proces krzepnięcia

Proces krzepnięcia krwi (hemostaza) to złożony mechanizm fizjologiczny, którego celem jest zatrzymanie krwawienia po uszkodzeniu naczynia krwionośnego. Składa się z trzech głównych etapów: fazy naczyniowej (skurcz uszkodzonego naczynia), fazy płytkowej (tworzenie czopu płytkowego) oraz fazy osoczowej (aktywacja kaskady krzepnięcia).

W fazie osoczowej dochodzi do aktywacji szeregu białek zwanych czynnikami krzepnięcia (I-XIII), które działają kaskadowo na drodze wewnątrzpochodnej lub zewnątrzpochodnej. Końcowym efektem jest przekształcenie rozpuszczalnego fibrynogenu w nierozpuszczalną fibrynę, która wraz z płytkami krwi tworzy stabilny skrzep tamujący krwawienie.

Prawidłowy przebieg procesu krzepnięcia jest regulowany przez naturalne inhibitory (antytrombina III, białko C, białko S) oraz układ fibrynolizy, który odpowiada za rozpuszczanie skrzepów po spełnieniu ich funkcji. Zaburzenia procesu krzepnięcia mogą prowadzić do skłonności do krwawień (hemofilia, choroba von Willebranda) lub nadmiernej krzepliwości (trombofilia, zakrzepica).

Diagnostyka procesu krzepnięcia obejmuje badania przesiewowe (czas protrombinowy, czas kaolinowo-kefalinowy, czas trombinowy), oznaczanie stężenia poszczególnych czynników krzepnięcia oraz badania oceniające funkcję płytek krwi. W terapii zaburzeń krzepnięcia stosuje się leki przeciwkrzepliwe (heparyna, antagoniści witaminy K, nowe doustne antykoagulanty), leki przeciwpłytkowe oraz preparaty czynników krzepnięcia.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl