enancjomer prawoskrętny

Enancjomer prawoskrętny to odmiana izomeru optycznego, który skręca płaszczyznę światła spolaryzowanego w prawo. W nomenklaturze chemicznej oznaczany jest symbolem (+) lub czasem literą „d” (od łacińskiego „dextro” – prawy). Ta właściwość wynika z asymetrycznej budowy cząsteczki, która zawiera co najmniej jeden asymetryczny atom węgla lub inny chiralny element strukturalny.

W medycynie i farmakologii enancjomery prawoskrętne mogą wykazywać odmienne działanie biologiczne w porównaniu do swoich lewoskrętnych odpowiedników. Jest to spowodowane stereoselektywnością receptorów i enzymów w organizmie człowieka. W niektórych przypadkach tylko jeden z enancjomerów wykazuje pożądane działanie terapeutyczne, podczas gdy drugi może być nieaktywny lub nawet toksyczny.

Wiele leków obecnie dostępnych na rynku to tzw. leki enancjomerycznie czyste, zawierające tylko jeden enancjomer, często prawoskrętny. Przykładami są: esomeprazol (prawoskrętny enancjomer omeprazolu), deksketoprofen (prawoskrętny enancjomer ketoprofenu) czy lewofloksacyna (lewoskrętny enancjomer ofloksacyny). Stosowanie czystych enancjomerów zamiast mieszanin racemicznych może prowadzić do zwiększenia skuteczności terapeutycznej i zmniejszenia działań niepożądanych.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl