dziurawiec zwyczajny

Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) to roślina lecznicza o udokumentowanym działaniu przeciwdepresyjnym, stosowana głównie w leczeniu łagodnych do umiarkowanych zaburzeń depresyjnych. Wyciągi z dziurawca zawierają szereg aktywnych związków, w tym hipercynę i hiperforynę, które wpływają na poziom neuroprzekaźników w mózgu (serotoniny, dopaminy i noradrenaliny).

Skuteczność dziurawca w leczeniu łagodnej i umiarkowanej depresji została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych, wykazując efektywność porównywalną do niektórych leków przeciwdepresyjnych przy mniejszej liczbie działań niepożądanych. Standaryzowane preparaty zawierające wyciąg z dziurawca są dostępne jako leki OTC oraz suplementy diety.

Należy pamiętać o potencjalnych interakcjach dziurawca z wieloma lekami, w tym antykoncepcją hormonalną, lekami przeciwzakrzepowymi, immunosupresyjnymi czy przeciwwirusowymi. Dziurawiec indukuje enzymy cytochromu P450, co może prowadzić do obniżenia stężenia i skuteczności wielu leków stosowanych równocześnie. Dodatkowo może powodować nadwrażliwość na światło (fototoksyczność), dlatego podczas terapii zaleca się ograniczenie ekspozycji na promieniowanie UV.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Traumeel S –

Traumeel S w postaci żelu jest homeopatycznym preparatem stosowanym wspomagająco w leczeniu stanów pourazowych oraz łagodnych dolegliwości bólowych układu mięśniowo-szkieletowego, takich jak skręcenia stawów (np. skokowego, kolanowego, nadgarstkowego), stłuczenia tkanek miękkich oraz lokalne obrzęki. Preparat zawiera 14 składników roślinnych i mineralnych w homeopatycznych rozcieńczeniach, m.in. Arnica montana D3 (1,5 g/100 g żelu), Calendula officinalis TM (0,45 g/100 g), Symphytum officinale D4 (0,1 g/100 g), które wspierają procesy gojenia i łagodzą ból. Traumeel S jest szczególnie wskazany u pacjentów, u których stosowanie NLPZ jest przeciwwskazane lub niewystarczająco skuteczne, i powinien być stosowany jako element terapii wspomagającej, a nie jako monoterapia w cięższych urazach czy przewlekłych dolegliwościach.
arnika górska, ból mięśniowy, choroba wrzodowa, dziurawiec zwyczajny, fizykoterapia, homeopatia, jeżówka purpurowa, krioterapia, krwawnik pospolity, nagietek lekarski, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk pourazowy, oczar wirginijski, okostna, rehabilitacja, skręcenie stawu, stan pourazowy, staw obwodowy, staw skokowy, stłuczenie, tojad mocny, układ mięśniowo-szkieletowy, żywokost lekarski
Leksykon substancji czynnych
Darunawir – Interakcje

Darunawir, stosowany w terapii HIV wyłącznie w połączeniu z wzmacniaczem farmakokinetycznym – rytonawirem lub kobicystatem – wykazuje złożone interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez inhibicję i indukcję izoenzymów CYP3A, CYP2D6 oraz transportera P-gp. Rytonawir i darunawir hamują CYP3A, CYP2D6 i P-gp, co może prowadzić do zwiększenia stężeń leków metabolizowanych przez te szlaki, np. flekainidu, propafenonu, metoprololu, a także do zmniejszenia stężeń aktywnych metabolitów leków metabolizowanych przez CYP3A. Kobicystat, w przeciwieństwie do rytonawiru, nie indukuje CYP1A2, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19 ani UGT1A1, ale darunawir wzmocniony kobicystatem jest bardziej podatny na indukcję CYP3A. Silne induktory CYP3A, takie jak ryfampicyna i dziurawiec zwyczajny, są przeciwwskazane z darunawirem wzmocnionym rytonawirem lub kobicystatem. W terapii należy uwzględnić ryzyko zmiany ekspozycji leków o wąskim indeksie terapeutycznym, w tym leków przeciwarytmicznych, przeciwzakrzepowych, statyn, leków przeciwpsychotycznych i przeciwpadaczkowych, z licznymi przeciwwskazaniami i koniecznością monitorowania klinicznego oraz dostosowania dawek.
amiodaron, amlodypina, antagonista wapnia, apiksaban, atorwastatyna, awanafil, beklometazon, beta-adrenolityk, białko transportowe, bozentan, buspiron, chinidyna, cyklosporyna, CYP2C9, CYP2D6, cytochrom P450, dabigatran, darunawir, dasatynib, diazepam, digoksyna, diltiazem, dolutegrawir, dronedaron, dyzopiramid, dziurawiec zwyczajny, edoksaban, efawirenz, elbaswir, eteksylat dabigatranu, etrawiryna, etynyloestradiol, ewerolimus, felodypina, fenobarbital, fenytoina, flekainid, glekaprewir, glikoproteina p, grazoprewir, induktor CYP3A, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, inhibitor integrazy, inhibitor izoenzymu CYP3A, inhibitor proteazy HIV, irynotekan, itrakonazol, karbamazepina, karwedilol, klorazepat, kobicystat, kortykosteroid, kwetiapina, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek sedatywny, lidokaina, lowastatyna, lurazydon, meksyletyna, metadon, metoprolol, midazolam, miopatia, nadciśnienie płucne, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, nifedypina, nikardypina, nilotynib, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, OATP1B1, paklitaksel, paroksetyna, perfenazyna, pibrentaswir, pimozyd, prawastatyna, propafenon, raltegrawir, ranolazyna, rozuwastatyna, ryfabutyna, ryfampicyna, rysperydon, rytonawir, rywaroksaban, sertindol, sertralina, statyna, syldenafil, symwastatyna, syrolimus, tadalafil, takrolimus, tenofowir, tikagrelor, tiorydazyna, triazolam, tymolol, wardenafil, warfaryna, werapamil, winblastyna, winkrystyna, worykonazol, wzmacniacz farmakokinetyczny, zespół Cushinga
Leksykon leków
Interakcje leku – Darunavir Glenmark 800 mg

Profil interakcji darunawiru jest ściśle zależny od zastosowanego wzmacniacza farmakokinetycznego – rytonawiru lub kobicystatu. Oba wzmacniacze wpływają na metabolizm darunawiru głównie przez izoenzym CYP3A, jednak darunawir wzmocniony kobicystatem wykazuje większą wrażliwość na indukcję CYP3A, co wymaga szczególnej ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu induktorów (np. ryfampicyna, ziele dziurawca, karbamazepina). Rytonawir i darunawir są inhibitorami CYP3A, CYP2D6 oraz glikoproteiny P (P-gp), co może prowadzić do zwiększenia stężeń leków metabolizowanych przez te szlaki, np. flekainidu, metoprololu, czy warfaryny. W przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowanych przez CYP3A (lowastatyna, symwastatyna, triazolam, midazolam doustny, pimozyd, kwetiapina) jednoczesne stosowanie z darunawirem wzmocnionym rytonawirem jest przeciwwskazane. Ponadto, rytonawir hamuje transportery OATP1B1 i OATP1B3, co może zwiększać stężenia substratów takich jak digoksyna czy bozentan. Zaleca się monitorowanie kliniczne i dostosowanie dawek leków współstosowanych, zwłaszcza przy zmianie wzmacniacza farmakokinetycznego.
amlodypina, atorwastatyna, awanafil, beklometazon, benzodiazepina, betametazon, białko transportowe, bozentan, budezonid, buprenorfina, buspiron, cyklosporyna, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A, deksametazon, diazepam, digoksyna, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, elbaswir, estazolam, eteksylat dabigatranu, ewerolimus, felodypina, fenobarbital, fenytoina, flekainid, flukonazol, flutikazon, glekaprewir, glikoproteina p, grazoprewir, hepatotoksyczność, indukcja CYP3A, induktor CYP3A, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A, inhibitor CYP3A4, inhibitor integrazy, inhibitor proteazy, itrakonazol, izawukonazol, karbamazepina, karwedilol, klorazepat, klotrymazol, kobicystat, kolchicyna, kwetiapina, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lowastatyna, lurazydon, metadon, metformina, metoprolol, midazolam, nalokson, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, nifedypina, nikardypina, nukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, OATP1B1, OATP1B3, perfenazyna, pibrentaswir, pimozyd, pozakonazol, prawastatyna, propafenon, rabdomioliza, rozuwastatyna, ryfampicyna, rysperydon, rytonawir, sertindol, statyna, syldenafil, symwastatyna, syrolimus, tadalafil, takrolimus, tętnicze nadciśnienie płucne, tiorydazyna, triazolam, tymolol, UGT1A1, wardenafil, warfaryna, werapamil, worykonazol, wskaźnik terapeutyczny, wzmacniacz farmakokinetyczny, zespół Cushinga, zolpidem
Leksykon leków
Interakcje leku – Atostat 40 mg

Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 i transportowana przez OATP1B1, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne wpływające na jej stężenie w osoczu i ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza miopatii i rabdomiolizy. Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, klarytromycyna, inhibitory proteazy HIV) znacząco podwyższają stężenie atorwastatyny, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory (np. erytromycyna, diltiazem, amiodaron) również zwiększają stężenie leku, choć w mniejszym stopniu, co sugeruje konieczność dostosowania dawki. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, dlatego zaleca się monitorowanie efektu terapeutycznego, zwłaszcza przy ryfampicynie, którą należy podawać jednocześnie z atorwastatyną. Inhibitory transporterów, takie jak cyklosporyna, zwiększają biodostępność atorwastatyny, co wymaga zmniejszenia dawki i monitorowania pacjenta.
amiodaron, antybiotyki makrolidowe, atorwastatyna, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, diltiazem, doustne środki antykoncepcyjne, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, ezetymib, fibraty, flukonazol, hepatotoksyczność, indukcja enzymatyczna, induktory CYP3A4, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy HIV, INR, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kwas fusydowy, leki przeciwgrzybicze, miopatia, pochodne kwasu fibrynowego, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, telitromycyna, transporter OATP1B1, warfaryna, werapamil, worykonazol
Leksykon leków
Interakcje leku – Vibin 3 mg + 0,03 mg

Produkt leczniczy Vibin, zawierający drospirenon (3 mg) i etynyloestradiol (0,02 mg), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii wirusowego zapalenia wątroby typu C (ombitaswir/parytaprewir/rytonawir + dazabuwir, glekaprewir/pibrentaswir, sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir), ze względu na ryzyko znacznego wzrostu aktywności aminotransferaz (AlAT >5-krotnie powyżej normy). W takich przypadkach zaleca się zmianę metody antykoncepcji na niehormonalną lub zawierającą wyłącznie progestagen, a powrót do Vibin dopiero po 2 tygodniach od zakończenia terapii przeciwwirusowej. Drospirenon, jako antagonista aldosteronu, wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na gospodarkę potasową, zwłaszcza antagonistów aldosteronu i diuretyków oszczędzających potas, z koniecznością monitorowania stężenia potasu w surowicy podczas pierwszego cyklu leczenia.
aktywność reninowa osocza, antagonista aldosteronu, antagonista mineralokortykosteroidów, cyklosporyna, drospirenon, działania niepożądane układu pokarmowego, dziurawiec zwyczajny, etorykoksyb, felbamat, fenytoina, glekaprewir z pibrentaswirem, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, hiperkaliemia, indukcja enzymatyczna, induktor enzymów mikrosomalnych, inhibitor CYP3A4, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor proteazy HIV, karbamazepina, ketokonazol, klirens hormonów płciowych, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek moczopędny, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, okskarbazepina, ombitaswir z parytaprewirem, prymidon, ryfampicyna, sofosbuwir z welpataswirem, stężenie potasu w surowicy, topiramat, wirusowe zapalenie wątroby typu C, wskaźnik krzepnięcia, zwiększona aktywność aminotransferaz
Leksykon leków
Interakcje leku – Liberelle 0,25 mg + 0,035 mg

Złożone doustne środki antykoncepcyjne, takie jak Liberelle zawierające 0,25 mg norgestimatu i 0,035 mg etynyloestradiolu, wykazują liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez indukcję enzymów mikrosomalnych wątrobowych, co prowadzi do zwiększonego klirensu hormonów płciowych. Skutkiem tych interakcji może być obniżenie skuteczności antykoncepcyjnej oraz wystąpienie krwawień śródcyklicznych, a także ryzyko nieplanowanej ciąży. Indukcja enzymów może pojawić się już po kilku dniach stosowania induktora i utrzymywać się do 4 tygodni po zakończeniu terapii. W przypadku krótkotrwałego stosowania leków indukujących enzymy zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej lub innej niehormonalnej metody antykoncepcji przez cały okres terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu. W terapii długotrwałej konieczna jest zmiana metody antykoncepcji na niehormonalną. Do najważniejszych induktorów należą leki przeciwpadaczkowe (karbamazepina, fenytoina, prymidon, okskarbamazepina, topiramat, felbamat), ryfampicyna, leki przeciwwirusowe stosowane w HIV (rytonawir, newirapina, efawirenz), barbiturany, bosentan, gryzeofulwina oraz preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny.
antykoncepcja progestagenowa, choroba sercowo-naczyniowa, dziurawiec zwyczajny, enzym mikrosomalny, globulina wiążąca kortykosteroidy, indukcja enzymu, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymatyczny, inhibitor HCV, inhibitor proteazy HIV, klirens hormonu płciowego, krwawienie śródcykliczne, lek przeciwgruźliczy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, mechaniczna metoda antykoncepcji, metabolizm węglowodanów, metoda barierowa, metoda niehormonalna, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, norgestimat i etynyloestradiol, parametr czynności wątroby, preparat ziołowy, układ krzepnięcia, wirusowe zapalenie wątroby typu C, złożony doustny środek antykoncepcyjny, zwiększenie aktywności aminotransferaz
Leksykon substancji czynnych
Gestoden – Interakcje

Gestadon, jako składnik złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne (np. fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, rytonawir), które zwiększają klirens hormonów płciowych, prowadząc do obniżenia stężenia gestodenu i ryzyka krwawień śródcyklicznych oraz nieskuteczności antykoncepcji. W takich przypadkach zaleca się stosowanie dodatkowych mechanicznych metod antykoncepcji podczas terapii oraz przez 28 dni po jej zakończeniu, a w przypadku długotrwałego leczenia – rozważenie alternatywnych metod niehormonalnych. Z kolei inhibitory CYP3A4 (np. itrakonazol, klarytromycyna, werapamil) mogą zwiększać stężenia gestodenu i estrogenów, choć zwykle nie wymagają modyfikacji dawkowania. Warto również zwrócić uwagę na interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HIV i HCV, które mogą powodować zmienne zmiany stężeń hormonów płciowych oraz istotne zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT), co wymaga zmiany metody antykoncepcji na niehormonalną przed rozpoczęciem terapii i powrotu do gestadonu dopiero po 2 tygodniach od zakończenia leczenia.
antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, barbituran, bosentan, cyklosporyna, cytochrom P450, dazabuwir, deksametazon, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenylbutazon, fenytoina, flukonazol, fosfataza zasadowa, gestadon, glekaprewir, glikokortykosteroid, globulina wiążąca tyroksynę, gryzeofulwina, indukcja enzymów, indukcja enzymów wątrobowych, induktor enzymów mikrosomalnych, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, klarytromycyna, klirens hormonów płciowych, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, melatonina, metabolizm hormonów steroidowych, metabolizm węglowodanów, modafinil, newirapina, niehormonalna metoda antykoncepcji, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbamazepina, ombitaswir, parytaprewir, pibrentaswir, pochodna azolowa, prymidon, rybawiryna, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, siarczan dehydroepiandrosteronu, sofosbuwir, stężenie folianów, teofilina, tizanidyna, topiramat, walproinian, welpataswir, werapamil, wirusowe zapalenie wątroby typu C, woksylaprewir, worykonazol, złożony doustny środek antykoncepcyjny, zwiększenie aktywności aminotransferaz
Leksykon substancji czynnych
żywokost lekarski – Właściwości farmakodynamiczne

Żywokost lekarski (Symphytum officinale) jest jednym z 14 składników aktywnych preparatu Traumeel S, występującym w rozcieńczeniu homeopatycznym D4 (1:10 000) w stężeniu 0,1 g na 100 g produktu leczniczego, dostępnym w formie maści oraz żelu. Preparat wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe oraz regenerujące tkanki, jednak mechanizm farmakodynamiczny żywokostu w tym kontekście nie został szczegółowo wyjaśniony. Kompozycja substancji aktywnych jest identyczna w obu formach farmaceutycznych, różniących się jedynie podłożem, co pozwala na indywidualizację wyboru formy aplikacji w zależności od lokalizacji i charakteru dolegliwości pacjenta.
aplikacja zewnętrzna, arnika górska, charakterystyka produktu leczniczego, doświadczenie kliniczne, działanie przeciwbólowe, dziurawiec zwyczajny, forma farmaceutyczna, jeżówka, krwawnik pospolity, maść i żel, mechanizm działania substancji, medycyna homeopatyczna, nagietek lekarski, oczar wirginijski, pokrzyk wilcza jagoda, postać farmaceutyczna, rozcieńczenie homeopatyczne, rtęć rozpuszczalna, rumianek pospolity, stokrotka pospolita, symphytum officinale, tojad mocny, Traumeel S, układ mięśniowo-szkieletowy, wątroba siarczkowa, żywokost lekarski
Leksykon leków
Interakcje leku – Tirosint Sol 150 mcg

Lewotyroksyna sodowa, substancja czynna Tirosint Sol, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej skuteczność terapeutyczną oraz działanie innych leków. Substancje takie jak żywice jonowymienne (kolestyramina, kolestypol), preparaty zawierające aluminium, żelazo, wapń oraz sewelamer znacząco zmniejszają wchłanianie lewotyroksyny, co wymaga zachowania odpowiednich odstępów czasowych (4-5 godzin dla żywic, co najmniej 2 godziny dla pozostałych). Inhibitory pompy protonowej oraz produkty sojowe również mogą obniżać biodostępność leku, co wymaga monitorowania funkcji tarczycy i ewentualnej korekty dawki. Substancje takie jak salicylany, dikumarol, furosemid (250 mg), klofibrat i fenytoina wypierają lewotyroksynę z białek osocza, zwiększając frakcję wolnej tyroksyny (fT4), co może wymagać dostosowania dawki. Ponadto, leki hamujące obwodową konwersję T4 do T3 (propylotiouracyl, glikokortykoidy, beta-blokery, amiodaron, środki kontrastowe z jodem) mogą obniżać efekt terapeutyczny lewotyroksyny, co jest szczególnie istotne u pacjentów z wolem guzkowym i autonomią tarczycy.
amiodaron, barbiturany, białko osocza, biotyna, chlorochina, dikumarol, dysfagia, dziurawiec zwyczajny, estrogen, fenytoina, furosemid, glikokortykoid, imatynib, induktor enzymatyczny, indynawir, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy, interakcja biotyna-streptawidyna, klofibrat, kolestypol, kolestyramina, konwersja tyroksyny, lek beta-sympatolityczny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający kwas żołądkowy, lewotyroksyna sodowa, lopinawir, metabolizm hormonów tarczycy, motesanib, nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, orlistat, pochodna kumaryny, produkty sojowe, proguanil, propylotiouracyl, rytonawir, salicylany, sertralina, sewelamer, sole żelaza, sorafenib, środek kontrastowy z jodem, sukralfat, sunitynib, terapia zastępcza, trijodotyronina, TSH, układ enzymatyczny wątroby, wole guzkowe, żywice jonowymienne
Leksykon leków
Interakcje leku – Miravil 100 mg

Sertralina, składnik aktywny Miravil 100 mg, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie sertraliny z inhibitorami MAO (np. selegilina, moklobemid, linezolid) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; wymagane są odpowiednie odstępy czasowe (minimum 14 dni po inhibitorze MAO przed sertraliną i 7 dni po sertralinie przed inhibitorami MAO). Pimozyd w połączeniu z sertraliną zwiększa stężenie pimozydu o około 35%, co jest niebezpieczne ze względu na wąski indeks terapeutyczny. Zaleca się ostrożność przy łączeniu sertraliny z lekami serotoninergicznymi (opioidy, tryptany) oraz lekami wydłużającymi odstęp QT, gdyż może to zwiększać ryzyko arytmii komorowych, w tym torsade de pointes. Współistniejące stosowanie sertraliny z litem wymaga monitorowania drżeń, a fenytoina może indukować metabolizm sertraliny, co wymaga kontroli stężenia fenytoiny. Metamizol może obniżać stężenie sertraliny poprzez indukcję CYP2B6 i CYP3A4, co może zmniejszać skuteczność terapii.
arytmia komorowa, błękit metylenowy, blokada nerwowo-mięśniowa, cholinoesteraza, cymetydyna, czas protrombinowy, dezypramina, diazepam, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka litu, fentanyl, fenytoina, flekainid, fluoksetyna, fluwoksamina, haloperydol, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor proteazy, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, kwas acetylosalicylowy, lek antyarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, lek wydłużający odstęp QT, linezolid, metabolizm CYP2C19, metamizol, miwakurium, moklobemid, pimozyd, propafenon, selegilina, sumatryptan, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, tyklopidyna, warfaryna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Przedawkowanie – HYPERIS 612 mg

Przedawkowanie preparatu Hyperis, zawierającego wyciąg z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.), może prowadzić do poważnych zaburzeń neurologicznych, w tym drgawek i objawów splątania. W przypadku długotrwałego przyjmowania dawki do 4,5 g wyciągu suchego na dobę (odpowiadającej około 7-8 tabletkom Hyperis dziennie przez 2 tygodnie) lub jednorazowego ostrego przedawkowania 15 g (około 24-25 tabletek), obserwuje się znaczną neurotoksyczność. Substancje czynne, takie jak hiperycyny (0,6-1,8 mg na tabletkę), flawonoidy (36,72-91,80 mg) oraz hyperforyna (do 36,72 mg), kumulują się i wywołują niekorzystne efekty na ośrodkowy układ nerwowy.
drgawki, dziurawiec zwyczajny, flawonoidy, fotosensybilizacja, hiperycyna, hyperforyna, interwencja medyczna, kumulacja substancji aktywnych, leczenie objawowe, monitorowanie neurologiczne, następstwa neurologiczne, ośrodkowy układ nerwowy, ostre przedawkowanie, preparat Hyperis, procedura medyczna, promieniowanie UV, przedawkowanie leku, splątanie, toksyczność, wyciąg suchy, wyciąg z dziurawca
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Atazanavir Accord 150 mg

Atazanavir Accord jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na atazanawir lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (81,45 mg w kapsułce 150 mg, 109 mg w kapsułce 200 mg, 163 mg w kapsułce 300 mg) oraz żółcień pomarańczową (E110) w kapsułkach 200 mg (0,0007 mg) i 300 mg (0,41 mg). Leku nie należy stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, a w skojarzeniu z rytonawirem – także u osób z umiarkowaną niewydolnością wątroby. Atazanavir wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne związane z hamowaniem CYP3A4, co wyklucza jednoczesne stosowanie z lekami o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowanymi przez ten enzym, takimi jak kwetiapina, pimozyd, astemizol, terfenadyna, cyzapryd, chinidyna, beprydyl, triazolam (doustnie), midazolam (doustnie), lomitapid, alfuzosyna oraz alkaloidy sporyszu. Szczególną ostrożność wymaga stosowanie syldenafilu, który jest przeciwwskazany w leczeniu płucnego nadciśnienia tętniczego u pacjentów przyjmujących atazanawir.
ciężka niewydolność wątroby, depresja oddechowa, działania niepożądane, działanie proarytmiczne, dziurawiec zwyczajny, hepatotoksyczność, inhibitor PDE5, izoenzym CYP3A4, metabolizm wątrobowy, nadciśnienie płucne, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie tkanek, nietolerancja laktozy, rabdomioliza, ryfampicyna, sedacja, skurcz naczyń, statyny, umiarkowana niewydolność wątroby, wąski indeks terapeutyczny, wydłużony odstęp QT, zaburzenia erekcji, zaburzenia rytmu serca, zakażenie HCV
Leksykon substancji czynnych
Sumatryptan – Interakcje

Sumatryptan, selektywny agonista receptorów 5-HT1B/1D, wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie w terapii migreny. Bezwzględnie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie sumatryptanu z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) ze względu na zmniejszenie klirensu i wzrost ekspozycji ogólnoustrojowej leku, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych. Również łączenie sumatryptanu z ergotaminą lub innymi tryptanami jest przeciwwskazane z powodu addytywnego działania naczynioskurczowego i ryzyka skurczu naczyń wieńcowych; zaleca się zachowanie odstępów czasowych: minimum 24 godziny po ergotaminie przed podaniem sumatryptanu, 6 godzin po sumatryptanie przed ergotaminą oraz 24 godziny między podaniami różnych tryptanów. W badaniach klinicznych nie wykazano istotnych interakcji z propranololem, flunaryzyną i pizotyfenem, co pozwala na ich bezpieczne stosowanie w profilaktyce migreny.
agonista receptora 5-HT1, agonista receptorów serotoninowych, beta-adrenolityk, buprenorfina, działanie naczynioskurczowe, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja ogólnoustrojowa, ergotamina, flunaryzyna, inhibitor MAO, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, klirens sumatryptanu, pizotyfen, propranolol, receptor serotoninowy, skurcz naczyń wieńcowych, sumatryptan, terapia skojarzona, tryptan, układ serotoninergiczny, wychwyt zwrotny serotoniny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Alprox 1 mg

Alprazolam jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4 w wątrobie, co powoduje liczne interakcje farmakokinetyczne z lekami hamującymi (np. itrakonazol, ketokonazol, nefazodon, fluwoksamina) oraz indukującymi (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) ten enzym. Hamowanie CYP3A4 może prowadzić do 2-3-krotnego wzrostu AUC alprazolamu i wydłużenia okresu półtrwania nawet do 40 godzin, co wymaga często redukcji dawki o połowę. Indukcja enzymu skutkuje obniżeniem stężenia alprazolamu w osoczu i osłabieniem efektu terapeutycznego. Dodatkowo alprazolam może zwiększać stężenie digoksyny oraz leków przeciwdepresyjnych (imipramina, dezypramina), co wymaga monitorowania pacjenta. Nie stwierdzono istotnych interakcji z warfaryną, propranololem i disulfiramem.
antagonista wapnia, antybiotyk makrolidowy, azolowe leki przeciwgrzybicze, cymetydyna, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, depresja oddechowa, dezypramina, digoksyna, diltiazem, disulfiram, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenytoina, fluoksetyna, fluwoksamina, imipramina, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, klozapina, kwas gamma-aminomasłowy, lek nasenny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek znieczulający, lek zwiotczający mięśnie, metabolizm wątrobowy leku, nefazodon, omeprazol, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, propranolol, receptor GABA-ergiczny, ryfampicyna, rytonawir, sertralina, SSRI, teofilina, troleandomycyna, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Bosutinib Stada 400 mg

Bosutynib jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A, co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi aktywność tego enzymu. Silne inhibitory CYP3A, takie jak ketokonazol, zwiększają Cmax bosutynibu 5,2-krotnie oraz AUC 8,6-krotnie, co wymaga unikania ich jednoczesnego stosowania z bosutynibem. Inhibitory o średniej sile działania, np. aprepitant, podnoszą Cmax bosutynibu 1,5-krotnie i AUC 2-krotnie, również wskazując na konieczność unikania kojarzenia lub dostosowania dawki. Silne induktory CYP3A, takie jak ryfampicyna, obniżają ekspozycję na bosutynib do 6-14% wartości wyjściowej, co znacząco zmniejsza skuteczność terapii i również jest przeciwwskazaniem do jednoczesnego stosowania. Ponadto, inhibitory pompy protonowej (np. lanzoprazol) redukują Cmax i AUC bosutynibu odpowiednio do 54% i 74%, co wymaga rozważenia stosowania alternatywnych środków zobojętniających lub rozdzielenia czasowego podania leków.
amiodaron, aprepitant, białko oporności raka piersi, bosutynib, bozentan, chinidyna, chlorochina, cyprofloksacyna, diltiazem, domperidon, dyzopiramid, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, erytromycyna, etrawiryna, fenytoina, flukonazol, halofantryna, haloperydol, hepatotoksyczność, imatynib, induktor CYP3A, induktor CYP3A o średniej sile działania, inhibitor CYP3A, inhibitor CYP3A o średniej sile działania, inhibitor pompy protonowej, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kryzotynib, lanzoprazol, lek przeciwarytmiczny, metadon, modafinil, moksyfloksacyna, nefazodon, nośnik anionów organicznych, nośnik kationów organicznych, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pozakonazol, prokainamid, ryfampicyna, silny induktor CYP3A, silny inhibitor CYP3A, sotalol, telitromycyna, uszkodzenie wątroby, werapamil, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie rytmu serca
Leksykon leków
Interakcje leku – Palexia 100 mg

Tapentadol, substancja czynna Palexii, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym, zwłaszcza z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), takimi jak benzodiazepiny, inne opioidy, barbiturany, leki przeciwpsychotyczne oraz H1-antyhistaminy, co może prowadzić do nasilenia sedacji, depresji oddechowej, a nawet śpiączki i zgonu. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z gabapentynoidami (gabapentyna, pregabalina), które zwiększają ryzyko przedawkowania opioidów i depresji oddechowej. Tapentadol może również wywoływać drgawki i nasilać działanie leków obniżających próg drgawkowy, takich jak SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne oraz leki przeciwpsychotyczne, a także wywoływać zespół serotoninowy przy współstosowaniu z lekami serotoninergicznymi (np. fluoksetyna, wenlafaksyna, amitryptylina), objawiający się m.in. klonusem, drżeniem, hiperrefleksją, nadciśnieniem i gorączką powyżej 38°C.
agonista receptora opioidowego μ, agonista-antagonista receptorów opioidowych, amitryptylina, barbiturat, benzodiazepin, buprenorfina, depresja oddechowa, duloksetyna, dziurawiec zwyczajny, fenelzyna, fenobarbital, flukonazol, fluoksetyna, gabapentyna, gabapentynoid, hamowanie OUN, hiperrefleksja, imipramina, inhibitor MAO, inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny, ketokonazol, klonus spontaniczny, kwas meklofenamowy, lek przeciwhistaminowy H1, lek przeciwpsychotyczny, moklobemid, nalbufina, obniżenie progu drgawkowego, paroksetyna, pentazocyna, pregabalina, przełom nadciśnieniowy, receptor opioidowy, ryfampicyna, sertralina, SNRI, SSRI, tapentadol, transferaza urydynodifosforanowa, tranylcypromina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, wenlafaksyna, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Darunavir Glenmark 600 mg

Darunavir w połączeniu z rytonawirem wykazuje silne działanie inhibitoryjne na enzymy CYP3A, CYP2D6 oraz glikoproteinę P, co prowadzi do znaczących zmian farmakokinetycznych leków metabolizowanych tymi szlakami. Ekspozycja na darunavir wzrasta około 14-krotnie po podaniu dawki 600 mg darunawiru z 100 mg rytonawiru dwa razy dziennie. Interakcje te mogą skutkować zarówno zwiększeniem stężeń leków o wąskim indeksie terapeutycznym (np. digoksyna, leki przeciwarytmiczne, statyny, doustne antykoagulanty), jak i zmniejszeniem stężeń aktywnych metabolitów leków metabolizowanych przez CYP3A, co może osłabiać ich efekt terapeutyczny. Ponadto, darunavir/rytonawir indukuje CYP2C9 i CYP2C19 oraz hamuje CYP2D6, co wymaga szczególnej uwagi przy stosowaniu leków takich jak warfaryna, metadon, flekainid czy metoprolol. Rytonawir dodatkowo hamuje transportery OATP1B1, OATP1B3 i glikoproteinę P, co może prowadzić do wzrostu stężeń substratów tych transporterów, np. dabigatranu, digoksyny czy statyn.
antykoagulant doustny, białko transportowe, bozentan, CYP2E1, cytochrom P450, cytostatyk, dabigatran, darunawir z rytonawirem, dehydrogenaza alkoholowa, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, glikoproteina p, hepatotoksyczność, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A, inhibitor integrazy, inhibitor PDE-5, inhibitor proteazy, klirens, klotrymazol, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, leki metabolizowane przez CYP2D6, metabolit aktywny, metadon, NNRTI, NRTI, ryfampicyna, statyna, transportery OATP, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Trelema 100 mg

Lakozamid, substancja czynna leku Trelema, wykazuje niski potencjał interakcji międzylekowych, jednak wymaga szczególnej ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków wydłużających odstęp PR (w tym przeciwpadaczkowych blokujących kanały sodowe) oraz leków przeciwarytmicznych ze względu na ryzyko dalszego wydłużenia odstępu PR. W badaniach in vitro i in vivo stwierdzono, że lakozamid nie indukuje ani nie hamuje istotnie klinicznie enzymów CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4, a także nie jest transportowany przez glikoproteinę P w jelicie. Metabolizm lakozamidu odbywa się częściowo przez CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4, a silne inhibitory tych enzymów (np. flukonazol, itrakonazol, ketokonazol) mogą zwiększać ekspozycję na lakozamid, co wymaga zachowania ostrożności. Silne induktory enzymów (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) mogą natomiast obniżać ekspozycję na lek, co jest istotne przy rozpoczynaniu lub kończeniu terapii.
AUC, badanie in vitro, badanie in vivo, depresja OUN, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja układowa, enzymy CYP, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, induktor enzymu, inhibitor CYP2C19, inhibitor CYP2C9, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kwas walproinowy, lakozamid, lamotrygina, lek przeciwarytmiczny, leki przeciwpadaczkowe blokujące kanały sodowe, lewonorgestrel, metabolit O-desmetylowy, metabolizm CYP3A4, metformina, odstęp PR, próg drgawkowy, ryfampicyna, rytonawir, sedacja, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Soloxelam 2,5 mg

Midazolam, składnik aktywny Soloxelamu, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, co powoduje, że inhibitory i induktory tego enzymu znacząco wpływają na farmakokinetykę leku. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (zwiększenie stężenia midazolamu 5-krotnie i wydłużenie t1/2 3-krotnie), worykonazol (3-krotne zwiększenie stężenia i t1/2), itrakonazol, flukonazol, klarytromycyna, erytromycyna oraz inhibitory proteazy HIV (np. rytonawir+lopinawir, 5,4-krotne zwiększenie stężenia) powodują istotne zwiększenie ekspozycji na midazolam i wydłużenie jego działania. Z kolei induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna (zmniejszenie stężenia o 60% i skrócenie t1/2 o 50-60%) oraz dziurawiec zwyczajny, obniżają stężenie midazolamu, co może wymagać dostosowania dawki. Interakcje farmakodynamiczne z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (opioidy, alkohol, barbiturany, inne benzodiazepiny, leki przeciwpadaczkowe) nasilają sedację i ryzyko depresji oddechowej, co wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania pacjenta.
atorwastatyna, baklofen, barbiturat, benzodiazepina, choroba Parkinsona, cymetydyna, CYP3A4, depresja oddechowa, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, etomidat, fentanyl, fenytoina, flukonazol, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketamina, ketokonazol, klarytromycyna, kofeina, ksantyna, lek anestetyczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek zwiotczający mięśnie, lewodopa, lopinawir, midazolam, minimalne stężenie pęcherzykowe, nabilon, omeprazol, ośrodkowy układ nerwowy, pozakonazol, propofol, ranitydyna, ryfampicyna, rytonawir, sok grejpfrutowy, teofilina, werapamil, worykonazol, wziewny anestetyk
Leksykon leków
Interakcje leku – Exemestan Symphar 25 mg

Eksemestan Symphar (eksemestan 25 mg) jest metabolizowany głównie przez enzymy CYP3A4 oraz aldoketoreduktazy, jednak nie wykazuje działania hamującego wobec izoenzymów CYP, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych z inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol. Badania wykazały, że ketokonazol nie wpływa istotnie na farmakokinetykę eksemestanu, natomiast silni induktorzy CYP3A4, np. ryfampicyna (600 mg/dobę), powodują znaczące obniżenie AUC eksemestanu o 54% oraz Cmax o 41%, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapeutycznej. Podobne ryzyko dotyczy leków przeciwdrgawkowych (fenytoina, karbamazepina) oraz preparatów ziołowych zawierających ziele dziurawca (Hypericum perforatum), które indukują CYP3A4 i mogą obniżać efektywność eksemestanu.
aldoketoreduktaza, AUC, cytochrom P450, dziurawiec zwyczajny, eksemestan, estrogen, induktor CYP3A4, inhibitor aromatazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwnowotworowy, metabolizm wątrobowy, ryfampicyna, wąski indeks terapeutyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Xancodal 40 mg

Oksykodon, główny składnik produktu leczniczego Xancodal, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie oksykodonu z lekami uspokajającymi (benzodiazepiny, neuroleptyki, leki nasenne), co może prowadzić do sedacji, depresji oddechowej, śpiączki, a nawet zgonu. Alkohol nasila depresyjne działanie na OUN, zwiększając ryzyko przedawkowania. Interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI) mogą wywołać zespół serotoninowy, objawiający się m.in. pobudzeniem, hipertermią i zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi. Produkty o działaniu przeciwcholinergicznym nasilają działania niepożądane oksykodonu, takie jak zaparcia i suchość w jamie ustnej. Konieczna jest ostrożność u pacjentów stosujących inhibitory MAO ze względu na ryzyko nasilenia działania opioidów i depresji oddechowej.
antybiotyk makrolidowy, benzodiazepina, chinidyna, cymetydyna, CYP2D6, CYP3A4, depresja oddechowa, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenotiazyna, fenytoina, hiperrefleksja, inhibitor MAO, inhibitor proteazy, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek nasenny, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczy azolowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwparkinsonowski, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwwymiotny, lek przeciwzakrzepowy, lek uspokajający, lek zwiotczający mięśnie, moklobemid, neuroleptyk, oksykodon, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, paroksetyna, pozakonazol, ryfampicyna, selegilina, SNRI, śpiączka, SSRI, telitromycyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, warfaryna, worykonazol, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Escitalopram Actavis

Escitalopram Actavis, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), nie jest zalecany w populacji pediatrycznej ze względu na zwiększone ryzyko zachowań samobójczych oraz wrogości, zwłaszcza u pacjentów poniżej 25 roku życia. W trakcie terapii należy monitorować nasilenie objawów depresji i ryzyko samobójstw, szczególnie w początkowym okresie leczenia i po zmianie dawki. U pacjentów z lękiem napadowym możliwe jest przejściowe nasilenie objawów lękowych, które zwykle ustępuje po około dwóch tygodniach. Leczenie należy przerwać w przypadku wystąpienia drgawek lub nasilenia napadów u chorych z padaczką. Szczególną ostrożność wymaga się u pacjentów z historią manii/hipomanii, cukrzycą (możliwe zaburzenia kontroli glikemii), chorobami serca (w tym wydłużeniem odstępu QT, bradyarytmią, niewydolnością serca), a także u osób z ryzykiem hiponatremii, skazą krwotoczną oraz podczas jednoczesnego stosowania leków przeciwzakrzepowych i serotoninergicznych.
akatyzja, bradyarytmia, choroba niedokrwienna serca, depresja, dziurawiec zwyczajny, efekt placebo, fenotiazyna, hipertermia, hipokalemia i hipomagnezemia, hiponatremia, jaskra z zamkniętym kątem, kontrola glikemii, krwawienie śródskórne, leczenie elektrowstrząsami, lęk napadowy, lęk paradoksalny, mania i hipomania, myśl samobójcza, napad drgawkowy, nieustabilizowana padaczka, objaw odstawienia, palpitacja, parestezja, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, wrogość, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności seksualnej, zachowanie samobójcze, zespół serotoninowy, zwężenie kąta przesączania
Leksykon leków
Interakcje leku – Simvastatin Aurovitas 40 mg

Symwastatyna jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B, co stanowi podstawę licznych interakcji farmakokinetycznych. Silne inhibitory CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV, erytromycyna) znacząco zwiększają stężenie symwastatyny w osoczu, co podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy, dlatego ich jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane. Leki hipolipemizujące takie jak gemfibrozyl, fibraty i niacyna w dawkach ≥1 g/dobę również zwiększają ryzyko miopatii. Umiarkowane hamowanie CYP3A4 przez amiodaron, amlodypinę, werapamil czy diltiazem wymaga ograniczenia dawki symwastatyny. Inne interakcje obejmują wpływ na stężenia digoksyny, warfaryny oraz ryzyko zmniejszenia skuteczności symwastatyny przez induktory CYP3A4, np. rifampicynę. Spożycie alkoholu podczas terapii może nasilać hepatotoksyczność i ryzyko miopatii, dlatego zaleca się ograniczenie lub abstynencję, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby.
amiodaron, antybiotyki makrolidowe, antykoagulanty, blokery kanału wapniowego, cyklosporyna, CYP3A4, danazol, digoksyna, doustna antykoncepcja, dziurawiec zwyczajny, fibraty, hepatotoksyczność, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, INR, kolchicyna, lek hipolipemizujący, leki przeciwgrzybicze, miopatia, niacyna, OATP1B, rabdomioliza, rifampicyna, silny inhibitor CYP3A4, sok grejpfrutowy, symwastatyna, uszkodzenie hepatocytów
Leksykon leków
Interakcje leku – Oriven 150 mg

Wenlafaksyna, jako inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie krytyczne są przeciwwskazania do jednoczesnego stosowania z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), zarówno nieodwracalnymi nieselektywnymi (wymagana przerwa 14 dni przed i 7 dni po terapii wenlafaksyną), jak i odwracalnymi selektywnymi MAO-A (moklobemid) oraz odwracalnymi nieselektywnymi (linezolid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Ponadto, wenlafaksyna wchodzi w interakcje z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tryptany, opioidy takie jak tramadol, fentanyl, metadon), co zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, wymagając ścisłego monitorowania pacjentów. Spożywanie alkoholu podczas terapii jest przeciwwskazane z powodu nasilenia depresyjnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) i ryzyka pogorszenia objawów psychicznych oraz działań niepożądanych.
2-hydroksydezypramina, 2-hydroksyimipramina, 9-hydroksyrysperydon, antybiotyk chinolon, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, atazanawir, dziurawiec zwyczajny, haloperydol, imipramina, indynawir, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, izoenzym CYP2D6, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, klarytromycyna, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, metoprolol, moklobemid, nieodwracalny nieselektywny IMAO, O-demetylowenlafaksyna, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, posakonazol, powolny metabolizm, rysperydon, torsade de pointes, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, wenlafaksyna, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, α-hydroksymetoprolol
Leksykon leków
Interakcje leku – Adoben 200 mg

Tapentadol, substancja czynna produktu leczniczego Adoben (tabletki o przedłużonym uwalnianiu), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą znacząco wpłynąć na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), takich jak benzodiazepiny, inne opioidy, leki przeciwkaszlowe zawierające kodeinę lub dekstrometorfan, barbiturany, leki przeciwpsychotyczne oraz przeciwhistaminowe H1 pierwszej generacji. Kombinacja z gabapentynoidami (gabapentyna, pregabalina) zwiększa ryzyko depresji oddechowej i zgonu. Tapentadol może również nasilać ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, leki przeciwpsychotyczne), objawiającego się m.in. klonusem, drżeniem, hiperrefleksją, nadciśnieniem i gorączką >38°C. W przypadku wystąpienia zespołu serotoninowego konieczne jest natychmiastowe odstawienie leków serotoninergicznych i wdrożenie leczenia objawowego.
barbiturany, benzodiazepiny, buprenorfina, częściowy agonista, depresja oddechowa, działanie sedatywne, dziurawiec zwyczajny, fenobarbital, fentanyl, flukonazol, gabapentyna, gabapentynoid, hepatotoksyczność, hiperrefleksja, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, ketokonazol, kwas meklofenamowy, leczenie substytucyjne, lek przeciwhistaminowy H1, lek przeciwkaszlowy, lek przeciwpsychotyczny, MAO, metadon, mieszane właściwości agonistyczno-antagonistyczne, moklobemid, nalbufina, oczny klonus, oksykodon, opioidy, ośrodkowy układ nerwowy, pentazocyna, pregabalina, przełom nadciśnieniowy, rasagilina, receptor opioidowy, ryfampicyna, selegilina, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, spontaniczny klonus, SSRI, tramadol, transferaza urydynodifosforanowa, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, UGT, układ serotoninergiczny, zespół abstynencyjny, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Przeciwwskazania – HYPERIS 612 mg

Lek Hyperis zawiera 612 mg standaryzowanego wyciągu z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.) w formie tabletek powlekanych, co odpowiada 0,6–1,8 mg hiperycyn, 36,72–91,80 mg flawonoidów (w przeliczeniu na rutynę) oraz maksymalnie 36,72 mg hyperforyny. Przeciwwskazaniem do stosowania jest nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z interakcjami farmakologicznymi, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących leki immunosupresyjne (cyklosporyna, takrolimus), inhibitory proteazy HIV (amprenawir, indynawir i inne), irynotekan oraz warfarynę. Wyciąg z dziurawca indukuje enzymy cytochromu P450, co może prowadzić do istotnego obniżenia stężeń tych leków w osoczu i zmniejszenia ich skuteczności terapeutycznej, a w przypadku warfaryny – zwiększenia ryzyka powikłań zakrzepowo-zatorowych.
amprenawir, cyklosporyna, cytochrom P450, działanie przeciwzakrzepowe, dziurawiec zwyczajny, enzym wątrobowy, flawonoidy, hiperycyna, hyperforyna, indynawir, inhibitor proteazy, inhibitor proteazy HIV, irynotekan, lek immunosupresyjny, nadwrażliwość, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, takrolimus, terapia antyretrowirusowa, terapia immunosupresyjna, terapia onkologiczna, warfaryna, ziele dziurawca
Leksykon leków
Interakcje leku – Faxigen XL 150 mg 150 mg

Faxigen XL 150 mg (wenlafaksyna) wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o różnym stopniu istotności klinicznej, które należy uwzględnić podczas terapii. Szczególnie niebezpieczne są interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), zwłaszcza nieodwracalnymi, nieselektywnymi, gdzie jednoczesne stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane, wymagając co najmniej 14-dniowej przerwy przed rozpoczęciem leczenia wenlafaksyną oraz 7-dniowej po jego zakończeniu. Odwracalne, selektywne inhibitory MAO-A (np. moklobemid) oraz odwracalne, nieselektywne IMAO (np. linezolid) również stanowią wysokie ryzyko zespołu serotoninowego i są przeciwwskazane w skojarzeniu z wenlafaksyną. Ponadto, wenlafaksyna może indukować zespół serotoninowy w połączeniu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tryptany, tramadol, ziele dziurawca, fentanyl i analogi), co wymaga uważnej obserwacji pacjenta, zwłaszcza na początku terapii i po zwiększeniu dawki. Spożywanie alkoholu jest przeciwwskazane ze względu na nasilenie depresyjnego działania na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) oraz ryzyko nasilenia zaburzeń psychicznych i działań niepożądanych.
antybiotyk chinolon, antybiotyk makrolidowy, atazanawir, badanie farmakokinetyczne, błękit metylenowy, cytochrom P450, dekstrometorfan, diazepam, drgawki, dziurawiec zwyczajny, fentanyl, haloperydol, hipertermia, imipramina, indynawir, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor zwrotnego wychwytu noradrenaliny i serotoniny, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, komorowe zaburzenia rytmu serca, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, linezolid, metabolit aktywny, metadon, metoprolol, moklobemid, nelfinawir, nieodwracalny nieselektywny IMAO, O-demetylowenlafaksyna, odwracalny nieselektywny inhibitor MAO, odwracalny selektywny inhibitor MAO-A, pentazocyna, petydyna, posakonazol, rysperydon, rytonawir, sakwinawir, skurcz miokloniczny, tapentadol, telitromycyna, torsade de pointes, tramadol, tryptofan, wenlafaksyna, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Zotral 100 mg

Sertralina, jako inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest łączenie sertraliny z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), zarówno nieodwracalnymi (np. selegilina), jak i odwracalnymi (moklobemid, linezolid), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego i ciężkich działań niepożądanych, w tym drgawek i zgonu. Ponadto, jednoczesne stosowanie sertraliny z pimozydem jest przeciwwskazane z powodu wzrostu stężenia pimozydu o około 35% i ryzyka zaburzeń rytmu serca. Wysokie ryzyko zespołu serotoninowego występuje także przy łączeniu sertraliny z innymi lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tramadol, tryptany) oraz opioidami (np. fentanyl). Zaleca się ostrożność i monitorowanie pacjentów podczas terapii łączonej z litem, warfaryną, lekami antyarytmicznymi klasy 1C, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, typowymi lekami przeciwpsychotycznymi oraz fenytoiną, ze względu na potencjalne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, w tym zmiany stężeń leków i ryzyko działań niepożądanych.
aprepitant, cytochrom P450, czas protrombinowy, diltiazem, drżenie, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, fenobarbital, fentanyl, fenytoina, flekainid, flukonazol, fluoksetyna, fluwoksamina, haloperydol, hepatotoksyczność, inhibitor MAO-A, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor proteazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kwas acetylosalicylowy, lansoprazol, lek antyarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek serotoninergiczny, linezolid, lit pierwiastek, metamizol, moklobemid, nefazodon, nieodwracalny inhibitor MAO, omeprazol, padaczka, pantoprazol, pimozyd, posakonazol, próg drgawkowy, propafenon, rabeprazol, ryfampicyna, selegilina, sertralina, sumatryptan, telitromycyna, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, warfaryna, werapamil, worykonazol, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Gliclazide Medreg

Produkt leczniczy Gliclazide Medreg, dostępny w dawkach 30 mg i 60 mg, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko hipoglikemii, zwłaszcza przy nieregularnym spożywaniu posiłków, dietach niskowęglowodanowych, intensywnym wysiłku fizycznym, spożyciu alkoholu oraz w terapii skojarzonej z innymi lekami hipoglikemizującymi. Hipoglikemia może mieć ciężki i przedłużający się przebieg, czasem wymagający hospitalizacji i dożylnego podawania glukozy. Czynniki zwiększające ryzyko to m.in. niewydolność nerek i wątroby, zaburzenia endokrynologiczne, przedawkowanie leku, a także interakcje lekowe, np. z fluorochinolonami. U pacjentów z niewydolnością narządów metabolizm gliklazydów ulega zmianie, co może wydłużać epizody hipoglikemii. Produkt zawiera laktozę jednowodną (30 mg w tabletce 30 mg, 70 mg w tabletce 60 mg), co wyklucza stosowanie u pacjentów z nietolerancją galaktozy lub niedoborem laktazy.
cukrzyca, dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, dieta niskokaloryczna, dysfunkcja tarczycy, dziurawiec zwyczajny, fluorochinolon, glikemia, gliklazyd, hemoglobina glikowana, hiperglikemia, hipoglikemia, insulinoterapia, laktaza, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedoczynność przysadki mózgowej, niedokrwistość hemolityczna, nieprawidłowe odżywianie, nietolerancja laktozy, niewydolność nadnerczy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, parametr farmakokinetyczny, pochodna sulfonylomocznika, porfiria, wtórna nieskuteczność, zaburzenia czynności nerek, zaburzenie endokrynologiczne, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Interakcje leku – Darunavir Aurovitas 600 mg

Darunawir w skojarzeniu z rytonawirem wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez inhibicję izoenzymów CYP3A i CYP2D6 oraz transportera P-glikoproteiny (P-gp). Połączenie to powoduje około 14-krotne zwiększenie ekspozycji na darunawir przy dawce 600 mg z rytonawirem 100 mg dwa razy na dobę, co wymaga stosowania rytonawiru jako inhibitora farmakokinetycznego. Jednoczesne podawanie z lekami metabolizowanymi przez CYP3A, zwłaszcza o wąskim indeksie terapeutycznym, jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych. Ponadto, darunawir/rytonawir indukuje CYP2C9 i CYP2C19, a hamuje CYP2D6, co wpływa na stężenia leków takich jak warfaryna (zmniejszenie ekspozycji) czy metoprolol (zwiększenie ekspozycji), wymagając monitorowania i dostosowania dawek. Inhibicja P-gp i transporterów OATP1B1/OATP1B3 przez rytonawir może zwiększać stężenia substratów tych białek, np. digoksyny, statyn i bozentanu, co wiąże się z koniecznością ścisłego monitorowania i ewentualnej korekty dawkowania.
amlodypina, atorwastatyna, biodostępność, bozentan, CYP2C19, CYP2C9, cytochrom P450, dabigatran, darunawir, digoksyna, działanie niepożądane, dziurawiec zwyczajny, enzym CYP2C8, fenobarbital, fenytoina, flekainid, glikoproteina p, hamowanie CYP2D6, hepatotoksyczność, indeks terapeutyczny, induktor CYP3A, inhibicja CYP2D6, inhibicja CYP3A, inhibitor CYP3A, interakcja farmakologiczna, karbamazepina, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwretrowirusowy, metadon, metoprolol, P-glikoproteina, paklitaksel, propafenon, repaglinid, rosuwastatyna, rozyglitazon, ryfampicyna, rytonawir, statyna, substrat CYP2C19, substrat CYP2C9, substrat CYP2D6, syldenafil, transporter OATP1B1, transporter OATP1B3, warfaryna
Leksykon leków
Interakcje leku – Sibilla 2 mg + 0,03 mg

Stosowanie tabletek antykoncepcyjnych Sibilla (2 mg dienogestu + 0,03 mg etynyloestradiolu) wiąże się z licznymi interakcjami farmakologicznymi, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcji oraz metabolizm innych leków. Szczególnie istotne są interakcje z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HCV, takimi jak ombitaswir/parytaprewir/rytonawir ± dazabuwir, glekaprewir/pibrentaswir czy sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir, które mogą powodować hepatotoksyczność manifestującą się podwyższeniem aktywności aminotransferaz (AlAT) powyżej 5-krotnej górnej granicy normy. W takich przypadkach zaleca się zmianę metody antykoncepcji na niehormonalną lub zawierającą wyłącznie progestagen na czas terapii przeciwwirusowej oraz powrót do Sibilla dopiero po 2 tygodniach od zakończenia leczenia. Ponadto, induktory enzymów mikrosomalnych (np. barbiturany, karbamazepina, fenytoina, prymidon, ryfampicyna oraz ziele dziurawca) mogą zwiększać metabolizm hormonów, prowadząc do obniżenia ich stężenia, krwawień śródcyklicznych i zmniejszonej skuteczności antykoncepcyjnej. W przypadku krótkotrwałego leczenia induktorami zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji przez cały okres terapii i 28 dni po jej zakończeniu, natomiast przy leczeniu długotrwałym rekomendowana jest zmiana metody antykoncepcji na niehormonalną.
aminotransferaza alaninowa, antykoncepcja progestagenowa, CYP1A2, doustne środki antykoncepcyjne, dziurawiec zwyczajny, enzymy cytochromu P450, enzymy mikrosomalne, etynyloestradiol, fibrynoliza, glekaprewir/pibrentaswir, globulina wiążąca kortykosteroidy, glukuronidacja, hormonalne środki antykoncepcyjne, hormony płciowe, induktory enzymów, inhibitory CYP3A4, inhibitory proteazy, krwawienie śródcykliczne, nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy, ombitaswir parytaprewir rytonawir, sofosbuwir welpataswir woksylaprewir, wirusowe zapalenie wątroby typu C, złożone środki antykoncepcyjne
Leksykon leków
Interakcje leku – Trelema 200 mg

Lakozamid, substancja czynna leku Trelema, wymaga ostrożności u pacjentów stosujących leki wydłużające odstęp PR, w tym przeciwpadaczkowe blokujące kanały sodowe oraz leki przeciwarytmiczne, ze względu na potencjalne dodatkowe wydłużenie odstępu PR. Badania kliniczne nie wykazały jednak istotnego wydłużenia odstępu PR u pacjentów jednocześnie leczonych karbamazepiną lub lamotryginą. Lakozamid charakteryzuje się niskim potencjałem do interakcji międzylekowych, nie indukuje ani nie hamuje istotnie klinicznie enzymów CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19, CYP3A4 oraz nie jest transportowany przez glikoproteinę P w jelicie. Silne inhibitory CYP2C9 (np. flukonazol) i CYP3A4 (np. itrakonazol, ketokonazol) mogą zwiększać ekspozycję na lakozamid, natomiast silne induktory enzymów (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) mogą ją zmniejszać, co wymaga zachowania ostrożności i ewentualnego dostosowania dawki. Współistniejące stosowanie induktorów enzymów przeciwpadaczkowych (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital) zmniejsza ekspozycję na lakozamid o 25% u dorosłych i 17% u dzieci.
badanie in vitro, badanie in vivo, białko osocza, Cmax, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, działanie farmakodynamiczne, dziurawiec zwyczajny, efekt sedatywny, ekspozycja układowa, enzym CYP, etynyloestradiol, farmakodynamika warfaryny, farmakokinetyka, flukonazol, glikoproteina p, hamowanie CYP, inhibitor CYP2C19, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja międzylekowa, itrakonazol, kwas walproinowy, lek przeciwarytmiczny, lek wydłużający odstęp PR, metabolit O-desmetylowy, metformina, monitorowanie EKG, napad padaczkowy, ośrodkowy układ nerwowy, pole pod krzywą stężenia, ryfampicyna, silny induktor enzymu, silny inhibitor CYP2C9, silny inhibitor CYP3A4, zaburzenie koordynacji ruchowej, zaburzenie poznawcze
Leksykon leków
Interakcje leku – Soloxelam 5 mg

Midazolam, substancja czynna leku Soloxelam, jest metabolizowany głównie przez enzym CYP3A4, co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami hamującymi lub indukującymi ten enzym. Interakcje te są bardziej nasilone po podaniu doustnym niż na śluzówkę jamy ustnej, gdzie wpływ dotyczy głównie klirensu ogólnoustrojowego. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (5-krotne zwiększenie stężenia i 3-krotne wydłużenie okresu półtrwania), worykonazol (3-krotne zwiększenie ekspozycji), inhibitory proteazy HIV (np. rytonawir/lopinawir, 5,4-krotne zwiększenie stężenia) oraz makrolidy (klarytromycyna >2,5-krotne zwiększenie stężenia), znacząco nasilają działanie midazolamu. Z kolei induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna (zmniejszenie stężenia o 60% i okresu półtrwania o 50-60%) oraz dziurawiec zwyczajny (zmniejszenie stężenia o 20-40%), obniżają jego efektywność. Warto również zwrócić uwagę na umiarkowane interakcje z antagonistami kanałów wapniowych (diltiazem, werapamil), lekami stosowanymi w chorobie wrzodowej (cymetydyna, ranitydyna, omeprazol) oraz ksantynami (teofilina, kofeina), które wpływają na metabolizm i działanie midazolamu.
alkohol etylowy, amnezja, antybiotyk makrolidowy, atorwastatyna, baklofen, barbiturany, benzodiazepina, choroba Parkinsona, cymetydyna, CYP3A4, depresja oddechowa, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, etomidat, fentanyl, fenytoina, flukonazol, hipotonia, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, ketamina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens ogólnoustrojowy, kofeina, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek uspokajający, lek zwiotczający mięśnie, lewodopa, lopinawir, midazolam, minimalne stężenie pęcherzykowe, nabilon, omeprazol, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, pozakonazol, propofol, ranitydyna, ryfampicyna, rytonawir, sakwinawir, sok grejpfrutowy, teofilina, werapamil, worykonazol, zaburzenie psychomotoryczne, znieczulenie ogólne
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Frimig

Lek Frimig zawierający sumatryptan w dawkach 50 mg lub 100 mg jest wskazany wyłącznie do leczenia potwierdzonej migreny, z wykluczeniem migreny hemiplegicznej, podstawnej i oftalmoplegicznej. Przed rozpoczęciem terapii u pacjentów z atypowymi bólami głowy należy wykluczyć inne poważne schorzenia neurologiczne. Sumatryptan może wywołać przemijające bóle lub ucisk w klatce piersiowej, co wymaga natychmiastowego przerwania leczenia i diagnostyki w przypadku podejrzenia choroby niedokrwiennej serca. Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z czynnikami ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, takimi jak cukrzyca, palenie tytoniu, nikotynowa terapia zastępcza, a także u kobiet po menopauzie i mężczyzn powyżej 40 roku życia bez uprzedniej oceny układu sercowo-naczyniowego. Należy zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, nerek, napadami drgawkowymi oraz nadwrażliwością na sulfonamidy.
autonomiczny układ nerwowy, ból głowy, ból w klatce piersiowej, choroba niedokrwienna serca, choroby neurologiczne, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, dziurawiec zwyczajny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, migrena, migrena hemiplegiczna, nadciśnienie tętnicze, nadużywanie leków przeciwbólowych, nadwrażliwość na sulfonamidy, napad drgawkowy, nietolerancja galaktozy, przemijający atak niedokrwienny, reakcja alergiczna, sumatryptan, udar mózgu, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia nerwowo-mięśniowe, zespół serotoninowy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Interakcje leku – Kelzy PR 2 mg + 0,02 mg

Produkt leczniczy Kelzy PR zawierający dienogest 2 mg i etynyloestradiol 0,02 mg wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na skuteczność antykoncepcyjną oraz bezpieczeństwo terapii. Szczególnie istotne są interakcje z lekami indukującymi enzymy mikrosomalne wątrobowe (np. karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, gryzeofulwina, ziele dziurawca zwyczajnego), które zwiększają klirens hormonów płciowych, prowadząc do zmniejszenia skuteczności antykoncepcji i krwawień międzymiesiączkowych. W przypadku krótkotrwałego stosowania leków indukujących enzymy zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji przez cały okres terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu. Przy długotrwałym leczeniu konieczna jest zmiana na niehormonalną metodę antykoncepcji. Ponadto, inhibitory proteazy i nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy stosowane w terapii HIV/HCV mogą powodować zmiany stężeń hormonów, co wymaga stosowania dodatkowej metody antykoncepcji barierowej. Silne inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenia etynyloestradiolu i dienogestu, co może nasilać działania niepożądane.
AlAT, aminotransferaza, antykoncepcja barierowa, barbiturany, cyklosporyna, cytochrom P450, dienogest, dziurawiec zwyczajny, enzymy mikrosomalne, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenytoina, fibrynoliza, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, hormon płciowy, inhibitor CYP3A4, inhibitor enzymu, inhibitor proteazy, karbamazepina, lamotrygina, metabolizm węglowodanów, metoda barierowa, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbamazepina, parametry wątrobowe, prymidon, ryfampicyna, steroidowy środek antykoncepcyjny, teofilina, topiramat, tyzanidyna, wirusowe zapalenie wątroby typu C, złożony środek antykoncepcyjny
Leksykon substancji czynnych
Sumatryptan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Sumatryptan jest wskazany wyłącznie w leczeniu jednoznacznie rozpoznanej migreny, z wyłączeniem migreny hemiplegicznej, podstawnej i oftalmoplegicznej. Przed zastosowaniem leku konieczne jest wykluczenie innych poważnych schorzeń neurologicznych, takich jak udar mózgu czy TIA, zwłaszcza u pacjentów z nietypowym obrazem migreny. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z czynnikami ryzyka choroby niedokrwiennej serca (np. palacze, osoby z cukrzycą, kobiety po menopauzie, mężczyźni >40 lat) oraz u chorych z łagodnym, kontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, ze względu na ryzyko przejściowego wzrostu ciśnienia i oporu naczyniowego. Po podaniu sumatryptanu mogą wystąpić przejściowe bóle i ucisk w klatce piersiowej, które wymagają wykluczenia choroby niedokrwiennej serca przed kontynuacją terapii.
anafilaksja, buprenorfina, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa, dziurawiec zwyczajny, fenyloketonuria, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, klasyfikacja Childa-Pugha, krwawienie z przewodu pokarmowego, migrena, migrena hemiplegiczna, migrena oftalmoplegiczna, migrena podstawna, nadciśnienie tętnicze, nadużywanie leków przeciwbólowych, nadwrażliwość na sulfonamidy, napad drgawkowy, naproksen, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, niewydolność wątroby, owrzodzenie przewodu pokarmowego, przemijający atak niedokrwienny, reakcja alergiczna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sumatryptan, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie zakrzepowe, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry
Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazole Genoptim 20 mg

Pantoprazol Genoptim 20 mg, jako inhibitor pompy protonowej, wpływa na pH żołądka oraz metabolizm wątrobowy (głównie przez CYP2C19 i CYP3A4), co może prowadzić do istotnych interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Szczególnie ważne jest monitorowanie terapii przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów proteazy HIV (np. atazanawiru), gdzie pantoprazol może znacząco obniżyć biodostępność tych leków, zalecając dawkę nieprzekraczającą 20 mg/dobę i ścisłą kontrolę miana wirusa. W przypadku pochodnych kumaryny (warfaryna, fenprokumon) obserwuje się ryzyko wzrostu INR i czasu protrombinowego, co wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. U pacjentów leczonych wysokimi dawkami metotreksatu (np. 300 mg) pantoprazol może zwiększać stężenie metotreksatu, co wskazuje na konieczność rozważenia czasowego odstawienia IPP. Interakcje z lekami metabolizowanymi przez CYP2C19 i CYP3A4 (np. karbamazepina, diazepam, glibenklamid) nie wykazują klinicznie istotnych efektów, jednak należy uwzględnić potencjalne zmiany stężenia pantoprazolu pod wpływem inhibitorów (fluwoksamina) lub induktorów (ryfampicyna, ziele dziurawca).
azol przeciwgrzybiczy, biodostępność, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P-450, czas protrombinowy, dziurawiec zwyczajny, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakodynamika, farmakokinetyka, induktor enzymu, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, kwaśne pH żołądka, metabolizm wątrobowy, metotreksat, miano wirusa, pH żołądka, pochodna kumaryny, refluks żołądkowo-przełykowy, wartość INR, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dulsevia

Dulsevia (duloksetyna) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z historią epizodów manii, zaburzeń afektywnych dwubiegunowych oraz napadów padaczkowych, ze względu na ryzyko zaostrzenia tych stanów. U pacjentów z dużymi zaburzeniami depresyjnymi i lękowymi istnieje podwyższone ryzyko myśli i zachowań samobójczych, zwłaszcza w pierwszych tygodniach terapii, co wymaga intensywnej obserwacji, szczególnie u osób poniżej 25 roku życia oraz z historią zachowań samobójczych. Duloksetyna może powodować wzrost ciśnienia tętniczego i nadciśnienie, dlatego u pacjentów z nadciśnieniem i chorobami serca zaleca się monitorowanie ciśnienia, a u osób z niekontrolowanym nadciśnieniem lek jest przeciwwskazany. Istotne jest także ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych lub wpływających na metabolizm serotoniny i dopaminy.
akatyzja, antagonista dopaminy, duże zaburzenie depresyjne, dziurawiec zwyczajny, epizod manii, hiperrefleksja, hiponatremia, inhibitor monoaminooksydazy, jaskra z wąskim kątem, krwotok poporodowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek serotoninergiczny, mydriaza, myśl samobójcza, napad padaczkowy, neuropatia cukrzycowa, niepokój psychoruchowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, przełom nadciśnieniowy, rozszerzenie źrenic, SIADH, tryptan, uszkodzenie wątroby, wysiłkowe nietrzymanie moczu, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie lękowe uogólnione, zapalenie wątroby, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy, żółtaczka
Leksykon leków
Interakcje leku – Ovestin 0,5 mg

Ovestin w postaci globulek dopochwowych zawiera 0,5 mg estriolu i charakteryzuje się niskim wchłanianiem ogólnoustrojowym, co ogranicza ryzyko istotnych klinicznie interakcji farmakologicznych. Niemniej jednak, należy uwzględnić potencjalne interakcje z lekami indukującymi enzymy cytochromu P-450, takimi jak leki przeciwpadaczkowe (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina), leki przeciwinfekcyjne (ryfampicyna, ryfabutyna, newirapina, efawirenz) oraz inhibitory proteazy HIV (rytonawir, nelfinawir), które mogą nasilać metabolizm estrogenów i osłabiać efekt terapeutyczny estriolu. Dodatkowo, preparaty zawierające ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) mogą indukować metabolizm estrogenów, co również może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapii. W przypadku stosowania tych leków zaleca się monitorowanie efektów terapeutycznych i ewentualne dostosowanie dawki Ovestinu.
atrofia urogenitalna, chlorheksydyna, doustny środek antykoncepcyjny, droga podania, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, estriol, fenobarbital, fenytoina, globulka dopochwowa, hormonalna terapia zastępcza, induktor enzymatyczny, inhibitor proteazy HIV, interakcja lekowa, jod, karbamazepina, krwawienie z macicy, lek przeciwinfekcyjny, lek przeciwpadaczkowy, metabolizm estrogenów, nelfinawir, newirapina, objaw grypopodobny, pH pochwy, preparat dopochwowy, preparat przeciwgrzybiczny, retencja płynów, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, terapia przeciwgrzybicza, wchłanianie ogólnoustrojowe, zaburzenie żołądkowo-jelitowe
Leksykon leków
Interakcje leku – Symonette 75 mcg

Dezogestrel, stosowany jako hormonalny środek antykoncepcyjny, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z indukcją enzymów mikrosomalnych, co prowadzi do zwiększonego klirensu hormonów płciowych i potencjalnego zmniejszenia skuteczności antykoncepcyjnej preparatu Symonette. Szczególnie istotne są leki indukujące enzymy CYP450, takie jak karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, czy preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny, które mogą powodować krwawienia śródcykliczne i zwiększać ryzyko nieplanowanej ciąży. Efekt indukcji enzymatycznej pojawia się już po kilku dniach, osiągając maksimum po kilku tygodniach, a po odstawieniu induktora utrzymuje się około 4 tygodnie. W przypadku krótkotrwałego stosowania induktorów enzymatycznych zaleca się stosowanie dodatkowej antykoncepcji barierowej przez cały okres terapii oraz 28 dni po jej zakończeniu, natomiast przy długotrwałym leczeniu należy rozważyć alternatywne metody antykoncepcji.
antykoncepcja barierowa, barbiturany, boceprewir, bozentan, cyklosporyna, dezogestrel, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, enzymy mikrosomalne, erytromycyna, etonogestrel, felbamat, fenytoina, flukonazol, gryzeofulwina, hormonalny środek antykoncepcyjny, Hypericum perforatum, indukcja enzymatyczna, induktor enzymatyczny, induktor enzymu wątrobowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, krwawienie śródcykliczne, lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwprątkowy, lek przeciwwirusowy, nelfinawir, newirapina, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, okskarbazepina, prymidon, ryfabutyna, ryfampicyna, rytonawir, tabletka zawierająca progestagen, telaprewir, topiramat, zapalenie wątroby typu C
Leksykon leków
Skład i postać leku – Krople żołądkowe Amara –

Preparat Krople żołądkowe Amara to roztwór doustny o zielonobrunatnej barwie i aromatyczno-miętowym zapachu, zawierający wyłącznie substancje aktywne pochodzenia roślinnego. W 100 ml produktu znajdują się: wyciąg ze świeżego ziela dziurawca (24 ml, DER 1:1, etanol 96% V/V), nalewka z liści mięty pieprzowej (26,5 ml, DER 1:20, etanol 90% V/V), nalewka z korzenia kozłka (24,5 ml, DER 1:4, etanol 70% V/V) oraz nalewka gorzka (25 ml, DER 1:3,5, etanol 70% V/V) z korzeni goryczki, liści bobrka i owocni pomarańczy gorzkiej. Całkowita zawartość etanolu w preparacie wynosi od 65% do 72% (V/V). Produkt nie zawiera substancji pomocniczych, co podkreśla jego naturalny charakter i potencjalne zastosowanie w terapii zaburzeń trawiennych.
bobrek trójlistkowy, dziurawiec, dziurawiec zwyczajny, etanol, goryczka żółta, interakcja lekowa, intraktum dziurawca, korzeń goryczki, korzeń kozłka, kozłek lekarski, krople doustne, krople żołądkowe, liść bobrka, mięta pieprzowa, nalewka gorzka, pomarańcza gorzka, substancja aktywna roślinna, substancja pomocnicza
Leksykon leków
Interakcje leku – Escitalopram Aurovitas 15 mg

Escytalopram wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Bezwzględnie przeciwwskazane jest łączenie go z nieodwracalnymi nieselektywnymi inhibitorami MAO (np. tranylcyprominą, fenelzyną) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; po odstawieniu inhibitorów MAO należy zachować 14-dniową przerwę przed rozpoczęciem terapii escytalopramem, a po zakończeniu leczenia escytalopramem – 7-dniową przerwę przed włączeniem MAO. Podobne przeciwwskazania dotyczą moklobemidu i linezolidu. Leczenie skojarzone z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki i leki przeciwpsychotyczne) jest również przeciwwskazane z uwagi na ryzyko arytmii. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych (opioidy, tryptany, buprenorfina), leków obniżających próg drgawkowy (m.in. TCA, inne SSRI, neuroleptyki, bupropion, tramadol) oraz preparatów ziołowych, takich jak dziurawiec, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych i zespołu serotoninowego.
buprenorfina, cymetydyna, CYP2C19, dezypramina, dziurawiec zwyczajny, flekainid, flukonazol, fluwoksamina, haloperydol, hipokaliemia, inhibitory CYP2C19, inhibitory CYP2D6, inhibitory MAO, interakcje farmakodynamiczne, interakcje farmakokinetyczne, klomipramina, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwhistaminowe, leki przeciwpsychotyczne, leki przeciwzakrzepowe, leki serotoninergiczne, linezolid, metoprolol, moklobemid, obniżenie progu drgawkowego, omeprazol, propafenon, rysperydon, tiorydazyna, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Ladybon 2,5 mg

Tibolon, substancja czynna preparatu Ladybon, wykazuje istotne interakcje farmakologiczne, które należy uwzględnić podczas terapii. Tibolon zwiększa aktywność fibrynolityczną krwi, co nasila działanie leków przeciwkrzepliwych, zwłaszcza warfaryny, wymagając ścisłego monitorowania parametrów krzepnięcia i ewentualnej korekty dawki. Ponadto, tibolon wpływa na farmakokinetykę substratów CYP3A4, takich jak midazolam, co może prowadzić do umiarkowanych zmian stężeń tych leków w osoczu. Induktory CYP3A4 (barbiturany, karbamazepina, hydantoiny, ryfampicyna) zwiększają metabolizm tibolonu, potencjalnie osłabiając jego działanie terapeutyczne, co może wymagać dostosowania dawki lub zmiany terapii. Preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) również indukują CYP3A4, zmniejszając skuteczność tibolonu i wpływając na profil krwawienia macicznego, dlatego ich stosowanie jest przeciwwskazane.
antybiotyk, barbiturany, CYP3A4, cytochrom P450 3A4, dziurawiec zwyczajny, estrogeny i progestageny, fenytoina, gruźlica, hydantoiny, Hypericum perforatum, induktor enzymu CYP3A4, interakcja farmakokinetyczna, karbamazepina, krwawienie maciczne, Ladybon, lek przeciwkrzepliwy, lek przeciwpadaczkowy, midazolam, parametry krzepnięcia, ryfampicyna, stabilizator nastroju, tibolon, warfaryna, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Interakcje leku – Venlectine 150 mg

Wenlafaksyna wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne są interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO), gdzie jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, objawiającego się m.in. drżeniem mięśniowym, drgawkami, hipertermią i potencjalnie śmiercią. Zaleca się zachowanie okresów wymywania: minimum 14 dni po zakończeniu terapii nieodwracalnymi, nieselektywnymi IMAO przed rozpoczęciem wenlafaksyny oraz 7 dni po zakończeniu wenlafaksyny przed włączeniem IMAO. Ponadto, jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, tryptany, lit, ziele dziurawca) zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego, co wymaga ścisłej obserwacji pacjenta. Alkohol jest przeciwwskazany podczas terapii z powodu nasilenia depresyjnego działania na OUN, ryzyka pogorszenia zaburzeń psychicznych oraz potencjalnych zaburzeń funkcji wątroby. Również należy unikać łączenia wenlafaksyny z lekami wydłużającymi odstęp QTc (np. chinidyna, amiodaron, erytromycyna), ze względu na ryzyko torsade de pointes i innych groźnych arytmii.
aktywny metabolit, amiodaron, antybiotyk chinolonowy, antybiotyk makrolidowy, arytmia komorowa, chinidyna, dofetylid, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, farmakokinetyka haloperydolu, imipramina, indynawir, inhibitor CYP2D6, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym cytochromu P450, ketokonazol, lek przeciwarytmiczny, linezolid, metoprolol, moklobemid, moksyfloksacyna, nieodwracalny nieselektywny IMAO, O-demetylowenlafaksyna, odwracalny nieselektywny IMAO, odwracalny selektywny IMAO-A, prekursor serotoniny, rysperydon, SNRI, sotalol, SSRI, suplement tryptofanu, tiorydazyna, torsade de pointes, tryptan, układ serotoninergiczny, wenlafaksyna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – Teriflunomide Medical Valley 14 mg

Teriflunomid wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne wynikające z wpływu na enzymy cytochromu P450 oraz białka transportowe, co wymaga szczególnej uwagi podczas terapii wielolekowej. Silne induktory CYP (np. ryfampicyna 600 mg/dobę przez 22 dni) mogą obniżyć ekspozycję na teriflunomid o około 40%. Teriflunomid jest inhibitorem CYP2C8, co skutkuje zwiększeniem stężenia substratów tego enzymu, takich jak repaglinid (Cmax 1,7x, AUC 2,4x), paklitaksel, pioglitazon i rozyglitazon, co może wymagać dostosowania dawek. Ponadto, teriflunomid działa jako słaby induktor CYP1A2, zmniejszając stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym (np. kofeina, duloksetyna) i jest inhibitorem transportera OAT3, zwiększając stężenia substratów takich jak cefaklor (Cmax 1,43x, AUC 1,54x) czy metotreksat. W przypadku leków metabolizowanych przez BCRP i OATP1B1/B3 (np. rozuwastatyna) obserwuje się istotne zwiększenie ekspozycji (Cmax 2,65x, AUC 2,51x), co wymaga zmniejszenia dawki rozuwastatyny o 50% i ostrożności przy innych substratach.
białko oporności raka piersi, białko transportowe, cholestyramina, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec zwyczajny, etynyloestradiol, hepatotoksyczność, induktor CYP1A2, induktor CYP2B6, induktor cytochromu P450, inhibitor CYP2C8, inhibitor reduktazy HMG-CoA, krążenie jelitowo-wątrobowe, lek przeciwpadaczkowy, lewonorgestrel, metabolizm teriflunomidu, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, polipeptydy transportujące aniony organiczne, ryfampicyna, substrat BCRP, substrat CYP2C8, substrat OAT3, terapia wielolekowa, warfaryna, węgiel aktywowany
Leksykon leków
Interakcje leku – Diane – 35 2 mg + 0,035 mg

Produkt leczniczy Diane-35, zawierający 2 mg octanu cyproteronu i 0,035 mg etynyloestradiolu, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jego skuteczność i bezpieczeństwo. Induktory enzymów mikrosomalnych, takie jak fenytoina, barbiturany, karbamazepina, ryfampicyna czy ziele dziurawca, zwiększają klirens hormonów płciowych, co prowadzi do zmniejszenia skuteczności preparatu i ryzyka krwawień międzymiesiączkowych. W takich przypadkach zaleca się stosowanie dodatkowej mechanicznej metody antykoncepcji podczas terapii oraz przez 28 dni po jej zakończeniu. Antybiotyki (z wyjątkiem ryfampicyny i gryzeofulwiny) mogą również obniżać skuteczność Diane-35, dlatego mechaniczna antykoncepcja powinna być stosowana przez cały okres antybiotykoterapii i 7 dni po jej zakończeniu. Ponadto, inhibitory proteazy HIV/HCV oraz nienukleozydowe inhibitory odwrotnej transkryptazy mogą powodować zmienne zmiany stężeń hormonów, co wymaga indywidualnego dostosowania terapii.
aminotransferaza, antybiotykoterapia, barbiturat, biodostępność, cyklosporyna, dazabuwir, dziurawiec zwyczajny, enzym mikrosomalny, etorykoksyb, etynyloestradiol, felbamat, fenytoina, fibrynoliza, glekaprewir, globulina wiążąca kortykosteroidy, gryzeofulwina, indukcja enzymatyczna, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV/HCV, karbamazepina, klirens hormonu płciowego, krzepnięcie krwi, lamotrygina, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwprątkowy, lek przeciwwirusowy, metabolizm węglowodanów, nienukleozydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, octan cyproteronu, okskarbazepina, ombitaswir, parytaprewir, pibrentaswir, prymidon, rybawiryna, ryfampicyna, rytonawir, sofosbuwir, teofilina, tizanidyna, topiramat, welpataswir, wirusowe zapalenie wątroby typu C, woksylaprewir
Leksykon leków
Interakcje leku – Citabax 40 40 mg

Cytalopram wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do poważnych skutków klinicznych. Szczególnie istotne są interakcje z inhibitorami MAO (selegilina, moklobemid, linezolid), które mogą wywołać zespół serotoninowy objawiający się pobudzeniem, drżeniem, drgawkami klonicznymi i hipertermią, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Ponadto, cytalopram w połączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, pimozyd, leki przeciwpsychotyczne, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki) zwiększa ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca; szczególnie pimozyd powoduje wzrost AUC i Cmax oraz wydłużenie QTc o około 10 ms, co wyklucza ich łączne stosowanie. Interakcje z lekami serotoninergicznymi (tramadol, sumatryptan, tryptany) oraz z litem i tryptofanem mogą nasilać działanie serotoninergiczne i ryzyko zespołu serotoninowego, dlatego zaleca się ostrożność i monitorowanie stężenia litu. Preparaty z dziurawca zwyczajnego mogą nasilać działania niepożądane cytalopramu, a leki wpływające na układ krzepnięcia (NLPZ, ASA, dipyrydamol, tyklopidyna) zwiększają ryzyko krwawień.
agonista receptora serotoninowego, amitryptylina, astemizol, AUC, bupropion, cymetydyna, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A4, dezypramina, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, ezomeprazol, flekainid, flukonazol, fluwoksamina, glikoproteina p, halofantryna, haloperydol, hipokaliemia, hipomagnezemia, imipramina, inhibitor MAO, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, ketokonazol, klomipramina, klozapina, kwas acetylosalicylowy, lanzoprazol, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek serotoninergiczny, lewopromazyna, linezolid, mefenytoina, meflochina, metoprolol, mizolastyna, moklobemid, moksyfloksacyna, NLPZ, nortryptylina, odstęp QT, omeprazol, pentamidyna, pimozyd, pochodna butyrofenonu, pochodna fenotiazyny, pochodna tioksantenu, próg drgawkowy, propafenon, rysperydon, selegilina, sparfloksacyna, sparteina, środek przeciwbakteryjny, sumatryptan, teofilina, terapia elektrowstrząsowa, tiorydazyna, tramadol, triazolam, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tyklopidyna, warfaryna, wydłużenie QTc, zespół serotoninowy, złośliwa arytmia
Leksykon leków
Interakcje leku – Trelema 10 mg/ml

Lakozamid, substancja czynna preparatu Trelema, charakteryzuje się niskim potencjałem do wywoływania interakcji farmakokinetycznych, nie indukując ani nie hamując istotnie enzymów CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19, CYP3A4 oraz nie będąc transportowanym przez glikoproteinę P. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano znaczącego wpływu lakozamidu na AUC midazolamu (metabolizowanego przez CYP3A4) przy dawce 200 mg dwa razy na dobę, choć Cmax midazolamu wzrosło o 30%. Lakozamid nie wpływał również na farmakokinetykę omeprazolu (300 mg dwa razy na dobę) ani nie był istotnie modyfikowany przez omeprazol (40 mg raz na dobę). Współistniejące stosowanie induktorów enzymów (karbamazepina, fenytoina, fenobarbital) zmniejsza ekspozycję na lakozamid o 25% u dorosłych i 17% u dzieci. Lakozamid wiąże się z białkami osocza w niewielkim stopniu (<15%), co ogranicza ryzyko interakcji wynikających z wypierania z miejsc wiązania białkowego.
blokery kanałów sodowych, CYP1A1, CYP1A2, CYP2A6, CYP2B6, CYP2C19, CYP2C8, CYP2C9, CYP2D6, CYP2E1, CYP3A4, digoksyna, doustne środki antykoncepcyjne, dysfagia, działanie sedatywne, dziurawiec zwyczajny, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, flukonazol, glikoproteina p, Hypericum perforatum, induktor enzymu, inhibitor CYP2C9, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kwas walproinowy, lakozamid, lamotrygina, leki przeciwarytmiczne, leki przeciwpadaczkowe, lewonorgestrel, metabolit O-desmetylowy, metformina, midazolam, odstęp PR, omeprazol, OUN, ryfampicyna, rytonawir, Trelema, warfaryna
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diazidan

Preparat Diazidan zawiera 80 mg gliklazydu i jest stosowany w terapii cukrzycy typu 2, jednak wymaga ścisłego przestrzegania środków ostrożności ze względu na ryzyko hipoglikemii, charakterystycznej dla pochodnych sulfonylomocznika. Hipoglikemia może mieć ciężki i przedłużony przebieg, zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek, ciężką niewydolnością wątroby, zaburzeniami endokrynologicznymi czy przy jednoczesnym stosowaniu innych leków przeciwcukrzycowych lub alkoholu. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z problemami w przestrzeganiu zaleceń terapeutycznych, nieregularnym odżywianiem, intensywnym wysiłkiem fizycznym oraz osoby w podeszłym wieku. Zaleca się dokładne dobieranie dawek, edukację pacjenta i jego rodziny w zakresie rozpoznawania i postępowania w przypadku hipoglikemii oraz regularne monitorowanie glikemii, w tym oznaczanie HbA1c i samokontrolę glukozy.
dehydrogenaza glukozo-6-fosforanowa, dysfunkcja komórek beta, działanie hipoglikemizujące, dziurawiec zwyczajny, farmakokinetyka i farmakodynamika, fluorochinolon, gliklazyd, glukoneogeneza, glukoza w osoczu, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, kontrola glikemii, laktoza jednowodna, lek przeciwcukrzycowy, niedobór laktazy, niedoczynność przysadki, niedokrwistość hemolityczna, niepowodzenie terapeutyczne, nietolerancja galaktozy, niewydolność nadnerczy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pochodna sulfonylomocznika, zaburzenie czynności tarczycy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy
Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Stada 0,5 mg

Fingolimod wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa terapii. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie fingolimodu z lekami immunosupresyjnymi, immunomodulującymi oraz przeciwnowotworowymi (np. natalizumab, teryflunomid, mitoksantron) ze względu na ryzyko addycyjnego działania immunosupresyjnego i zwiększonego ryzyka infekcji. Szczepionki żywe atenuowane są przeciwwskazane podczas terapii i do 2 miesięcy po jej zakończeniu z powodu ryzyka rozwoju zakażenia. Fingolimod może powodować przejściowe zwolnienie czynności serca, szczególnie po pierwszej dawce, co jest nasilane przez beta-adrenolityki (np. atenolol), leki antyarytmiczne klasy Ia i III, antagonistów kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), iwabradynę, digoksynę, inhibitory cholinesterazy i pilokarpinę. W takich przypadkach zalecana jest konsultacja kardiologiczna oraz odpowiedni nadzór, a w razie niemożności odstawienia leków obniżających częstość rytmu serca – przedłużona obserwacja pacjenta co najmniej do następnego dnia po rozpoczęciu terapii.
antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atenolol, beta-adrenolityk, bradykardia, cyklosporyna, cytochrom CYP3A4, cytostatyk, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, działanie depresyjne na OUN, dziurawiec zwyczajny, efawirenz, efekt immunosupresyjny, enzym wątrobowy, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, induktor CYP3A4, inhibitor cholinesterazy, inhibitor proteazy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, iwabradyna, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, lek antyarytmiczny, lek beta-adrenolityczny, lek immunomodulujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwnowotworowy, lewonorgestrel, mitoksantron, natalizumab, ośrodkowy układ nerwowy, pilokarpina, progestagen, przeciwciało monoklonalne, ryfampicyna, stwardnienie rozsiane, szczepionka żywa atenuowana, telitromycyna, teryflunomid, układ odpornościowy, związek hepatotoksyczny