czynnik stymulujący kolonie granulocytów-makrofagów

Czynnik stymulujący kolonie granulocytów-makrofagów (GM-CSF, Granulocyte-Macrophage Colony-Stimulating Factor) to glikoproteina należąca do rodziny cytokin hematopoetycznych, która odgrywa kluczową rolę w regulacji wzrostu i różnicowania komórek prekursorowych układu krwiotwórczego.

GM-CSF stymuluje proliferację i różnicowanie komórek macierzystych do granulocytów (neutrofili, eozynofili i bazofili) oraz makrofagów. Cytokina ta jest produkowana głównie przez limfocyty T, makrofagi, komórki śródbłonka, fibroblasty i komórki zrębu szpiku kostnego w odpowiedzi na stany zapalne lub infekcje.

W praktyce klinicznej rekombinowany GM-CSF (sargramostym) znajduje zastosowanie w leczeniu neutropenii po chemioterapii, po przeszczepach szpiku kostnego, w mobilizacji komórek macierzystych przed ich pobraniem do przeszczepu, a także w leczeniu zespołów mielodysplastycznych. Wykazuje również działanie immunomodulujące, zwiększając aktywność komórek dendrytycznych i makrofagów, co może być wykorzystywane w immunoterapii nowotworów.

Należy pamiętać, że stosowanie GM-CSF może wiązać się z działaniami niepożądanymi, takimi jak gorączka, bóle kostne, reakcje w miejscu podania, a w rzadkich przypadkach zespół przesiąkania włośniczek czy reakcje alergiczne. Obecnie prowadzone są badania nad potencjalnym zastosowaniem GM-CSF w leczeniu chorób autoimmunologicznych oraz jako adjuwant w szczepionkach.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl