białko oporności raka piersi
Białko oporności raka piersi (BCRP, ang. Breast Cancer Resistance Protein), znane również jako ABCG2, należy do rodziny transporterów błonowych ATP-binding cassette. Jest kluczowym białkiem zaangażowanym w mechanizm oporności wielolekowej (MDR), odpowiedzialnym za aktywne usuwanie różnych substancji, w tym leków przeciwnowotworowych, z komórek.
BCRP występuje fizjologicznie w łożysku, jelitach, wątrobie i barierze krew-mózg, gdzie pełni funkcję ochronną przed ksenobiotykami. W kontekście onkologicznym, nadekspresja BCRP w komórkach nowotworowych prowadzi do zmniejszonego wewnątrzkomórkowego stężenia leków przeciwnowotworowych, co skutkuje opornością na terapię.
Klinicznie, ekspresja BCRP koreluje z gorszym rokowaniem u pacjentów z rakiem piersi oraz innymi nowotworami. Substratami dla BCRP są liczne leki przeciwnowotworowe, w tym mitoksantron, topotekan, irynotekan oraz inhibitory kinaz tyrozynowych. Badania nad inhibitorami BCRP stanowią obiecujący kierunek w przezwyciężaniu oporności wielolekowej w terapii nowotworów.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kardatuxan 2,5 mg
Rywaroksaban, substancja czynna leku KARDATUXAN w dawce 2,5 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (80-100%) i szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenia w osoczu (Cmₐₓ) w ciągu 2-4 godzin po podaniu. Farmakokinetyka jest niemal liniowa do dawki 15 mg/dobę, z umiarkowaną zmiennością osobniczą (CV 30-40%). Rywaroksaban wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza (92-95%) i umiarkowaną objętość dystrybucji (Vss około 50 l). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz szlaki niezależne od cytochromu P450, a eliminacja odbywa się zarówno przez nerki (ok. 1/3 dawki w postaci niezmienionej), jak i z kałem. Okres półtrwania wynosi 5-9 godzin u osób młodych i 11-13 godzin u osób starszych. Nie stwierdzono istotnych różnic farmakokinetycznych między płciami, a wpływ masy ciała i rasy na ekspozycję jest minimalny, nie wymagając modyfikacji dawkowania.
albumina, białko oporności raka piersi, biodostępność, choroba tętnic obwodowych, choroba wieńcowa, czas protrombinowy, czynnik Xa, działanie farmakodynamiczne, enzym CYP2J2, enzym CYP3A4, jelito cienkie, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, krzywa stężenia od czasu, marskość wątroby, model Emax, model odcięcia liniowego, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie równowagi, odczynnik Neoplastin, okres półtrwania, okrężnica wstępująca, ostry zespół wieńcowy, P-glikoproteina, rywaroksaban, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie nerkowe, zgłębnik żołądkowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Zahron ASA 5 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Zahron ASA, zawierający rozuwastatynę i kwas acetylosalicylowy, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Rozuwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1 i BCRP, a jej stężenie w osoczu może wzrastać nawet 7-krotnie (np. przy jednoczesnym stosowaniu z cyklosporyną), co znacząco zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Inhibitory proteazy (np. atazanawir z rytonawirem) mogą podnieść AUC rozuwastatyny do 3,1-krotności, a gemfibrozyl do 1,9-krotności. W przypadku wzrostu ekspozycji o ≥2-krotność zaleca się rozpoczęcie terapii rozuwastatyną od dawki 5 mg/dobę i dostosowanie maksymalnej dawki tak, aby nie przekraczała ekwiwalentu 40 mg/dobę rozuwastatyny bez interakcji. Z kolei leki zobojętniające sok żołądkowy mogą zmniejszać stężenie rozuwastatyny o około 50%, a erytromycyna obniża AUC o 20%. Rozuwastatyna nie wykazuje istotnego wpływu na izoenzymy cytochromu P450, co ogranicza ryzyko interakcji metabolicznych.
agregacja płytek krwi, antagonista aldosteronu, antagonista witaminy K, białko oporności raka piersi, białko transportowe, cyklosporyna, diuretyk pętlowy, działanie hipoglikemizujące, działanie hipolipemizujące, działanie przeciwpłytkowe, enzym cytochromu P450, ezetymib, hipercholesterolemia, inhibitor ACE, inhibitor białka transportującego, inhibitor proteazy, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym cytochromu P450, kinaza fosfokreatynowa, klirens nerkowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, lek zobojętniający sok żołądkowy, międzynarodowy wskaźnik normalizowany, miopatia, morfologia krwi, ostra niewydolność nerek, polipeptyd transportujący aniony organiczne, prostaglandyna nerkowa, przesączanie kłębuszkowe, rabdomioliza, rozuwastatyna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SSRI, toksyczność hematologiczna, transporter pompy lekowej BCRP, transporter wychwytu wątrobowego OATP1B1, warfaryna - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lenalidomide Pharmascience 10 mg
Lenalidomid jest lekiem podawanym doustnie w formie mieszaniny racemicznej enancjomerów S(-) i R(+), z przewagą S(-) (56% vs 44%). Po podaniu na czczo osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w czasie 0,5-2 godzin, a okres półtrwania wynosi około 3 godzin u pacjentów z prawidłową czynnością nerek. Wchłanianie leku jest proporcjonalne do dawki i nie ulega kumulacji przy wielokrotnym podawaniu. Spożycie posiłków wysokotłuszczowych zmniejsza AUC o około 20% i Cmax o 50%, jednak w praktyce klinicznej lenalidomid może być podawany niezależnie od posiłku. Lek charakteryzuje się niskim wiązaniem z białkami osocza (23-29%) i jest wydalany głównie przez nerki (90% z moczem, z czego 82% w formie niezmienionej), co wskazuje na minimalny metabolizm. Metabolity stanowią niewielki procent wydalonej dawki (hydroksy-lenalidomid 4,59%, N-acetylo-lenalidomid 1,83%). Klirens nerkowy przekracza szybkość filtracji kłębuszkowej, sugerując aktywny transport nerkowy. Lenalidomid nie jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P450 i nie wykazuje istotnego wpływu na ich aktywność, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych.
aminotransferaza asparaginianowa, AUC, białko ekstruzji wielolekowej, białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, bilirubina całkowita, chłoniak z komórek płaszcza, cytochrom P450, dysfagia, filtracja kłębuszkowa, klirens kreatyniny, klirens lenalidomidu, klirens nerkowy, końcowa faza choroby nerek, mieszanina racemiczna, okres półtrwania, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pompa eksportująca sole kwasów żółciowych, szpiczak mnogi, szybkie wchłanianie, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wzór Cockcrofta-Gaulta, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvagen 40 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą znacząco wpływać na jej stężenie w osoczu i bezpieczeństwo stosowania. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, klarytromycyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) powodują znaczne zwiększenie stężenia atorwastatyny, co podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy, dlatego ich jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane lub wymaga redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil, flukonazol, amiodaron) również zwiększają stężenie leku, choć w mniejszym stopniu, co wymaga rozważenia niższej maksymalnej dawki i kontroli klinicznej. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, co wymaga monitorowania efektu terapeutycznego. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, co również wymaga zmniejszenia dawki i ostrożności, zwłaszcza że jednoczesne stosowanie letermowiru i cyklosporyny z atorwastatyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, antybiotyk makrolidowy, białko oporności raka piersi, bloker kanałów wapniowych, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, efawirenz, enzymy wątrobowe, erytromycyna, etynyloestradiol, ezetymib, fenofibrat, flukonazol, gemfibrozyl, glekaprewir, hepatotoksyczność, inhibitor proteazy HIV, kolchicyna, kolestypol, kwas fusydowy, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwwirusowy, letermowir, miopatia, noretysteron, P-glikoproteina, pibrentaswir, pochodna kumaryny, polipeptydy transportujące aniony organiczne, rabdomioliza, ryfampicyna, warfaryna, ziele dziurawca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Amlator 20 mg + 10 mg
Atorwastatyna, składnik preparatu Amlator, charakteryzuje się niską biodostępnością około 12% z powodu eliminacji przedukładowej i efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Maksymalne stężenie (Cmax) osiąga w 1-2 godziny po podaniu doustnym, a jej objętość dystrybucji wynosi około 381 litrów, co wskazuje na intensywną penetrację do tkanek. Atorwastatyna wiąże się silnie z białkami osocza (≥98%) i jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 do aktywnych metabolitów, które odpowiadają za około 70% efektu hamowania reduktazy HMG-CoA, utrzymującego się 20-30 godzin mimo okresu półtrwania 14 godzin. Eliminacja odbywa się głównie z żółcią, bez istotnej recyrkulacji wątrobowo-jelitowej. U pacjentów z niewydolnością wątroby (Child-Pugh B) obserwuje się znaczący wzrost Cmax (16-krotny) i AUC (11-krotny), co wymaga ostrożności i modyfikacji dawkowania. Polimorfizm genu SLCO1B1 (c.521CC) zwiększa ekspozycję na lek 2,4-krotnie, podnosząc ryzyko działań niepożądanych, takich jak rabdomioliza. Wiek, płeć oraz niewydolność nerek nie wpływają istotnie na skuteczność i farmakokinetykę atorwastatyny, co pozwala na stosowanie standardowego dawkowania w tych grupach.
bezwzględna biodostępność, białko oporności raka piersi, biodostępność, cytochrom P-450 3A4, efekt pierwszego przejścia, glukuronidacja, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, nadciśnienie tętnicze, o-hydroksyatorwastatyna, okres półtrwania, P-glikoproteina, polimorfizm genu SLCO1B1, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa effluksowa, rabdomioliza, recyrkulacja wątrobowo-jelitowa, reduktaza HMG-CoA, skala Tannera, skalowanie allometryczne, transporter błonowy, uszkodzenie wątroby, wychwyt atorwastatyny, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lenalidomide Ranbaxy 25 mg
Lenalidomid jest lekiem podawanym doustnie, charakteryzującym się szybkim wchłanianiem z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 0,5-2 godzin po podaniu na czczo. W farmakokinetyce lenalidomidu obserwuje się proporcjonalny wzrost Cmax oraz pola pod krzywą (AUC) wraz ze wzrostem dawki, bez istotnej kumulacji przy wielokrotnym podawaniu. Spożycie posiłków wysokotłuszczowych i wysokokalorycznych zmniejsza AUC o około 20% i Cmax o 50%, jednak w badaniach klinicznych lek był podawany niezależnie od posiłków. Lenalidomid wykazuje niski stopień wiązania z białkami osocza (23-29%) i jest wydalany głównie przez nerki (90% dawki w postaci niezmienionej), z okresem półtrwania około 3-5 godzin. Metabolizm leku nie obejmuje enzymów cytochromu P450, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych z inhibitorami lub substratami tych enzymów. Ponadto, lenalidomid nie jest substratem ani inhibitorem kluczowych transporterów leków, co dodatkowo ogranicza potencjał interakcji.
asymetryczny atom węgla, białko ekstruzji wielolekowej, białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, chłoniak z komórek płaszcza, cytochrom P450, enancjomery, filtracja kłębuszkowa, hydroksy-lenalidomid, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, mieszanina racemiczna, N-acetylo-lenalidomid, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pompa eksportująca sole kwasów żółciowych, stężenie w osoczu, szpiczak mnogi, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, wiązanie z białkami osocza, wzór Cockcrofta-Gaulta, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Interakcje leku – Storvas CRT 10 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco zwiększać ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Silne inhibitory CYP3A4 (np. klarytromycyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV, cyklosporyna) powodują znaczny wzrost stężenia atorwastatyny, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub istotnej redukcji dawki oraz ścisłego monitorowania pacjenta. Umiarkowane inhibitory (erytromycyna, diltiazem, amiodaron) również zwiększają stężenie leku, wskazując na konieczność rozważenia zmniejszenia dawki i monitorowania klinicznego. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, co może osłabiać jej skuteczność, dlatego zaleca się monitorowanie i ewentualne dostosowanie dawki. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, co wymaga redukcji dawki i ścisłej kontroli, zwłaszcza że jednoczesne stosowanie letermowiru i cyklosporyny jest przeciwwskazane.
AlAT, amiodaron, antybiotyk makrolidowy, AspAT, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, bloker kanałów wapniowych, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, diltiazem, działanie niepożądane, efawirenz, enzym wątrobowy, erytromycyna, ezetymib, farmakokinetyka, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, GGTP, hepatocyt, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolestypol, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwpadaczkowy, miopatia, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, telitromycyna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Zentiva
Pazopanib wymaga ścisłego monitorowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym hepatotoksyczności, nadciśnienia tętniczego, zaburzeń czynności serca oraz incydentów zakrzepowo-zatorowych. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby dawka wynosi 800 mg/dobę, natomiast przy umiarkowanych zaburzeniach (bilirubina >1,5 do 3 × GGN) zaleca się redukcję do 200 mg/dobę; stosowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami (bilirubina >3 × GGN) jest niewskazane. Monitorowanie wskaźników czynności wątroby powinno odbywać się przed leczeniem, w 3., 5., 7., 9. tygodniu, następnie w 3. i 4. miesiącu oraz okresowo po 4. miesiącu. W przypadku wzrostu aminotransferaz >8 × GGN konieczne jest przerwanie terapii, a przy wznowieniu dawka powinna zostać zmniejszona do 400 mg/dobę. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów >60 lat oraz nosicieli allelu HLA-B*57:01, u których ryzyko hepatotoksyczności jest zwiększone.
allel HLA-B*5701, aminotransferazy, białko oporności raka piersi, białkomocz, bilirubina niesprzężona, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, ciężkie zakażenie, fosfataza zasadowa, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, incydent krwotoczny, inhibitor VEGF, izoenzym CYP3A4, krwioplucie, krwotok do mózgu, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, przetoka przewodu pokarmowego, rozwarstwienie tętnicy, śródmiąższowa choroba płuc, tętniak, tętniczy incydent zakrzepowy, torsade de pointes, transferaza UGT1A1, udar niedokrwienny mózgu, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wskaźniki czynności wątroby, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności serca, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół rozpadu guza, żylne powikłania zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tulip 40 mg 40 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Tulip, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 1-2 godzin. Biodostępność bezwzględna wynosi około 12%, a dostępność ogólnoustrojowa aktywnego inhibitora HMG-CoA około 30%, co jest wynikiem klirensu w przewodzie pokarmowym i efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Lek wykazuje dużą objętość dystrybucji (~381 l) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (≥98%). Metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, prowadząc do powstania aktywnych metabolitów hydroksylowanych, które odpowiadają za około 70% aktywności hamującej reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania atorwastatyny wynosi około 14 godzin, natomiast aktywność farmakodynamiczna utrzymuje się 20-30 godzin dzięki metabolitom. Atorwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1, OATP1B3, P-gp oraz BCRP, co wpływa na jej wchłanianie i eliminację żółciową.
białko oporności raka piersi, biodostępność bezwzględna, cholesterol całkowity, efekt pierwszego przejścia, inhibitor HMG-CoA, izoenzym CYP3A4, klirens, maksymalne stężenie w osoczu, masa ciała, objętość dystrybucji, okres półtrwania, P-glikoproteina, pole pod krzywą stężenia leku, polimorfizm genu SLCO1B1, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pompa efluksowa, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, rodzinna hipercholesterolemia heterozygotyczna, skala Childa-Pugha, skala Tannera, stężenie LDL-C, stężenie maksymalne, tabletka powlekana, transporter wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – BILARGENA 20 mg
Bilastyna, lek przeciwhistaminowy II generacji, wykazuje korzystny profil farmakokinetyczny, charakteryzujący się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym z osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) w osoczu po około 1,3 godziny oraz średnią biodostępnością na poziomie 61%. Lek nie ulega kumulacji, a jego eliminacja odbywa się głównie w postaci niezmienionej – 66,5% z kałem i 28,3% z moczem. Okres półtrwania wynosi około 10 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Bilastyna jest substratem dla P-gp i OATP, co ma znaczenie kliniczne w kontekście potencjalnych interakcji z inhibitorami tych transporterów (np. ketokonazol, erytromycyna, diltiazem, sok grejpfrutowy). Nie wykazuje istotnego wpływu na enzymy CYP450 ani na większość białek transportujących, co minimalizuje ryzyko interakcji metabolicznych.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek, białko oporności raka piersi, białko osocza, bilastyna, biodostępność, ciężkie zaburzenie czynności nerek, ekspozycja ogólnoustrojowa, glikoproteina p, inhibitor transportera, izoenzym CYP450, łagodne zaburzenie czynności nerek, lek przeciwhistaminowy drugiej generacji, liniowa farmakokinetyka, pokrzywka, pole pod krzywą stężeń, polipeptydy transportujące aniony organiczne, przewlekła pokrzywka, stężenie w osoczu, tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej, transporter nerkowy, umiarkowane zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Linorion 7,5 mg
Lenalidomid, będący mieszaniną racemiczną enancjomerów S(-) i R(+), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym na czczo, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 0,5-2 godzin. Wartości Cmax oraz AUC rosną proporcjonalnie do dawki, a lek nie wykazuje kumulacji przy wielokrotnym dawkowaniu. Spożycie posiłków, zwłaszcza wysokotłuszczowych, obniża AUC o około 20% i Cmax o 50%, jednak w badaniach klinicznych lenalidomid podawano niezależnie od posiłków. Wiązanie z białkami osocza jest niskie (23-29%), a lek nie jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P450, co minimalizuje ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Lenalidomid jest wydalany głównie przez nerki (90% dawki w moczu, z czego 82% w postaci niezmienionej), z okresem półtrwania około 3-5 godzin, zależnym od czynności nerek. Klirens nerkowy przekracza filtrację kłębuszkową, wskazując na aktywny transport nerkowy.
białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, białko transportujące, cytochrom P450, enancjomer, farmakokinetyka lenalidomidu, filtracja kłębuszkowa, hemodializa, hydroksy-lenalidomid, klirens kreatyniny, klirens lenalidomidu, klirens nerkowy, lenalidomid, mieszanina racemiczna, N-acetylo-lenalidomid, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, polipeptyd transportujący aniony organiczne, pompa eksportująca sole kwasów żółciowych, szpiczak mnogi, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, wydalanie nerkowe, wzór Cockcrofta-Gaulta, zespół mielodysplastyczny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Simvachol 40 mg
Symwastatyna, będąca prolekiem w formie nieaktywnego laktonu, po podaniu doustnym ulega hydrolizie w wątrobie do aktywnego beta-hydroksykwasu, który działa jako inhibitor reduktazy HMG-CoA. Lek charakteryzuje się dobrym wchłanianiem, jednak biodostępność aktywnego metabolitu jest niska (<5%) z powodu intensywnego efektu pierwszego przejścia wątrobowego. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 1-2 godzinach, a przyjmowanie leku z posiłkiem nie wpływa na jego wchłanianie. Symwastatyna wykazuje wysokie (>95%) wiązanie z białkami osocza oraz brak kumulacji przy wielokrotnym podawaniu. Metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, co ma istotne implikacje kliniczne w kontekście interakcji lekowych. Eliminacja zachodzi głównie z kałem (~60% dawki) oraz w mniejszym stopniu z moczem (~13% dawki) w ciągu 96 godzin.
BCRP, beta-hydroksykwas, białko oporności raka piersi, biodostępność, cytochrom P450 3A4, działanie terapeutyczne, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ustrojowa, farmakokinetyka symwastatyny, gen SLCO1B1, hydroliza, induktor enzymatyczny, inhibitor enzymatyczny, inhibitor reduktazy HMG-CoA, interakcja lekowa, krążenie ogólne, lakton nieaktywny, OATP1B1, rabdomioliza, stężenie maksymalne, substancja czynna, wchłanianie doustne, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Amlator 10 mg + 10 mg
Amlator to lek łączący atorwastatynę i amlodypinę, z odmiennymi profilami farmakokinetycznymi. Atorwastatyna charakteryzuje się szybkim wchłanianiem (Tmax 1-2 h), wysokim wiązaniem z białkami osocza (≥ 98%) oraz dużą objętością dystrybucji (~381 l). Całkowita biodostępność wynosi około 12% z powodu efektu pierwszego przejścia wątrobowego i usuwania przez błonę śluzową przewodu pokarmowego. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, tworząc aktywne metabolity odpowiadające za około 70% działania hamującego reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania substancji czynnej to około 14 godzin, natomiast działania farmakodynamicznego 20-30 godzin. Eliminacja odbywa się głównie z żółcią, bez istotnej recyrkulacji wątrobowo-jelitowej. U osób starszych i pacjentów z uszkodzeniem wątroby (klasa B Child-Pugh) obserwuje się znaczne zwiększenie ekspozycji na lek, co wymaga ostrożności. Polimorfizm genu SLCO1B1 (c.521CC) może zwiększać ryzyko toksyczności atorwastatyny poprzez podwyższenie AUC 2,4-krotnie.
amlodypina, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, biodostępność leku, błona śluzowa żołądka, cholesterol LDL, cytochrom P-450 3A4, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka, hipercholesterolemia rodzinna heterozygotyczna, klirens leku, nadciśnienie tętnicze, niewydolność wątroby, P-glikoproteina, poalkoholowe uszkodzenie wątroby, polimorfizm genu SLCO1B1, polipeptydy transportujące aniony organiczne, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, skalowanie allometryczne, substancja czynna, transporter OATP1B1, zaburzenia czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Interakcje leku – SimvaHexal 10 10 mg
Symwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA i substrat CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco zwiększać ryzyko miopatii i rabdomiolizy. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol, ketokonazol, erytromycyna czy inhibitory proteazy HIV, mogą zwiększać stężenie symwastatyny w osoczu nawet ≥10-krotnie, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Umiarkowane zwiększenie ekspozycji (1,6-2,7 razy) obserwuje się przy stosowaniu amiodaronu, amlodypiny, werapamilu i diltiazemu, co wymaga ograniczenia dawki symwastatyny do 20 mg/dobę. Gemfibrozyl zwiększa AUC kwasu symwastatyny 1,9-krotnie i jest przeciwwskazany w terapii skojarzonej, podczas gdy fenofibrat nie wykazuje zwiększonego ryzyka miopatii w połączeniu z symwastatyną. Picie soku grejpfrutowego powoduje wzrost ekspozycji na kwas symwastatyny od 1,9- do 7-krotnego, co wymaga unikania tego soku podczas terapii.
antagonista wapnia, beta-hydroksykwas, białko oporności raka piersi, białko transportujące OATP1B1, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, daptomycyna, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, hipercholesterolemia homozygotyczna, induktor izoenzymu CYP3A4, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakokinetyczna, kwas fusydowy, kwas nikotynowy, kwas symwastatyny, lek przeciwzakrzepowy kumarynowy, miopatia, niacyna, rabdomioliza, reduktaza HMG-CoA, ryfampicyna, symwastatyna, wskaźnik INR - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Clatra 20 mg
Bilastyna, substancja czynna produktu Clatra w dawce 20 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 1,3 godziny. Średnia biodostępność wynosi 61%, a lek nie ulega kumulacji przy regularnym stosowaniu. Bilastyna jest substratem dla P-glikoproteiny (P-gp) oraz OATP, co warunkuje potencjalne interakcje lekowe, np. z ketokonazolem czy sokiem grejpfrutowym. Wiązanie z białkami osocza wynosi 84-90%, a metabolizm jest minimalny – 95% dawki wydalane jest w postaci niezmienionej (28,3% z moczem, 66,5% z kałem). Okres półtrwania wynosi średnio 14,5 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Farmakokinetyka bilastyny jest liniowa w zakresie dawek 5-220 mg, z niewielką zmiennością międzyosobniczą.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, białko oporności raka piersi, biodostępność leku, biorównoważność leku, cytochrom P450, ekspozycja ogólnoustrojowa, glikoproteina p, kumulacja leku, liniowa farmakokinetyka, maksymalne stężenie w osoczu, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia leku, polipeptydy transportujące aniony organiczne, przewlekła pokrzywka, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, transportery nerkowe, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Torvacard neo 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna Torvacard neo, jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco podwyższają stężenie atorwastatyny w osoczu, zwiększając ryzyko miopatii, dlatego ich jednoczesne stosowanie należy unikać lub wymagać redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również podnoszą ekspozycję na lek, co wymaga rozważenia zmniejszenia dawki. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, co może osłabiać efekt terapeutyczny, zwłaszcza przy ryfampicynie, gdzie zaleca się jednoczesne podawanie i monitorowanie skuteczności. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję ogólnoustrojową, a stosowanie atorwastatyny z letermovirem i cyklosporyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, dziurawiec, efawirenz, erytromycyna, ezetymib, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450, inhibitor białka transportowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitory CYP3A4, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kwas fusydowy, letermowir, miopatia, P-glikoproteina, pochodna kumaryny, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, telitromycyna, warfaryna, werapamil, worykonazol - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Aurovitas 20 mg
Atorwastatyna Aurovitas jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 oraz transportowana przez białka OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, co determinuje jej farmakokinetykę i potencjalne interakcje lekowe. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco zwiększają stężenie atorwastatyny w osoczu, co podnosi ryzyko miopatii i wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub redukcji dawki leku. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również podwyższają ekspozycję na atorwastatynę, co wymaga monitorowania i ewentualnej korekty dawki. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, co może osłabiać jej efekt terapeutyczny, zwłaszcza przy ryfampicynie, która dodatkowo hamuje transporter OATP1B1. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ogólnoustrojową ekspozycję na atorwastatynę, a ich jednoczesne stosowanie wymaga zmniejszenia dawki i ścisłego monitorowania, przy czym połączenie letermowiru z cyklosporyną jest przeciwwskazane.
amiodaron, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, delawirdyna, digoksyna, diltiazem, dysfagia, efawirenz, erytromycyna, ezetymib, fibrat, flukonazol, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450, inhibitor białka transportowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kumaryna, kwas fusydowy, lek przeciwzakrzepowy, letermowir, miopatia, P-glikoproteina, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pozakonazol, rabdomioliza, ryfampicyna, silny inhibitor CYP3A4, stężenie atorwastatyny, styrypentol, telitromycyna, warfaryna, wchłanianie leku, werapamil, worykonazol, wydalanie z żółcią, ziele dziurawca - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Krka 10 mg
Atorwastatyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i transportowana przez OATP1B1/1B3, MDR1 oraz BCRP, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, klarytromycyna, azolowe leki przeciwgrzybicze, inhibitory proteazy HIV) znacząco zwiększają stężenie atorwastatyny w osoczu, podnosząc ryzyko miopatii i rabdomiolizy, dlatego ich jednoczesne stosowanie należy unikać lub wymaga redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil, flukonazol, amiodaron) również zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, co wymaga rozważenia zmniejszenia dawki. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie osłabiając jej efekt terapeutyczny, co wymaga monitorowania skuteczności leczenia. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ogólnoustrojową ekspozycję na atorwastatynę, a ich jednoczesne stosowanie z letermowirem i cyklosporyną jest przeciwwskazane.
białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, doustny lek antykoncepcyjny, fibrat, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, induktor cytochromu P450, inhibitor białka transportowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, kolchicyna, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwzakrzepowy kumarynowy, miopatia, polipeptyd 1B1, polipeptyd 1B3, rabdomioliza, silny inhibitor CYP3A4, umiarkowany inhibitor CYP3A4, warfaryna - Leksykon leków
Interakcje leku – Apo-Atorva 20 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Silne inhibitory CYP3A4 (np. cyklosporyna, ketokonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco zwiększają stężenie atorwastatyny w osoczu, co podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy; zaleca się wówczas redukcję dawki i ścisłe monitorowanie. Umiarkowane inhibitory (erytromycyna, diltiazem, werapamil, flukonazol, amiodaron) również podwyższają ekspozycję leku, wymagając dostosowania dawki. Induktory CYP3A4 (efawirenz, ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, przy czym ryfampicyna dodatkowo hamuje OATP1B1, co wymaga jednoczesnego podawania i monitorowania efektu terapeutycznego. Inhibitory transporterów (cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję ogólnoustrojową, co także wymaga zmniejszenia dawki i kontroli klinicznej.
antybiotyk makrolidowy, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, efekt hepatotoksyczny, efekt hipolipemizujący, enzym wątrobowy, ezetymib, farmakodynamika, farmakokinetyka, fibrat, gemfibrozyl, induktor cytochromu P450, inhibitor białka transportującego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny, letermowir, miopatia, OATP1B1, OATP1B3, P-glikoproteina, rabdomioliza, ryfampicyna, warfaryna, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sunitinib G.L. Pharma 12,5 mg
Sunitynib wykazuje liniową farmakokinetykę w dawkach od 25 do 100 mg, z proporcjonalnym wzrostem AUC i Cmax. Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po 6-12 godzinach (tmax), a stan równowagi farmakokinetycznej (steady-state) osiągany jest po 10-14 dniach, przy łącznym stężeniu leku i jego aktywnego metabolitu w zakresie 62,9-101 ng/ml. Sunitynib i jego podstawowy czynny metabolit wykazują wysokie wiązanie z białkami osocza (odpowiednio 95% i 90%) oraz dużą pozorną objętość dystrybucji (2230 l), co wskazuje na dobrą penetrację do tkanek nowotworowych. Metabolizm leku odbywa się głównie przez izoenzym CYP3A4, a eliminacja następuje przede wszystkim z kałem (61%) oraz w mniejszym stopniu przez nerki (16%). Okres półtrwania sunitynibu wynosi 40-60 godzin, a jego metabolitu 80-110 godzin, co sprzyja utrzymaniu stabilnych stężeń terapeutycznych podczas długotrwałej terapii.
białko oporności raka piersi, białko osocza, dezetylosunitynib, eskalacja dawki, induktor CYP3A4, izoenzym CYP3A4, izoenzym cytochromu P450, klasyfikacja Childa-Pugh, klirens kreatyniny, klirens sunitynibu, liniowość farmakokinetyczna, maksymalna tolerowana dawka, maksymalne stężenie w osoczu, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole powierzchni ciała, populacyjna analiza farmakokinetyczna, pozorny klirens, proces ADME, schyłkowa niewydolność nerek, stała Ki, stan równowagi, substrat BCRP - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sunitinib MSN 25 mg
Sunitynib wykazuje przewidywalny i liniowy profil farmakokinetyczny w dawkach od 25 do 100 mg, z proporcjonalnym wzrostem AUC i Cmax. Po wielokrotnym podawaniu obserwuje się kumulację stężenia sunitynibu (3-4-krotną) oraz jego aktywnego metabolitu dezetylosunitynibu (7-10-krotną), osiągając stan równowagi dynamicznej w ciągu 10-14 dni. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) sunitynibu pojawia się po 6-12 godzinach (tmax), a biodostępność leku nie jest zależna od przyjmowania pokarmu. Sunitynib i jego metabolit wiążą się silnie z białkami osocza (odpowiednio 95% i 90%), a objętość dystrybucji sunitynibu jest bardzo duża (2230 l), co wskazuje na intensywną penetrację do tkanek. Metabolizm leku odbywa się głównie przez CYP3A4, a eliminacja następuje przede wszystkim drogą kałową (61% dawki), z uzupełniającym wydalaniem nerkowym (16%). Okres półtrwania sunitynibu wynosi 40-60 godzin, a metabolitu 80-110 godzin, co sprzyja utrzymaniu terapeutycznych stężeń i kumulacji przy wielokrotnym podawaniu.
AUC, BCRP, białko oporności raka piersi, biotransformacja, Cmax, CYP3A4, dezetylosunitynib, farmakokinetyka pierwszego rzędu, farmakokinetyka populacyjna, farmakokinetyka sunitynibu, fosforylacja receptorów, izoenzymy cytochromu P450, klasyfikacja Childa-Pugh, klirens całkowity, klirens kreatyniny, krańcowa niewydolność nerek, maksymalna tolerowana dawka, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole powierzchni ciała, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, stała Ki, stan równowagi dynamicznej, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Apo-Atorva 30 mg
Apo-Atorva (atorwastatyna) jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1/1B3, P-gp i BCRP, co predysponuje do licznych interakcji farmakokinetycznych. Silni inhibitory CYP3A4, tacy jak rytonawir, cyklosporyna, klarytromycyna czy itrakonazol, mogą zwiększać stężenie atorwastatyny w osoczu nawet do 9,4-krotnie, co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W takich przypadkach zaleca się ograniczenie dawki atorwastatyny do maksymalnie 10 mg/dobę oraz ścisłe monitorowanie kliniczne. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil) również podnoszą stężenie leku, wymagając dostosowania dawki i obserwacji pacjenta. Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, efawirenz, dziurawiec) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, co wymaga monitorowania efektu terapeutycznego. Ponadto inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, letermovir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, co również wymaga redukcji dawki i kontroli bezpieczeństwa terapii.
atorwastatyna, białko oporności raka piersi, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, elbaswir/grazoprewir, enzym wątrobowy, erytromycyna, ezetymib, fenofibrat, fibrat, gemfibrozyl, glekaprewir/pibrentaswir, hepatotoksyczność, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, itrakonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kwas fusydowy, lek przeciwgrzybiczny azolowy, letermovir, lopinawir/rytonawir, P-glikoproteina, polipeptyd transportujący aniony organiczne, rabdomioliza, ryfampicyna, warfaryna - Leksykon substancji czynnych
Teriflunomid – Właściwości farmakokinetyczne
Teriflunomid wykazuje wysoką biodostępność (~100%) oraz szybkie wchłanianie z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu w ciągu 1-4 godzin po podaniu doustnym. Lek charakteryzuje się długim okresem półtrwania około 19 dni i znacznym współczynnikiem kumulacji AUC (~34-krotnym), co wskazuje na jego długotrwałe utrzymywanie się w organizmie. Wiązanie z białkami osocza przekracza 99%, głównie z albuminą, a objętość dystrybucji po dożylnym podaniu wynosi 11 litrów. Metabolizm teriflunomidu przebiega głównie przez hydrolizę, z udziałem szlaków drugorzędnych takich jak utlenianie, N-acetylacja i sprzęganie z siarczanami. Eliminacja odbywa się głównie przez przewód pokarmowy (37,5% z kałem) oraz nerki (22,6% z moczem), a całkowity klirens wynosi 30,5 ml/h. Stan stacjonarny osiągany jest powoli, po około 100 dniach, co wymaga uwzględnienia w planowaniu terapii.
białko oporności raka piersi, biodostępność leku, cholestyramina, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka populacyjna, farmakokinetyka teriflunomidu, klirens leku, liniowość farmakokinetyki, objętość dystrybucji, okres półtrwania, procedura eliminacji, procedura przyspieszonej eliminacji, sekrecja bezpośrednia, stan stacjonarny, stężenie maksymalne w osoczu, stężenie w stanie stacjonarnym, stwardnienie rozsiane, transporter BCRP, wchłanianie zwrotne, węgiel aktywowany, wiązanie z białkami osocza, współczynnik kumulacji, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zmienność międzyosobnicza - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Krka 60 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportowana przez OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak cyklosporyna, telitromycyna, klarytromycyna, azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, worykonazol, itrakonazol, pozakonazol) oraz inhibitory proteazy HIV (rytonawir, lopinawir, atazanawir, indynawir, darunawir), mogą zwiększać stężenie atorwastatyny w osoczu nawet do 9,4-krotności AUC, co znacząco podnosi ryzyko miopatii i rabdomiolizy. W takich przypadkach zaleca się obniżenie dawki atorwastatyny (np. do maksymalnie 10-20 mg/dobę) oraz ścisłe monitorowanie kliniczne. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, werapamil, flukonazol) również zwiększają ekspozycję na lek, co wymaga rozważenia zmniejszenia dawki i obserwacji pacjenta. Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna, efawirenz, ziele dziurawca) mogą obniżać stężenie atorwastatyny, co wymaga monitorowania skuteczności terapii. Ponadto, inhibitory transporterów (np. cyklosporyna, letermowir) zwiększają ekspozycję na atorwastatynę, co również wymaga dostosowania dawki i kontroli klinicznej.
azole przeciwgrzybicze, białko oporności raka piersi, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, elbaswir, ezetymib, fibrat, glekaprewir, induktor cytochromu P450, inhibitor białka transportowego, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, klirens żółciowy, lek przeciwwirusowy HCV, lek przeciwzakrzepowy, miopatia, OATP1B1, P-glikoproteina, pochodna kwasu fibrynowego, pompa efluksowa, rabdomioliza, typranawir, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Lenalidomide Medical Valley 7,5 mg
Lenalidomid jest lekiem podawanym doustnie, charakteryzującym się szybkim wchłanianiem (Cmax osiągane w 0,5-2 godziny) oraz niskim stopniem wiązania z białkami osocza (23-29%). W farmakokinetyce obserwuje się liniowy wzrost Cmax i AUC wraz ze wzrostem dawki, bez istotnej kumulacji przy wielokrotnym podawaniu. Lek jest eliminowany głównie przez nerki, z 90% dawki wydalanej z moczem, w większości w postaci niezmienionej (82%). Metabolizm lenalidomidu jest minimalny, a lek nie jest substratem ani inhibitorem enzymów cytochromu P450 ani transporterów błonowych, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Spożycie posiłków wysokotłuszczowych obniża AUC o około 20% i Cmax o 50%, jednak w badaniach klinicznych lek stosowano niezależnie od posiłków.
aktywne wydalanie, AUC, białko ekstruzji wielolekowej, białko oporności raka piersi, bilirubina całkowita, chłoniak z komórek płaszcza, cytochrom P450, dializa, filtracja kłębuszkowa, klirens całkowity, klirens lenalidomidu, kumulacja leku, mieszanina racemiczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, pompa eksportująca sole kwasów żółciowych, stężenie w osoczu, szpiczak mnogi, szybkie wchłanianie, transporter anionów organicznych, transporter błonowy, transporter kationów organicznych, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, zespół mielodysplastyczny - Leksykon substancji czynnych
Teriflunomid – Interakcje
Teriflunomid, stosowany w terapii stwardnienia rozsianego, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne wynikające z wpływu na enzymy CYP oraz białka transportowe. Silne induktory CYP (np. ryfampicyna, karbamazepina, fenobarbital, fenytoina, dziurawiec) obniżają ekspozycję na teriflunomid o około 40%, co wymaga ostrożności w ich stosowaniu. Cholestyramina i węgiel aktywowany powodują szybkie i istotne zmniejszenie stężenia teriflunomidu w osoczu, dlatego ich stosowanie jest przeciwwskazane, chyba że celem jest przyspieszona eliminacja leku. Teriflunomid działa jako inhibitor CYP2C8, zwiększając Cmax repaglinidu 1,7-krotnie i AUC 2,4-krotnie, co wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu substratów CYP2C8 (np. paklitaksel, pioglitazon). Ponadto, teriflunomid indukuje CYP1A2, zmniejszając Cmax kofeiny o 18% i AUC o 55%, co może obniżać skuteczność leków metabolizowanych przez ten enzym (np. duloksetyna, teofilina). Współpodawanie z warfaryną obniża maksymalną wartość INR o 25%, co wymaga ścisłego monitorowania parametrów krzepnięcia.
atorwastatyna, AUC, białka transportowe, białko oporności raka piersi, cholestyramina, Cmax, cytochrom P450, daunorubicyna, doksorubicyna, doustne środki antykoncepcyjne, duloksetyna, działania niepożądane, etynyloestradiol, farmakokinetyka, funkcja wątroby, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hydroliza, induktor CYP1A2, inhibitor CYP2C8, inhibitor OAT3, inhibitor reduktazy HMG-CoA, INR, krążenie jelitowo-wątrobowe, lewonorgestrel, metotreksat, paklitaksel, polipeptydy transportujące aniony organiczne, prawastatyna, reduktaza HMG-CoA, stwardnienie rozsiane, substrat CYP1A2, substrat CYP2C8, sulfasalazyna, teofilina, topotekan, transporter anionów organicznych, tyzanidyna - Leksykon leków
Interakcje leku – Teriflunomide Zentiva 14 mg
Teriflunomid, stosowany w dawce 14 mg, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Silne induktory CYP450 (np. ryfampicyna 600 mg/dobę przez 22 dni) obniżają stężenie teriflunomidu o około 40%, co wymaga ostrożności i ewentualnej korekty dawki. Substancje takie jak cholestyramina i węgiel aktywowany gwałtownie zmniejszają stężenie teriflunomidu poprzez przerwanie krążenia jelitowo-wątrobowego, co jest przeciwwskazane poza sytuacją przyspieszonej eliminacji leku. Teriflunomid działa jako inhibitor CYP2C8, zwiększając Cmax repaglinidu 1,7-krotnie i AUC 2,4-krotnie, co wymaga monitorowania i ostrożności przy stosowaniu leków metabolizowanych przez ten enzym. Ponadto, teriflunomid podnosi stężenia etynyloestradiolu (Cmax 1,58x, AUC0-24 1,54x) i lewonorgestrelu (Cmax 1,33x, AUC0-24 1,41x), co należy uwzględnić przy doborze antykoncepcji.
białko oporności raka piersi, białko transportowe, doustny środek antykoncepcyjny, etynyloestradiol, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hydroliza, induktor cytochromu P450, inhibitor OAT3, interakcja farmakologiczna, krążenie jelitowo-wątrobowe, lewonorgestrel, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, parametr funkcji wątroby, polipeptyd transportujący aniony organiczne, reduktaza HMG-CoA, repaglinid, rozuwastatyna, substancja czynna, substrat CYP1A2, substrat CYP2C8, teriflunomid, transporter anionów organicznych, utlenianie, warfaryna - Leksykon leków
Interakcje leku – Atorvastatin Genoptim 20 mg
Atorwastatyna, metabolizowana głównie przez CYP3A4 oraz transportery OATP1B1/1B3, MDR1 i BCRP, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Silne inhibitory CYP3A4 (np. klarytromycyna, ketokonazol, rytonawir, cyklosporyna) znacząco podwyższają stężenie atorwastatyny w osoczu, zwiększając ryzyko miopatii i rabdomiolizy, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub znacznej redukcji dawki i ścisłego monitorowania. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (erytromycyna, diltiazem, flukonazol) również podnoszą stężenie leku, wskazując na konieczność stosowania niższych dawek i monitorowania klinicznego. Induktory CYP3A4 (efawirenz, ryfampicyna, ziele dziurawca) obniżają stężenie atorwastatyny, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność, co wymaga uważnej kontroli terapii, zwłaszcza przy ryfampicynie, gdzie zaleca się jednoczesne podawanie leków. Interakcje z inhibitorami transporterów (np. cyklosporyna, letermowir) mogą zwiększać ekspozycję na atorwastatynę, co wymaga redukcji dawki i monitorowania, a stosowanie letermowiru i cyklosporyny z atorwastatyną jest przeciwwskazane.
antybiotyk makrolidowy, atorwastatyna, białko oporności raka piersi, białko oporności wielolekowej, cyklosporyna, cytochrom P450 3A4, czas protrombinowy, digoksyna, diltiazem, doustny środek antykoncepcyjny, efawirenz, erytromycyna, ezetymib, fenofibrat, fibrat, flukonazol, gemfibrozyl, glikozyd nasercowy, hepatocyt, hepatotoksyczność, induktor cytochromu P450, inhibitor proteazy HIV, inhibitor transportera białkowego, ketokonazol, klarytromycyna, kolchicyna, kolestypol, kumaryna, kwas fusydowy, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwwirusowy, lek przeciwzakrzepowy, letermowir, miopatia, pochodna kwasu fibrynowego, polipeptyd transportujący aniony organiczne, rabdomioliza, ryfampicyna, rytonawir, substancja czynna, warfaryna, werapamil, ziele dziurawca