fenotyp metylatora wysp CpG

Fenotyp metylatora wysp CpG (CpG Island Methylator Phenotype, CIMP) to zjawisko epigenetyczne charakteryzujące się jednoczesną hipermetylacją licznych wysp CpG w promotorach genów. Wyspy CpG to regiony genomu bogate w sekwencje cytozyna-guanina, które w stanie niemodyfikowanym umożliwiają ekspresję genów, natomiast ich metylacja prowadzi do wyciszenia transkrypcji.

CIMP stanowi istotny mechanizm patogenetyczny w różnych typach nowotworów, najlepiej scharakteryzowany w raku jelita grubego. W zależności od stopnia metylacji wyróżnia się fenotyp CIMP-high (CIMP-H), CIMP-low (CIMP-L) oraz CIMP-negative. Nowotwory z fenotypem CIMP-H wykazują odrębne cechy kliniczne, patologiczne i molekularne, często współwystępując z mutacjami w genie BRAF i niestabilnością mikrosatelitarną (MSI).

Identyfikacja fenotypu metylatora wysp CpG ma znaczenie prognostyczne i predykcyjne. W raku jelita grubego guzy CIMP-H zazwyczaj wykazują proksymalną lokalizację, występują częściej u kobiet i osób starszych, oraz charakteryzują się odmienną odpowiedzią na standardowe schematy chemioterapii. CIMP zidentyfikowano również w innych nowotworach, w tym w glejaku, raku żołądka, raku płuca i raku piersi.

Diagnostyka CIMP opiera się na analizie profilu metylacji określonego panelu genów markerowych przy użyciu technik takich jak metylacja-specyficzna PCR, pirosekwencjonowanie czy nowsze metody sekwencjonowania nowej generacji. Zrozumienie mechanizmów prowadzących do fenotypu metylatora wysp CpG otwiera możliwości opracowania nowych strategii terapeutycznych ukierunkowanych na modyfikacje epigenetyczne.