antyfibrynolityk
Antyfibrynolityk to substancja hamująca proces fibrynolizy, czyli naturalnego mechanizmu rozpuszczania skrzepów krwi w organizmie. Działanie antyfibrynolityków polega na blokowaniu konwersji plazminogenu do plazminy – enzymu odpowiedzialnego za degradację fibryny, głównego składnika skrzepów.
Do najczęściej stosowanych antyfibrynolityków należą kwas traneksamowy, kwas epsilon-aminokapronowy oraz aprotynina. Leki te znalazły zastosowanie w sytuacjach klinicznych, gdzie istnieje potrzeba zmniejszenia krwawienia lub stabilizacji już utworzonych skrzepów. Wykorzystywane są m.in. w chirurgii (szczególnie kardiochirurgii, ortopedii), położnictwie (krwotoki poporodowe), hematologii oraz w leczeniu krwawień z przewodu pokarmowego.
Mechanizm działania antyfibrynolityków opiera się głównie na wiązaniu z plazminogenem i/lub plazminą, co uniemożliwia ich przyłączanie do fibryny i blokuje proces fibrynolizy. Kwas traneksamowy działa około 10 razy silniej niż kwas epsilon-aminokapronowy, dlatego jest częściej wybierany w praktyce klinicznej.
Stosowanie antyfibrynolityków wymaga ostrożności u pacjentów z wywiadem zakrzepowo-zatorowym, ze względu na teoretyczne ryzyko nasilania procesów zakrzepowych. Jednakże, współczesne badania kliniczne nie potwierdzają znaczącego wzrostu ryzyka zakrzepicy przy stosowaniu tych leków zgodnie z zaleceniami.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Trombina – Właściwości farmakodynamiczne
Trombina ludzka, będąca enzymem proteolitycznym kluczowym dla kaskady krzepnięcia, jest podstawowym składnikiem klejów tkankowych takich jak Artiss i Tisseel. W preparatach tych trombina występuje w kontrolowanych stężeniach: 4 j.m./ml w Artiss, co umożliwia wolniejsze krzepnięcie i dłuższy czas manipulacji, oraz 500 j.m./ml w Tisseel, zapewniające szybkie krzepnięcie. Mechanizm działania trombiny polega na przekształceniu fibrynogenu (obecnego w stężeniu 91 mg/ml) w fibrynę, a także aktywacji czynnika XIII (0,6-5 j.m./ml) do formy XIIIa, co stabilizuje skrzep poprzez tworzenie wiązań krzyżowych w obecności jonów wapnia (40 μmol/ml wapnia chlorku dwuwodnego). Aprotynina (3000 KIU/ml) hamuje aktywność plazminy, zapobiegając przedwczesnej degradacji skrzepu i zapewniając stabilność kleju in vivo.
antyfibrynolityk, aprotynina, białko osocza, chlorek wapnia, czynnik XIII, enzym proteolityczny, fibrynogen, fibrynopeptyd, hemostaza, jon wapnia, kaskada krzepnięcia krwi, klej tkankowy, krążenie pozaustrojowe, krwiak, krzepnięcie krwi, mechanizm krzepnięcia, monomer fibryny, plazmina, płyn surowiczy, polimeryzacja fibryny, przepuklina, przeszczep skóry, przetoka okrężnicza, skrzep fibrynowy, trombina, wiązanie krzyżowe, włókno fibrynowe