hipercholesterolemia
Hipercholesterolemia to zaburzenie metaboliczne charakteryzujące się podwyższonym stężeniem cholesterolu całkowitego we krwi (powyżej 190 mg/dl lub 5,0 mmol/l). Stanowi jeden z głównych czynników ryzyka rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego, w tym choroby niedokrwiennej serca, zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu.
Z punktu widzenia etiologii wyróżniamy hipercholesterolemię pierwotną (uwarunkowaną genetycznie) oraz wtórną (będącą następstwem innych chorób lub stosowania niektórych leków). Hipercholesterolemia rodzinna (FH) to najczęstsza postać pierwotna, spowodowana mutacjami w genach odpowiedzialnych za metabolizm lipoprotein, przede wszystkim receptora LDL.
Diagnostyka hipercholesterolemii opiera się na oznaczeniu profilu lipidowego, obejmującego cholesterol całkowity, cholesterol frakcji LDL (tzw. „zły cholesterol”), cholesterol frakcji HDL (tzw. „dobry cholesterol”) oraz triglicerydy. Szczególnie istotne jest podwyższone stężenie LDL-C, które bezpośrednio koreluje z ryzykiem sercowo-naczyniowym.
Leczenie hipercholesterolemii obejmuje modyfikację stylu życia (dieta niskotłuszczowa, regularna aktywność fizyczna, redukcja masy ciała, zaprzestanie palenia tytoniu) oraz farmakoterapię. Lekami pierwszego rzutu są statyny, które hamują syntezę cholesterolu endogennego. W przypadkach opornych stosuje się ezetimib, inhibitory PCSK9 lub kwas bempedojowy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Zahron ASA 20 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Zahron ASA, zawierający rozuwastatynę w dawkach 5, 10 lub 20 mg oraz kwas acetylosalicylowy (ASA) w dawce 100 mg, jest bezwzględnie przeciwwskazany w okresie ciąży i karmienia piersią. Rozuwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, może zaburzać biosyntezę cholesterolu niezbędnego dla prawidłowego rozwoju płodu, co potwierdzają ograniczone dowody toksyczności reprodukcyjnej w badaniach na zwierzętach. ASA natomiast, poprzez hamowanie syntezy prostaglandyn, może zwiększać ryzyko poronień oraz wad rozwojowych serca i wytrzewienia, zwłaszcza przy stosowaniu we wczesnej ciąży. Pomimo braku wpływu ASA w dawkach 50-150 mg/dobę na tokolityczność i ryzyko krwawień w II i III trymestrze, obecność rozuwastatyny wyklucza stosowanie leku w całym okresie ciąży.
antykoncepcja, biosynteza cholesterolu, hipercholesterolemia, inhibitory syntezy prostaglandyn, karmienie piersią, kwas acetylosalicylowy, poronienie, profilaktyka sercowo-naczyniowa, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, skurcze macicy, synteza prostaglandyn, toksyczność rozuwastatyny, wady rozwojowe serca, wiek rozrodczy, wytrzewienie, zamknięcie przewodu tętniczego - Leksykon substancji czynnych
Rytonawir – Działania niepożądane
Rytonawir, stosowany w terapii zakażeń HIV zarówno jako lek przeciwretrowirusowy, jak i substancja wzmacniająca farmakokinetykę innych inhibitorów proteazy, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych. Najczęściej obserwuje się zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka (w tym ciężka z zaburzeniami równowagi elektrolitowej), nudności, wymioty oraz bóle brzucha. Często występują również zaburzenia neurologiczne (parestezje, bóle głowy, neuropatia obwodowa), zmęczenie, a w przypadku skojarzenia z lopinawirem – hipertriglicerydemia i hipercholesterolemia. Rytonawir może indukować istotne zaburzenia metaboliczne, w tym hipercholesterolemię, hipertriglicerydemię, dną moczanową oraz obrzęki, a także rzadziej cukrzycę i hiperglikemię. W trakcie terapii obserwuje się podwyższenie aktywności aminotransferaz (AspAT, AlAT) nawet pięciokrotnie powyżej normy, wzrost stężenia bilirubiny i GGTP, co wymaga regularnego monitorowania funkcji wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zapalenia trzustki, zwłaszcza u pacjentów z hipertriglicerydemią, które może prowadzić do zgonu.
aminotransferaza wątrobowa, anafilaksja, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa, choroba refluksowa przełyku, cukrzyca, dna moczanowa, eozynofilia, gamma-glutamylotranspeptydaza, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipertriglicerydemia, inhibitor proteazy, jadłowstręt, kamica nerkowa, kinaza kreatynowa, lek przeciwretrowirusowy, leukopenia, małopłytkowość, martwica kości, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, obrzęk twarzy, ostra niewydolność nerek, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, skąpomocz, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia przewodu pokarmowego, zaburzenie autoimmunologiczne, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie smaku, zakażenie HIV, zakażenie oportunistyczne, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół Cushinga, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Dna moczanowa – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Dna moczanowa charakteryzuje się odkładaniem kryształów moczanu sodu w stawach, wywołując ostrą reakcję zapalną. Wczesne rozpoznanie i odpowiednia terapia obniżająca stężenie kwasu moczowego (sUA) są kluczowe dla dobrego rokowania. Ostre ataki trwają zwykle 1-2 tygodnie, a przewlekła postać z guzkami dnawymi (tofi) może prowadzić do destrukcji stawów i upośledzenia funkcji nerek. Parametry antropometryczne (np. obwód talii, BMI) oraz lipidowe (HDL, LDL) wpływają na przebieg choroby i skuteczność terapii. Wyjściowe stężenie sUA ≤540 μmol/L oraz klirens kreatyniny (Ccr) >110 mL/min/1,73m² korelują z lepszymi wynikami leczenia, zwłaszcza przy stosowaniu febuksostatu. Objętość złogów moczanu sodu w badaniu DECT jest odwrotnie skorelowana z osiągnięciem remisji (np. mediana objętości 0,07 cm³ u remisji vs 0,18 cm³ u bez remisji, P=0,01). Terapia obniżająca sUA (ULT) zmniejsza częstość ataków i ryzyko powikłań, choć w pierwszych 6-24 miesiącach może nasilać epizody ostre.
allopurynol, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba naczyń obwodowych, choroba wieńcowa, cukrzyca typu 2, destrukcja stawów, dna moczanowa, dwuenergetyczna tomografia komputerowa, febuksostat, funkcja nerek, guzki dnawe, hipercholesterolemia, hiperurykemia, insulinooporność, klirens kreatyniny, moczan sodu, nadciśnienie, obwód talii, odczyn Biernackiego, ostra reakcja zapalna, otyłość brzuszna, ryzyko śmiertelności, udar krwotoczny, udar mózgu, udar niedokrwienny, upośledzenie funkcji nerek, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, wskaźnik masy ciała, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Rosulip Plus 40 mg + 10 mg
Rosulip Plus to preparat łączący rozuwastatynę (40 mg) i ezetymib (10 mg), należący do leków modyfikujących stężenia lipidów (ATC: C10BA06). Rozuwastatyna działa jako wybiórczy inhibitor reduktazy HMG-CoA, zwiększając liczbę receptorów LDL w wątrobie, co prowadzi do istotnego obniżenia LDL-C, cholesterolu całkowitego, trójglicerydów oraz ApoB, a także wzrostu HDL-C i ApoA-I. Efekt terapeutyczny rozuwastatyny jest szybki, osiągając 90% maksymalnej odpowiedzi w ciągu 2 tygodni, a pełną odpowiedź po 4 tygodniach. Ezetymib natomiast hamuje jelitowe wchłanianie cholesterolu poprzez blokadę transportera NPC1L1, co uzupełnia mechanizm działania rozuwastatyny i prowadzi do synergistycznego obniżenia stężenia cholesterolu LDL. W badaniach klinicznych ezetymib w dawce 10 mg zmniejszał wchłanianie cholesterolu o 54% w porównaniu z placebo.
białko Niemann-Pick C1-Like 1, cholesterol całkowity, choroba wieńcowa, fitosterol, HDL cholesterol, hipercholesterolemia, LDL cholesterol, lek hipolipemizujący, ostry zespół wieńcowy, pierwotna hipercholesterolemia, pochodna kwasu fibrynowego, rąbek szczoteczkowy jelita cienkiego, reduktaza HMG-CoA, ryzyko sercowo-naczyniowe, stanol roślinny, statyna, transporter steroli, trójglicerydy, VLDL - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alventa 150 mg
Alventa, zawierająca chlorowodorek wenlafaksyny w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu (dawki 37,5 mg, 75 mg, 150 mg), wykazuje szeroki profil działań niepożądanych. Najczęściej (>1/10) obserwuje się nudności, suchość w jamie ustnej, ból głowy oraz nadmierne pocenie się, w tym nocne poty. Szczególną uwagę należy zwrócić na zespół odstawienny po nagłym przerwaniu terapii, objawiający się zawrotami głowy, parestezjami, zaburzeniami snu, lękiem, nudnościami, drżeniem, bólami głowy, objawami grypopodobnymi oraz nadciśnieniem. U pacjentów pediatrycznych (6-17 lat) profil działań niepożądanych jest podobny do dorosłych, z dodatkowymi objawami takimi jak zmniejszenie apetytu i masy ciała, podwyższenie ciśnienia tętniczego, wzrost cholesterolu, myśli samobójcze, zwiększona wrogość oraz samookaleczenia. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zaburzenia rytmu serca (w tym torsade de pointes, migotanie komór), wydłużenie odstępu QT, kardiomiopatię stresową, rabdomiolizę, ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona), oraz zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, pancytopenia).
agranulocytoza, akatyzja, bezsenność, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, depersonalizacja, drgawki, drżenie, dyskineza, dyskineza późna, dystonia, eozynofilia płucna, hipercholesterolemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem, kardiomiopatia Takotsubo, kołatanie serca, krwawienie z nosa, krwawienie z przewodu pokarmowego, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy, krwotok poporodowy, migotanie komór, myśli samobójcze, nadciśnienie, nadmierne pocenie, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, nieprawidłowe wydzielanie ADH, niestrawność, nietrzymanie moczu, nudności, objawy grypopodobne, obniżone libido, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, pobudzenie, podwyższone ciśnienie krwi, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, suchość w jamie ustnej, szumy uszne, tachykardia, tachykardia komorowa, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, trombocytopenia, wybroczyny, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenia czucia, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia erekcji, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia snu, zaburzenia widzenia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty błędnikowe, zawroty głowy, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Osteoteri 20 mcg/80 mcl
Osteoteri, zawierający 20 µg teryparatydu w 80 µl roztworu do wstrzykiwań, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na szerokich badaniach klinicznych i doświadczeniach po wprowadzeniu do obrotu. W badaniach klinicznych działania niepożądane wystąpiły u 82,8% pacjentów leczonych teryparatydem oraz 84,5% w grupie placebo, co wskazuje na podobny ogólny profil bezpieczeństwa. Najczęstsze działania niepożądane to nudności, bóle kończyn, bóle głowy i zawroty głowy. Działania niepożądane o częstości ≥1% wyższej niż placebo obejmują zawroty głowy (błędnikowe i ośrodkowe), depresję oraz duszność. Wśród istotnych działań niepożądanych wymienia się hiperkalcemię (stężenie wapnia >2,76 mmol/l występuje niezbyt często, a >3,25 mmol/l rzadko) oraz hiperurykemię, która u 2,8% pacjentów przekraczała normę, jednak bez zwiększenia ryzyka dny moczanowej czy kamicy nerkowej.
anafilaksja, ból głowy, ból kończyn, choroba refluksowa przełyku, depresja, dna moczanowa, duszność, fosfataza zasadowa, gęstość mineralna kości, guz krwawniczy, hipercholesterolemia, hiperkalcemia, hiperurykemia, kamica nerkowa, kołatanie serca, kurcz mięśni, nadmierna potliwość, niedociśnienie, niedokrwistość, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, nudności, omdlenie, osteoporoza, parcie naglące, pokrzywka uogólniona, poliuria, profil bezpieczeństwa, przepuklina rozworu przełykowego, rozedma płuc, rwa kulszowa, szmer sercowy, tachykardia, teryparatyd, zawroty głowy, zawroty głowy błędnikowe, zawroty głowy ośrodkowe - Leksykon substancji czynnych
Chlorki – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Chlorki, jako podstawowe elektrolity fizjologiczne, odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu homeostazy wodno-elektrolitowej i występują naturalnie w osoczu. Dane przedkliniczne potwierdzają, że podawanie chlorków w dawkach terapeutycznych, stosowanych w preparatach takich jak Lipoflex peri (38 mmol/l), Lipoflex special (48 mmol/l), Olimel N9E (45 mmol/l) oraz Prismasol 2 mmol/l potasu (111,5 mmol/l), nie wywołuje efektów toksycznych. Preparaty te, wykorzystywane m.in. w żywieniu pozajelitowym oraz hemodializie i hemofiltracji, zawierają chlorki w stężeniach odpowiadających zapotrzebowaniu fizjologicznemu, co podkreśla ich bezpieczeństwo kliniczne. W badaniach nie zaobserwowano specyficznych działań toksycznych chlorków, a ewentualne zmiany toksykologiczne w emulsjach tłuszczowych były związane z wysokim poborem tłuszczów, a nie obecnością chlorków.
beta-sitosterol, chlorek magnezu, chlorek potasu, chlorek sodu, chlorek wapnia, elektrolit, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, fitoestrogen, hemodializa, hemofiltracja, hipercholesterolemia, homeostaza wodno-elektrolitowa, małopłytkowość, olej sojowy, osocze, roztwór aminokwasów, roztwór do hemodializy, roztwór glukozy, stężenie fizjologiczne, stłuszczenie wątroby, substancja toksyczna, zaburzenia płodności, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Rosuvastatin Krka 20 mg
Rozuwastatyna, będąca substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami, które mogą znacząco zwiększać jej stężenie w osoczu i ryzyko miopatii. Najistotniejsze interakcje dotyczą jednoczesnego stosowania z cyklosporyną (7,1-krotny wzrost AUC, przeciwwskazane), inhibitorami proteazy takimi jak atazanawir/rytonawir (3,1-krotny wzrost AUC, dawka rozuwastatyny ograniczona do 10 mg), oraz fibratami, zwłaszcza gemfibrozylem (1,9-krotny wzrost AUC, maksymalna dawka rozuwastatyny 20 mg, wyższe dawki przeciwwskazane). Inne leki, takie jak ezetymib, powodują umiarkowany wzrost ekspozycji (1,2-krotny wzrost AUC), natomiast leki zobojętniające kwas żołądkowy mogą zmniejszać stężenie rozuwastatyny o około 50%. W przypadku tikagrelu obserwuje się ryzyko akumulacji leku i potencjalnego uszkodzenia nerek, co wymaga ostrożności przy dawkach rozuwastatyny powyżej 20 mg.
aktywność enzymów wątrobowych, antagonista witaminy K, AUC, białko transportujące, darolutamid, doustny środek antykoncepcyjny, eltrombopag, enzym cytochromu P450, etynyloestradiol, fenofibrat, gemfibrozyl, glekaprewir/pibrentaswir, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kinaza fosfokreatynowa, kwas fusydowy, lek przeciwzakrzepowy z grupy kumaryn, miopatia, norgestrel, rabdomioliza, regorafenib, rozuwastatyna w osoczu, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, tikagrelor, transporter BCRP, transporter OATP1B1, uszkodzenie hepatocytów, warfaryna, welpataswir, wodorotlenek glinu i magnezu, zawiesina zmniejszająca kwaśność soku żołądkowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Astexana 25 mg
Eksemestan w dawce 25 mg/dobę jest stosowany jako leczenie uzupełniające u pacjentek z wczesnym i zaawansowanym rakiem piersi, wykazując dobrą tolerancję. W badaniu IES u pacjentek z wczesnym rakiem piersi 7,4% przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, najczęściej uderzeń gorąca (22%), bólów stawów (18%) i zmęczenia (16%). W grupie z zaawansowanym rakiem piersi odsetek ten wynosił 2,8%, z dominującymi uderzeniami gorąca (14%) i nudnościami (12%). Działania niepożądane wynikają głównie ze zmniejszenia stężenia estrogenów. Najczęstsze objawy obejmują uderzenia gorąca (≥ 10%), bóle głowy, bezsenność, nudności, bóle stawów i zmęczenie, a także zaburzenia hematologiczne takie jak leukopenia i trombocytopenia, choć rzadko. Osteoporoza i złamania występowały często, co wymaga monitorowania stanu kostnego.
anoreksja, astenia, bezsenność, ból głowy, ból stawu, cholesterol HDL, depresja, eksemestan, hipercholesterolemia, leczenie uzupełniające, leukopenia, łysienie, nadwrażliwość, niewydolność serca, nudność, osteoporoza, ostra uogólniona osutka krostkowa, parestezja, pokrzywka, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, świąd, tamoksyfen, trombocytopenia, uderzenie gorąca, wrzód żołądka, zaawansowany rak piersi, zaburzenie żołądka i jelit, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zastoinowe zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy, zespół cieśni nadgarstka, złamanie, zmęczenie - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fenardin
Przed rozpoczęciem terapii fenofibratem (Fenardin 267 mg, kapsułki twarde) konieczne jest wykluczenie lub leczenie wtórnych przyczyn hipercholesterolemii, takich jak niekontrolowana cukrzyca typu 2, niedoczynność tarczycy, zespół nerczycowy, dysproteinemia, choroby wątroby z zastojem żółci, alkoholizm oraz wpływ innych leków na profil lipidowy. Monitorowanie parametrów wątrobowych jest kluczowe, z pomiarem aktywności aminotransferaz co 3 miesiące przez pierwszy rok terapii, a następnie okresowo. Leczenie należy przerwać, gdy AspAT i AlAT przekroczą 3-krotną górną granicę normy lub pojawią się objawy zapalenia wątroby (żółtaczka, świąd). Ryzyko zapalenia trzustki oraz toksycznego działania na mięśnie, w tym rabdomiolizy, jest zwiększone, zwłaszcza u pacjentów z hipoalbuminemią, niewydolnością nerek, niedoczynnością tarczycy, wiekiem >70 lat, czy spożywających duże ilości alkoholu. W przypadku objawów miopatii i CPK >5-krotność normy, leczenie fenofibratem należy natychmiast przerwać.
AlAT, aminotransferazy, AspAT, cukrzyca typu 2, dyslipidemia, dysproteinemia, EGFR, fenofibrat, fibrat, hipercholesterolemia, hipertrójglicerydemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kamica dróg żółciowych, kinaza kreatynowa, kreatynina, miopatia, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, rabdomioliza, ryzyko sercowo-naczyniowe, statyna, symwastatyna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zespół nerczycowy, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Everolimus Synthon 10 mg
Profil bezpieczeństwa ewerolimusu opiera się na analizie danych od 2879 pacjentów z 11 badań klinicznych, w tym pięciu randomizowanych, podwójnie zaślepionych badań fazy III oraz pięciu otwartych badań fazy I i II. Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥10%) to zapalenie jamy ustnej, wysypka, zmęczenie, biegunka, zakażenia, mdłości, niedokrwistość, hiperglikemia, obrzęk obwodowy, hipercholesterolemia oraz zaburzenia smaku. Działania niepożądane stopnia 3-4 (1-10%) obejmują m.in. zapalenie jamy ustnej, niedokrwistość, hiperglikemię, zakażenia, małopłytkowość, neutropenię, duszność, białkomocz, limfopenię, krwotoki, hipofosfatemię, nadciśnienie oraz wzrost aktywności aminotransferaz ALT i AST. Szczególną uwagę zwraca ryzyko reaktywacji wirusowego zapalenia wątroby typu B, niewydolności nerek oraz zaburzeń menstruacyjnych, co wymaga systematycznego monitorowania funkcji nerek i stanu immunologicznego pacjentów. W populacji pacjentów ≥65 lat odnotowano wyższy odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych, zwłaszcza zapalenia płuc, zapalenia jamy ustnej, zmęczenia i duszności.
aftowe zapalenie jamy ustnej, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, aspergiloza, białkomocz, choroba śródmiąższowa płuc, ewerolimus, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipertriglicerydemia, hipofosfatemia, hipokalcemia, hipokaliemia, inhibitor ACE, kandydoza, krwioplucie, krwotok pęcherzykowy, leukopenia, limfopenia, małopłytkowość, naciek w płucach, neutropenia, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie jamy ustnej, pancytopenia, Pneumocystis jirovecii, posocznica, reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B, skala CTCAE, śródmiąższowe zapalenie płuc, wirusowe zapalenie mięśnia sercowego, wybiórcza aplazja czerwonokrwinkowa, zakażenie oportunistyczne, zakrzepica żył głębokich, zapalenie jamy ustnej, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół ręka-stopa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rosuvastatin/Ezetimibe Teva 5 mg + 10 mg
Produkt leczniczy Rosuvastatin/Ezetimibe Teva jest wskazany do stosowania u dorosłych pacjentów z odpowiednio kontrolowaną hipercholesterolemią, którzy wcześniej osiągnęli stabilizację lipidową stosując oddzielnie rozuwastatynę i ezetymib w dawkach odpowiadających preparatowi złożonemu (5 mg + 10 mg, 10 mg + 10 mg lub 20 mg + 10 mg). Lek podaje się doustnie, 1 tabletkę na dobę, niezależnie od posiłku. Preparat nie jest przeznaczony do inicjowania terapii ani do modyfikacji dawkowania, które powinny być prowadzone za pomocą pojedynczych substancji czynnych. U pacjentów powyżej 70. roku życia, z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min), u osób pochodzenia azjatyckiego, z predyspozycjami do miopatii lub specyficznymi polimorfizmami genetycznymi zaleca się początkową dawkę rozuwastatyny 5 mg. Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek oraz aktywną chorobą wątroby, a także niezalecany przy umiarkowanej i ciężkiej niewydolności wątroby (Child-Pugh 7-9 i >9 punktów).
aktywna choroba wątroby, atazanawir, BCRP, białko transportowe, ciężka niewydolność nerek, cyklosporyna, czynniki ryzyka miopatii, dieta obniżająca stężenie lipidów, ekspozycja ogólnoustrojowa, ezetimibe, hipercholesterolemia, inhibitor proteazy, klirens kreatyniny, leki wiążące kwasy żółciowe, lopinawir, miopatia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, rabdomioliza, rozuwastatyna, rytonawir, skala Childa-Pugha, typranawir, zaburzenia czynności nerek - Leksykon leków
Działania niepożądane – Coryol 3,125 mg 3,125 mg
Lek Coryol, zawierający karwedylol, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z dominującymi efektami kardiologicznymi. Niewydolność serca występuje bardzo często (≥1/10), szczególnie u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca podczas zwiększania dawki, co może prowadzić do nasilenia objawów lub zatrzymania płynów. Bradykardia i zahamowanie zatokowe są istotnymi zagrożeniami, zwłaszcza u osób starszych i z zaburzeniami przewodzenia. Niedociśnienie, w tym ortostatyczne, występuje bardzo często (≥1/10) i może powodować zawroty głowy oraz omdlenia, z nasileniem tych objawów przy wyższych dawkach. Karwedylol może również pogarszać kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą, wywołując hiperglikemię lub hipoglikemię, a także ujawniać cukrzycę utajoną.
blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia, chromanie przestankowe, cukrzyca utajona, depresja, dławica piersiowa, duszność, dysfagia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipoglikemia, leukopenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, obrzęk płuc, omdlenie, parestezja, przewlekła niewydolność serca, reakcja alergiczna, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, trombocytopenia, zaburzenia erekcji, zaburzenia widzenia, zahamowanie zatokowe, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon chorób i schorzeń
Mokra postać zwyrodnienia plamki żółtej – Zapobieganie i profilaktyka
Mokra postać zwyrodnienia plamki żółtej (neowaskularne AMD) stanowi około 10-15% wszystkich przypadków AMD, ale odpowiada za około 90% ciężkiej utraty widzenia centralnego u osób powyżej 50. roku życia. Kluczowe czynniki ryzyka to palenie tytoniu (2-5-krotnie zwiększone ryzyko), nadciśnienie tętnicze (kontrola ciśnienia może zmniejszyć ryzyko o 23%), hipercholesterolemia, otyłość (BMI >30), cukrzyca oraz ekspozycja na promieniowanie UV. Profilaktyka obejmuje modyfikację stylu życia: zaprzestanie palenia, kontrolę ciśnienia i poziomu cholesterolu, utrzymanie prawidłowej masy ciała, ochronę oczu przed UV oraz stosowanie diety bogatej w luteinę, zeaksantynę, kwasy omega-3 i karotenoidy. Suplementacja zgodna z formułą AREDS2 (witamina C, E, luteina, zeaksantyna, cynk, miedź) może zmniejszyć progresję AMD o około 25%, szczególnie u pacjentów z pośrednim stadium lub zaawansowanym AMD w jednym oku.
badanie wzroku, cynk, hipercholesterolemia, iniekcja doszklistkowa, karotenoidy, kwasy omega-3, lek anty-VEGF, luteina i zeaksantyna, mokra postać AMD, naczyniówka oka, nadciśnienie tętnicze, neowaskularne AMD, niedotlenienie siatkówki, pośrednie stadium AMD, promieniowanie UV, rozszerzenie źrenicy, siatka Amslera, sucha postać AMD, terapia fotodynamiczna, terapia genowa, terapia komórkami macierzystymi, utrata widzenia centralnego, VEGF, widzenie centralne, zaawansowane AMD, zwyrodnienie plamki żółtej - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvastatin Teva Pharmaceuticals Polska 40 mg
Atorvox (atorwastatyna) jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w leczeniu hipercholesterolemii pierwotnej i hiperlipidemii złożonej u dorosłych oraz dzieci powyżej 10 roku życia. Lek dostępny jest w tabletkach powlekanych o dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, które należy przyjmować raz dziennie, najlepiej wieczorem, niezależnie od posiłku. Atorwastatyna skutecznie obniża stężenia cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów, co przekłada się na zmniejszenie ryzyka miażdżycy i powikłań sercowo-naczyniowych. Szczególnym wskazaniem jest homozygotyczna postać rodzinnej hipercholesterolemii (HoFH), gdzie lek stosowany jest jako terapia uzupełniająca, np. po aferezie LDL, w celu poprawy rokowania u pacjentów z bardzo wysokim poziomem cholesterolu LDL.
afereza cholesterolu LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca typu 2, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, funkcja wątroby, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hiperlipidemia typu IIa i IIb, hiperlipidemia złożona, homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia, inhibitor reduktazy HMG-CoA, nasycony kwas tłuszczowy, parametr lipidowy, prewencja chorób sercowo-naczyniowych, ryzyko sercowo-naczyniowe, statyna, tabletka powlekana, terapia hipolipemizująca, triglicerydy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Torvazin Plus 20 mg + 10 mg
Dawkowanie leku Torvazin Plus w terapii hipercholesterolemii powinno być indywidualnie dostosowane, z zalecaną dawką dobową jednej kapsułki zawierającej 10 mg atorwastatyny i 10 mg ezetymibu, 20 mg + 10 mg lub 40 mg + 10 mg, przyjmowanej raz na dobę, niezależnie od posiłku. Terapia powinna być prowadzona równolegle z dietą hipolipemizującą oraz modyfikacją stylu życia. Lek nie jest wskazany do inicjowania terapii hipolipemicznej – rozpoczęcie leczenia i ustalenie dawek poszczególnych składników (atorwastatyny i ezetymibu) powinno odbywać się za pomocą oddzielnych preparatów, a dopiero po ustaleniu odpowiednich dawek można przejść na preparat złożony Torvazin Plus. U pacjentów w podeszłym wieku nie jest wymagana modyfikacja dawkowania, natomiast lek nie jest zalecany u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat ze względu na brak danych klinicznych. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lek jest przeciwwskazany w przypadku aktywnej choroby wątroby, a u pacjentów z niewydolnością nerek nie wymaga zmiany dawkowania.
atorwastatyna, atorwastatyna i ezetymib, choroba współistniejąca, cyklosporyna, czynna choroba wątroby, dieta obniżająca stężenie lipidów, elbaswir z grazoprewirem, ezetymib, hipercholesterolemia, interakcja lekowa, leczenie hipolipemizujące, leki wiążące kwasy żółciowe, letermowir, schorzenie wątroby, terapia hipolipemizująca, Torvazin Plus, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wywiad medyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zakażenie wirusem cytomegalii - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Rosuvastatin Medical Valley 20 mg
Rosuvastatin Medical Valley to preparat z grupy statyn, zawierający rozuwastatynę w formie soli wapniowej, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg oraz 40 mg, co pozwala na precyzyjne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Lek jest wskazany w leczeniu pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa, w tym rodzinnej heterozygotycznej, oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb, gdy modyfikacja stylu życia i dieta okazują się niewystarczające. Ponadto, preparat znajduje zastosowanie u pacjentów od 6 roku życia z rodzinną homozygotyczną hipercholesterolemią, jako uzupełnienie diety i innych metod hipolipemizujących, takich jak afereza LDL. W prewencji pierwotnej chorób układu sercowo-naczyniowego Rosuvastatin Medical Valley jest stosowany u pacjentów z wysokim ryzykiem zdarzeń sercowo-naczyniowych, w połączeniu z kontrolą ciśnienia tętniczego, leczeniem zaburzeń gospodarki węglowodanowej oraz modyfikacją stylu życia.
afereza LDL, ciśnienie tętnicze, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, dyslipidemia mieszana, hipercholesterolemia, mieszana dyslipidemia, nietolerancja laktozy, parametry lipidowe, pierwotna hipercholesterolemia, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, rozuwastatyna wapniowa, statyna, zaburzenia gospodarki węglowodanowej, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Zaranta 20 mg
Rozuwastatyna, będąca substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą znacząco zwiększać jej stężenie w osoczu i ryzyko miopatii. Najistotniejsze interakcje obejmują cyklosporynę (7,1-krotne zwiększenie AUC, przeciwwskazana), inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir/rytonawir powodujące 3,1-krotne zwiększenie AUC i 7-krotne Cₘₐₓ przy dawce 10 mg rozuwastatyny), gemfibrozyl (1,9-krotne zwiększenie AUC i Cₘₐₓ), oraz inne leki hamujące transportery, takie jak sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir (7,4-krotne ↑ AUC) i darolutamid (5,2-krotne ↑ AUC). Zaleca się rozpoczynanie terapii rozuwastatyną od dawki 5 mg przy spodziewanym ≥2-krotnym wzroście ekspozycji oraz dostosowanie maksymalnej dawki tak, aby nie przekroczyć ekspozycji odpowiadającej 40 mg rozuwastatyny bez interakcji. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie rozuwastatyny w dawkach 30-40 mg z fibratami ze względu na ryzyko miopatii.
antagonista witaminy K, atazanawir, AUC, BCRP, białko transportujące, Cmax, cyklosporyna, cytochrom P450, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, erytromycyna, ezetymib, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hormonalna terapia zastępcza, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, INR, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, kwas nikotynowy, lek przeciw nadkwaśności, miopatia, OATP1B1, pochodne kumaryny, rabdomioliza, rytonawir, tikagrelor, warfaryna - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Suvezen Neo 40 mg + 10 mg
SUVEZEN NEO to lek złożony zawierający rozuwastatynę i ezetymib, dostępny w dawkach 10 mg + 10 mg, 20 mg + 10 mg oraz 40 mg + 10 mg, stosowany u pacjentów z hipercholesterolemią, którzy nie osiągnęli odpowiedniej kontroli lipidów przy monoterapii statyną lub u tych, którzy już stosują rozuwastatynę i ezetymib w oddzielnych preparatach. Standardowe dawkowanie to jedna tabletka raz na dobę, dostosowana do wcześniejszego leczenia. SUVEZEN NEO nie jest wskazany do inicjacji terapii, zwłaszcza u osób powyżej 70. roku życia, u których początkowa dawka rozuwastatyny powinna wynosić 5 mg w preparatach jednoskładnikowych. W przypadku stosowania leków wiążących kwasy żółciowe, SUVEZEN NEO należy podawać z odstępem co najmniej 2 godzin przed lub 4 godzin po tych lekach, aby uniknąć interakcji farmakokinetycznych.
białko transportowe, czynna choroba wątroby, dieta niskocholesterolowa, dysfunkcja wątroby, działanie niepożądane, ekspozycja układowa, hipercholesterolemia, inhibitor proteazy, interakcja lekowa, klirens kreatyniny, leki wiążące kwasy żółciowe, lipemia, miopatia, OATP1B1, polimorfizm genetyczny, preparat złożony, rozuwastatyna i ezetymib, skala Child-Pugh, statyna, stężenie lipidów, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Atorvasterol 80 mg
Atorvasterol w dawce 80 mg (atorwastatyna w postaci soli wapniowej) jest wskazany do leczenia hipercholesterolemii pierwotnej, w tym heterozygotycznej i homozygotycznej rodzinnej, oraz hiperlipidemii mieszanej typu IIa i IIb wg klasyfikacji Fredrickson’a. Lek stosuje się jako uzupełnienie diety niskocholesterolowej i innych metod niefarmakologicznych, gdy ich efektywność jest niewystarczająca. Atorvasterol skutecznie obniża stężenia cholesterolu całkowitego, LDL, apolipoproteiny B oraz triglicerydów. W przypadku rodzinnej hipercholesterolemii homozygotycznej lek może być stosowany jako terapia uzupełniająca (np. do aferezy LDL) lub jako terapia podstawowa, gdy inne metody są niedostępne. Preparat jest również dopuszczony do stosowania u dzieci i młodzieży powyżej 10. roku życia z pierwotną hipercholesterolemią.
afereza LDL, apolipoproteina B, atorwastatyna, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, dieta niskocholesterolowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia pierwotna, hiperlipidemia złożona, incydent sercowo-naczyniowy, kontrola glikemii, leczenie dietetyczne, leczenie hipolipemizujące, profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych, rodzinna hipercholesterolemia homozygotyczna, triglicerydy, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ayupil 12,5 mg
Klozapina, substancja czynna leku Ayupil, jest stosowana w leczeniu schizofrenii opornej na leczenie oraz psychozach w przebiegu choroby Parkinsona, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych. Najistotniejsze z nich to agranulocytoza (częstość 0,78%, szczególnie w pierwszych 18 tygodniach terapii), napady padaczkowe, zaburzenia sercowo-naczyniowe (częstoskurcz, niedociśnienie ortostatyczne, zapalenie mięśnia sercowego) oraz gorączka. Częstość przerywania leczenia z powodu działań niepożądanych wynosi od 7,1% do 15,6%, a najczęstsze przyczyny to leukopenia, senność, zawroty głowy i zaburzenia psychotyczne. Klozapina może również indukować zaburzenia metaboliczne, takie jak hiperglikemia prowadząca do kwasicy ketonowej lub śpiączki hiperosmolarnej, a także zwiększenie masy ciała, hipercholesterolemię i hipertriglicerydemię.
agranulocytoza, akatyzja, częstoskurcz, depresja oddechowa, dysfagia, działanie niepożądane sercowo-naczyniowe, eozynofilia, granulocyt obojętnochłonny, hipercholesterolemia, hipertermia, hipertriglicerydemia, jadłowstręt, kardiomiopatia, klozapina, kwasica ketonowa, lek przeciwpsychotyczny, leukocytoza, leukopenia, majaczenie, małopłytkowość, marskość wątroby, morfologia krwi, nadmierne wydzielanie śliny, nadpłytkowość, napad miokloniczny, napad padaczkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedrożność jelit, nietrzymanie moczu, objaw cholinergiczny, objawy pozapiramidowe, ostre rozdęcie okrężnicy, ostre śródmiąższowe zapalenie nerek, piorunująca martwica wątroby, porażenna niedrożność jelita, późna dyskineza, priapizm, psychoza w przebiegu choroby Parkinsona, schizofrenia oporna na leczenie, sedacja, śpiączka hiperosmolarna, stłuszczenie wątroby, uogólniony napad padaczkowy, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, wytrysk wsteczny, zaburzenie psychotyczne, zaburzenie tolerancji glukozy, zakrzepica z zatorowością, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zapaść krążeniowa, zatrzymanie moczu, zespół niespokojnych nóg, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Toctino 30 mg
Lek Toctino (alitretynoina) w kapsułkach miękkich 10 mg i 30 mg posiada liczne przeciwwskazania, które wykluczają jego stosowanie u określonych grup pacjentów. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest ciąża ze względu na wysokie ryzyko teratogenności oraz karmienie piersią z powodu przenikania leku do mleka matki. U kobiet w wieku rozrodczym dopuszcza się terapię tylko w ramach Programu Zapobiegania Ciąży, obejmującego skuteczną antykoncepcję i regularne testy ciążowe. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z niekontrolowaną hipercholesterolemią, hipertrójglicerydemią, niedoczynnością tarczycy, hiperwitaminozą A, niewydolnością wątroby i ciężką niewydolnością nerek. Ponadto, ze względu na zawartość oleju sojowego (176,50 mg w kapsułce 10 mg i 282,40 mg w kapsułce 30 mg) oraz sorbitolu (20,08 mg i 25,66 mg odpowiednio), nie powinien być stosowany u osób z alergią na soję, orzeszki ziemne lub rzadką wrodzoną nietolerancją fruktozy.
alergia na soję, alitretynoina, działanie niepożądane, hipercholesterolemia, hipertrójglicerydemia, hiperwitaminoza A, kapsułka miękka, nadciśnienie śródczaszkowe, nadwrażliwość na alitretynoinę, niedoczynność tarczycy, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, olej sojowy, parametry lipidowe, Program Zapobiegania Ciąży, retynoid, rzekomy guz mózgu, teratogenność, tetracyklina, umiarkowana niewydolność nerek, zaburzenie funkcji wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Atozet 10 mg + 20 mg
Produkt leczniczy Atozet zawiera ezetymib 10 mg oraz atorwastatynę w dawkach od 10 mg do 80 mg (postać trójwodnej soli wapniowej). Standardowa dawka wynosi 10 mg + 10 mg raz na dobę, z możliwością modyfikacji do 10 mg + 80 mg na dobę, dostosowywaną co najmniej co 4 tygodnie na podstawie stężenia LDL-C, ryzyka choroby niedokrwiennej serca oraz odpowiedzi na leczenie. U pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną dawki mieszczą się w tym samym zakresie, a lek może być stosowany jako uzupełnienie innych metod redukcji lipidów, np. aferezy LDL. Nie jest konieczne dostosowanie dawki u osób starszych ani u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, natomiast u chorych z zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność, a stosowanie jest przeciwwskazane w aktywnej chorobie wątroby.
afereza LDL, atorwastatyna, cholesterol LDL, choroba niedokrwienna serca, choroba wieńcowa, czynna choroba wątroby, elbaswir z grazoprewirem, ezetymib, hipercholesterolemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, leczenie hipolipemizujące, lek przeciwwirusowy, leki wiążące kwasy żółciowe, lipoproteina małej gęstości, redukcja lipidów, trójwodna sól wapniowa, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Simvacard 40 40 mg
Simvacard 40, zawierający 40 mg symwastatyny, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym 298 mg laktozy na tabletkę, co jest istotne u osób z nietolerancją laktozy. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest czynna choroba wątroby lub niewyjaśnione, utrzymujące się podwyższenie aktywności aminotransferaz, ze względu na ryzyko hepatotoksyczności. Lek nie powinien być stosowany w ciąży i podczas karmienia piersią z uwagi na hamowanie syntezy cholesterolu niezbędnego dla rozwoju płodu oraz przenikanie do mleka matki. U kobiet w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji stosowanie symwastatyny jest odradzane.
aminotransferazy, antybiotyki makrolidowe, choroba wątroby, ciąża i karmienie piersią, cyklosporyna, danazol, endometrioza, fibraty, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, laktoza, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lomitapid, miopatia i rabdomioliza, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, statyny, symwastatyna, terapia hipolipemizująca, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba sercowo-naczyniowa – Epidemiologia
Choroby sercowo-naczyniowe (CVD) pozostają główną przyczyną zgonów na świecie, odpowiadając za około 17,9 miliona zgonów rocznie, co stanowi 32% wszystkich zgonów globalnie. W USA w 2022 roku z powodu chorób serca zmarło 702 880 osób (1 na 5 zgonów), a około 82,6 miliona osób cierpi na CVD. W Europie CVD odpowiadają za 4,1 miliona zgonów rocznie, z wyraźnym gradientem wyższej śmiertelności w Europie Wschodniej. Kluczowymi czynnikami ryzyka są nadciśnienie tętnicze (odpowiedzialne za prawie 10 milionów zgonów rocznie), hipercholesterolemia, palenie tytoniu, cukrzyca, otyłość, niezdrowa dieta, brak aktywności fizycznej oraz czynniki psychologiczne (depresja, stres). Koszty ekonomiczne CVD w USA wyniosły około 422,3 miliarda dolarów w latach 2019-2020. Pomimo spadku wskaźników umieralności w wielu krajach, globalna liczba zgonów rośnie z powodu starzenia się populacji.
choroba niezakaźna, choroba serca, choroba sercowo-naczyniowa, choroba wieńcowa, chorobowość, cukrzyca, czynnik psychologiczny, dane epidemiologiczne, depresja, diagnoza medyczna, elektroniczna dokumentacja medyczna, elektroniczna kartoteka medyczna, hipercholesterolemia, lęk, Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób, modyfikowalny czynnik ryzyka, nadciśnienie, nadciśnienie tętnicze, otyłość, palenie tytoniu, profilaktyka wtórna, śmiertelność sercowo-naczyniowa, system opieki zdrowotnej, udar mózgu, zachorowalność, zawał serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – ApoSerta 50 mg
Sertralina w preparacie ApoSerta wykazuje dobrze scharakteryzowany profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi kontrolowanymi placebo u 2542 pacjentów leczonych sertraliną oraz 2145 otrzymujących placebo, obejmującymi m.in. depresję, zespół obsesyjno-kompulsyjny, lęk napadowy, PTSD i zespół lęku społecznego. Najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym są nudności (≥1/10), a istotnym klinicznie problemem są zaburzenia seksualne, szczególnie u mężczyzn (14% w terapii zespołu lęku społecznego), manifestujące się głównie niezdolnością do ejakulacji. Działania niepożądane mają zwykle charakter zależny od dawki i często ustępują podczas kontynuacji leczenia. Inne często występujące objawy to zawroty głowy, bóle głowy, bezsenność, biegunka, wymioty, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz nadmierne pocenie się i wysypka. Rzadziej obserwuje się poważne powikłania, takie jak zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, ciężkie reakcje skórne (w tym zespół Stevensa-Johnsona), zaburzenia rytmu serca (wydłużenie QT, torsade de pointes) oraz krwawienia z przewodu pokarmowego.
bezsenność, ból głowy, ciężka reakcja skórna, drgawki, dysfagia, dyspepsja, hipercholesterolemia, hipertermia, hipoglikemia, hiponatremia, krwawienie międzymiesiączkowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, lęk napadowy, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mlekotok, nadmierne pobudzenie, nagła śmierć sercowa, niezdolność do ejakulacji, nudności, objaw psychotyczny, parestezja, priapizm, rabdomioliza, sertralina, tachykardia, toksyczna nekroliza naskórka, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie autonomiczne, zaburzenie ejakulacji, zaburzenie funkcji seksualnej, zaburzenie równowagi, zaburzenie seksualne, zachowanie samobójcze, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół lęku społecznego, zespół obsesyjno-kompulsyjny, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół stresu pourazowego, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Esetin 10 mg
Ezetymib (Esetin 10 mg) jest lekiem hipolipemizującym z grupy innych leków modyfikujących stężenie lipidów (ATC: C10AX09), działającym poprzez selektywne hamowanie jelitowej absorpcji cholesterolu i fitosteroli. Mechanizm ten opiera się na blokadzie białka NPC1L1 w rąbku szczoteczkowym jelita cienkiego, co prowadzi do zmniejszenia transportu cholesterolu do wątroby. W przeciwieństwie do statyn, które hamują endogenną syntezę cholesterolu, ezetymib ogranicza jego wchłanianie egzogenne, co umożliwia synergistyczne działanie w terapii skojarzonej. Badania przedkliniczne potwierdziły selektywność działania ezetymibu, który nie wpływa na wchłanianie triglicerydów, kwasów tłuszczowych, kwasów żółciowych, progesteronu, etynyloestradiolu ani witamin A i D. W badaniu klinicznym u 18 pacjentów z hipercholesterolemią ezetymib zmniejszył absorpcję cholesterolu o 54% w porównaniu z placebo.
apolipoproteina B, białko C-reaktywne, białko Niemann-Pick C1-Like 1, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba układu krążenia, choroba wieńcowa, czas protrombinowy, etynyloestradiol, ezetymib, hamowanie wchłaniania cholesterolu, hipercholesterolemia, hormony steroidowe kory nadnerczy, incydent sercowo-naczyniowy, kwasy tłuszczowe, kwasy żółciowe, lek hipolipemizujący, marker stanu zapalnego, miażdżyca, ostry zespół wieńcowy, pierwotna hipercholesterolemia, progesteron, rąbek szczoteczkowy jelita cienkiego, synteza cholesterolu, terapia statynowa, triglicerydy, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Majamil PPH 25 mg
Lek Majamil PPH zawiera diklofenak sodowy w dawce 25 mg w postaci tabletek dojelitowych. Bezwzględne przeciwwskazania do stosowania obejmują nadwrażliwość na diklofenak lub substancje pomocnicze (w tym laktozę jednowodną 50 mg i sód 4,03 mg), aktywne lub nawracające choroby wrzodowe przewodu pokarmowego, krwawienia i perforacje związane z NLPZ, a także reakcje alergiczne po lekach hamujących syntezę prostaglandyn (np. napady astmy oskrzelowej, pokrzywka, ostre zapalenie błony śluzowej nosa). Ponadto lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, nerek i serca (klasa II-IV wg NYHA), chorobami układu sercowo-naczyniowego (choroba niedokrwienna serca, choroby naczyń obwodowych i mózgowych), zaburzeniami morfologii krwi oraz w ostatnim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego u płodu i wydłużenia czasu krwawienia.
antykoagulant, astma oskrzelowa, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, czas krwawienia, diklofenak sodowy, glikokortykosteroid, hipercholesterolemia, incydent naczyniowo-mózgowy, klasyfikacja NYHA, krwawienie z przewodu pokarmowego, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja składników, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, przewód tętniczy, synteza prostaglandyn, tabletka dojelitowa, trymestr ciąży, wrzód trawienny, zaburzenie krzepnięcia krwi, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Simratio 10
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wiąże się z ryzykiem miopatii, której objawy obejmują bóle mięśni, tkliwość i osłabienie, a także wzrost aktywności kinazy kreatynowej (CK) powyżej 10-krotności górnej granicy normy. Miopatia może prowadzić do rabdomiolizy z ostrą niewydolnością nerek. Częstość miopatii jest dawkozależna: 0,03% przy 20 mg/dobę, 0,08% przy 40 mg/dobę i 0,61% przy 80 mg/dobę, z ryzykiem wzrastającym do około 1% u pacjentów po zawale serca leczonych 80 mg/dobę. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów azjatyckiego pochodzenia oraz u nosicieli allelu c.521T>C genu SLCO1B1, u których ryzyko miopatii może wzrosnąć do 15% (genotyp CC) przy dawce 80 mg. Przed leczeniem wskazane jest oznaczenie CK, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka (wiek ≥65 lat, płeć żeńska, zaburzenia nerek, niedoczynność tarczycy, wcześniejsze toksyczne reakcje na statyny/fibraty, uzależnienie od alkoholu). Leczenie należy przerwać, jeśli CK przekracza 5-krotność normy lub jeśli występują nasilone objawy mięśniowe.
aminotransferaza, aminotransferaza alaninowa, białka transportujące aniony organiczne, białko warunkujące oporność w raku piersi, daptomycyna, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor BCRP, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, kwas fusydowy, miastenia, miastenia oczna, mioglobinuria, miopatia, niedobór laktazy, niedoczynność tarczycy, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, OATP1B1, ostra niewydolność nerek, powikłania sercowo-naczyniowe, rabdomioliza, śródmiąższowa choroba płuc, zawał mięśnia sercowego, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Rosuvastatin Medical Valley 5 mg
Rosuvastatin Medical Valley to lek z grupy statyn, dostępny w formie tabletek powlekanych o dawkach 5 mg, 10 mg, 20 mg oraz 40 mg, zawierających rozuwastatynę w postaci soli wapniowej. Wskazania obejmują leczenie pierwotnej hipercholesterolemii typu IIa (w tym rodzinnej heterozygotycznej) oraz mieszanej dyslipidemii typu IIb u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 6 lat, gdy dieta i metody niefarmakologiczne są niewystarczające. Lek jest także stosowany u pacjentów z rodzinną homozygotyczną hipercholesterolemią jako uzupełnienie diety i innych terapii, takich jak afereza LDL. Ponadto, Rosuvastatin Medical Valley jest wskazany w prewencji pierwotnej dużych zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem, w ramach kompleksowej strategii redukcji ryzyka, łączonej z modyfikacją innych czynników ryzyka, takich jak nadciśnienie, nieprawidłowa glikemia, palenie tytoniu i brak aktywności fizycznej.
afereza LDL, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowy, hipercholesterolemia, laktoza jednowodna, mieszana dyslipidemia, nadciśnienie tętnicze, nieprawidłowa glikemia, nietolerancja laktozy, pierwotna hipercholesterolemia, prewencja pierwotna, profil lipidowy, profilaktyka sercowo-naczyniowa, rodzinna heterozygotyczna hipercholesterolemia, rodzinna homozygotyczna hipercholesterolemia, rozuwastatyna, statyna, tabletka powlekana - Leksykon leków
Działania niepożądane – Crosuvo Plus 10 mg + 10 mg
Lek Crosuvo Plus zawiera rozuwastatynę (w postaci wapniowej) oraz ezetymib, a jego profil bezpieczeństwa opiera się na danych klinicznych zarówno monoterapii, jak i terapii skojarzonej. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zwiększona aktywność aminotransferaz wątrobowych (często, w tym podwyższenie AlAT i AspAT ≥3× górnej granicy normy niezbyt często), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności, biegunka, ból brzucha) oraz bóle mięśniowe (mialgia). Rzadko mogą wystąpić poważniejsze powikłania, takie jak miopatia, rabdomioliza czy zapalenie wątroby. W badaniach klinicznych odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych rozuwastatyny nie przekraczał 4%, a częstość działań niepożądanych ezetymibu była zbliżona do placebo. Monitorowanie parametrów wątrobowych i kinazy kreatynowej jest zalecane, szczególnie przy dawkach rozuwastatyny 20-40 mg oraz u pacjentów z czynnikami ryzyka miopatii i u osób starszych (>70 lat) lub z upośledzoną funkcją nerek (klirens kreatyniny <60 ml/min).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza wątrobowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból mięśniowy, ból stawów, cukrzyca typu 2, ezetymib, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia, kinaza kreatynowa, lek hipolipemizujący, mialgia, miotoksyczność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, rozuwastatyna, świąd, wysypka, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zaparcie - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Celebrex 200 mg
Lek Celebrex (celekoksyb) w dawkach 100 mg i 200 mg jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na celekoksyb, substancje pomocnicze (w tym laktozę: 149,7 mg w kapsułce 100 mg i 49,8 mg w kapsułce 200 mg) oraz na sulfonamidy, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Nie należy go stosować u osób z historią nadwrażliwości na NLPZ, w tym aspirynę, zwłaszcza przy astmie, polipach nosa, obrzęku naczynioruchowym czy pokrzywce. Przeciwwskazania obejmują także aktywną chorobę wrzodową żołądka lub dwunastnicy, krwawienia z przewodu pokarmowego, choroby zapalne jelit oraz ciężkie zaburzenia czynności wątroby (albuminy <25 g/l lub Child-Pugh ≥10). U pacjentów z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) oraz ciężką niewydolnością serca (NYHA II-IV) stosowanie Celebrexu jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko nefrotoksyczności i powikłań sercowo-naczyniowych. Ponadto lek nie powinien być stosowany u pacjentek w ciąży oraz karmiących piersią, a także u kobiet w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji, ze względu na potencjalne ryzyko wad rozwojowych płodu i przenikanie do mleka matki.
astma, celekoksyb, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba zapalna jelit, ciężka niewydolność mięśnia sercowego, ciężkie zaburzenie czynności wątroby, cukrzyca, czynna choroba wrzodowa, dekompensacja funkcji wątroby, hipercholesterolemia, klasyfikacja NYHA, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, laktoza jednowodna, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na sulfonamidy, niestabilna choroba wieńcowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostre zapalenie błony śluzowej nosa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pokrzywka, polipy jamy nosowej, reakcja alergiczna, selektywny inhibitor COX-2, skala Child-Pugh, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Ezehron Duo 10 mg + 10 mg
Przedawkowanie leku Ezehron Duo, zawierającego rozuwastatynę i ezetymib, wymaga szczegółowego monitorowania klinicznego, zwłaszcza ze względu na potencjalne ryzyko miopatii i rabdomiolizy związane z rozuwastatyną. Dane literaturowe dotyczące toksyczności rozuwastatyny są ograniczone, natomiast ezetymib wykazuje relatywnie dobry profil bezpieczeństwa nawet przy dawkach przekraczających terapeutyczne (do 50 mg/dobę przez 14 dni u zdrowych ochotników oraz do 40 mg/dobę przez 56 dni u pacjentów z hipercholesterolemią). W badaniach przedklinicznych nie stwierdzono toksyczności przy bardzo wysokich dawkach ezetymibu (do 5000 mg/kg u szczurów i myszy oraz 3000 mg/kg u psów). Objawy przedawkowania mogą obejmować bóle mięśniowe, wzrost aktywności kinazy kreatynowej (CK), podwyższone enzymy wątrobowe, nudności, wymioty, bóle brzucha oraz objawy ze strony układu nerwowego, takie jak bóle i zawroty głowy.
aktywność kinazy kreatynowej, czynność nerek, czynność wątroby, enzymy wątrobowe, Ezehron Duo, hepatotoksyczność statyn, hipercholesterolemia, kinaza kreatynowa, miopatia, parametry wątrobowe, rabdomioliza, rozuwastatyna i ezetymib, toksyczność lekowa, transaminazy, uszkodzenie hepatocytów, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Actimodan 100 mg
Modafinil w dawce 100 mg, stosowany w preparacie Actimodan, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, potwierdzonych w badaniach klinicznych na 1561 pacjentach. Najczęściej występującym objawem jest ból głowy (około 21%), zwykle łagodny lub umiarkowany, ustępujący w ciągu kilku dni. Inne często obserwowane działania obejmują zaburzenia psychiczne (nerwowość, bezsenność, lęk, depresję), neurologiczne (zawroty głowy, senność, parestezje), kardiologiczne (częstoskurcz, kołatanie serca), naczyniowe (rozszerzenie naczyń), oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (ból brzucha, nudności, suchość w jamie ustnej, biegunka). Rzadziej występują poważne reakcje alergiczne, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona, DRESS), oraz zaburzenia psychiczne o dużym nasileniu, takie jak psychoza, mania czy myśli samobójcze. W badaniach diagnostycznych notowano zależne od dawki zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej i gamma-glutamylotransferazy oraz nieprawidłowości w zapisie EKG.
astma, badanie kliniczne, bezsenność, ból głowy, chwiejność emocjonalna, częstoskurcz, depersonalizacja, depresja, duszność, dysfagia, dyskineza, działanie niepożądane, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza, hipercholesterolemia, hiperkineza, krwawienie z nosa, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, migrena, modafinil, nadciśnienie, nadpobudliwość psychoruchowa, nadwrażliwość, niedoczulica, niemiarowość, nieprawidłowy zapis EKG, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, płukanie żołądka, reakcja skórna, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, zaburzenia miesiączkowania, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół suchego oka - Leksykon leków
Przedawkowanie – Crosuvo Plus 40 mg + 10 mg
Przedawkowanie leku Crosuvo Plus, zawierającego rozuwastatynę i ezetymib, wymaga uważnego monitorowania klinicznego pomimo niskiego potencjału toksyczności. Dostępne dane kliniczne wskazują, że ezetymib jest dobrze tolerowany nawet w dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne (do 50 mg/dobę przez 14 dni u zdrowych ochotników oraz 40 mg/dobę przez 56 dni u pacjentów z hipercholesterolemią). W badaniach przedklinicznych na zwierzętach nie zaobserwowano toksyczności przy bardzo wysokich dawkach (5000 mg/kg u szczurów i myszy, 3000 mg/kg u psów). W przypadku rozuwastatyny brak jest szczegółowych danych dotyczących przedawkowania, jednak potencjalne objawy obejmują hepatotoksyczność, miopatię oraz rabdomiolizę.
AlAT, AspAT, bilirubina, ciśnienie tętnicze, Crosuvo Plus, czynność wątroby, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, funkcja nerek, hemodializa, hepatotoksyczność, hepatotoksyczność statyn, hipercholesterolemia, kinaza kreatynowa, kreatynina, leczenie objawowe, miopatia, mocznik, pierwotna hipercholesterolemia, rabdomioliza, rozuwastatyna i ezetymib, toksyczność, uszkodzenie mięśni szkieletowych, uszkodzenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atrozol 1 mg
Atrozol, zawierający anastrozol w dawce 1 mg, jest stosowany w leczeniu raka piersi u kobiet po menopauzie, głównie jako terapia uzupełniająca przez 5 lat. Dane z badania klinicznego III fazy ATAC (9366 pacjentek) wskazują na specyficzny profil działań niepożądanych, z częstością występowania klasyfikowaną od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10000). Najczęstsze działania niepożądane to bóle i sztywność stawów (35,6%), uderzenia gorąca (35,7%), nudności (12,7%), wysypka, depresja (19,3%), osłabienie (18,6%) oraz zaburzenia funkcji wątroby (wzrost AlAT, AspAT, fosfatazy zasadowej). Istotne jest zwiększone ryzyko osteoporozy (10,5%) i złamań kości (10,2%, 22 na 1000 pacjento-lat), co wymaga monitorowania i odpowiedniej terapii wspomagającej. W porównaniu do tamoksyfenu, anastrozol wiąże się z mniejszą częstością zdarzeń zakrzepowo-zatorowych (2,8% vs 4,5%) oraz krwawień z pochwy (5,4% vs 10,2%).
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginowa, anastrozol, badanie kliniczne III fazy, biegunka, bilirubina, ból głowy, ból mięśni, choroba niedokrwienna serca, depresja, dławica piersiowa, fosfataza zasadowa, gammaglutamylotransferaza, hipercholesterolemia, hiperkalcemia, krwawienie z pochwy, leczenie hormonalne, menopauza, nudność, osteoporoza, palec trzaskający, parathormon, parestezja, plamica Henocha-Schönleina, pokrzywka, przerzedzenie włosów, rak piersi, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktoidalna, rumień wielopostaciowy, suchość pochwy, sztywność stawów, tamoksyfen, uderzenie gorąca, wymioty, wysypka, zaburzenie czucia, zapalenie naczyń skórnych, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół cieśni nadgarstka, złamanie kości, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Ezetymib – Właściwości farmakodynamiczne
Ezetymib jest inhibitorem selektywnym wchłaniania cholesterolu w jelitach, działającym poprzez blokadę transportera NPC1L1 w rąbku szczoteczkowym jelita cienkiego. W odróżnieniu od statyn, które hamują syntezę cholesterolu w wątrobie, ezetymib zmniejsza ilość cholesterolu dostarczanego do wątroby, co prowadzi do obniżenia stężenia cholesterolu całkowitego o 13%, LDL-C o 19%, Apo B o 14% oraz triglicerydów o 8%, przy jednoczesnym wzroście HDL-C o 3% w monoterapii. W badaniach klinicznych wykazano, że ezetymib nie wpływa na wchłanianie innych lipidów, witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E) ani na czas protrombinowy, co potwierdza jego selektywność i bezpieczeństwo stosowania. U pacjentów z hipercholesterolemią dodanie ezetymibu do terapii statynami znacząco zwiększa skuteczność obniżania LDL-C (redukcja o 25% vs. 4% placebo) oraz poprawia profil lipidowy, w tym zmniejszenie stężenia białka C-reaktywnego o 10%.
apolipoproteina B, atorwastatyna, białko C-reaktywne, białko Niemann-Pick C1-Like 1, cholesterol HDL, cholesterol LDL, cholesterol nie-HDL, choroba wieńcowa, czas protrombinowy, ezetymib, grubość błony wewnętrznej i środkowej, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia nierodzinna, hormon steroidowy kory nadnerczy, kampesterol, ostry zespół wieńcowy, pochodna kwasu fibrynowego, rąbek szczoteczkowy jelita, rozuwastatyna, ryzyko sercowo-naczyniowe, sitosterol, sitosterolemia, statyna, stężenie lipidów, symwastatyna, triglicerydy, udar mózgu, żywica wiążąca kwasy żółciowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Eplenocard 50 mg
Profil bezpieczeństwa eplerenonu został szczegółowo oceniony w badaniach EPHESUS i EMPHASIS-HF, wykazując porównywalną częstość działań niepożądanych w porównaniu z placebo. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi były hiperkaliemia (często, ≥1/100 do <1/10), hipercholesterolemia, bezsenność, omdlenia, zawroty głowy, ból głowy, lewokomorowa niewydolność serca, migotanie przedsionków, niedociśnienie tętnicze, kaszel, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, zaparcia, wymioty), wysypka, świąd, bolesne skurcze mięśni, zaburzenia czynności nerek oraz osłabienie. Rzadziej występowały m.in. odmiedniczkowe zapalenie nerek, eozynofilia, niedoczynność tarczycy, hiponatremia, odwodnienie, hipertriglicerydemia, niedociśnienie ortostatyczne, obrzęk naczynioruchowy, zapalenie pęcherzyka żółciowego i ginekomastia. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów w wieku ≥75 lat, u których odnotowano nieistotnie statystycznie większą liczbę udarów mózgu w grupie eplerenonu w badaniu EPHESUS.
badanie EMPHASIS-HF, badanie EPHESUS, eozynofilia, eplerenon, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperkaliemia, hipertriglicerydemia, hiponatremia, łagodna niewydolność serca, lewokomorowa niewydolność serca, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, odmiedniczkowe zapalenie nerek, pozawałowa niewydolność serca, tachykardia, udar mózgu, układ kielichowo-miedniczkowy, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia elektrolitowe, zakrzepica tętnic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Letrozole Accord 2,5 mg
Profil bezpieczeństwa letrozolu, oparty na danych z badań klinicznych, wskazuje, że działania niepożądane występują u około 33% pacjentek leczonych z przerzutami oraz u około 80% w leczeniu uzupełniającym i przedłużonym. Najczęstsze objawy to uderzenia gorąca, hipercholesterolemia, bóle stawowe, nudności, nasilone pocenie się oraz uczucie zmęczenia. Szczególnie istotne są zdarzenia dotyczące układu kostnego (osteoporoza, złamania) oraz sercowo-naczyniowego (incydenty mózgowo-naczyniowe, zakrzepowo-zatorowe). W porównaniu z tamoksyfenem, letrozol wiąże się z wyższą częstością złamań kości (10,2% vs 7,2% podczas 5-letniego leczenia) i osteoporozy (5,1% vs 2,7%), ale niższą częstością hiperplazji endometrium i raka endometrium (0,2% vs 2,3%). W leczeniu sekwencyjnym obserwuje się zmienną częstość działań niepożądanych, z istotnie mniejszą częstością złamań kości przy schemacie letrozol → tamoksyfen (7,7%) w porównaniu do monoterapii letrozolem (10,0%).
ból nowotworowy, ból piersi, ból stawowy, dusznica, hiperbilirubinemia, hipercholesterolemia, hiperplazja endometrium, incydent niedokrwienny serca, jadłowstręt, krwawienie z dróg rodnych, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie tętnicze, nasilone pocenie, niestrawność, niewydolność serca, nudność, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, suchość pochwy, tachykardia, uczucie zmęczenia, udar naczyniowo-mózgowy, uderzenie gorąca, upławy, zaćma, zakażenie dróg moczowych, zakrzepica tętnicza, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zapalenie ścięgna, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zdarzenie mózgowo-naczyniowe, zdarzenie sercowo-naczyniowe, zdarzenie w obrębie kośćca, zespół cieśni nadgarstka, złamanie kości, żółtaczka