Interakcje leku
Cilostazol LEK-AM 50 mg

Cylostazol, inhibitor fosfodiesterazy III o działaniu przeciwpłytkowym, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Stosowanie cylostazolu w dawce 150 mg dwa razy na dobę nie wydłuża czasu krwawienia u zdrowych osób, jednak jednoczesne podawanie z lekami przeciwpłytkowymi (np. ASA, klopidogrelem) zwiększa hamowanie agregacji płytek o 23-25% i może podnosić ryzyko krwawień, zwłaszcza w terapii trójlekowej (ASA + klopidogrel + cylostazol). Cylostazol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP2C19, a inhibitory tych enzymów (np. erytromycyna, ketokonazol, omeprazol) zwiększają AUC cylostazolu odpowiednio o 72-117% i całkowitą aktywność farmakologiczną o 34-47%, co wymaga redukcji dawki do 50 mg dwa razy na dobę. Współistniejące stosowanie z substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. lowastatyna, cyzapryd) wymaga ostrożności ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych, takich jak miopatia czy rabdomioliza.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Cylostazol, jako inhibitor fosfodiesterazy III o działaniu przeciwpłytkowym, może wchodzić w istotne interakcje z wieloma grupami leków. Poznanie tych interakcji jest kluczowe dla bezpiecznego stosowania preparatu Cilostazol LEK-AM. Badania kliniczne wykazały, że stosowanie cylostazolu w dawce 150 mg dwa razy na dobę przez pięć dni nie powodowało wydłużenia czasu krwawienia u zdrowych osób.1

Interakcje z lekami hamującymi agregację płytek

Jednoczesne stosowanie cylostazolu z lekami wpływającymi na agregację płytek wymaga szczególnej ostrożności ze względu na możliwe nasilenie działania przeciwpłytkowego.

Kwas acetylosalicylowy (ASA)

Krótkotrwałe (≤4 dni) jednoczesne podawanie kwasu acetylosalicylowego i cylostazolu powoduje zwiększenie o 23-25% hamowania wywołanej przez ADP agregacji płytek ex vivo w porównaniu z monoterapią ASA. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano jednak wyraźnych trendów wskazujących na większą częstość występowania krwotocznych zdarzeń niepożądanych u pacjentów otrzymujących jednocześnie cylostazol i ASA w porównaniu z pacjentami przyjmującymi placebo z równoważnymi dawkami ASA.2

Klopidogrel i inne leki przeciwpłytkowe

Klopidogrel stosowany jednocześnie z cylostazolem nie wpływa na liczbę płytek krwi, czas protrombinowy (PT) ani czas częściowej tromboplastyny po aktywacji (APTT). Badania wykazały, że monoterapia klopidogrelem powoduje wydłużenie czasu krwawienia, jednak jednoczesne podawanie z cylostazolem nie wywołuje znaczącego dodatkowego wpływu na ten parametr. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania cylostazolu z jakimkolwiek lekiem hamującym agregację płytek i rozważyć okresowe monitorowanie czasu krwawienia.3

Ważne jest, aby pamiętać, że stosowanie cylostazolu jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących jednocześnie co najmniej dwa dodatkowe leki przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe. W badaniu CASTLE zaobserwowano zwiększoną częstość występowania krwotoków podczas jednoczesnego stosowania trójlekowej terapii: klopidogrel, ASA i cylostazol.4

Doustne leki przeciwzakrzepowe

W badaniach klinicznych nie zaobserwowano wpływu cylostazolu na metabolizm warfaryny ani na parametry krzepliwości (PT, APTT, czas krwawienia) po podaniu pojedynczej dawki. Zaleca się jednak ostrożność u pacjentów otrzymujących jednocześnie cylostazol i dowolny inny lek przeciwzakrzepowy. W celu ograniczenia ryzyka krwawienia konieczne jest częste monitorowanie parametrów krzepnięcia. Podobnie jak w przypadku leków przeciwpłytkowych, stosowanie cylostazolu jest przeciwwskazane u pacjentów jednocześnie przyjmujących co najmniej dwa dodatkowe leki przeciwpłytkowe lub przeciwzakrzepowe.5

Interakcje z inhibitorami enzymów cytochromu P-450 (CYP)

Cylostazol jest metabolizowany głównie przez enzymy cytochromu P450, w szczególności CYP3A4 i CYP2C19 oraz w mniejszym stopniu przez CYP1A2. W procesie metabolizmu powstają dwa główne metabolity:

  • Dehydrometabolit – powstaje głównie przy udziale izoenzymu CYP3A4 i hamuje agregację płytek 4-7 razy silniej niż cylostazol
  • 4′-trans-hydroksymetabolit – powstaje głównie przy udziale izoenzymu CYP2C19 i wykazuje działanie przeciwpłytkowe stanowiące jedną piątą siły działania cylostazolu

Leki hamujące aktywność tych izoenzymów mogą zwiększać całkowitą aktywność farmakologiczną cylostazolu i nasilać jego działania niepożądane.6

U pacjentów przyjmujących jednocześnie silne inhibitory CYP3A4 lub CYP2C19 zalecana dawka cylostazolu wynosi 50 mg dwa razy na dobę.7

Szczegółowe badania wykazały następujące interakcje:

  • Erytromycyna (inhibitor CYP3A4) zwiększa AUC cylostazolu o 72%, dehydrometabolitu o 6% i 4′-trans-hydroksymetabolitu o 119%, co prowadzi do zwiększenia całkowitej aktywności farmakologicznej o 34%. Zalecana dawka cylostazolu podczas jednoczesnego stosowania z erytromycyną i podobnymi lekami (np. klarytromycyną) wynosi 50 mg dwa razy na dobę.8
  • Ketokonazol (inhibitor CYP3A4) zwiększa AUC cylostazolu o 117%, zmniejsza AUC dehydrometabolitu o 15% i zwiększa AUC 4′-trans-hydroksymetabolitu o 87%, co prowadzi do zwiększenia całkowitej aktywności farmakologicznej o 35%. Zalecana dawka cylostazolu podczas jednoczesnego stosowania z ketokonazolem i podobnymi lekami (np. itrakonazolem) wynosi 50 mg dwa razy na dobę.9
  • Diltiazem (słaby inhibitor CYP3A4) zwiększa AUC cylostazolu o 44%, dehydrometabolitu o 4% i 4′-trans-hydroksymetabolitu o 43%, co prowadzi do zwiększenia całkowitej aktywności farmakologicznej o 19%. W tym przypadku modyfikacja dawki nie jest konieczna.10
  • Sok grejpfrutowy (inhibitor jelitowego CYP3A4) w ilości 240 ml nie wpływa znacząco na farmakokinetykę cylostazolu, jednak większe ilości mogą mieć klinicznie istotny wpływ.11
  • Omeprazol (inhibitor CYP2C19) zwiększa AUC cylostazolu o 22%, dehydrometabolitu o 68% i zmniejsza AUC 4′-trans-hydroksymetabolitu o 36%, co prowadzi do zwiększenia całkowitej aktywności farmakologicznej o 47%. Zalecana dawka cylostazolu podczas jednoczesnego stosowania z omeprazolem wynosi 50 mg dwa razy na dobę.12

Interakcje z substratami enzymów cytochromu P-450

Cylostazol wpływa również na metabolizm innych leków będących substratami enzymów cytochromu P-450. Wykazano, że zwiększa on wartość AUC lowastatyny (substrat CYP3A4) i jej beta-hydroksykwasu o 70%. Zaleca się ostrożność podczas jednoczesnego podawania cylostazolu z substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. cyzapryd, halofantryna, pimozyd, pochodne alkaloidów sporyszu). Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu statyn metabolizowanych przez CYP3A4, takich jak symwastatyna, atorwastatyna i lowastatyna.13

Interakcje z induktorami enzymów cytochromu P-450

Wpływ induktorów izoenzymów CYP3A4 i CYP2C19 (takich jak karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna i dziurawiec) na farmakokinetykę cylostazolu nie został dokładnie przebadany. Teoretycznie jednoczesne stosowanie cylostazolu z tymi induktorami może zmienić jego działanie przeciwpłytkowe, dlatego podczas skojarzonego leczenia należy je uważnie monitorować.14

W badaniach klinicznych stwierdzono, że palenie tytoniu (induktor CYP1A2) zmniejsza stężenie cylostazolu w osoczu krwi o 18%.15

Inne możliwe interakcje

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania cylostazolu z jakimkolwiek lekiem obniżającym ciśnienie tętnicze, ze względu na ryzyko addytywnego działania hipotensyjnego, które może prowadzić do odruchowej tachykardii.16

Interakcje cylostazolu z alkoholem

Nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących bezpośrednich interakcji cylostazolu z alkoholem. Niemniej jednak, należy wziąć pod uwagę kilka istotnych aspektów podczas rozważania jednoczesnego stosowania tego leku z alkoholem:

  • Ryzyko krwawienia – Zarówno cylostazol, jak i alkohol mogą wpływać na funkcję płytek krwi i procesy krzepnięcia. Alkohol może nasilać działanie przeciwpłytkowe cylostazolu, potencjalnie zwiększając ryzyko krwawienia.
  • Efekt hipotensyjny – Alkohol, podobnie jak cylostazol, może powodować rozszerzenie naczyń krwionośnych i obniżać ciśnienie tętnicze. Jednoczesne stosowanie może prowadzić do addytywnego działania hipotensyjnego, zwiększając ryzyko zawrotów głowy, omdleń i upadków, zwłaszcza u osób starszych lub przyjmujących inne leki hipotensyjne.
  • Wpływ na metabolizm wątrobowy – Alkohol może wpływać na aktywność enzymów cytochromu P450, potencjalnie zmieniając metabolizm cylostazolu i jego stężenie w osoczu.
  • Bezpieczeństwo kardiologiczne – U osób z istniejącymi chorobami sercowo-naczyniowymi jednoczesne stosowanie alkoholu i cylostazolu może dodatkowo obciążać układ sercowo-naczyniowy, zwiększając ryzyko odruchowej tachykardii lub innych zaburzeń rytmu serca.

Z powyższych względów zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu cylostazolu i alkoholu. Pacjenci powinni skonsultować się z lekarzem w sprawie możliwości spożywania alkoholu podczas terapii cylostazolem, a w przypadku decyzji o okazjonalnym spożyciu alkoholu, należy je ograniczyć do minimum.

Tabela interakcji cylostazolu z innymi lekami

Grupa leków/substancji Przykłady Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności Zalecenia
Leki przeciwpłytkowe Kwas acetylosalicylowy (ASA) Zwiększenie hamowania agregacji płytek o 23-25% Potencjalnie zwiększone ryzyko krwawienia Umiarkowany Ostrożność, monitorowanie pod kątem objawów krwawienia
Klopidogrel Addytywne działanie przeciwpłytkowe Zwiększone ryzyko krwawienia, szczególnie w terapii trójlekowej (ASA + klopidogrel + cylostazol) Wysoki Ostrożność, monitorowanie czasu krwawienia, przeciwwskazane jednoczesne stosowanie z ≥2 lekami przeciwpłytkowymi
Leki przeciwzakrzepowe Warfaryna, dabigatran, riwaroksaban, apiksaban Potencjalne nasilenie działania przeciwzakrzepowego Zwiększone ryzyko krwawienia Wysoki Częste monitorowanie parametrów krzepnięcia, przeciwwskazane jednoczesne stosowanie z ≥2 lekami przeciwpłytkowymi/przeciwzakrzepowymi
Inhibitory CYP3A4 Erytromycyna, klarytromycyna Zwiększenie AUC cylostazolu o 72%, całkowitej aktywności o 34% Nasilenie działania i efektów niepożądanych cylostazolu Wysoki Zmniejszenie dawki cylostazolu do 50 mg 2 razy na dobę
Ketokonazol, itrakonazol Zwiększenie AUC cylostazolu o 117%, całkowitej aktywności o 35% Nasilenie działania i efektów niepożądanych cylostazolu Wysoki Zmniejszenie dawki cylostazolu do 50 mg 2 razy na dobę
Diltiazem Zwiększenie AUC cylostazolu o 44%, całkowitej aktywności o 19% Umiarkowane nasilenie działania cylostazolu Niski Modyfikacja dawki nie jest konieczna
Sok grejpfrutowy Inhibicja jelitowego CYP3A4 Niewielki wpływ przy małych ilościach, potencjalnie istotny przy większych ilościach Niski do umiarkowanego Małe ilości soku (≤240 ml) – bez modyfikacji dawki; unikać spożywania dużych ilości
Inhibitory CYP2C19 Omeprazol Zwiększenie AUC cylostazolu o 22%, całkowitej aktywności o 47% Nasilenie działania i efektów niepożądanych cylostazolu Wysoki Zmniejszenie dawki cylostazolu do 50 mg 2 razy na dobę
Substraty CYP3A4 Lowastatyna, symwastatyna, atorwastatyna Zwiększenie AUC lowastatyny i jej metabolitu o 70% Zwiększenie stężenia statyn, ryzyko miopatii i rabdomiolizy Umiarkowany Ostrożność, rozważyć zmniejszenie dawki statyny
Leki o wąskim indeksie terapeutycznym (cyzapryd, halofantryna, pimozyd, alkaloidy sporyszu) Potencjalne zwiększenie stężenia tych leków Zwiększone ryzyko działań niepożądanych Wysoki Szczególna ostrożność, monitorowanie, ew. zmniejszenie dawki tych leków
Induktory CYP Karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, dziurawiec Potencjalne przyspieszenie metabolizmu cylostazolu Możliwe zmniejszenie stężenia i działania przeciwpłytkowego cylostazolu Umiarkowany Monitorowanie działania klinicznego cylostazolu
Palenie tytoniu (induktor CYP1A2) Indukcja metabolizmu cylostazolu Zmniejszenie stężenia cylostazolu w osoczu o 18% Niski Zalecane zaprzestanie palenia
Leki hipotensyjne Inhibitory ACE, sartany, blokery kanału wapniowego, beta-blokery, diuretyki Addytywne działanie rozszerzające naczynia Nasilone obniżenie ciśnienia tętniczego, ryzyko odruchowej tachykardii Umiarkowany Ostrożność, monitorowanie ciśnienia tętniczego i tętna
Alkohol Addytywne działanie rozszerzające naczynia, potencjalny wpływ na funkcję płytek Nasilone obniżenie ciśnienia, ryzyko krwawienia, zawroty głowy, omdlenia Umiarkowany Ostrożność, ograniczenie spożycia alkoholu
  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl