egzogenne kwasy tłuszczowe
Egzogenne kwasy tłuszczowe, znane również jako niezbędne kwasy tłuszczowe (EFA – Essential Fatty Acids), to związki organiczne, które nie mogą być syntetyzowane przez organizm ludzki i muszą być dostarczane z pożywieniem. Do tej grupy należą przede wszystkim kwasy z rodziny omega-3 (kwas alfa-linolenowy, ALA) oraz omega-6 (kwas linolowy, LA).
Kwasy omega-3, występujące głównie w tłustych rybach morskich, oleju lnianym i orzechach włoskich, pełnią kluczową rolę w rozwoju i funkcjonowaniu mózgu, siatkówki oka oraz w regulacji procesów zapalnych. Ich pochodne, takie jak kwas eikozapentaenowy (EPA) i dokozaheksaenowy (DHA), wykazują działanie przeciwzapalne i kardioprotekcyjne.
Kwasy omega-6, obecne w olejach roślinnych (słonecznikowym, kukurydzianym), nasionach i orzechach, są prekursorami eikozanoidów – związków o działaniu prozapalnym, choć niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Współczesna dieta zachodnia charakteryzuje się nadmiernym spożyciem kwasów omega-6 w stosunku do omega-3, co może prowadzić do przewlekłych stanów zapalnych.
Optymalna proporcja kwasów omega-6 do omega-3 powinna wynosić od 1:1 do 4:1, podczas gdy w diecie zachodniej często przekracza 15:1. Niedobór egzogennych kwasów tłuszczowych może prowadzić do zaburzeń wzrostu, problemów skórnych, pogorszenia funkcji poznawczych oraz zwiększonego ryzyka chorób sercowo-naczyniowych i neurologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lipoflex special –
Lipoflex special to emulsja do infuzji przeznaczona do żywienia pozajelitowego u pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim katabolizmem, u których żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane. Preparat dostarcza kompleksowe wsparcie żywieniowe, zawierając aminokwasy (56 g/1000 ml), węglowodany (144 g/1000 ml) oraz tłuszcze (40 g/1000 ml), co odpowiada łącznie 4945 kJ (1180 kcal) energii na 1000 ml, z czego 4005 kJ (955 kcal) stanowi energia niebiałkowa. Produkt jest dostępny w różnych objętościach (625 ml, 1000 ml, 1250 ml, 1875 ml), co pozwala na indywidualne dostosowanie podaży składników odżywczych. Osmolalność emulsji wynosi 2115 mOsm/kg, a pH mieści się w zakresie 5,0-6,0. Preparat jest wskazany dla dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 2. roku życia, z wyłączeniem dzieci młodszych.
aminokwas, choroba przewlekła, choroba przewodu pokarmowego, dysfagia, egzogenne kwasy tłuszczowe, elektrolit, infuzja dożylna, katabolizm, niedokrwienie jelit, niedożywienie, niedrożność przewodu pokarmowego, olej sojowy, osmolalność, pacjent onkologiczny, terapia żywieniowa, triglicerydy średniołańcuchowe, uraz, zabieg operacyjny, zapalenie trzustki, zespół krótkiego jelita, zespół złego wchłaniania, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe