guzki dnawe
Guzki dnawe (tophi) to złogi kryształów moczanu sodu, które tworzą się w tkankach w przebiegu przewlekłej, nieleczonej dny moczanowej. Powstają najczęściej w okolicach stawów (szczególnie rąk i stóp), małżowin usznych, ścięgien oraz pochewek ścięgnistych, a także w nerkach.
Patofizjologicznie guzki dnawe są wynikiem długotrwałej hiperurykemii, gdy stężenie kwasu moczowego we krwi przekracza próg wysycenia (6,8 mg/dl). Kryształy moczanu sodu wytrącają się w tkankach, wywołując lokalny stan zapalny z udziałem neutrofili, makrofagów i limfocytów T.
Klinicznie guzki dnawe prezentują się jako twarde, niebolesne (poza okresami zaostrzeń) guzki o różnej wielkości – od kilku milimetrów do kilku centymetrów. Ich obecność świadczy o zaawansowanym stadium choroby i zwiększa ryzyko uszkodzenia stawów, deformacji oraz upośledzenia funkcji narządu ruchu.
W diagnostyce guzków dnawych kluczowe znaczenie ma badanie aspiratu z guzka, w którym stwierdza się charakterystyczne igłowate kryształy moczanu sodu wykazujące ujemne dwójłomność w świetle spolaryzowanym. Pomocne są również badania obrazowe (RTG, USG, MRI), które uwidaczniają złogi oraz towarzyszące zmiany kostne.
Leczenie obejmuje farmakoterapię zmniejszającą stężenie kwasu moczowego we krwi (allopurynol, febuksostat), którą należy prowadzić przewlekle. Przy dużych, bolesnych lub powodujących ograniczenie funkcji guzkach może być konieczne ich chirurgiczne usunięcie.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Prohidna 80 mg
Prohidna w dawce 80 mg (febuksostat magnezowy) jest wskazana do leczenia przewlekłej hiperurykemii u dorosłych pacjentów z obecnością złogów moczanowych, takich jak guzki dnawe (tophi), aktywne zapalenie stawów dnawe oraz u osób z udokumentowaną historią ataków dny moczanowej. Lek działa jako inhibitor oksydazy ksantynowej, co prowadzi do zmniejszenia produkcji kwasu moczowego i obniżenia jego stężenia w surowicy poniżej 6,8 mg/dl, co jest celem terapeutycznym w leczeniu dny moczanowej. Prohidna nie jest zalecana do stosowania u pacjentów pediatrycznych ani w przypadku bezobjawowej hiperurykemii bez obecności złogów moczanowych. Każda tabletka zawiera 80 mg febuksostatu oraz 76,50 mg laktozy jednowodnej i 0,17 mmol (3,9 mg) sodu, co należy uwzględnić przy doborze terapii.
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Febuxostat Solinea 80 mg
Febuxostat Solinea w dawce 80 mg w postaci tabletek powlekanych jest wskazany do leczenia przewlekłej hiperurykemii u dorosłych pacjentów z dną moczanową, u których występują kliniczne objawy odkładania się złogów moczanowych, takie jak guzki dnawe (tophi) lub aktywne zapalenie stawów dnawego, a także u osób z przebyłymi napadami dny. Preparat zawiera 80 mg febuksostatu półwodnego jako substancję czynną, a tabletki zawierają dodatkowo 76,50 mg laktozy jednowodnej oraz 1,86 mg sodu, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy lub na diecie niskosodowej. Febuxostat jest inhibitorem oksydazy ksantynowej, co umożliwia skuteczne obniżenie stężenia kwasu moczowego w surowicy i jest stosowany wyłącznie u pacjentów dorosłych (≥18 lat).
- Leksykon chorób i schorzeń
Dna moczanowa – Leczenie
Dna moczanowa jest przewlekłym zapaleniem stawów wywołanym przez odkładanie kryształów moczanu jednosodowego, manifestującym się ostrymi napadami bólu, obrzękiem i stanem zapalnym. Leczenie ostrego napadu powinno być wdrożone w ciągu 24 godzin od pojawienia się objawów i obejmuje stosowanie NLPZ (np. ibuprofen, naproksen, indometacyna), kolchicyny (dawka początkowa 1-1,2 mg, następnie 0,5-0,6 mg co godzinę, a potem 0,5-0,6 mg 2x/dzień do 48 godzin po ustąpieniu napadu) oraz kortykosteroidów (np. prednizon 40 mg/dzień z późniejszym stopniowym odstawianiem). Wybór terapii zależy od chorób współistniejących, zwłaszcza funkcji nerek, gdzie NLPZ są często przeciwwskazane, a kolchicyna wymaga redukcji dawki. Po ustąpieniu napadu celem jest obniżenie stężenia kwasu moczowego poniżej 6 mg/dl (360 μmol/l) za pomocą inhibitorów oksydazy ksantynowej (allopurynol, febuksostat) lub leków urykozurycznych (probenecyd), a w przypadkach opornych – peglotykazy. Terapia obniżająca kwas moczowy powinna być prowadzona z profilaktyką napadów (kolchicyna w niskich dawkach, NLPZ lub kortykosteroidy) przez 3-6 miesięcy, a leczenie nie powinno być przerywane podczas napadów.
allopurynol, anakinra, choroba nerek, dieta DASH, dieta śródziemnomorska, dna moczanowa, febuksostat, fizjoterapia, guzki dnawe, hiperurykemia, inhibitor interleukiny-1, inhibitor oksydazy ksantynowej, kamica nerkowa, kanakinumab, kolchicyna, kortykosteroidy, lek urykozuryczny, moczan jednosodowy, niesteroidowe leki przeciwzapalne, ostry napad dny, peglotykaza, poziom kwasu moczowego, probenecyd, przewlekła choroba nerek, rilonacept, terapia manualna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Febuxostat Laboratorios Liconsa 120 mg
Febuxostat Laboratorios Liconsa w dawce 120 mg w postaci tabletek powlekanych jest wskazany do leczenia przewlekłej hiperurykemii u dorosłych pacjentów z potwierdzonym odkładaniem się złogów moczanowych, w tym u osób z guzkami dnawymi, aktywnym zapaleniem stawów dnawej oraz z przebytymi epizodami dny moczanowej. Lek ten jest również stosowany w profilaktyce i leczeniu przewlekłej hiperurykemii u pacjentów poddawanych chemioterapii z powodu nowotworów krwi, u których występuje umiarkowane do wysokiego ryzyka zespołu rozpadu guza (TLS). Wskazania te wymagają potwierdzenia klinicznego i biochemicznego, a preparat jest przeznaczony wyłącznie dla osób dorosłych, z wyłączeniem dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia.
- Leksykon chorób i schorzeń
Dna moczanowa – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Dna moczanowa charakteryzuje się odkładaniem kryształów moczanu sodu w stawach, wywołując ostrą reakcję zapalną. Wczesne rozpoznanie i odpowiednia terapia obniżająca stężenie kwasu moczowego (sUA) są kluczowe dla dobrego rokowania. Ostre ataki trwają zwykle 1-2 tygodnie, a przewlekła postać z guzkami dnawymi (tofi) może prowadzić do destrukcji stawów i upośledzenia funkcji nerek. Parametry antropometryczne (np. obwód talii, BMI) oraz lipidowe (HDL, LDL) wpływają na przebieg choroby i skuteczność terapii. Wyjściowe stężenie sUA ≤540 μmol/L oraz klirens kreatyniny (Ccr) >110 mL/min/1,73m² korelują z lepszymi wynikami leczenia, zwłaszcza przy stosowaniu febuksostatu. Objętość złogów moczanu sodu w badaniu DECT jest odwrotnie skorelowana z osiągnięciem remisji (np. mediana objętości 0,07 cm³ u remisji vs 0,18 cm³ u bez remisji, P=0,01). Terapia obniżająca sUA (ULT) zmniejsza częstość ataków i ryzyko powikłań, choć w pierwszych 6-24 miesiącach może nasilać epizody ostre.
allopurynol, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba naczyń obwodowych, choroba wieńcowa, cukrzyca typu 2, destrukcja stawów, dna moczanowa, dwuenergetyczna tomografia komputerowa, febuksostat, funkcja nerek, guzki dnawe, hipercholesterolemia, hiperurykemia, insulinooporność, klirens kreatyniny, moczan sodu, nadciśnienie, obwód talii, odczyn Biernackiego, ostra reakcja zapalna, otyłość brzuszna, ryzyko śmiertelności, udar krwotoczny, udar mózgu, udar niedokrwienny, upośledzenie funkcji nerek, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, wskaźnik masy ciała, zawał mięśnia sercowego