje CA-I. Zarówno lek, jak i jego metabolit są wydalane głównie przez nerki w postaci niezmienionej, co podkreśla znaczenie prawidłowej funkcji nerek dla eliminacji substancji.
anhydraza węglanowa I, anhydraza węglanowa II, białka osocza, ciśnienie śródgałkowe, działanie ogólnoustrojowe, ekspozycja układowa, erytrocyty, gospodarka kwasowo-zasadowa, inhibitor anhydrazy węglanowej, jaskra, klirens kreatyniny, krążenie ogólne, krople do oczu, N-deetylacja, N-deetylo-dorzolamid, nadciśnienie oczne, niewydolność nerek, okres półtrwania, stan stacjonarny, wydalanie nerkowe, wydalanie z moczem, zaburzenia elektrolitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dorzoma Mono 20 mg/ml
Chlorowodorek dorzolamidu, stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu (20 mg/ml), wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, które umożliwiają skuteczne obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego przy minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej. Lek kumuluje się selektywnie w erytrocytach poprzez wiązanie z izoenzymem anhydrazy węglanowej II, podczas gdy stężenia wolnego dorzolamidu w osoczu pozostają bardzo niskie. Metabolit N-deetylo-dorzolamid, również aktywny, wykazuje większe powinowactwo do izoenzymu I, gromadząc się w erytrocytach, ale o mniejszej aktywności fizjologicznej. Dorzolamid i jego metabolit są wydalane głównie przez nerki, a eliminacja z erytrocytów przebiega dwufazowo, z okresem półtrwania około 4 miesięcy w fazie wolnej eliminacji.
anhydraza węglanowa, białka osocza, chlorowodorek dorzolamidu, ciśnienie wewnątrzgałkowe, erytrocyty, faza szybkiej eliminacji, faza wolnej eliminacji, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym anhydrazy węglanowej I, izoenzym anhydrazy węglanowej II, klirens kreatyniny, miejscowe stosowanie leku, N-deetylo-dorzolamid, okres półtrwania, osocze krwi, profil bezpieczeństwa, równowaga dynamiczna, równowaga kwasowo-zasadowa, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rozacom (20 mg + 5 mg)/ml
Produkt leczniczy Rozacom, zawierający dorzolamid chlorowodorek (20 mg/ml) oraz tymolol maleinian (5 mg/ml), wykazuje korzystny profil farmakokinetyczny po miejscowym podaniu do oka. Dorzolamid działa bezpośrednio w obrębie oka, co pozwala na stosowanie znacznie mniejszych dawek niż w przypadku doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej, minimalizując ekspozycję układową i ryzyko zaburzeń kwasowo-zasadowych oraz elektrolitowych. Substancja ta gromadzi się selektywnie w erytrocytach, wiążąc się z anhydrazą węglanową II, a jej metabolit N-deetylo-dorzolamid, o słabszym działaniu, również kumuluje się w erytrocytach. Dorzolamid i jego metabolit są wydalane głównie przez nerki, a eliminacja z erytrocytów przebiega dwufazowo, z okresem półtrwania około 4 miesięcy. U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek (klirens kreatyniny 30-60 ml/min) obserwowano wyższe stężenia metabolitu, jednak bez istotnych klinicznie skutków ubocznych.
anhydraza węglanowa II, białko osocza, dorzolamidu chlorowodorek, ekspozycja ogólnoustrojowa, ekspozycja układowa, erytrocyt, gospodarka kwasowo-zasadowa, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym, klirens kreatyniny, N-deetylo-dorzolamid, okres półtrwania, podanie miejscowe do oka, roztwór do oczu, stan stacjonarny, tymololu maleinian, wiązanie z białkami, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Duokopt 20 mg/ml + 5 mg/ml
Preparat DUOKOPT, zawierający dorzolamid chlorowodorek (22,25 mg/ml, odpowiadający 20 mg dorzolamidu) oraz tymolol maleinian (6,83 mg/ml, odpowiadający 5 mg tymololu), jest stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu. Dorzolamid wykazuje specyficzną farmakokinetykę, charakteryzującą się gromadzeniem w erytrocytach poprzez selektywne wiązanie z anhydrazą węglanową II, co skutkuje niskimi stężeniami wolnego leku w osoczu nawet przy długotrwałym stosowaniu. Metabolit N-deetylo-dorzolamid, słabiej hamujący anhydrazę węglanową II, gromadzi się głównie w erytrocytach, wiążąc się z anhydrazą węglanową I. Eliminacja dorzolamidu odbywa się głównie przez nerki, z okresem półtrwania eliminacji z erytrocytów około 4 miesięcy w fazie wolnej eliminacji. Stan stacjonarny w osoczu osiągany jest po 13 tygodniach stosowania, przy czym stężenia wolnego leku i metabolitu pozostają minimalne, co ogranicza ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych, nawet u pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 30-60 ml/min).
anhydraza węglanowa, anhydraza węglanowa I, anhydraza węglanowa II, białko osocza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dorzolamidu chlorowodorek, DUOKOPT, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytrocyt, gospodarka kwasowo-zasadowa, klirens kreatyniny, krople do oczu, N-deetylo-dorzolamid, stan stacjonarny, tymololu maleinian, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie elektrolitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Oftidor 20 mg/ml
Oftidor, zawierający 20 mg/ml dorzolamidu chlorowodorku, jest miejscowym inhibitorem anhydrazy węglanowej stosowanym w postaci kropli do oczu, co pozwala na skuteczne obniżenie ciśnienia śródgałkowego (IOP) przy minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej. Dorzolamid wykazuje selektywne wiązanie z izoenzymem CA-II w erytrocytach, gdzie kumuluje się podczas długotrwałego stosowania, natomiast stężenia wolnego leku w osoczu pozostają bardzo niskie. Produkt charakteryzuje się umiarkowanym wiązaniem z białkami osocza (~33%) oraz metabolizowany jest do N-deetylo-dorzolamidu, który słabiej hamuje CA-II, ale wykazuje aktywność wobec CA-I i również kumuluje się w erytrocytach. Eliminacja dorzolamidu i jego metabolitu odbywa się głównie przez nerki, a okres półtrwania w erytrocytach wynosi około 4 miesiące, co przekłada się na nieliniowy spadek stężenia po zakończeniu terapii.
ciśnienie śródgałkowe, dorzolamid, ekspozycja ogólnoustrojowa, eliminacja z moczem, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym anhydrazy węglanowej II, klirens kreatyniny, krople do oczu, N-deetylo-dorzolamid, okres półtrwania, osmolalność, równowaga kwasowo-zasadowa, stan stacjonarny, wydalanie przez nerki, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rozalin 20 mg/ml
Chlorowodorek dorzolamidu w postaci kropli do oczu (20 mg/ml) wykazuje unikalne właściwości farmakokinetyczne dzięki miejscowej drodze podania, co umożliwia bezpośrednie działanie w obrębie oka przy znacznie niższych dawkach niż w przypadku doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej. Miejscowe stosowanie redukuje ekspozycję ogólnoustrojową, minimalizując wpływ na równowagę kwasowo-zasadową i profil elektrolitowy, co potwierdzają badania kliniczne. Pomimo miejscowego podania, dorzolamid kumuluje się w erytrocytach poprzez selektywne wiązanie z izoenzymem anhydrazy węglanowej II, a jego metabolit N-deetylo-dorzolamid wiąże się z anhydrazą węglanową I. Wiązanie z białkami osocza jest umiarkowane (~33%), a eliminacja następuje głównie przez nerki, zarówno w postaci niezmienionej, jak i metabolitu. Okres półtrwania eliminacji z erytrocytów wynosi około 4 miesiące, a stan równowagi farmakokinetycznej osiągany jest po około 13 tygodniach stosowania.
anhydraza węglanowa I, chlorowodorek dorzolamidu, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dorzolamid, dystrybucja leku, działanie niepożądane, hamowanie anhydrazy węglanowej, inhibitor anhydrazy węglanowej, izoenzym anhydrazy węglanowej II, klirens kreatyniny, krople do oczu, N-deetylo-dorzolamid, okres półtrwania, profil elektrolitowy, równowaga farmakokinetyczna, równowaga kwasowo-zasadowa, stężenie substancji czynnej, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, zaburzenie czynności nerek