wyspa Langerhansa
Wyspa Langerhansa (wyspy trzustkowe) to skupiska komórek endokrynnych rozmieszczone w miąższu trzustki, stanowiące około 1-2% jej masy. Zostały odkryte przez niemieckiego anatoma Paula Langerhansa w 1869 roku. Struktury te są kluczowym elementem układu wydzielania wewnętrznego.
W skład wysp Langerhansa wchodzą różne typy komórek, z których najważniejsze to: komórki alfa (produkujące glukagon), beta (wydzielające insulinę), delta (wytwarzające somatostatynę), PP (odpowiedzialne za peptyd trzustkowy) oraz epsilon (produkujące grelinę). Komórki beta stanowią około 60-80% wszystkich komórek wysp i są głównym miejscem produkcji insuliny w organizmie.
Zaburzenia funkcjonowania wysp Langerhansa leżą u podstaw wielu chorób metabolicznych, przede wszystkim cukrzycy. W cukrzycy typu 1 dochodzi do autoimmunologicznego zniszczenia komórek beta, co prowadzi do bezwzględnego niedoboru insuliny. W cukrzycy typu 2 obserwuje się postępującą dysfunkcję komórek beta oraz insulinooporność. Przeszczep wysp trzustkowych jest jedną z metod leczenia cukrzycy typu 1.
Diagnostyka patologii wysp Langerhansa obejmuje badania obrazowe (USG, MRI, tomografia komputerowa), badania laboratoryjne oceniające funkcje endokrynne trzustki oraz w niektórych przypadkach biopsję. W kontekście chorób endokrynnych trzustki istotne znaczenie ma diagnostyka guzów neuroendokrynnych wywodzących się z komórek wysp, takich jak insulinoma, glukagonoma czy gastrinoma.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Predasol 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa prednizolonu wykazały, że dawka śmiertelna 50% (LD50) u szczurów wynosi 240 mg/kg masy ciała po jednorazowym podaniu, z obserwacją zgonów przez 7 dni. W badaniach subchronicznych i wielokrotnych dawkach odnotowano zmiany patologiczne charakterystyczne dla glikokortykosteroidów: u szczurów dawka 33 mg/kg dootrzewnowo przez 7-14 dni powodowała uszkodzenia komórek wysp Langerhansa; u królików dawki 2-3 mg/kg przez 2-4 tygodnie wywoływały uszkodzenie wątroby; u świnek morskich i psów dawki 0,5-5 mg/kg oraz 4 mg/kg przez kilka tygodni skutkowały martwicą mięśni. Badania genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały istotnych zagrożeń klinicznych.
badanie farmakologiczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, glikokortykosteroid, kancerogenność, LD50, malformacja, martwica mięśni, potencjał rakotwórczy, prednizolon, rozszczep podniebienia, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność subchroniczna, uszkodzenie wątroby, wyspa Langerhansa, zaburzenie spermatogenezy, zaburzenie wzrostu wewnątrzmacicznego - Leksykon substancji czynnych
Goserelina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa gosereliny, substancji czynnej w lekach takich jak Reseligo, Xanderla i Zoladex, wykazały, że długotrwałe, powtarzane podawanie tej substancji u szczurów prowadzi do zwiększonej częstości występowania łagodnych guzów przysadki u samców, co jest efektem analogicznym do kastracji chirurgicznej. U myszy natomiast, przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi (Reseligo 3,6 mg i 10,8 mg, Xanderla 3,6 mg, Zoladex 3,6 mg), zaobserwowano zmiany histologiczne w przewodzie pokarmowym, takie jak rozrost komórek wysp trzustki oraz łagodna proliferacja komórek w okolicy odźwiernika żołądka. W przypadku Zoladexu odnotowano także inne łagodne zmiany, jednak ich charakter kliniczny pozostaje nieustalony.