gorączka Lassa
Gorączka Lassa to ostra choroba wirusowa wywoływana przez wirusa Lassa (LASV) należącego do rodziny Arenaviridae. Endemicznie występuje w Afryce Zachodniej, szczególnie w Sierra Leone, Liberii, Gwinei i Nigerii, gdzie rocznie infekuje 100-300 tysięcy osób, powodując około 5000 zgonów.
Zakażenie następuje głównie przez kontakt z wydzielinami gryzoni z gatunku Mastomys natalensis (szczur wielosutkowy) lub drogą kropelkową od osób zakażonych. Okres inkubacji wynosi 1-3 tygodnie. Choroba początkowo objawia się niespecyficznymi symptomami grypopodobnymi: gorączką, bólami głowy, mięśni, ogólnym osłabieniem, po których mogą wystąpić objawy ze strony przewodu pokarmowego, wysypka i krwawienia.
Ciężkie przypadki (około 20% zakażeń) charakteryzują się obrzękiem twarzy i szyi, krwawieniami z błon śluzowych, niewydolnością oddechową, wstrząsem hipowolemicznym oraz uszkodzeniem wątroby i nerek. Śmiertelność wśród hospitalizowanych pacjentów wynosi 15-20%, a u kobiet ciężarnych w trzecim trymestrze sięga nawet 80%.
Diagnostyka opiera się na testach RT-PCR, wykrywaniu przeciwciał metodą ELISA oraz izolacji wirusa. W leczeniu stosuje się rybawirynę, która jest skuteczna gdy zostanie podana w ciągu pierwszych 6 dni od wystąpienia objawów. Nie istnieje licencjonowana szczepionka przeciwko gorączce Lassa, choć kilka kandydatów jest w fazie badań klinicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Gorączki krwotoczne (VHF) to grupa ciężkich chorób wirusowych wywoływanych przez rodziny Arenaviridae, Bunyaviridae, Filoviridae i Flaviviridae, charakteryzujących się nagłym początkiem, wysoką gorączką, bólami mięśniowo-stawowymi oraz w ciężkich przypadkach krwawieniami z narządów wewnętrznych i otworów ciała, co może prowadzić do wstrząsu i śmierci. Śmiertelność w niektórych postaciach sięga nawet 90%. Kluczowe jest wczesne rozpoznanie i izolacja pacjentów z podejrzeniem VHF, zwłaszcza przy historii podróży do obszarów endemicznych w ciągu ostatnich 21 dni. Personel medyczny powinien stosować pełne środki ochrony osobistej (PPE), w tym maski HEPA lub PAPR, podwójne rękawiczki, fartuchy wodoodporne, osłony oczu i obuwie ochronne, aby zapobiec transmisji wirusa. Leczenie opiera się głównie na terapii wspomagającej: utrzymaniu nawodnienia i równowagi elektrolitowej, monitorowaniu hemodynamiki, wsparciu oddechowym i nerkozastępczym oraz przetoczeniach krwi w przypadku krwawień. Rybawiryna wykazuje skuteczność w leczeniu gorączki Lassa i zespołu nerkowego, jeśli podana jest wcześnie, a szczepionki dostępne są jedynie dla wybranych wirusów, np. Junin, żółtej gorączki i Ebola.
argentyńska gorączka krwotoczna, badania laboratoryjne, ciśnienie krwi, dekontaminacja, diureza, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna z zespołem nerkowym, gorączka Lassa, gorączka Marburg, infekcja wtórna, koagulogram, kontrola zakażeń, leczenie wspomagające, lek przeciwwirusowy, leki przeciwgorączkowe, morfologia krwi, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wielonarządowa, oddział intensywnej terapii, parametry nerkowe, parametry wątrobowe, produkty krwiopochodne, profilaktyka odleżyn, przetoczenie krwi, respirator oczyszczający powietrze, równowaga elektrolitowa, rybawiryna, sepsa, środki ochrony osobistej, stabilność hemodynamiczna, szczepionka atenuowana, terapia nerkozastępcza, tętno, wirus Ebola, wirusy gorączek krwotocznych, wstrząs septyczny, wysoka gorączka, zaburzenia krzepnięcia, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zapobieganie zakażeniom, żółta gorączka - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Gorączki krwotoczne (VHF) to grupa wirusowych chorób o zróżnicowanym przebiegu i rokowaniu, zależnym od typu wirusa, czasu rozpoznania, dostępu do opieki medycznej oraz indywidualnych cech gospodarza. Współczynniki śmiertelności (CFR) wahają się od około 1-2% w gorączce Lassa (wzrost do 15-20% u hospitalizowanych) do 40-70% w zakażeniach wirusami Marburg i Ebola. W krajach o ograniczonym dostępie do opieki medycznej CFR może sięgać nawet 80-90%. Poziom wiremii jest kluczowym predyktorem ciężkości, np. w CCHF wiremia >8,6 × 10^ copies/ml pierwszego dnia hospitalizacji wskazuje na ciężki przebieg, a podwyższony poziom AST >150 IU/l w gorączce Lassa koreluje z gorszym rokowaniem. Genetyka gospodarza, odpowiedź immunologiczna, dawka wirusa, droga ekspozycji oraz stan pacjenta (w tym ciąża) również wpływają na przebieg i wynik choroby.
aminotransferaza asparaginianowa, cytokiny prozapalne, diagnostyka medyczna, filowirus, gorączka denga, gorączka Ebola, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna krymsko-kongijska, gorączka krwotoczna wirusowa, gorączka Lassa, niewydolność wielonarządowa, odpowiedź immunologiczna, opieka medyczna, polimorfizm genów, przeciwciała IgM, randomizowane badanie kliniczne, resuscytacja płynowa, rybawiryna, terapia wspomagająca, układ odpornościowy, wiremia, wirus Marburg, współczynnik śmiertelności, współczynnik śmiertelności przypadków, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia neurologiczne, żółta gorączka - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Etiologia i przyczyny
Gorączki krwotoczne to ciężkie, ogólnoustrojowe choroby wirusowe wywoływane przez wirusy z rodzin Arenaviridae, Bunyaviridae, Filoviridae i Flaviviridae, charakteryzujące się uszkodzeniem układu naczyniowego, zaburzeniami krzepnięcia i wysoką śmiertelnością (do 90%). Wirusy te to otoczkowe RNA z pojedynczą nicią, utrzymujące się w rezerwuarach zwierzęcych (gryzonie, nietoperze, naczelne) lub przenoszone przez wektory (kleszcze, komary). Przenoszenie następuje przez kontakt z płynami ustrojowymi, ukąszenia wektorów, spożycie skażonej żywności lub drogą kropelkową i seksualną. Epidemiologia jest ściśle związana z geograficznym rozmieszczeniem rezerwuarów i wektorów, a ryzyko zakażenia wzrasta w obszarach endemicznych Afryki, Azji i Ameryki Południowej, szczególnie przy ekspozycji zawodowej i kontaktach z zakażonymi osobami lub zwierzętami.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, Arenaviridae, bioterroryzm, Bunyaviridae, burza cytokinowa, czynnik martwicy nowotworów alfa, Filoviridae, Flaviviridae, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna krymsko-kongijska, gorączka Lassa, hantawirus, interferon, interleukina, komórka dendrytyczna, komórka NK, małopłytkowość, niewydolność nerek, niewydolność wielonarządowa, paramyxoviridae, patogeneza, płyn ustrojowy, reaktywna forma tlenu, rezerwuar zwierzęcy, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, skąpomocz, śródbłonek naczyniowy, tropizm komórkowy, układ naczyniowy, układ sercowo-naczyniowy, wektor choroby zakaźnej, wirus dengi, wirus Ebola, wirus RNA, wskaźnik śmiertelności, wstrząs septyczny, zaburzenie krzepnięcia krwi, zakażenie wirusowe, żółta gorączka - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Leczenie
Gorączki krwotoczne (VHF) to grupa ciężkich chorób wirusowych charakteryzujących się ostrą gorączką, zwiększoną przepuszczalnością naczyń i zaburzeniami krzepnięcia, bez swoistego leczenia przyczynowego. Podstawą terapii jest leczenie podtrzymujące, obejmujące wyrównywanie zaburzeń wodno-elektrolitowych, monitorowanie ciśnienia tętniczego i objętości krążącej krwi, tlenoterapię, kontrolę drgawek oraz hemodializę w przypadku niewydolności nerek. Należy unikać NLPZ i aspiryny ze względu na ryzyko krwawień, preferując paracetamol. Rybawiryna wykazuje skuteczność w leczeniu gorączki Lassa (podawana przed 7. dniem choroby) oraz zakażeń hantawirusowych, natomiast jej efektywność w CCHF pozostaje niepotwierdzona. Przeciwciała monoklonalne, takie jak Inmazeb i Ebanga (FDA zatwierdzone dla wirusa Ebola) oraz MR191-N (badane dla wirusa Marburga), stanowią obiecujące opcje terapeutyczne. Leczenie powinno być dostosowane do fazy choroby: wczesna faza wymaga terapii przeciwwirusowej, natomiast faza późna – leków immunomodulujących.
argentyńska gorączka krwotoczna, burza cytokinowa, dysfunkcja wielonarządowa, fawipirawir, faza inkubacji, gorączka denga, gorączka krwotoczna, gorączka Lassa, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa, koagulopatia, krymsko-kongijska gorączka krwotoczna, kwas acetylosalicylowy, lek immunomodulujący, małe interferujące RNA, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność narządowa, osocze ozdrowieńców, przeciwciało monoklonalne, przepuszczalność naczyń krwionośnych, rybawiryna, szczepionka przeciwko żółtej gorączce, tlenoterapia, wentylacja mechaniczna, wiremia, wirus Ebola, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon chorób i schorzeń
Gorączki krwotoczne – Objawy
Gorączki krwotoczne (Viral hemorrhagic fevers, VHFs) to grupa chorób wirusowych atakujących układ naczyniowy, prowadząc do zwiększonej przepuszczalności naczyń i zaburzeń hemostazy. Okres inkubacji wynosi od 2 do 21 dni, a przebieg kliniczny obejmuje fazę prodromalną z wysoką gorączką (>38°C), bólami mięśniowo-stawowymi, bólem głowy i objawami ogólnymi, przechodzącą po 3-7 dniach w fazę „mokrych” objawów, takich jak wymioty, biegunka (często krwawa), bóle brzucha i wysypka plamisto-grudkowa. Charakterystyczne dla ciężkich postaci są krwawienia z różnych miejsc (np. z przewodu pokarmowego, nosa, błon śluzowych), wybroczyny i plamica, jednak krwawienia występują u około 41% pacjentów z gorączką Ebola. Ciężkie powikłania obejmują wstrząs hipowolemiczny, niewydolność wielonarządową, DIC oraz zaburzenia neurologiczne (majaczenie, drgawki, śpiączka). Śmiertelność jest zróżnicowana: Ebola i Marburg 40-90%, gorączka Lassa 1-2% (do 40% u hospitalizowanych), denga około 1% przy odpowiednim leczeniu.
arenawirus, czkawka, delirium, drgawki, dysfagia, epistaxis, gorączka denga, gorączka Ebola, gorączka krwotoczna, gorączka krwotoczna denga, gorączka Lassa, gorączka Marburg, hipowolemia, koagulopatia, krwawienie z dziąseł, krwiomocz, limfadenopatia, małopłytkowość, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, objawy niespecyficzne, przekrwienie spojówek, rumień skórny, rybawiryna, śpiączka, układ naczyniowy, wstrząs, wstrząs hipowolemiczny, wybroczyny, wysypka plamisto-grudkowa, zaburzenia elektrolitowe, zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego, żółta gorączka, żółtaczka