Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Agapurin 100 mg

Przedkliniczne badania toksykologiczne pentoksyfiliny wykazały niską toksyczność ostrą, z wartościami LD50 wynoszącymi 1385 mg/kg mc. (doustnie u myszy), 230 mg/kg mc. (dożylnie u szczurów) oraz 1770 mg/kg mc. (doustnie u szczurów). Długoterminowe podawanie leku w dawkach do 1000 mg/kg mc./dobę u szczurów oraz do 100 mg/kg mc./dobę u psów przez okres roku nie powodowało toksycznego uszkodzenia narządów. Natomiast dawki przekraczające 320 mg/kg mc./dobę u psów przez rok indukowały objawy toksyczne, takie jak zaburzenia neurologiczne (słaba koordynacja ruchów), niewydolność krążenia, krwawienia, obrzęk płuc oraz patologiczne zmiany w jądrach (komórki olbrzymie). Badania reprodukcyjne wykazały zwiększony odsetek zgonów wewnątrzmacicznych płodów przy bardzo wysokich dawkach u szczurów, jednak nie stwierdzono działania teratogennego, embriotoksycznego ani negatywnego wpływu na płodność i rozwój okołoporodowy w badaniach na różnych gatunkach (myszy, szczury, króliki, psy).

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pentoksyfiliny (substancji czynnej produktu leczniczego Agapurin) obejmują szereg testów toksykologicznych, w tym ocenę toksyczności ostrej, przewlekłej, wpływu na reprodukcję oraz potencjału mutagennego i rakotwórczego. Dane te stanowią podstawę do oceny bezpieczeństwa stosowania leku u ludzi.1

Toksyczność po podaniu jednorazowym

Badania toksyczności ostrej przeprowadzone na modelach zwierzęcych wykazały stosunkowo niewielką toksyczność pentoksyfiliny. U myszy wartość LD50 (dawka śmiertelna dla 50% badanej populacji) po podaniu doustnym wynosiła 1385 mg/kg masy ciała. W badaniach na szczurach, wartości LD50 były zróżnicowane w zależności od drogi podania i wynosiły 230 mg/kg masy ciała po podaniu dożylnym oraz 1770 mg/kg masy ciała po podaniu doustnym. Powyższe wyniki wskazują na niską toksyczność ostrej pentoksyfiliny.2

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

Długoterminowe badania toksyczności nie wykazały związku między przewlekłym podawaniem pentoksyfiliny zwierzętom laboratoryjnym a toksycznym uszkodzeniem narządów. W badaniach rocznych stosowano u szczurów dawki do 1000 mg/kg masy ciała na dobę, natomiast u psów dawki sięgały 100 mg/kg masy ciała na dobę bez obserwacji znaczących efektów toksycznych. Interesujące jest, że dopiero przy dawkach przekraczających 320 mg/kg masy ciała na dobę podawanych psom przez okres roku zaobserwowano efekty toksyczne, takie jak:3

  • Słaba koordynacja ruchów – zaburzenia neurologiczne manifestujące się niezborną motoryką
  • Niewydolność krążenia – zaburzenia funkcji układu sercowo-naczyniowego
  • Krwawienia – najprawdopodobniej związane z wpływem pentoksyfiliny na mechanizmy krzepnięcia
  • Obrzęk płuc – patologiczne gromadzenie się płynu w tkance płucnej
  • Komórki olbrzymie w jądrach – patologiczne zmiany w strukturze gonad męskich

Toksyczność reprodukcyjna

Badania toksyczności reprodukcyjnej pentoksyfiliny dostarczyły złożonych wyników. Z jednej strony, podawanie bardzo dużych dawek pentoksyfiliny szczurom prowadziło do zwiększonego odsetka występowania zgonów wewnątrzmacicznych płodów. Z drugiej strony, szeroko zakrojone badania reprodukcyjne przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych (myszy, szczury, króliki i psy) nie wykazały potencjału teratogennego pentoksyfiliny. Nie zaobserwowano również działania embriotoksycznego ani szkodliwego wpływu na płodność czy rozwój okołoporodowy.4

Mutagenność

Ocenę potencjału mutagennego pentoksyfiliny przeprowadzono za pomocą testu Amesa, który jest standardową metodą przesiewową w badaniach toksykologicznych. Test ten nie wykazał działania mutagennego badanej substancji, co sugeruje brak potencjału do wywoływania mutacji genetycznych.5

Rakotwórczość

Długoterminowe badania rakotwórczości pentoksyfiliny przeprowadzono na dwóch gatunkach gryzoni – szczurach i myszach. Badania te trwały do 78 tygodni i nie wykazały działania karcynogennego. Brak potencjału rakotwórczego w połączeniu z brakiem działania mutagennego stanowi istotne potwierdzenie bezpieczeństwa długotrwałego stosowania pentoksyfiliny.6

Rodzaj badania Gatunek zwierząt Dawki/czas trwania Wyniki/obserwacje
Toksyczność ostra Myszy LD50 = 1385 mg/kg mc. (doustnie) Niska toksyczność ostra
Toksyczność ostra Szczury LD50 = 230 mg/kg mc. (dożylnie)
LD50 = 1770 mg/kg mc. (doustnie)
Niska toksyczność ostra
Toksyczność przewlekła Szczury Do 1000 mg/kg mc./dobę przez rok Brak toksycznego uszkodzenia narządów
Toksyczność przewlekła Psy Do 100 mg/kg mc./dobę przez rok Brak toksycznego uszkodzenia narządów
Toksyczność przewlekła Psy Powyżej 320 mg/kg mc./dobę przez rok Słaba koordynacja ruchów, niewydolność krążenia, krwawienia, obrzęk płuc, komórki olbrzymie w jądrach
Toksyczność reprodukcyjna Szczury Bardzo duże dawki Zwiększony odsetek zgonów wewnątrzmacicznych płodów
Toksyczność reprodukcyjna Myszy, szczury, króliki, psy Różne schematy dawkowania Brak działania teratogennego, embriotoksycznego oraz wpływu na płodność i rozwój okołoporodowy
Mutagenność Test Amesa Brak działania mutagennego
Rakotwórczość Szczury, myszy Badania trwające do 78 tygodni Brak działania rakotwórczego
  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl