tropizm komórkowy
Tropizm komórkowy to zjawisko, które polega na selektywnej zdolności czynników patogennych, takich jak wirusy, bakterie, grzyby, czy niektóre toksyny, do rozpoznawania, wnikania i replikacji w określonych typach komórek organizmu. Specyficzność ta wynika z obecności odpowiednich receptorów na powierzchni komórek docelowych, które są rozpoznawane przez określone ligandy lub struktury patogenu.
W przypadku wirusów, tropizm komórkowy determinuje zakres gatunków i tkanek, które mogą zostać zainfekowane. Przykładem może być wirus HIV, który wykazuje tropizm w stosunku do limfocytów T CD4+, makrofagów i komórek dendrytycznych ze względu na zdolność do wiązania się z receptorem CD4 i koreceptorami CXCR4 lub CCR5. Podobnie, wirus grypy wykazuje tropizm do komórek nabłonka dróg oddechowych.
Zrozumienie tropizmu komórkowego ma kluczowe znaczenie w diagnostyce i leczeniu chorób zakaźnych. Umożliwia przewidywanie przebiegu infekcji, opracowywanie ukierunkowanych metod terapeutycznych oraz projektowanie leków, które mogą blokować interakcje pomiędzy patogenem a komórką docelową, zapobiegając tym samym infekcji.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Infekcja parwowirusowa – Etiologia i przyczyny
Parwowirus B19 (B19V), należący do rodziny Parvoviridae, jest małym, nieotoczkowym wirusem DNA o tropizmie do prekursorów erytroidalnych w szpiku kostnym, co prowadzi do zahamowania erytropoezy. Zakażenie rozprzestrzenia się głównie drogą kropelkową przez wydzieliny dróg oddechowych, ale także przez transfuzje krwi, produkty krwiopochodne oraz wertykalnie z matki na płód. Wirus występuje w trzech genotypach o zróżnicowanym geograficznym rozkładzie. U osób z prawidłowym układem hematopoetycznym infekcja przebiega zwykle łagodnie lub bezobjawowo, manifestując się u dzieci jako rumień zakaźny, a u dorosłych jako zapalenie wielostawowe. Wysypka jest wynikiem odpowiedzi immunologicznej, a nie bezpośredniego działania wirusa. Wysoka zakaźność i możliwość transmisji przedobjawowej utrudniają kontrolę rozprzestrzeniania się wirusa.
anemia sierpowata, antygen P, aplazja czerwonokrwinkowa, Canine Parvovirus, genotyp wirusa, globozyd, hemoglobinopatia, hydrops fetalis, immunoglobulina dożylna, infekcja parwowirusowa, kłębuszkowe zapalenie nerek, niedokrwistość hemolityczna, objawy grypopodobne, obrzęk płodu, ostry zespół płucny, Parvoviridae, parwowirus B19, piąta choroba, przeciwciała IgM, przełom aplastyczny, reumatoidalne zapalenie stawów, rumień zakaźny, szpik kostny, talasemia, transmisja kropelkowa, transmisja wertykalna, tropizm komórkowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrodzona sferocytoza, zahamowanie erytropoezy, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie wielostawowe - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół spoliczkowanego dziecka – Patofizjologia i mechanizm
Zespół spoliczkowanego dziecka, wywoływany przez ludzki parwowirus B19 (B19V), jest chorobą zakaźną o patogenezie związanej z tropizmem wirusa do prekursorów erytrocytów w szpiku kostnym. Wirus, będący jednoniciowym DNA, wnika do komórek erytroidalnych poprzez receptor antygenu P (globozyd Gb4Cer), gdzie replikuje się wyłącznie w dzielących się komórkach, prowadząc do ich lizy i przejściowego zahamowania erytropoezy. W efekcie obserwuje się retikulocytopenię trwającą 7-10 dni, co u osób z prawidłowym układem immunologicznym jest zwykle bezobjawowe, natomiast u pacjentów z hemoglobinopatiami (np. niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, sferocytoza wrodzona) może wywołać przełom aplastyczny. Okres inkubacji wynosi 4-20 dni, a wiremia prowadzi do gwałtownego spadku retikulocytów i niedokrwistości, po czym następuje odpowiedź immunologiczna z produkcją przeciwciał IgM (po 10-12 dniach) i IgG (około 16 dnia), co koreluje z eliminacją wirusa i pojawieniem się charakterystycznej wysypki na policzkach oraz objawów stawowych u dorosłych.
antygen P, deplecja komórek progenitorowych, droga kropelkowa, erythema infectiosum, erytropoeza, hemoglobinopatia, hydrops fetalis, kapsyd wirusa, liza komórkowa, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, okres inkubacji, Parvoviridae, Parvowirus B19, piąta choroba, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, przełom aplastyczny, retikulocytopenia, rumień zakaźny, sferocytoza wrodzona, talasemia, transdukcja sygnału, transmisja pionowa, tropizm komórkowy, wiremia, zahamowanie erytropoezy, zakażenie parwowirusem, zespół spoliczkowanego dziecka - Leksykon chorób i schorzeń
Infekcja wirusem cytomegalii – Etiologia i przyczyny
Cytomegalowirus (CMV, HHV-5) to duży, złożony wirus DNA z rodziny Herpesviridae, charakteryzujący się zdolnością do latencji i unikania odpowiedzi immunologicznej gospodarza. CMV jest powszechnie rozpowszechniony, z seroprewalencją sięgającą 50-85% dorosłych w USA i niemal 100% w krajach rozwijających się. Wirus przenosi się przez kontakt z zakaźnymi płynami ustrojowymi (ślina, mocz, krew, nasienie, wydzielina pochwowa, mleko matki) i może powodować pierwotne zakażenie, reinfekcję lub reaktywację. Szczególnie narażone na ciężkie zakażenia są osoby z immunosupresją (np. biorcy przeszczepów, pacjenci z HIV/AIDS, osoby poddawane chemioterapii) oraz noworodki zakażone wrodzenie (0,2-1% noworodków, z ryzykiem trwałych niepełnosprawności u 1-2 na 1000 urodzeń). Ryzyko transmisji wertykalnej wynosi 30-70% przy pierwotnej infekcji w ciąży, zwłaszcza w pierwszym trymestrze, a zakażenie płodu może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych i sensorycznych, w tym głuchoty i opóźnienia rozwoju.
Betaherpesvirinae, błona śluzowa, choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi, dysfagia, Herpesviridae, immunosupresja, infekcja pierwotna, limfocyt T pomocniczy, małogłowie, miażdżyca, odpowiedź immunologiczna, polimikrogyria, rak mukoepidermoidalny, stan latentny, szpik kostny, transmisja wertykalna, tropizm komórkowy, wiremia, wirus cytomegalii, wrodzone zakażenie, wtrąt wewnątrzjądrowy, wydalanie wirusa, zakażenie wewnątrzmaciczne, zapalenie mózgu, zapalenie okrężnicy, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie siatkówki, zapalenie wątroby, zwapnienie - Leksykon chorób i schorzeń
Infekcja parwowirusowa – Patofizjologia i mechanizm
Parwowirusy, w tym parwowirus B19 (B19V) u ludzi oraz canine parvovirus (CPV) u psów, to małe wirusy DNA o wysokim tropizmie do komórek szybko dzielących się, takich jak prekursory erytroidalne w szpiku kostnym. B19V wykorzystuje receptor antygenu P (globozyd) oraz koreceptory, takie jak integryna α5β1 i autoantygen Ku80, co umożliwia zakażenie różnych tkanek i wywoływanie objawów wielonarządowych. Replikacja wirusa odbywa się w fazie S cyklu komórkowego, inicjowana przez białko NS1, które indukuje apoptozę i uszkodzenia DNA. U ludzi infekcja prowadzi do przejściowej retikulocytopenii, a u pacjentów z niedokrwistością hemolityczną może wywołać przełom aplastyczny. Mechanizmy immunologiczne, w tym formowanie kompleksów immunologicznych i autoimmunizacja, odgrywają kluczową rolę w patogenezie, manifestując się wysypką rumieniową i artropatią. Przewlekłe zakażenia obserwuje się u pacjentów z niedoborami odporności, co może skutkować ciężką niedokrwistością wymagającą transfuzji.
apoptoza komórkowa, artropatia, białko NS1, Canine Parvovirus, droga fekalno-oralna, droga kropelkowa, fosfolipaza A2, globozyd, kardiomiopatia rozstrzeniowa, kłębuszkowe zapalenie nerek, kompleksy immunologiczne, mikroangiopatia zakrzepowa, mimikra molekularna, nadwrażliwość pokarmowa, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, parwowirus, parwowirus B19, przeciwciała antyfosfolipidowe, przeciwciała IgG, przeciwciała IgM, przełom aplastyczny, receptor transferryny, retikulocytopenia, śródbłonek naczyniowy, stwardnienie kłębuszków nerkowych, szpik kostny, tolerancja doustna, tropizm komórkowy, wiremia, wysypka rumieniowa, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie mózgu, zapalenie śródbłonka, zespół nabytego niedoboru odporności - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Etiologia i przyczyny
Gorączki krwotoczne to ciężkie, ogólnoustrojowe choroby wirusowe wywoływane przez wirusy z rodzin Arenaviridae, Bunyaviridae, Filoviridae i Flaviviridae, charakteryzujące się uszkodzeniem układu naczyniowego, zaburzeniami krzepnięcia i wysoką śmiertelnością (do 90%). Wirusy te to otoczkowe RNA z pojedynczą nicią, utrzymujące się w rezerwuarach zwierzęcych (gryzonie, nietoperze, naczelne) lub przenoszone przez wektory (kleszcze, komary). Przenoszenie następuje przez kontakt z płynami ustrojowymi, ukąszenia wektorów, spożycie skażonej żywności lub drogą kropelkową i seksualną. Epidemiologia jest ściśle związana z geograficznym rozmieszczeniem rezerwuarów i wektorów, a ryzyko zakażenia wzrasta w obszarach endemicznych Afryki, Azji i Ameryki Południowej, szczególnie przy ekspozycji zawodowej i kontaktach z zakażonymi osobami lub zwierzętami.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, Arenaviridae, bioterroryzm, Bunyaviridae, burza cytokinowa, czynnik martwicy nowotworów alfa, Filoviridae, Flaviviridae, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna krymsko-kongijska, gorączka Lassa, hantawirus, interferon, interleukina, komórka dendrytyczna, komórka NK, małopłytkowość, niewydolność nerek, niewydolność wielonarządowa, paramyxoviridae, patogeneza, płyn ustrojowy, reaktywna forma tlenu, rezerwuar zwierzęcy, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, skąpomocz, śródbłonek naczyniowy, tropizm komórkowy, układ naczyniowy, układ sercowo-naczyniowy, wektor choroby zakaźnej, wirus dengi, wirus Ebola, wirus RNA, wskaźnik śmiertelności, wstrząs septyczny, zaburzenie krzepnięcia krwi, zakażenie wirusowe, żółta gorączka