test Amesa
Test Amesa (znany również jako test Amesa-Salmonella) to metoda badawcza stosowana w toksykologii i farmakologii do oceny potencjału mutagennego substancji chemicznych. Został opracowany przez Bruce’a Amesa w latach 70. XX wieku i jest jednym z najczęściej stosowanych testów do wstępnej oceny rakotwórczości związków chemicznych.
Metoda wykorzystuje bakterie Salmonella typhimurium, które posiadają mutacje uniemożliwiające im syntezę histydyny. Badana substancja jest inkubowana z tymi bakteriami, a następnie ocenia się liczbę rewersji (powrotnych mutacji), które przywracają bakteriom zdolność do syntezy histydyny. Zwiększona liczba kolonii bakteryjnych na pożywce bez histydyny świadczy o mutagennych właściwościach badanej substancji.
Test Amesa jest często stosowany w badaniach przesiewowych leków, dodatków do żywności, pestycydów i innych substancji chemicznych. Jest on relatywnie tani, szybki i wykazuje wysoką korelację z potencjałem rakotwórczym substancji w organizmach wyższych, choć wymaga potwierdzenia innymi metodami. W praktyce klinicznej wyniki testu Amesa są istotne przy ocenie bezpieczeństwa stosowania leków i innych substancji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hedussin o smaku owocowym 8,25 mg/ml
Preparat Hedussin o smaku owocowym zawiera wyciąg suchy z liści bluszczu (Hederae helicis folii extractum siccum) w stężeniu 8,25 mg/ml, pozyskiwany metodą ekstrakcji z 30% etanolu (m/m) przy współczynniku ekstrakcji 4-8:1. Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa tego wyciągu są ograniczone – test Amesa wykazał brak mutagenności, jednak brak jest kompleksowych badań kancerogenności oraz toksyczności reprodukcyjnej, co stanowi istotne ograniczenie w ocenie ryzyka stosowania leku w ciąży i laktacji. Brak standardowych badań na gryzoniach dotyczących długoterminowego działania rakotwórczego oraz wpływu na płodność i rozwój zarodka podkreśla potrzebę ostrożności w tych grupach pacjentów.
bezpieczeństwo genetyczne, działanie rakotwórcze, ekstrakt z bluszczu pospolitego, genotoksyczność, kancerogeneza, mutacja DNA, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowo-płodowy, substancja czynna, test Amesa, toksyczność reprodukcyjna, współczynnik ekstrakcji, wyciąg z liści bluszczu, zastosowanie kliniczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oxazepam Espefa 10 mg
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące oksazepamu, substancji czynnej leku Oxazepam Espefa, są ograniczone w zakresie oceny potencjału mutagennego i rakotwórczego. Nie przeprowadzono standardowych testów mutagenności, takich jak test Amesa, test aberracji chromosomowych czy test mikrojądrowy, ani długoterminowych badań karcynogenności na modelach zwierzęcych. Brak jest zatem informacji pozwalających na jednoznaczną ocenę wpływu oksazepamu na materiał genetyczny komórek oraz ryzyka rozwoju nowotworów w wyniku jego stosowania.
W związku z powyższym, pełna ocena profilu bezpieczeństwa oksazepamu w kontekście mutagenności i rakotwórczości jest ograniczona. W praktyce klinicznej rekomenduje się opieranie decyzji terapeutycznych na wieloletnim doświadczeniu klinicznym oraz obserwacjach dotyczących bezpieczeństwa stosowania tego leku u pacjentów, gdyż brak jest kompleksowych danych przedklinicznych potwierdzających lub wykluczających te ryzyka.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Krka 80 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach nieklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, w tym myszach, szczurach, małpach i królikach. Główne działania toksyczne dotyczyły przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego oraz limfatycznego, z toksycznością jelitową jako czynnikiem ograniczającym dawkowanie. Zmiany te były odwracalne po przerwaniu terapii. W układzie krwiotwórczym obserwowano minimalne do lekkiego zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych oraz zmiany w szpiku kostnym, a w układzie limfatycznym – redukcję liczby limfocytów i masy narządów limfoidalnych. U małp stwierdzono zwiększoną śródmiąższową mineralizację nerek bez innych objawów nefrotoksyczności. Dazatynib hamował agregację płytek krwi i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie powodował samoistnych krwotoków. Badania kardiotoksyczności wykazały brak istotnych zmian odstępu QT w zapisie EKG po podaniu pojedynczej dawki u małp.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie immunosupresyjne, działanie mutagenne, efekt klastogenny, grasica, gruczolak prostaty, hemostaza, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, narządy limfoidalne, nefrotoksyczność, obumieranie płodów, obumieranie zarodków, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, śledziona, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność jelitowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Palexia 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tapentadolu wykazały brak działania genotoksycznego w testach in vitro (m.in. test Amesa, test aberracji chromosomowych) oraz in vivo, nawet przy maksymalnych dawkach tolerowanych przez zwierzęta. Długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły potencjału rakotwórczego substancji. W zakresie wpływu na płodność, tapentadol nie wykazał negatywnego działania na płodność szczurów obu płci, jednak przy wysokich dawkach zaobserwowano zmniejszenie przeżywalności płodów w macicy, co wymaga dalszej analizy mechanizmu tego efektu. Badania teratogenności wykazały brak bezpośredniego działania teratogennego u szczurów i królików, choć dawki przekraczające zakres terapeutyczny indukowały opóźnienie rozwoju płodu i embriotoksyczność, głównie poprzez aktywację receptorów opioidowych μ.
aberracja chromosomowa, badanie in vitro, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mutagenność, nieplanowana synteza DNA, O-glukuronid tapentadolu, ośrodkowy układ nerwowy, parametry neurobehawioralne, płodność, przenikanie do mleka, przeżywalność w macicy, receptor opioidowy μ, rozwój postnatalny, śmiertelność osesków, tapentadol, test Amesa, toksyczność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Benzacne 50 mg/g
Benzoilu nadtlenek, substancja czynna preparatu Benzacne, nie wykazuje bezpośredniego działania kancerogennego ani mutagennego w badaniach przedklinicznych. Test Amesa, standardowy test przesiewowy wykrywający mutacje genetyczne, potwierdził brak mutagenności tej substancji. W badaniach na modelach mysich, szczególnie na szczepach o zwiększonej podatności na nowotwory, zaobserwowano potencjalne działanie promujące rozrost już istniejących guzów, jednak znaczenie kliniczne tych wyników dla populacji ludzkiej pozostaje nieustalone i wymaga dalszych badań.
badanie przedkliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, Escherichia coli, mutacja genetyczna, mutacja powrotna, mutagenność, nadtlenek benzoilu, preparat dermatologiczny, proces nowotworowy, rozrost guza, Salmonella typhimurium, szczep myszy, test Amesa, właściwość mutagenna, zmiana nowotworowa - Leksykon substancji czynnych
Witamina D3 – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne witaminy D3 (cholekalcyferolu) wykazały, że toksyczność pojawia się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi, prowadząc do hiperkalcemii, hiperfosfatemii oraz hiperlipoproteinemii. U szczurów podawano dawki do 100 000 IU/kg, które wywołały powyższe efekty, a dawki do 500 000 IU/kg skutkowały zmianami kardiologicznymi. Działanie teratogenne obserwowano wyłącznie przy dawkach znacznie wyższych niż terapeutyczne, z wadami rozwojowymi takimi jak mikrocefalia, wady serca oraz deformacje szkieletowe. Szczególnie u królików wysokie dawki w okresie ciąży indukowały zmiany anatomiczne podobne do nadzastawkowego zwężenia aorty oraz toksyczność naczyniową. W dawkach terapeutycznych u ludzi cholekalcyferol nie wykazuje działania teratogennego ani fetotoksycznego, choć podawanie wysokich dawek ciężarnym myszom skutkowało zmniejszoną liczbą i rozmiarami potomstwa.
badanie toksyczności, cholekalcyferol, dawka terapeutyczna, działanie fetotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, Elevit Pronatal, hiperfosfatemia, hiperkalcemia, hiperlipoproteinemia, małogłowie, mikrocefalia, Multi-Sanostol, nadzastawkowe zwężenie aorty, ostra toksyczność witaminy D, preparat witaminy D3, test Amesa, toksyczność naczyniowa, toksyczność wielokrotna, Vitaminum A+D3, wada serca, witamina D3, zmiany kardiologiczne, zniekształcenie szkieletowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Temozolomide Glenmark 250 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne temozolomidu na modelach zwierzęcych (szczury, psy) wykazały, że głównymi narządami docelowymi toksyczności są szpik kostny, układ siateczkowo-śródbłonkowy, jądra oraz układ pokarmowy. Dawki śmiertelne dla 60-100% zwierząt wiązały się ze zwyrodnieniem siatkówki, jednak efekt ten nie został potwierdzony klinicznie u ludzi. Obserwowano silną mielosupresję manifestującą się zależnym od dawki spadkiem leukocytów i płytek krwi. Temozolomid wykazuje działanie embriotoksyczne i teratogenne, co jest charakterystyczne dla związków alkilujących. W długoterminowych badaniach u szczurów po 6 cyklach leczenia zaobserwowano rozwój nowotworów, w tym raka piersi, rogowiaka kolczystokomórkowego skóry oraz gruczolaka podstawnokomórkowego, co wskazuje na gatunkowo specyficzną wrażliwość szczurów na działanie rakotwórcze leku.
aberracja chromosomowa, dawka kliniczna, działanie gonadotoksyczne, embriotoksyczność, gruczolak podstawnokomórkowy, jądro męskie, leukocyt, mielosupresja, minimalna dawka śmiertelna, odpowiedź mutagenna, płytka krwi, rak piersi, rogowiak kolczystokomórkowy skóry, szpik kostny, temozolomid, teratogenność, test Amesa, toksyczność hematologiczna, układ pokarmowy, układ siateczkowo-śródbłonkowy, związek alkilujący, zwyrodnienie siatkówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atrovent 0,25 mg/ml
Bromek ipratropiowy wykazuje szeroki profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt, z zastosowaniem dróg podania wziewnej, doustnej i dożylnej. Wartości LD50 po podaniu wziewnym u samców świnek morskich wynosiły 199 mg/kg, natomiast u szczurów nie odnotowano śmiertelności nawet przy dawkach do 0,05 mg/kg (4-godzinna ekspozycja) lub 160 rozpyleniach po 0,02 mg/rozpylenie. Doustne LD50 wynosiły 1585 mg/kg u myszy, 1925 mg/kg u szczurów i 1920 mg/kg u królików, a dożylne odpowiednio 13,6 mg/kg, 15,8 mg/kg i około 18,2 mg/kg u psów. Objawy toksyczności ostrej obejmowały rozszerzenie źrenic, suchość błon śluzowych, duszność, drżenia, skurcze i tachykardię, zgodne z działaniem antagonistycznym wobec receptorów muskarynowych. W badaniach przewlekłych NOAEL dla podania wziewnego wynosiły 0,38 mg/kg/dobę u szczurów, 0,18 mg/kg/dobę u psów oraz 0,8 mg/kg/dobę u małp Rhesus, bez histopatologicznych zmian w układzie oddechowym i innych narządach. Badania donosowe u psów potwierdziły brak toksyczności przy dawkach >0,20 mg/kg/dobę, a profil toksykologiczny był podobny dla preparatów z HFA i CFC.
aerozol inhalacyjny, bromek ipratropiowy, dawka śmiertelna, duszność, działanie guzotwórcze, działanie rakotwórcze, LD50, NOAEL, podanie donosowe, potencjał genotoksyczny, poziom bez obserwowanego działania niepożądanego, poziom dawkowania, proszek do inhalacji, reakcja anafilaktyczna, receptor muskarynowy, rozszerzenie źrenic, roztwór do nebulizacji, ryzyko onkogenne, suchość błony śluzowej jamy ustnej, szpik kostny, tachykardia, test Amesa, test cytogenetyczny, test mikrojądrowy, toksyczność dla zarodka, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ oskrzelowo-płucny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – iladiamed (1 mg + 10 mg)/g
Produkt leczniczy Iladiamed, zawierający oktenidynę dichlorowodorek (1 mg/g) oraz fenoksyetanol (10 mg/g) w formie żelu, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych. W badaniach toksyczności ostrej u szczurów dawka śmiertelna LD50 wynosiła 45-50 mL/kg (doustnie) oraz 10-12 mL/kg (dootrzewnowo), przy czym dawka 0,45 mL/kg i.p. była dobrze tolerowana. Wielokrotne miejscowe stosowanie preparatu na rany oraz błony śluzowe jamy ustnej u zwierząt nie wywoływało toksycznych reakcji. W badaniach przewlekłych dawki oktenidyny od 2 mg/kg u myszy i psów oraz od 8 mg/kg u szczurów wiązały się z podwyższoną śmiertelnością i zmianami zapalno-krwotocznymi w płucach, jednak etiologia tych zmian pozostaje niejasna. Badania teratogenności i embriotoksyczności na królikach i szczurach nie wykazały negatywnego wpływu przy dawkach do 300 mg/kg (skórnie) oraz 650 mg/kg (doustnie). Ponadto, badania wielopokoleniowe nie potwierdziły wpływu na rozrodczość zwierząt.
aberracja chromosomowa, aktywność antybakteryjna, badanie wielopokoleniowe, błona śluzowa jamy ustnej, dawka śmiertelna LD50, działanie drażniące, działanie embriotoksyczne, działanie fotoalergizujące, fenoksyetanol, komórka nowotworowa trzustki, oktenidyny dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, potencjał teratogenny, resorpcja zwrotna, substancja antybakteryjna, test Amesa, test Bühlera, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie płuc, właściwość mutagenna, właściwość rakotwórcza, worek spojówkowy - Leksykon substancji czynnych
Erybulina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Erybulina, substancja czynna leku Eribulin EVER Pharma, wykazuje potencjał genotoksyczny potwierdzony pozytywnym wynikiem w teście na komórkach chłoniaka myszy oraz działaniem klastogennym w teście mikrojąderkowym na szczurach. W teście Amesa nie stwierdzono mutagenności in vitro. Brak jest jednak danych dotyczących potencjału rakotwórczego erybuliny, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa długoterminowego stosowania. W badaniach toksyczności wielokrotnego podawania u szczurów i psów zaobserwowano toksyczne działanie na jądra, objawiające się zmniejszeniem liczby komórek nabłonka plemnikotwórczego, hipospermią i aspermią, co sugeruje ryzyko obniżenia płodności u mężczyzn poddanych terapii erybuliną.
działanie mutagenne, działanie teratogenne, erybulina, genotoksyczność, hipospermia, komórki chłoniaka, mezylan erybuliny, nabłonek plemnikotwórczy, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, resorpcja płodu, rozwój embrionalno-płodowy, terapia erybuliną, test Amesa, test mikrojąderkowy, test mutacji bakteryjnych, toksyczne oddziaływanie, toksyczność, toksyczność rozrodcza, uszkodzenia chromosomowe, wady wrodzone, właściwości embriotoksyczne, właściwości klastogenne - Leksykon substancji czynnych
Miodla indyjska – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Miodla indyjska (Azadirachta indica A. Juss., fructus), obecna w produkcie leczniczym Padma 28 Formuła w dawce 35 mg na kapsułkę, została poddana kompleksowym badaniom przedklinicznym oceniającym bezpieczeństwo jej stosowania. Badania toksyczności ostrej nie wykazały istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych, co wskazuje na brak ryzyka toksycznego po pojedynczej dawce. Również badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły klinicznie istotnych działań niepożądanych, kumulacji toksyczności ani rozwoju tolerancji czy uzależnienia. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, potwierdziły brak mutagennego wpływu miodli indyjskiej na materiał genetyczny, co jest kluczowe dla oceny bezpieczeństwa stosowania tej substancji jako składnika złożonej formulacji ziołowej Padma 28 Formuła.
aberracja chromosomowa, Azadirachta indica, badanie histopatologiczne, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie toksyczne, genotoksyczność, kumulacja toksyczna, miodla indyjska, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, profil bezpieczeństwa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność pojedynczej dawki, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna - Leksykon substancji czynnych
Hioscyna butylobromek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Hioscyna butylobromek wykazuje niską toksyczność ostrą po podaniu doustnym, z wartościami LD50 wynoszącymi u myszy 3338,9 mg/kg m.c. (zakres 3068,1-3633,6), u szczurów 3123,6 mg/kg m.c. (zakres 2866,9-3403,3) oraz u psów 600 mg/kg m.c. Znacznie wyższa toksyczność obserwowana jest po podaniu pozajelitowym, gdzie LD50 dożylne wynoszą u myszy 10-23 mg/kg m.c., a u szczurów 18-48,3 mg/kg m.c. Objawy toksyczności obejmują ataksję, zmniejszone napięcie mięśni, drżenia, drgawki oraz rozszerzenie źrenic i tachykardię. W badaniach przewlekłych NOAEL dla podania doustnego wynosił 500 mg/kg m.c. u szczurów (4 tygodnie) oraz 30 mg/kg m.c. u psów (39 tygodni). Dawki powyżej 200 mg/kg m.c. indukowały hamowanie czynności przewodu pokarmowego i zwiększoną śmiertelność. Podanie dożylne w dawce 1 mg/kg m.c. było dobrze tolerowane, natomiast dawki ≥3 mg/kg m.c. wywoływały drgawki i zatrzymanie oddechu. Miejscowa tolerancja była dobra przy dawce 10 mg/kg m.c. domięśniowo, jednak wyższe dawki wiązały się z uszkodzeniami mięśni i wysoką śmiertelnością.
aberracja chromosomowa, badanie biochemiczne, badanie hematologiczne, badanie histopatologiczne, badanie przedkliniczne, butylobromek hioscyny, dawka nieteratogenna, działanie teratogenne, embriotoksyczność, hioscyna butylobromek, LD50, mydriasis, NOAEL, podanie domięśniowe, podanie doustne, podanie dożylne, podanie wewnątrzotrzewnowe, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, roztwór do wstrzykiwań, skurcz przewodu pokarmowego, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, zatrzymanie oddechu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Naloxone Accord 400 mcg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa naloksonu chlorowodorku (400 µg/ml) wykazały korzystny profil toksykologiczny w modelach ostrej i przewlekłej toksyczności, bez istotnych zagrożeń dla człowieka. Ocena genotoksyczności ujawniła niejednoznaczne wyniki: test Amesa oraz test aberracji chromosomalnych na ludzkich limfocytach in vitro dały słabo dodatnie rezultaty, natomiast test mutagenności HGPRT na komórkach V79 oraz test aberracji chromosomalnych szpiku kostnego szczura in vivo były ujemne. Brak jest danych dotyczących potencjału rakotwórczego naloksonu, co stanowi istotną lukę w ocenie długoterminowego bezpieczeństwa stosowania leku.
aberracja chromosomalna, badanie toksykologiczne, ekspozycja prenatalna, limfocyty ludzkie in vitro, mutagenność bakteryjna, nalokson chlorowodorek, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, profil genotoksyczny, rozwój neurobehawioralny, śmiertelność noworodków, szpik kostny, test Amesa, test genotoksyczności, test mutagenności HGPRT, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozwojowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symex 25 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne eksemestanu w dawce 25 mg wykazały dobrą tolerancję leku u zwierząt, z działaniami niepożądanymi głównie związanymi z jego farmakologicznym mechanizmem działania, zwłaszcza na narządy rozrodcze i dodatkowe. Toksyczność wobec wątroby, nerek i ośrodkowego układu nerwowego pojawiała się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających ekspozycję terapeutyczną u ludzi, co ogranicza ich znaczenie kliniczne. Ocena genotoksyczności wykazała brak mutagenności i genotoksyczności in vivo, mimo obserwowanego działania klastogennego in vitro. Badania reprodukcyjne wskazały na embriotoksyczność przy dawkach odpowiadających 25 mg/dobę u ludzi, jednak bez dowodów na teratogenność.
badanie genotoksyczne, badanie rakotwórczości, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie teratogenne, eksemestan, enzym mikrosomalny wątroby, gruczolak nerki, hepatocyt szczura, limfocyt, narząd rozrodczy, nerka, nowotwór wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, przewlekła nefropatia, test Amesa, test jąderkowy, toksyczność, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, wątroba - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elvanse 60 mg
Przedkliniczne badania lisdeksamfetaminy dimezylanu wykazały, że lek posiada potencjał uzależniający, jednak jego działanie na ośrodkowy układ nerwowy charakteryzuje się opóźnionym początkiem i przemijającym efektem, z niższym wpływem na układ nagrody w porównaniu do metylofenidatu czy kokainy. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym obserwowano typowe dla psychostymulantów zmiany behawioralne, takie jak zwiększona aktywność, a także zmniejszenie masy ciała, apetytu i spowolnienie wzrostu. Testy genotoksyczności (test Amesa, test komórek chłoniaka myszy, test mikrojądrowy mysich komórek szpiku) nie wykazały działania genotoksycznego. Brak jest bezpośrednich badań rakotwórczości dla lisdeksamfetaminy, jednak badania na myszach i szczurach z mieszaniną enancjomerów D i L amfetaminy (dawki do 30 mg/kg mc./dobę u myszy i 5 mg/kg mc./dobę u szczurów) nie wykazały działania rakotwórczego.
deksamfetamina, działanie genotoksyczne, ekspozycja prenatalna, enancjomery, genotoksyczność, kokaina, lek psychostymulujący, lisdeksamfetamina dimezylan, metylofenidat, neurotoksyczność, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, rozwój embrionalny, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, włókna nerwowe, zaburzenia pamięci, zaburzenia rozrodu, zaburzenia uczenia, zmiany neurochemiczne - Leksykon substancji czynnych
Entekawir – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne entekawiru wykazały, że substancja charakteryzuje się szerokim marginesem bezpieczeństwa przy dawkach terapeutycznych stosowanych u ludzi. W badaniach na psach zaobserwowano przemijające zapalenia okołonaczyniowe w ośrodkowym układzie nerwowym przy ekspozycji 10-19-krotnie przewyższającej narażenie u ludzi, jednak efekt ten był gatunkowo specyficzny i nie występował u innych gatunków, w tym małp z ekspozycją >100-krotną. Toksyczność na jądra (degeneracja nasieniowodów) pojawiła się jedynie przy bardzo wysokim narażeniu ≥26-krotnym, a embriotoksyczność i toksyczne działanie na zarodek/płód obserwowano u szczurów i królików przy dawkach przekraczających 21-krotne narażenie u ludzi, manifestujące się m.in. wadami kostnymi i resorpcją. W badaniach około- i pourodzeniowych nie stwierdzono negatywnego wpływu na potomstwo, a entekawir przenikał do mleka szczurów przy dawce 10 mg/kg. U młodych szczurów przy bardzo wysokich ekspozycjach (AUC ≥92x) odnotowano umiarkowane osłabienie reakcji na bodziec akustyczny, co jednak prawdopodobnie nie ma znaczenia klinicznego.
badanie mikrojądrowe, badanie rakotwórczości, bodziec akustyczny, degeneracja nasieniowodów, działanie niepożądane, embriotoksyczność, entekawir, genotoksyczność, glejak mózgu, gruczolak wątroby, guz naczyniowy, margines bezpieczeństwa, mutacja genetyczna, naprawa DNA, nowotwór płuc, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, proliferacja pneumocytów, rak wątroby, resorpcja płodu, test Amesa, test transformacji, toksyczność zarodkowa, zaburzenie kostnienia, zapalenie okołonaczyniowe, zmiana chromosomalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Enoxaparin sodium LEK-AM 8 000 j.m. (80 mg)/0,8 ml
Przedkliniczne badania enoksaparyny sodowej obejmowały ocenę toksyczności po wielokrotnym podaniu, mutagenności oraz wpływu na rozrodczość i rozwój płodu. W badaniach 13-tygodniowych na szczurach i psach podawano lek podskórnie w dawce 15 mg/kg/dobę, natomiast w badaniach 26-tygodniowych na szczurach i małpach stosowano dawkę 10 mg/kg/dobę drogą podskórną i dożylną. We wszystkich przypadkach nie zaobserwowano działań niepożądanych wykraczających poza oczekiwany efekt przeciwzakrzepowy, ani toksyczności narządowej. Testy mutagenności in vitro i in vivo, w tym test Amesa oraz badania aberracji chromosomalnej, nie wykazały aktywności mutagennej ani klastogennej, co wskazuje na niski potencjał genotoksyczny enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, aktywność klastogenna, aktywność mutagenna, badanie in vitro, badanie in vivo, dawka terapeutyczna, droga dożylna, droga podskórna, działanie genotoksyczne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, lek przeciwzakrzepowy, płodność, potencjał mutagenny, szpik kostny, teratogenność, test Amesa, toksyczność po wielokrotnym podaniu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Agapurin 100 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne pentoksyfiliny wykazały niską toksyczność ostrą, z wartościami LD50 wynoszącymi 1385 mg/kg mc. (doustnie u myszy), 230 mg/kg mc. (dożylnie u szczurów) oraz 1770 mg/kg mc. (doustnie u szczurów). Długoterminowe podawanie leku w dawkach do 1000 mg/kg mc./dobę u szczurów oraz do 100 mg/kg mc./dobę u psów przez okres roku nie powodowało toksycznego uszkodzenia narządów. Natomiast dawki przekraczające 320 mg/kg mc./dobę u psów przez rok indukowały objawy toksyczne, takie jak zaburzenia neurologiczne (słaba koordynacja ruchów), niewydolność krążenia, krwawienia, obrzęk płuc oraz patologiczne zmiany w jądrach (komórki olbrzymie). Badania reprodukcyjne wykazały zwiększony odsetek zgonów wewnątrzmacicznych płodów przy bardzo wysokich dawkach u szczurów, jednak nie stwierdzono działania teratogennego, embriotoksycznego ani negatywnego wpływu na płodność i rozwój okołoporodowy w badaniach na różnych gatunkach (myszy, szczury, króliki, psy).
badanie rakotwórczości, dawka śmiertelna LD50, działanie embriotoksyczne, działanie karcynogenne, komórki olbrzymie, mechanizm krzepnięcia, mutacja genetyczna, niewydolność krążenia, obrzęk płuc, pentoksyfilina, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, test Amesa, toksyczne uszkodzenie narządów, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia neurologiczne, zgon wewnątrzmaciczny płodu - Leksykon substancji czynnych
Atazanawir – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Atazanawir, stosowany w dawce 400 mg raz na dobę, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność głównie w obrębie wątroby, manifestującą się minimalnym do umiarkowanego wzrostem bilirubiny, podwyższoną aktywnością enzymów wątrobowych, wakuolizacją i hipertrofią hepatocytów oraz obumieraniem pojedynczych komórek wątroby u samic myszy. Ekspozycja zwierząt na dawki wywołujące te zmiany była porównywalna lub wyższa niż u ludzi. Dodatkowo, u szczurów zaobserwowano nieznaczne do umiarkowanego podwyższenie stężenia cholesterolu i glukozy. W badaniach kardiotoksyczności atazanawir hamował kanał potasowy hERG o 15% przy stężeniu 30 μM, co odpowiada 30-krotnej ekspozycji wolnego leku u ludzi, oraz wydłużał czas trwania potencjału czynnościowego (APD90) o 13% w modelu króliczym. Zmiany w EKG (bradykardia, wydłużenie odstępów PR, QT i zespołu QRS) obserwowano jedynie w krótkotrwałym badaniu u psów, natomiast długotrwałe podawanie nie wykazało istotnych zaburzeń. Kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje niejasne, jednak nie można wykluczyć ryzyka wydłużenia odstępu PR, zwłaszcza przy przedawkowaniu.
aberracje chromosomalne, atazanawir, badanie toksyczności, bradykardia zatokowa, działanie drażniące, działanie teratogenne, ekspozycja na atazanawir, enzymy wątrobowe, gruczolak wątroby, hipertrofia komórek wątrobowych, kanał potasowy hERG, martwica pojedynczych komórek, mikrojądra w szpiku, naprawa DNA, odstęp PR, odstęp QT, potencjał rakotwórczy, stężenie bilirubiny, test Amesa, uszkodzenie DNA, wakuolizacja komórek wątrobowych, włókna Purkinjego, zespół QRS, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Unguentum undecylenicum (50 mg + 200 mg)/g
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Unguentum undecylenicum, zawierającego kwas undecylenowy (50 mg/g) oraz cynk undecylenian (200 mg/g), nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Konwencjonalne testy farmakologiczne potwierdziły akceptowalny profil bezpieczeństwa obu substancji czynnych, bez obserwacji toksycznych efektów po wielokrotnym podaniu. Badania toksyczności nie wykazały zmian morfologicznych ani histopatologicznych w narządach rozrodczych u szczurów i myszy, a test Amesa przeprowadzony na szczepach Salmonella typhimurium z użyciem enzymów mitochondrialnych z wątroby szczurów nie potwierdził mutagenności kwasu undecylenowego ani jego metabolitów.
badanie genotoksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie rakotwórcze, enzym mitochondrialny, kwas undecylenowy, narząd rozrodczy, potencjał mutagenny, Salmonella typhimurium, test Amesa, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, właściwość mutagenna, wpływ na rozrodczość, zagrożenie karcinogenne, zmiana histopatologiczna, zmiana morfologiczna - Leksykon substancji czynnych
Walproinian sodu – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Walproinian sodu wykazuje istotną toksyczność ostrą z LD50 w zakresie 1200-1600 mg/kg (doustnie) oraz 750-950 mg/kg (dożylnie) u różnych gatunków zwierząt. Przewlekłe podawanie prowadzi do zmian w układzie rozrodczym samców, w tym atrofię jąder i zaburzenia spermatogenezy, obserwowane u szczurów przy dawkach ≥250 mg/kg oraz u psów już od 90 mg/kg. W badaniach wielokrotnego podawania dawki 1250 mg/kg/dobę u szczurów i 150 mg/kg/dobę u psów wywoływały zwyrodnienia jąder i zmniejszenie ich masy. Wartości NOAEL dla zmian w jądrach wynosiły 270 mg/kg/dobę u szczurów i 90 mg/kg/dobę u psów, jednak margines bezpieczeństwa na podstawie AUC może być niewystarczający. Walproinian nie wykazywał jednoznacznego działania mutagennego in vitro, a wyniki badań in vivo były zależne od drogi podania – doustnie nie indukował aberracji chromosomowych, natomiast dootrzewnowo zwiększał uszkodzenia DNA u gryzoni. Dane dotyczące genotoksyczności u pacjentów z padaczką są niejednoznaczne, a kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieokreślone.
aberracja chromosomowa, atrofia jąder, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, hepatocyty, LD50, miano wirusa, naprawa DNA, NOAEL, pękanie nici DNA, podanie dootrzewnowe, podanie doustne, podanie dożylne, powstawanie mikrojąder, replikacja wirusa HIV, szpik kostny, test Amesa, test na komórkach chłoniaka, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie DNA, wada rozwojowa, walproinian sodu, wymiana chromatyd siostrzanych, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, zaburzenia zachowania, zmiany behawioralne, zmiany morfologiczne - Leksykon substancji czynnych
Bromek ipratropiowy – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Bromek ipratropiowy wykazuje niski profil toksyczności ostrej i przewlekłej w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych, z zastosowaniem podania wziewnego, doustnego i dożylnego. LD50 po podaniu doustnym wynosiła 1585 mg/kg u myszy, 1925 mg/kg u szczurów i 1920 mg/kg u królików, natomiast po podaniu dożylnym odpowiednio 13,6 mg/kg, 15,8 mg/kg i około 18,2 mg/kg. Po podaniu wziewnym minimalna dawka śmiertelna u świnek morskich wynosiła 199 mg/kg, a u szczurów nie odnotowano śmiertelności nawet przy najwyższych dawkach. Objawy toksyczności obejmowały rozszerzenie źrenic, suchość błon śluzowych, duszność, drżenia, skurcze i tachykardię. W badaniach przewlekłych ustalono NOAEL na poziomie 0,38 mg/kg/dobę u szczurów, 0,18 mg/kg/dobę u psów i 0,8 mg/kg/dobę u małp Rhesus przy podaniu wziewnym do 6 miesięcy, bez istotnych zmian histopatologicznych w układzie oddechowym i innych narządach. Badania immunogenności, genotoksyczności i rakotwórczości nie wykazały działania niepożądanego, a badania reprodukcyjne potwierdziły brak teratogenności bromku ipratropiowego nawet przy dawkach wziewnych do 1,8 mg/kg/dobę u królików i 1,5 mg/kg/dobę u szczurów.
aerozol inhalacyjny, beta-agonista, bromek ipratropiowy, bromowodorek fenoterolu, CFC, duszność, działanie genotoksyczne, działanie guzotwórcze, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, immunogenność, LD50, minimalna dawka śmiertelna, mydriaza, NOAEL, potencjał genotoksyczny, reakcja anafilaktyczna, reprodukcja i rozwój płodu, salbutamol, tachykardia, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność zarodkowa, tolerancja miejscowa, układ oskrzelowo-płucny, wada rozwojowa, zmiany histopatologiczne - Leksykon substancji czynnych
Cichorium intybus – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cichorium intybus, stanowiący 65 mg w każdej tabletce preparatu Liv.52, wykazuje niski profil toksyczności potwierdzony w badaniach przedklinicznych. W testach toksyczności ostrej na szczurach i królikach podawano dawki do 5000 mg/kg masy ciała bez obserwacji zgonów, co uniemożliwiło określenie maksymalnej dawki tolerowanej i minimalnej dawki śmiertelnej. Długoterminowe badania toksyczności przewlekłej trwające 9 miesięcy, z dawkami od 1000 do 3000 mg/kg masy ciała, nie wykazały negatywnego wpływu na masę ciała zwierząt. Ponadto, badania reprodukcyjne na szczurach nie wykazały działań teratogennych ani embriotoksycznych, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania substancji w okresie ciąży i laktacji.
badanie genotoksyczności, badanie mutagenności, badanie rakotwórczości, cykoria podróżnik, dominująca mutacja letalna, działanie embriotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, erytrocyty ssaków, maksymalna dawka tolerowana, minimalna dawka śmiertelna, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Septolete D 1 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa chlorku benzalkoniowego, substancji czynnej w produkcie Septolete D, wykazały umiarkowaną toksyczność ostrą z wartością DL50 wynoszącą 467,7 mg/kg u samic myszy oraz 806 mg/kg u samców. W badaniach reprodukcyjnych dopochwowe podawanie wysokich dawek (50-200 mg/kg) samicom szczurów po kopulacji powodowało zwiększoną resorbcję i umieralność płodów, jednak dawki te były około 143-krotnie wyższe niż stosowane w antykoncepcji dopochwowej u kobiet. Nie zaobserwowano natomiast wzrostu częstości wad okołoporodowych, co wskazuje na brak istotnego potencjału teratogennego. Podawanie do 100 mg/kg/dobę ciężarnym myszom nie powodowało zwiększenia nieprawidłowości płodów, potwierdzając bezpieczeństwo teratogenne substancji.
analiza toksykologiczna, antykoncepcja dopochwowa, badanie teratogenne, badanie toksykologiczne, chlorek benzalkoniowy, dawka letalna, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, model zwierzęcy, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, profil bezpieczeństwa, teratogenność, test Amesa, toksyczność miejscowa, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, umieralność płodów, uszkodzenie DNA, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neoparin Forte 15 000 j.m. (150 mg)/ml
Przedkliniczny profil bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej został oceniony w licznych badaniach toksyczności ostrej, podprzewlekłej i przewlekłej na szczurach, psach, małpach oraz królikach, z zastosowaniem dawek do 30 mg/kg/dobę podawanych podskórnie i dożylnie. Badania 13- i 26-tygodniowej toksyczności nie wykazały działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test mutacji komórek chłoniaka myszy oraz testy aberracji chromosomalnej in vitro i in vivo, potwierdziły brak mutagenności i klastogenności enoksaparyny. Ocena teratogenności i toksyczności płodowej na ciężarnych szczurach i królikach, przy dawkach do 30 mg/kg/dobę, nie wykazała zaburzeń rozwojowych ani toksyczności wobec płodu.
aberracja chromosomalna, aktywność klastogenna, badanie teratogenności, badanie toksyczności, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, organogeneza, potencjał genotoksyczny, szpik kostny, teratogenność, test Amesa, test genotoksyczności, test mutacji komórek chłoniaka, toksyczność płodowa, uszkodzenie materiału genetycznego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neoparin Forte 12 000 j.m. (120 mg)/0,8 ml
Przedkliniczne badania toksykologiczne enoksaparyny sodowej, substancji czynnej Neoparin Forte, obejmowały wielokrotne podawanie podskórne i dożylne u szczurów, psów, małp oraz królików w dawkach do 30 mg/kg/dobę przez okres do 26 tygodni. W badaniach 13- i 26-tygodniowych nie stwierdzono toksyczności narządowej ani innych działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Ocena genotoksyczności, przeprowadzona za pomocą testów Amesa, testów mutacji w komórkach chłoniaka myszy oraz testów aberracji chromosomalnej in vitro i in vivo, nie wykazała mutagennego ani klastogennego potencjału enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, aktywność mutagenna, badanie toksykologiczne, chłoniak myszy, działanie farmakologiczne, działanie klastogenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, działanie toksyczne, enoksaparyna sodowa, lek przeciwzakrzepowy, limfocyt ludzki, mutacja punktowa, potencjał genotoksyczny, szpik kostny, test Amesa, test postępującej mutacji, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym - Leksykon substancji czynnych
Tenofowir dizoproksyl – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania tenofowiru dizoproksylu wykazały istotne działania toksyczne, zwłaszcza przy podaniu wielokrotnym u szczurów, psów i małp, obejmujące nefrotoksyczność, osteomalację oraz zmniejszenie stężenia fosforanów w surowicy. Toksyczne efekty kostne, takie jak rozmiękanie kości u małp i obniżenie gęstości mineralnej kości (BMD) u szczurów i psów, pojawiały się przy narażeniu co najmniej 5-krotnie wyższym niż u pacjentów, a u młodocianych małp przy narażeniu ≥40-krotnym. Mechanizm działania na układ kostny wiązał się ze zmniejszonym wchłanianiem fosforanów w jelicie cienkim. Badania genotoksyczności wykazały pozytywne wyniki in vitro, jednak testy in vivo, w tym analiza mikrojąder w szpiku kostnym myszy, były negatywne, co wskazuje na niskie ryzyko genotoksyczności u ludzi. Badania rakotwórczości ujawniły sporadyczne guzy dwunastnicy u myszy przy ekstremalnie wysokich dawkach, co jest mało prawdopodobne do przeniesienia na klinikę.
badanie genotoksyczności, badanie rakotwórczości, dysfunkcja nerek, emtrycytabina, funkcja nerek, gęstość mineralna kości, guz dwunastnicy, hepatocyt szczurzy, hipofosfatemia, lek przeciwretrowirusowy, osteomalacja, pacjent pediatryczny, spontaniczna synteza DNA, szpik kostny, tenofowir dizoproksyl, terapia skojarzona, test Amesa, test chłoniaka mysiego, test mikrojądrowy, toksyczność kostna, toksyczność nerkowa, toksyczność okołoporodowa, toksyczność reprodukcyjna, wchłanianie fosforanów, zakażenie HIV - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Atazanavir Accord 150 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa atazanawiru wykazały hepatotoksyczność manifestującą się minimalnym do umiarkowanego wzrostem bilirubiny i enzymów wątrobowych, wakuolizacją oraz hipertrofią hepatocytów u myszy, szczurów i psów, przy ekspozycji co najmniej równej terapeutycznej dawce 400 mg/dobę u ludzi. Martwica hepatocytów występowała jedynie u samic myszy przy ekspozycji 12-krotnie wyższej niż u ludzi. W badaniach kardiologicznych odnotowano hamowanie kanału potasowego hERG o 15% przy stężeniu 30 μM (30-krotność Cmax wolnego leku u ludzi), wydłużenie APD90 o 13% w włóknach Purkinjego oraz zmiany EKG (bradykardia zatokowa, wydłużenie PR, QT i QRS) w krótkoterminowych badaniach u psów, jednak bez potwierdzenia w długoterminowych badaniach 9-miesięcznych. Potencjalny wpływ na przewodnictwo elektryczne serca u ludzi, zwłaszcza ryzyko wydłużenia odstępu PR przy przedawkowaniu, pozostaje nie do końca poznany.
aberracje chromosomalne, badanie toksyczności, bilirubina w surowicy, bradykardia zatokowa, działanie drażniące, działanie teratogenne, ekspozycja terapeutyczna, enzymy wątrobowe, genotoksyczność, gruczolak wątroby, kanał potasowy hERG, martwica hepatocytów, mikrojądra w szpiku, naprawa DNA, odstęp PR, odstęp QT, potencjał czynnościowy, potencjał rakotwórczy, stężenie cholesterolu, test Amesa, wakuolizacja hepatocytów, wątroba, zespół QRS, zmętnienie rogówki - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg z pelargonii – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące wyciągu z korzenia Pelargonium sidoides i/lub Pelargonium reniforme, stosowanego w preparatach Pelafen MED oraz Pelavo Med, wskazują na brak potencjału mutagennego. Badania mutagenności przeprowadzone testem Amesa, obejmujące ekstrakty o stosunku surowca do ekstraktu 4-7:1 (Pelafen MED, ekstrakcja 14% etanolu V/V) oraz 4-25:1 (Pelavo Med, ekstrakcja 11% etanolu m/m), wykazały negatywne wyniki, co potwierdza brak zdolności do indukcji mutacji genetycznych. Wyniki te świadczą o bezpieczeństwie tych preparatów w kontekście mutagenności, co jest istotne z punktu widzenia ich stosowania klinicznego.
badania przedkliniczne, działanie rakotwórcze, ekstrakcja etanolem, ekstrakt z korzenia pelargonii, mutacja genetyczna, Pelargonium reniforme, potencjał karcynogenny, potencjał mutagenny, roztwór doustny, substancja aktywna, tabletka powlekana, tabletka rozpadająca się w jamie ustnej, test Amesa, toksyczność reprodukcyjna, właściwość mutagenna, wyciąg z Pelargonium sidoides - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fromilid 125 mg/5 ml
Przedkliniczne badania toksyczności klarytromycyny (Fromilid 125 mg/5 ml) wykazały, że ostra toksyczność u młodych myszy i szczurów jest wyższa (LD50: myszy 1230-1290 mg/kg mc., szczury 1270-1330 mg/kg mc.) niż u dorosłych osobników (myszy około 2700 mg/kg mc., szczury około 3000 mg/kg mc.). Objawy toksyczności obejmowały zmniejszenie masy ciała, osłabienie odruchów ssania, krwawienia jelitowe oraz zmiany w płucach. W badaniach podostrych i przewlekłych na szczurach dawki nietoksyczne wynosiły odpowiednio 55 mg/kg mc./dobę i 50 mg/kg mc./dobę, podczas gdy dawki toksyczne to 200 mg/kg mc./dobę (podostre) i 150 mg/kg mc./dobę (przewlekłe), z objawami takimi jak zmniejszenie masy ciała, zmiany hematologiczne, zapalenia nerek oraz zwiększona masa wątroby. U psów rasy beagle dawka nietoksyczna wyniosła 100 mg/kg mc./dobę, a dawka toksyczna 300 mg/kg mc./dobę, przy czym obserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie.
badanie histopatologiczne, badanie płodności, badanie pośmiertne, działanie teratogenne, hematokryt, klarytromycyna, krwawienie z jelit, LD50, makrolidy, maksymalna dawka dobowa, mikroskop elektronowy, mutagenność, odruch ssania, rozszczep podniebienia, ślinotok, stężenie hemoglobiny, stłuszczenie hepatocytów, test Amesa, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ, zawiesina doustna, zwyrodnienie nabłonka przewodów żółciowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Stada 70 mg
Profil bezpieczeństwa dazatynibu został szczegółowo oceniony w badaniach przedklinicznych in vitro i in vivo na różnych gatunkach zwierząt, w tym na szczurach, małpach, myszach i królikach. Główne obszary toksyczności obejmują układ pokarmowy (jelito jako narząd docelowy, toksyczność ograniczająca dawkę), układ krwiotwórczy (łagodne do umiarkowanych zmiany parametrów erytrocytów i szpiku kostnego) oraz układ limfatyczny (redukcja liczby limfocytów i masy organów limfatycznych). W badaniach długoterminowych na małpach stwierdzono nasilenie śródmiąższowej mineralizacji nerek. Dazatynib hamuje agregację płytek krwi in vitro i wydłuża czas krwawienia in vivo, jednak samoistne krwotoki nie były obserwowane w badaniach przewlekłych. Pomimo potencjalnego wpływu na kanał potasowy hERG i włókna Purkinjego, badania telemetryczne EKG u małp nie wykazały wydłużenia odstępu QT ani innych zaburzeń rytmu.
agregacja płytek krwi, brodawczak macicy, czas krwawienia, dazatynib, dysfagia, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, fototoksyczność, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, kanał hERG, mineralizacja nerek, obumieranie embrionów, odstęp QT, rak płaskonabłonkowy, rozwój embrionalno-płodowy, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność przewodu pokarmowego, układ limfatyczny, węzły chłonne, włókna Purkinjego, zapis EKG - Leksykon substancji czynnych
Kwas undecylenowy – Właściwości farmakokinetyczne
Kwas undecylenowy, stosowany miejscowo w preparatach takich jak Skinman soft (0,1 g/100 g roztworu) oraz Unguentum undecylenicum (50 mg/g maści), wykazuje bardzo ograniczone wchłanianie przez nieuszkodzoną skórę, co minimalizuje ryzyko działań ogólnoustrojowych. W połączeniu z innymi składnikami, takimi jak alkohol izopropylowy, chlorek benzalkoniowy czy cynku undecylenian, substancja ta działa głównie miejscowo, co determinuje jej korzystny profil bezpieczeństwa. Brak jest szczegółowych danych dotyczących metabolizmu i wydalania kwasu po aplikacji miejscowej, co wynika z jego znikomego wchłaniania systemowego. Dane przedkliniczne nie wskazują na toksyczność, mutagenność ani rakotwórczość, a badania genotoksyczności (test Amesa) potwierdzają brak potencjału mutagennego kwasu undecylenowego i jego metabolitów.
alkohol izopropylowy, aplikacja miejscowa, chlorek benzalkoniowy, cynku undecylenian, dermatofit, dystrybucja ogólnoustrojowa, działanie ogólnoustrojowe, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, enzym mitochondrialny, Epidermophyton floccosum, grzybnia, kwas undecylenowy, Microsporum, potencjał genotoksyczny, Salmonella typhimurium, Skinman Soft, test Amesa, Trichophyton, Unguentum undecylenicum, wchłanianie systemowe, właściwość mutagenna, zakażenie grzybicze skóry, zarodnik grzyba - Leksykon substancji czynnych
Ziele ubiorka gorzkiego – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ziele ubiorka gorzkiego (Iberis amara L., herba) stanowi 0,15 mL wyciągu płynnego (1:1,5-2,5) w 1 mL produktu leczniczego Iberogast Balance. Przeprowadzone badania przedkliniczne, obejmujące ocenę bezpieczeństwa farmakologicznego, toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz wpływu na układy fizjologiczne, nie wykazały istotnych działań toksycznych ani zagrożeń dla zdrowia ludzi. Szczególnie istotne są wyniki badań genotoksyczności, w tym testu Amesa oraz testu mikrojądrowego u myszy, które potwierdziły brak mutagennego i genotoksycznego potencjału ziela ubiorka gorzkiego. Dodatkowo, badania dotyczące wpływu na procesy rozrodcze oraz rozwój zarodkowy i płodowy nie wykazały negatywnych efektów, co podkreśla bezpieczeństwo stosowania tej substancji w terapii.
aparat mitotyczny, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, bezpieczeństwo genetyczne, działanie toksyczne, genotoksyczność, Iberis amara, mutacja genowa, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, rozwój zarodkowo-płodowy, Salmonella typhimurium, test Amesa, test mikrojądrowy, test mutacji powrotnych, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomów, wyciąg płynny, ziele ubiorka gorzkiego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Septisse (1 mg + 20 mg)/g
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Septisse, zawierającego oktenidyny dichlorowodorek (0,10 g/100 g) oraz fenoksyetanol (2,00 g/100 g), wykazały zadowalający profil bezpieczeństwa przy miejscowym stosowaniu na skórę. Dawka śmiertelna LD50 po jednorazowym podaniu doustnym u szczurów wyniosła 45-50 ml/kg, a dootrzewnowym 10-12 ml/kg, przy czym dawka 0,45 ml/kg i.p. była dobrze tolerowana. Oktenidyna dichlorowodorek wykazywała LD50 800 mg/kg (doustnie) oraz 10 mg/kg (dożylnie). Wielokrotne stosowanie miejscowe nie wywoływało toksycznych reakcji, a doustne podawanie w dawce 650 mg/kg powodowało jedynie poszerzenie jelita z powodu efektu antybakteryjnego. W badaniach wielokrotnych dawkach od 2 mg/kg u myszy i psów oraz 8 mg/kg u szczurów zaobserwowano podwyższoną śmiertelność z powodu zapalnych i krwotocznych uszkodzeń płuc, mechanizm tych zmian pozostaje niejasny.
aberracja chromosomowa, badanie toksykologiczne, dawka śmiertelna LD50, działanie antybakteryjne, działanie embriotoksyczne, działanie fotoalergizujące, działanie teratogenne, efekt pierwotnie drażniący, fenoksyetanol, objaw niepożądany, oktenidyny dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, resorpcja zwrotna, test Amesa, test Bühlera, test genotoksyczności, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, uszkodzenie krwotoczne, właściwość mutagenna, worek spojówkowy - Leksykon substancji czynnych
Ozenoksacyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ozenoksacyna, poddana szerokim badaniom przedklinicznym, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa, zwłaszcza przy miejscowym stosowaniu. Po aplikacji na skórę poziomy substancji w osoczu pozostają poniżej granicy oznaczalności (LOQ), a ekspozycja ogólnoustrojowa jest minimalna nawet po 28 dniach stosowania. Badania toksyczności ogólnoustrojowej na szczurach i psach wykazały NOAEL odpowiednio 125 mg/kg mc./dobę i 50 mg/kg mc./dobę przy podaniu doustnym. Testy genotoksyczności (test Amesa, test na komórkach chłoniaka, test mikrojądrowy in vivo) nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego. Tolerancja miejscowa na skórze nieuszkodzonej i uszkodzonej była dobra, a ozenoksacyna nie wywoływała typowych dla chinolonów działań niepożądanych, takich jak fototoksyczność, fotoalergia czy toksyczność stawowa, co stanowi istotną przewagę terapeutyczną.
badanie farmakokinetyczne, chinolon, działanie mutagenne, działanie niepożądane, ekspozycja ogólnoustrojowa, NOAEL, ocena ryzyka środowiskowego, ozenoksacyna, poronienie, potencjał genotoksyczny, reakcja fotoalergiczna, reakcja fototoksyczna, test Amesa, test komórek chłoniaka, test mikrojądrowy, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flegtac ORO 4 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa bromoheksyny chlorowodorku, substancji czynnej produktu Flegtac ORO w dawce 4 mg, wykazały bardzo niski profil toksyczności ostrej. LD50 po podaniu doustnym u królików przekracza 10 g/kg masy ciała, natomiast po podaniu dootrzewnowym u szczurów wynosi ponad 3 g/kg masy ciała, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa względem dawek terapeutycznych stosowanych u ludzi. Badania mutagenności przeprowadzone in vitro (test Amesa) oraz in vivo (test mikrojąderkowy u myszy) wykazały brak działania mutagennego i genotoksycznego substancji. Długoterminowe badania na szczurach nie potwierdziły potencjału rakotwórczego bromoheksyny, co jest istotnym elementem oceny bezpieczeństwa przedklinicznego. Całość danych wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa bromoheksyny chlorowodorku, potwierdzając jej niską toksyczność oraz brak właściwości mutagennych i kancerogennych. Wyniki te stanowią solidną podstawę do dalszych badań klinicznych i potwierdzają bezpieczeństwo stosowania produktu leczniczego Flegtac ORO w praktyce klinicznej.
badanie in vitro, badanie in vivo, bromoheksyna chlorowodorek, dawka śmiertelna LD50, dawka terapeutyczna, droga dootrzewnowa, Flegtac ORO, margines bezpieczeństwa, mutacja genowa, podanie doustne, podanie parenteralne, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, proces nowotworowy, test Amesa, test mikrojąderkowy, toksyczność ostra, uszkodzenie chromosomów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lakcid ENTERO 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa Saccharomyces cerevisiae var. boulardii, zawartego w preparacie Lakcid ENTERO, są ograniczone, jednak test AMES wykazał brak działania mutagennego dla szczepu Saccharomyces cerevisiae HANSEN CBS 5926, co potwierdza jego bezpieczeństwo genetyczne. Brak jest natomiast formalnych danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej oraz potencjału rakotwórczego tego szczepu, gdyż nie przeprowadzono długoterminowych badań na zwierzętach oceniających wpływ na płodność, rozwój zarodka, przebieg ciąży oraz ryzyko nowotworów.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polocard 150 mg
Przedkliniczne badania kwasu acetylosalicylowego, stosowanego w produkcie leczniczym Polocard, nie wykazały działania karcynogennego w długoterminowych testach na szczurach (0,5% w karmie przez 68 tygodni). Test Amesa potwierdził brak mutagenności, jednak w hodowli fibroblastów ludzkich zaobserwowano aberracje chromosomalne, co wskazuje na możliwy wpływ na strukturę chromosomów w specyficznych warunkach. Substancja wykazuje działanie teratogenne, powodując wady rozwojowe płodu, zaburzenia implantacji zarodka, embrio- i fetotoksyczność oraz deficyty poznawcze u potomstwa. Ponadto, kwas acetylosalicylowy hamuje owulację u szczurów, co podkreśla jego wpływ na funkcje rozrodcze.
aberracja chromosomalna, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt nefrotoksyczny, fibroblast ludzki, hamowanie owulacji, kwas acetylosalicylowy, objaw toksyczny, powikłanie krwotoczne, stężenie kwasu salicylowego w osoczu, test Amesa, uszkodzenie nerek, właściwość przeciwzakrzepowa, wrzód przewodu pokarmowego, zaburzenie implantacji, zaburzenie poznawcze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neoparin 80 mg/0,8 ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej obejmowały toksykologiczne analizy podostre i przewlekłe na szczurach, psach oraz małpach, z dawkami odpowiednio 15 mg/kg/dobę (13 tygodni, podskórnie) oraz 10 mg/kg/dobę (26 tygodni, podskórnie i dożylnie). W obu badaniach nie stwierdzono istotnych działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym, co wskazuje na niski profil toksyczności przy długotrwałym stosowaniu. Ocena mutagenności, przeprowadzona za pomocą testu Amesa, testu mutacji komórek chłoniaka myszy, testu aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich in vitro oraz testu aberracji chromosomalnej szpiku kostnego szczura in vivo, nie wykazała działania mutagennego ani klastogennego enoksaparyny sodowej.
aberracja chromosomalna, badanie mutagenności, badanie toksykologiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, limfocyt ludzki, mutacja punktowa, płodność, podanie dożylne, podanie podskórne, potencjał teratogenny, szpik kostny, test aberracji chromosomalnej, test Amesa, test in vitro, test in vivo, test postępującej mutacji, toksyczność płodowa, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa płodu, zdolność rozrodcza - Leksykon substancji czynnych
Pemetreksed – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Pemetreksed wykazuje istotną toksyczność reprodukcyjną potwierdzoną w badaniach przedklinicznych na modelach zwierzęcych. U ciężarnych myszy zaobserwowano zmniejszoną przeżywalność płodów, obniżoną masę ciała, niepełne kostnienie oraz rozszczep podniebienia. U samców myszy i psów rasy beagle stwierdzono zmniejszoną płodność, zanik jąder oraz zwyrodnienie i martwicę nabłonka plemnikotwórczego po 9-miesięcznym dożylnym podawaniu pemetreksedu. Brak jest natomiast danych dotyczących wpływu na płodność samic, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa tej substancji czynnej.
aberracja chromosomalna, bolus dożylny, długotrwałe stosowanie leku, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, klastogenność, nabłonek plemnikotwórczy, pemetreksed, rozrodczość, rozszczep podniebienia, rozwój płodowy, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomu, zanik jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Erdosol Muco 300 mg
Erdosteina, substancja czynna preparatu Erdosol Muco (300 mg), wykazuje niski profil toksyczności potwierdzony szerokim zakresem badań przedklinicznych. W badaniach toksyczności ostrej LD50 przekraczała 5000 mg/kg przy podaniu doustnym i dootrzewnowym u myszy i szczurów oraz 3500 mg/kg przy podaniu dożylnym u myszy. W toksyczności podostrej nie stwierdzono zmian patologicznych przy dawkach do 1000 mg/kg/dobę u szczurów (doustnie) i do 100 mg/kg/dobę u psów, z wyjątkiem niewielkiego zwiększenia masy wątroby u psów przy dawce 400 mg/kg/dobę. W badaniach długookresowych (26 tygodni) nie zaobserwowano objawów toksycznych przy dawkach do 1000 mg/kg/dobę u szczurów i 200 mg/kg/dobę u psów. Erdosteina nie wykazała negatywnego wpływu na kluczowe narządy takie jak płuca, wątroba, serce i nerki, co potwierdza jej bezpieczeństwo stosowania w kontekście funkcji tych narządów.
aberracja chromosomowa, dawka śmiertelna, dawka śmiertelna 50, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie teratogenne, Erdosol Muco, erdosteina, hepatomegalia, in vitro, in vivo, mutacja punktowa, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rekombinacja mitotyczna, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność długookresowa, toksyczność ostra, toksyczność podostra - Leksykon substancji czynnych
Ginkgolid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Ginkgolidy A, B i C, aktywne składniki standaryzowanych wyciągów z liści miłorzębu japońskiego (np. EGb761 w Tanakanie oraz Ginkgoherb), wykazują relatywnie niski potencjał toksyczny w badaniach przedklinicznych. Przewlekłe podawanie doustne wyciągów w dawkach do 500 mg/kg u szczurów i 400 mg/kg u psów (odpowiadających czynnikom bezpieczeństwa do 16,8 i 46,3) ujawniło jedynie niewielką toksyczność u psów przy najwyższych dawkach. Testy genotoksyczności i karcinogenności wykazały sporadyczne, specyficzne dla gryzoni zmiany (guzy tarczycy i rak wątrobowokomórkowy), które nie mają istotnego znaczenia klinicznego dla ludzi. Test Amesa był negatywny, a badania genotoksyczności dały wyniki mieszane, jednak dawki do 2000 mg/kg nie wywołały mierzalnego efektu genotoksycznego u myszy.
badania toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, enzymy wątrobowe, ginkgo biloba, ginkgolidy, guz tarczycy, karcinogenność, krwawienie z pochwy, miłorząb japoński, potencjał mutagenny, rak wątrobowokomórkowy, standaryzowany wyciąg, test Amesa, test mikrojąderek, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ genotoksyczny, wyciąg z miłorzębu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Palexia retard 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tapentadolu wykazały brak działania genotoksycznego i rakotwórczego, potwierdzone negatywnymi wynikami testu Amesa, testów aberracji chromosomowych in vitro i in vivo oraz długoterminowych badań na zwierzętach. W badaniach reprodukcyjnych na szczurach nie zaobserwowano negatywnego wpływu na płodność, choć przy wysokich dawkach odnotowano zmniejszoną przeżywalność wewnątrzmaciczną, bez jednoznacznego ustalenia mechanizmu. Badania teratogenności na szczurach i królikach nie wykazały działania teratogennego, jednak dawki przekraczające zakres terapeutyczny indukowały opóźnienie rozwoju embrionalnego oraz embriotoksyczność, szczególnie w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, powiązaną z aktywnością wobec receptorów opioidowych μ.
aberracja chromosomowa, badanie przedkliniczne, działanie embriotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, nieplanowana synteza DNA, opóźnienie rozwoju embrionalnego, ośrodkowy układ nerwowy, parametry neurobehawioralne, przenikanie do mleka, przeżywalność wewnątrzmaciczna, receptor opioidowy μ, rozwój płciowy, tapentadol, teratogenność, test Amesa