terpenoidy
Terpenoidy to obszerna grupa związków naturalnych, pochodnych terpenów, które zawierają dodatkowe grupy funkcyjne, najczęściej tlenowe. Stanowią one jedną z największych klas metabolitów wtórnych produkowanych przez rośliny, choć występują również w organizmach zwierzęcych i mikroorganizmach. Terpenoidy są strukturalnie zróżnicowane i wykazują szerokie spektrum aktywności biologicznej.
Z medycznego punktu widzenia terpenoidy mają istotne znaczenie jako substancje o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbakteryjnym, przeciwwirusowym i przeciwnowotworowym. Wiele z tych związków jest wykorzystywanych w farmakoterapii jako składniki leków lub stanowi bazę do syntezy półsyntetycznych pochodnych o większej aktywności biologicznej. Przykładami terapeutycznie ważnych terpenoidów są paklitaksel (Taxol) stosowany w leczeniu nowotworów, artemizynina używana w terapii malarii, czy mentol o działaniu miejscowo znieczulającym.
W praktyce klinicznej terpenoidy znalazły zastosowanie również jako środki wykrztuśne, uspokajające, przeciwskurczowe oraz w leczeniu chorób układu krążenia. Badania nad terpenoidami stanowią ważny obszar poszukiwań nowych substancji leczniczych o potencjalnie mniejszych działaniach niepożądanych niż syntetyczne odpowiedniki. Rosnące zainteresowanie medycyną naturalną i fitoterapią dodatkowo zwiększa znaczenie tej grupy związków w nowoczesnej farmakoterapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Tinctura Salviae Phytopharm 4,5 g/5 ml
Tinctura Salviae Phytopharm (4,5 g/5 ml) to koncentrat do sporządzania roztworu do płukania gardła, zawierający nalewkę z liści szałwii lekarskiej (Salviae folii tinctura) w stosunku 1:5, z 60-70% V/V etanolem jako rozpuszczalnikiem. Preparat nie przeszedł specyficznych badań farmakologicznych, a jego skuteczność terapeutyczna opiera się na wieloletnim doświadczeniu klinicznym i tradycyjnym zastosowaniu w fitoterapii. Nalewka wykazuje działanie przeciwzapalne, ściągające, antyseptyczne oraz przeciwdrobnoustrojowe, co jest związane z obecnością olejku eterycznego (m.in. tujon, cyneol), garbników, flawonoidów i fenolokwasów, które synergistycznie łagodzą stany zapalne błon śluzowych jamy ustnej i gardła.
błona śluzowa jamy ustnej, działanie antyseptyczne, działanie przeciwdrobnoustrojowe, działanie przeciwzapalne, działanie ściągające, etanol, fitoterapia, garbniki, infekcja górnych dróg oddechowych, nalewka z liści szałwii lekarskiej, obrzęk, olejek eteryczny, przekrwienie, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Salvia officinalis, stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej i gardła, substancja bioaktywna, terpenoidy, zakażenie gardła - Leksykon substancji czynnych
Bilobalid – Właściwości farmakodynamiczne
Bilobalid jest kluczowym składnikiem aktywnym standaryzowanych ekstraktów z liści Ginkgo biloba, obecnym w preparatach leczniczych takich jak Ginkgoherb, Ginkoflav Med oraz Tanakan, z zawartością bilobalidu w dawce jednostkowej od 1,0 do 7,68 mg. Mechanizm działania bilobalidu nie jest w pełni poznany, jednak badania farmakologiczne wskazują na jego złożone efekty, w tym poprawę funkcji poznawczych u pacjentów geriatrycznych, co potwierdzają zmiany w zapisie EEG świadczące o podwyższonej czujności. Bilobalid wpływa również korzystnie na układ krążenia, zmniejszając lepkość krwi, poprawiając perfuzję mózgu (udokumentowaną u zdrowych mężczyzn w wieku 60-70 lat), redukując agregację płytek krwi oraz rozszerzając naczynia krwionośne, zwłaszcza w obrębie naczyń przedramienia.
agregacja płytek krwi, badanie EEG, bilobalid, efekt terapeutyczny, flawonoidy, funkcje poznawcze, ginkgo biloba, ginkgolidy, glikozyd flawonowy, kapsułka twarda, lepkość krwi, miłorzęb japoński, naczynie krwionośne, pacjent geriatryczny, perfuzja mózgu, postać farmaceutyczna, stan otępienny, standaryzowany ekstrakt, tabletka powlekana, terpenoidy, wyciąg z liści, zakrzep, zespół otępienny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Tanakan 40 mg
Produkt leczniczy Tanakan zawiera 40 mg standaryzowanego suchego wyciągu z liści miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba L., folium), oznaczanego jako EGb761, uzyskiwanego w stosunku ekstrakcyjnym 35-67:1 przy użyciu 60% acetonu. W składzie wyciągu aktywne są flawonoidy (8,8-10 mg glikozydów flawonowych), ginkgolidy A, B i C (1,1-1,4 mg) oraz bilobalid (1,0-1,3 mg), które wykazują synergistyczne działanie farmakologiczne. Tabletki powlekane Tanakan zawierają ponadto substancje pomocnicze takie jak celuloza mikrokrystaliczna (wypełniacz), kroskarmeloza sodowa (środek rozsadzający) oraz magnezu stearynian (środek poślizgowy), a także otoczkę z hypromelozy (E464), makrogolu 6000 i barwnika (żelaza tlenek czerwony, E172), co zapewnia stabilność, łatwość połykania i maskowanie smaku leku.
bilobalid, blister farmaceutyczny, celuloza mikrokrystaliczna, ekstrakt EGb761, ginkgolidy, glikozydy flawonowe, hypromeloza, interakcje farmaceutyczne, kroskarmeloza sodowa, makrogol, miłorząb japoński, niezgodność farmaceutyczna, podanie doustne, stearynian magnezu, substancja poślizgowa, substancja rozsadzająca, synergizm farmakologiczny, tabletka powlekana, terpenoidy, tlenek żelaza, wyciąg z miłorzębu japońskiego