niewydolność wątroby
Niewydolność wątroby to stan kliniczny, w którym dochodzi do zaburzenia funkcji wątroby w stopniu uniemożliwiającym prawidłowe spełnianie jej licznych zadań metabolicznych. Może mieć charakter ostry (fulminant hepatic failure) lub przewlekły, rozwijający się powoli w przebiegu długotrwałego uszkodzenia miąższu wątroby.
W ostrym zespole niewydolności wątroby dochodzi do gwałtownego pogorszenia funkcji narządu u osoby bez wcześniejszej choroby wątroby. Charakteryzuje się encefalopatią wątrobową i zaburzeniami krzepnięcia (INR > 1,5) rozwijającymi się w ciągu 26 tygodni od wystąpienia objawów. Najczęstsze przyczyny to toksyczne uszkodzenie wątroby (np. paracetamol), infekcje wirusowe (HAV, HBV) oraz zaburzenia naczyniowe.
Przewlekła niewydolność wątroby rozwija się w przebiegu marskości wątroby i może prowadzić do nadciśnienia wrotnego, wodobrzusza, krwawień z żylaków przełyku, encefalopatii wątrobowej i zespołu wątrobowo-nerkowego. Główne przyczyny to przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby, alkoholowa choroba wątroby, niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby oraz schorzenia autoimmunologiczne.
Diagnostyka obejmuje ocenę parametrów biochemicznych (bilirubina, albuminy, aminotransferazy, wskaźniki krzepnięcia), badania obrazowe (USG, TK, MR) oraz w wybranych przypadkach biopsję wątroby. Leczenie zależy od przyczyny i stopnia zaawansowania niewydolności, a w ciężkich przypadkach jedyną opcją może być przeszczepienie wątroby.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Trazodone Neuraxpharm 50 mg
Produkt leczniczy Trazodone Neuraxpharm dostępny jest w dawkach 50 mg, 100 mg i 150 mg w formie tabletek, stosowany doustnie, najlepiej po posiłku w celu ograniczenia działań niepożądanych. U dorosłych leczenie rozpoczyna się od dawki 150 mg/dobę, podawanej jednorazowo przed snem lub w dawkach podzielonych, z możliwością stopniowego zwiększania co 3-4 dni o 50 mg do maksymalnie 300 mg/dobę w warunkach ambulatoryjnych, a do 600 mg/dobę u pacjentów hospitalizowanych. U osób w podeszłym wieku lub wyniszczonych dawka początkowa wynosi 100 mg/dobę, z maksymalną dawką 300 mg/dobę, przy czym nie zaleca się dawek pojedynczych powyżej 100 mg. Odpowiedź kliniczna zwykle pojawia się po 2-4 tygodniach stosowania skutecznej dawki; brak poprawy po 2-4 tygodniach na maksymalnej dawce wskazuje na konieczność przerwania terapii. Po uzyskaniu efektu terapeutycznego dawkę utrzymuje się przez minimum 4 tygodnie, a następnie stopniowo redukuje do najniższej skutecznej dawki. Terapia powinna trwać do 4-6 miesięcy bezobjawowego okresu, a odstawianie leku wymaga stopniowego zmniejszania dawki, aby uniknąć objawów odstawienia.
ciężka niewydolność nerek, czynność wątroby, dawka początkowa, dawka podzielona, dawka pojedyncza, dawkowanie trazodonu, działanie hepatotoksyczne, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, leczenie podtrzymujące, leczenie przeciwdepresyjne, moc tabletki, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objaw odstawienia, odpowiedź kliniczna, odpowiedź terapeutyczna, titracja dawki, trazodon - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Tigrix 90 mg
Tikagrelor (Tigrix) jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, aktywnym krwawieniem patologicznym oraz ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby. Ze względu na metabolizm leku przez enzym CYP3A4, jednoczesne stosowanie tikagreloru z silnymi inhibitorami tego enzymu, takimi jak ketokonazol, klarytromycyna, nefazodon, rytonawir i atazanawir, jest przeciwwskazane z powodu ryzyka znacznego wzrostu stężenia tikagreloru i powikłań krwotocznych. W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby ekspozycja na tikagrelor może być istotnie zwiększona, co podnosi ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza krwawień.
agregacja płytek krwi, aktywne krwawienie, antybiotyk makrolidowy, atazanawir, doustny antykoagulant, działanie przeciwpłytkowe, farmakokinetyka leku, hemostaza, HIV, inhibitor CYP3A4, inhibitor płytek krwi, ketokonazol, klarytromycyna, krwotok patologiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwgrzybiczy, lek przeciwwirusowy, nadwrażliwość na substancję czynną, nefazodon, niewydolność wątroby, NLPZ, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktyczna, rytonawir, tikagrelor, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ximve 40 mg
Profil bezpieczeństwa symwastatyny został potwierdzony w dużych badaniach klinicznych, takich jak HPS (n=20 536) i 4S (n=4444). W badaniu HPS stosowanie symwastatyny w dawce 40 mg/dobę przez średnio 5 lat wykazało porównywalne wskaźniki przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych w porównaniu z placebo (4,8% vs 5,1%). Częstość miopatii była niska (<0,1%), a podwyższenie aktywności aminotransferaz (ALT, AST) ponad 3-krotnie powyżej normy wystąpiło u 0,21% pacjentów na symwastatynie vs 0,09% w grupie placebo. Dawka 80 mg/dobę wiązała się z wyższym ryzykiem miopatii (1,0%) w porównaniu do 20 mg/dobę (0,02%). Rzadkie, ale poważne działania niepożądane obejmują rabdomiolizę, immunozależną miopatię martwiczą (IMNM) oraz niewydolność wątroby. Dolegliwości żołądkowo-jelitowe, zaburzenia neurologiczne (np. bóle głowy, parestezje), skórne i psychiczne (np. bezsenność, depresja) występowały rzadko lub bardzo rzadko.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, aminotransferazy, anafilaksja, astenia, ból mięśniowy, cukrzyca, eozynofilia, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotranspeptydaza, ginekomastia, Heart Protection Study, hipercholesterolemia rodzinna, immunozależna miopatia martwicza, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezje, polekowe zmiany liszajowate, rabdomioliza, skala Tannera, śródmiąższowa choroba płuc, symwastatyna, tendinopatia, zaburzenia erekcji, zaburzenia funkcji poznawczych, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół nadwrażliwości, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Copaxone
Copaxone (octan glatirameru) w stężeniu 40 mg/ml jest przeznaczony wyłącznie do podawania podskórnego; podanie dożylne lub domięśniowe jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko poważnych powikłań. Należy poinformować pacjenta o możliwości wystąpienia natychmiastowej reakcji poiniekcyjnej, objawiającej się rozszerzeniem naczyń, bólem w klatce piersiowej, dusznością, kołataniami serca lub częstoskurczem, które zwykle ustępują samoistnie. W przypadku ciężkich działań niepożądanych konieczne jest przerwanie terapii i kontakt z lekarzem. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z chorobami serca, wymagających regularnej obserwacji klinicznej. Rzadko zgłaszano drgawki, reakcje anafilaktoidalne i alergiczne, w tym skurcz oskrzeli i pokrzywkę, które przy nasileniu wymagają natychmiastowego odstawienia leku i leczenia objawowego.
ból w klatce piersiowej, choroba serca, ciężkie uszkodzenie wątroby, częstoskurcz, drgawka, duszność, hepatotoksyczność, kłębuszek nerkowy, kołatanie serca, kompleks immunologiczny, niewydolność wątroby, octan glatirameru, pokrzywka, przeszczep wątroby, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie naczyń, skurcz oskrzeli, zaburzenie nefrologiczne, zapalenie wątroby z żółtaczką - Leksykon substancji czynnych
Prydynol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Prydynol, stosowany w formie mezylanu (Myditin, 3,02 mg prydynolu) lub chlorowodorku (Pridinol Zentiva, 5 mg prydynolu), wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów w podeszłym wieku oraz u osób z ciężką niewydolnością nerek i/lub wątroby, ze względu na ryzyko kumulacji leku i wydłużonego czasu jego eliminacji, co zwiększa prawdopodobieństwo działań niepożądanych. U pacjentów z niedociśnieniem tętniczym konieczne jest monitorowanie parametrów hemodynamicznych, aby zapobiec omdleniom i innym zaburzeniom układu krążenia. Ponadto, u chorych z padaczką i stabilną chorobą wieńcową prydynol powinien być stosowany pod ścisłą kontrolą lekarską, ze względu na potencjalny wpływ na próg drgawkowy oraz konieczność monitorowania funkcji kardiologicznych. W terapii należy unikać spożywania alkoholu, który może nasilać działanie prydynolu na ośrodkowy układ nerwowy i zwiększać ryzyko działań niepożądanych.
brak laktazy, choroba wieńcowa, działanie niepożądane, laktoza jednowodna, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, parametry hemodynamiczne, parametry kardiologiczne, postać farmaceutyczna, próg drgawkowy, prydynol, prydynolu chlorowodorek, prydynolu mezylan, zaburzenia układu krążenia, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvagen 10 mg
Atorwastatyna, dostępna w dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA z grupy statyn, stosowanym w terapii hiperlipidemii. Profil działań niepożądanych jest dobrze udokumentowany i obejmuje częstość występowania od bardzo częstych (≥1/100) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Najczęściej obserwowane działania niepożądane to podwyższenie aktywności aminotransferaz (0,8% pacjentów z >3-krotnym wzrostem GGN) oraz kinazy kreatynowej (2,5% z >3-krotnym wzrostem, 0,4% z >10-krotnym wzrostem GGN). Do poważnych powikłań należą rabdomioliza, immunozależna miopatia martwicza, niewydolność wątroby, ciężkie reakcje skórne (w tym zespół Stevensa-Johnsona) oraz anafilaksja. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipoglikemia), neurologiczne (bóle głowy, neuropatia), żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka), skórne (wysypki, pokrzywka) oraz mięśniowo-szkieletowe (bóle mięśni, miopatia). Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (10-17 lat) jest zbliżony do dorosłych, bez wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe w 3-letniej obserwacji.
aminotransferaza w surowicy, anafilaksja, cholestaza, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, podwyższone stężenie trójglicerydów, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gefitinib Zentiva 250 mg
Gefitynib (Gefitinib Zentiva, 250 mg) jest związany z szeregiem działań niepożądanych, które najczęściej pojawiają się w pierwszym miesiącu terapii i są przeważnie odwracalne. Na podstawie danych z badań klinicznych III fazy (ISEL, INTEREST, IPASS) obejmujących 2462 pacjentów, najczęstszymi działaniami niepożądanymi (>20%) są biegunka oraz objawy skórne, takie jak wysypka, trądzik, suchość skóry i świąd. Ciężkie działania niepożądane (3. i 4. stopnia wg CTC) wystąpiły u około 8% pacjentów, a 3% przerwało leczenie z powodu nietolerancji. Szczególnie istotna jest śródmiąższowa choroba płuc (ChŚP), występująca u 1,3% pacjentów, często o ciężkim przebiegu (3.-4. stopnia CTC), z udokumentowanymi przypadkami zgonów. Częstość ChŚP jest wyższa u pacjentów azjatyckich (do 3-5,8%), co podkreśla konieczność ścisłego monitorowania tej grupy.
aminotransferaza alaninowa, białkomocz, brak łaknienia, choroba śródmiąższowa płuc, gefitynib, krwawienie z nosa, krwiomocz, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, suchość oka, Wspólna Skala Toksyczności, zapalenie powiek, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atenza 18 mg
Metylofenidat chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu (Atenza) charakteryzuje się farmakokinetyką umożliwiającą dawkowanie raz na dobę. Po podaniu doustnym u dorosłych maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) wynosi średnio 3,7 ± 1,0 ng/ml i osiągane jest po 6,8 ± 1,8 godzinach (Tmax). Pole pod krzywą stężenia względem czasu (AUCinf) wynosi 41,8 ± 13,9 ng·h/ml, a okres półtrwania (t1/2) około 3,5 ± 0,4 godziny. System przedłużonego uwalniania zapewnia stabilne stężenia leku, minimalizując wahania charakterystyczne dla form o natychmiastowym uwalnianiu stosowanych trzykrotnie na dobę. Metabolizm leku przebiega głównie przez deestryfikację do nieaktywnych farmakologicznie metabolitów, głównie kwasu alfa-fenylopiperydynooctowego (PPA), który stanowi 60-90% wydalanych metabolitów. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (około 90% dawki w moczu), z minimalnym wydalaniem leku w formie niezmienionej (<1%).
AUCINF, biotransformacja, Cmax, deestryfikacja, eliminacja leku, faza eliminacji, kwas alfa-fenylopiperydynooctowy, metylofenidat chlorowodorek, na czczo, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, posiłek wysokotłuszczowy, PPA, preparat o natychmiastowym uwalnianiu, przewód pokarmowy, stężenie leku, stężenie metylofenidatu w osoczu, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, Tmax, właściwości farmakodynamiczne, właściwości farmakokinetyczne, znakowanie radioizotopowe - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Solifenacin Stada 5 mg
Solifenacin Stada jest dostępny w postaci tabletek powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg, zawierających odpowiednio 3,8 mg i 7,5 mg substancji czynnej solifenacyny bursztynianu. Standardowa dawka początkowa dla dorosłych, w tym osób w podeszłym wieku, wynosi 5 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 10 mg w przypadku niewystarczającej odpowiedzi klinicznej. W przypadku pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością nerek (klirens kreatyniny > 30 ml/min) oraz łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby modyfikacja dawki nie jest konieczna. Natomiast u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny ≤ 30 ml/min) oraz umiarkowaną niewydolnością wątroby (Child-Pugh 7-9) dawka nie powinna przekraczać 5 mg na dobę. Podczas jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów CYP3A4 (np. ketokonazol, rytonawir, nelfinawir, itrakonazol) maksymalna dawka również ograniczona jest do 5 mg na dobę.
inhibitor CYP3A4, inhibitor cytochromu P450 3A4, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, laktoza jednowodna, nelfinawir, nietolerancja laktozy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, odpowiedź kliniczna, rytonawir, skala Childa-Pugha, solifenacyna bursztynian, tabletka powlekana, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Progastim 20 mg
Omeprazol, stosowany w praktyce klinicznej, wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęstsze objawy (1-10% pacjentów) to bóle głowy, ból brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia oraz nudności i wymioty. Istotne jest zwrócenie uwagi na rzadkie, ale poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna rozpływna martwica naskórka (TEN), zespół DRESS oraz ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP), które wymagają natychmiastowego rozpoznania i interwencji. Działania niepożądane obejmują także zaburzenia hematologiczne (leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia), metaboliczne (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokaliemia), psychiczne (bezsenność, pobudzenie, splątanie, depresja, agresja, omamy) oraz ze strony układu nerwowego, pokarmowego, wątroby, skóry, mięśniowo-szkieletowego i nerek. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000).
agranulocytoza, encefalopatia, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, kandydoza przewodu pokarmowego, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadwrażliwość, nadżerkowe zapalenie przełyku, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, omeprazol, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, polip żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty, toksyczna rozpływna martwica naskórka, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe, zapalenie skóry, zapalenie wątroby, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Dabigatran Etexilate Viatris 75 mg
Dabigatran eteksylat jest prolekiem, który po podaniu doustnym ulega szybkiej i całkowitej konwersji do aktywnego dabigatranu, z biodostępnością około 6,5%. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) u zdrowych ochotników osiągane jest w ciągu 0,5-2 godzin, natomiast po zabiegach chirurgicznych czas ten wydłuża się do około 6 godzin z powodu czynników takich jak znieczulenie i porażenie mięśni przewodu pokarmowego. Dabigatran wykazuje niskie wiązanie z białkami osocza (34-35%) i umiarkowaną dystrybucję tkankową (objętość dystrybucji 60-70 L). Eliminacja odbywa się głównie przez nerki (85%) z klirensem około 100 mL/min, a okres półtrwania u osób starszych wynosi około 11-14 godzin, wydłużając się przy niewydolności nerek. Hemodializa usuwa 50-60% leku w ciągu 4 godzin. Wpływ wieku, masy ciała, płci i niewydolności wątroby na farmakokinetykę jest umiarkowany, z istotnym wzrostem ekspozycji u pacjentów z niewydolnością nerek (np. 2,7-krotny wzrost AUC przy CrCL 30-50 mL/min i 6-krotny przy CrCL 10-30 mL/min).
acyloglukuronidy, białko transportowe P-gp, biodostępność bezwzględna, cytochrom P450, dabigatran eteksylat, ekspozycja na dabigatran, hydroksypropylometyloceluloza, model dwuwykładniczy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania eliminacji, prolek, przesączanie kłębuszkowe, schyłkowa niewydolność nerek, skala Childa-Pugha, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Entekavir Adamed 0,5 mg
Entekavir Adamed, dostępny w dawkach 0,5 mg i 1 mg w formie tabletek powlekanych, jest skutecznym lekiem przeciwwirusowym stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B (HBV) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży w wieku 2-18 lat. Wskazania obejmują pacjentów z wyrównaną i niewyrównaną czynnością wątroby, u których stwierdzono aktywną replikację HBV, podwyższoną aktywność aminotransferazy alaninowej (AlAT) oraz histologicznie potwierdzony stan zapalny i/lub zwłóknienie wątroby. Lek jest efektywny niezależnie od statusu HBeAg i stanowi opcję terapeutyczną także u pacjentów z opornością na lamiwudynę. Tabletki zawierają laktozę (120,97 mg w dawce 0,5 mg i 241,94 mg w dawce 1 mg), co jest istotne dla pacjentów z nietolerancją tego składnika.
aktywna replikacja wirusa, aminotransferaza alaninowa, analog nukleozydu, antygen HBeAg, badanie histologiczne, choroba nerek, dekompensacja wątroby, enzymy wątrobowe, funkcja nerek, lek nefrotoksyczny, niewydolność wątroby, niewyrównana czynność wątroby, niewyrównana marskość wątroby, odpowiedź wirusologiczna, oporność wirusa, przeciwciała anty-HBe, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, przewlekłe zakażenie HBV, replikacja wirusa, stadium choroby, terapia lamiwudyną, wiremia HBV DNA, wyrównana czynność wątroby, zwłóknienie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – IPP 20 20 mg
Pantoprazol w dawce 20 mg, stosowany jako inhibitor pompy protonowej (IPP 20), może wywoływać działania niepożądane u około 5% pacjentów. Działania te obejmują szeroki zakres objawów, sklasyfikowanych według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznaną. Do najważniejszych działań niepożądanych należą: agranulocytoza, małopłytkowość, leukopenia, pancytopenia, poważne reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella, zespół DRESS), zaburzenia elektrolitowe (hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), zaburzenia funkcji wątroby (w tym uszkodzenie miąższu i niewydolność), śródmiąższowe zapalenie nerek oraz zwiększone ryzyko złamań kości (biodra, nadgarstka, kręgosłupa). W trakcie terapii należy monitorować parametry hematologiczne, elektrolity oraz funkcję wątroby i nerek, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami lub długotrwałym stosowaniem leku.
agranulocytoza, aminotransferaza, astenia, biegunka, ból głowy, ból mięśnia, ból stawu, depresja, działanie niepożądane, enzym wątrobowy, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, IPP 20, leukopenia, małopłytkowość, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadwrażliwość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudność, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pantoprazol, parestezja, pokrzywka, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśnia, śródmiąższowe zapalenie nerek, świąd, toczeń rumieniowaty, toksyczna nekroliza naskórka, uszkodzenie miąższu wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaburzenie widzenia, zaparcie, zawrót głowy, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie biodra, złamanie kręgosłupa, złamanie nadgarstka, żółtaczka - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hedussin o smaku owocowym 8,25 mg/ml
Hedussin o smaku owocowym to syrop zawierający 8,25 mg/ml suchego wyciągu z liści bluszczu (Hederae helicis folii extractum siccum), stosowany doustnie w leczeniu objawów układu oddechowego. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wieku pacjenta: dorośli i młodzież ≥12 lat przyjmują 6 ml syropu dwa razy na dobę (dobowa dawka 99 mg wyciągu), dzieci 6-11 lat 4 ml dwa razy na dobę (66 mg wyciągu), a dzieci 2-5 lat 2 ml dwa razy na dobę (33 mg wyciągu). Stosowanie u dzieci poniżej 2 lat jest przeciwwskazane. Syrop należy przed użyciem dokładnie wstrząsnąć ze względu na możliwość powstawania osadu i opalizującej zawiesiny.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Omeprazole APTEO MED 20 mg
Omeprazol, jako inhibitor pompy protonowej, jest szeroko stosowany w leczeniu chorób kwasozależnych przewodu pokarmowego i charakteryzuje się dobrym profilem bezpieczeństwa. Najczęściej występujące działania niepożądane (1-10%) dotyczą przewodu pokarmowego (ból brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia, nudności/wymioty) oraz bóli głowy, bez zależności od dawki. Rzadziej obserwuje się poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak leukopenia i trombocytopenia (≥1/10 000 i <1/1 000), a bardzo rzadko agranulocytozę i pancytopenię (<1/10 000), wymagające natychmiastowego odstawienia leku. Długotrwała terapia może prowadzić do hipomagnezemii, a w konsekwencji hipokalcemii i hipokaliemii, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca. Wśród działań niepożądanych neuropsychiatrycznych najczęściej występują bóle głowy (≥1/100 i <1/10), bezsenność (≥1/1 000 i <1/100) oraz rzadziej pobudzenie, splątanie i depresja (≥1/10 000 i <1/1 000). Omeprazol może także powodować reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksję, wymagające natychmiastowego przerwania leczenia.
agranulocytoza, bezsenność, ból brzucha, ból głowy, działanie niepożądane, encefalopatia, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przewodu pokarmowego, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, omeprazol, pancytopenia, parestezja, pokrzywka, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, suchość błony śluzowej jamy ustnej, toczeń rumieniowaty, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie smaku, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie wątroby, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Telmisartan Viatris 80 mg
Telmisartan Viatris jest dostępny w postaci białych do białawych, owalnych tabletek o dawkach 40 mg (12 mm x 5,9 mm, oznaczone 'TN40′ i 'M’) oraz 80 mg (16,2 mm x 7,95 mm, oznaczone 'TN80′ i 'M’). W leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego zalecana dawka początkowa to 40 mg raz na dobę, z możliwością zastosowania 20 mg u niektórych pacjentów. Maksymalna dawka wynosi 80 mg raz na dobę, a pełny efekt hipotensyjny osiąga się po 4-8 tygodniach terapii. Telmisartan może być stosowany w skojarzeniu z tiazydowymi lekami moczopędnymi, co wykazuje działanie addycyjne. W profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych rekomendowana dawka to 80 mg raz na dobę, gdyż dawki niższe nie wykazały skuteczności w redukcji zdarzeń sercowo-naczyniowych. Podczas terapii należy monitorować ciśnienie tętnicze i dostosowywać dawkowanie innych leków hipotensyjnych.
choroba sercowo-naczyniowa, ciśnienie tętnicze, dawka telmisartanu, efekt hipotensyjny, hemodializa, hydrochlorotiazyd, lek hipotensyjny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, pierwotne nadciśnienie tętnicze, telmisartan, tiazydowy lek moczopędny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Seractil 400 mg
Seractil, zawierający 400 mg deksibuprofenu, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) o licznych przeciwwskazaniach, które należy skrupulatnie uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na deksibuprofen, inne NLPZ lub substancje pomocnicze, a także u osób z reakcjami alergicznymi po kwasie acetylosalicylowym lub NLPZ, takimi jak napady astmy, skurcz oskrzeli, pokrzywka czy obrzęk naczynioruchowy. Ponadto, stosowanie Seractilu jest niewskazane u pacjentów z historią perforacji lub krwawień z przewodu pokarmowego związanych z NLPZ, aktywną lub nawracającą chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, czynną chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego oraz u osób z aktywnymi krwawieniami, w tym z naczyń mózgowych.
astma, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, deksibuprofen, działanie przeciwpłytkowe, krwawienie z naczyń mózgowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nieswoista choroba zapalna jelit, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, polipy nosa, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, Seractil, skurcz oskrzeli, trzeci trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zamknięcie przewodu tętniczego, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Fervex ból i gorączka baby 150 mg
Efferalgan w postaci czopków doodbytniczych o mocy 150 mg zawiera paracetamol, wykazujący działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, przeznaczony dla dzieci o masie ciała 10-15 kg (około 24 miesięcy do 3 lat). Zalecana dawka jednorazowa wynosi 15 mg/kg masy ciała, co odpowiada 1 czopkowi 150 mg, podawanemu co najmniej co 6 godzin, maksymalnie 4 razy na dobę (maksymalna dawka dobowa 600 mg, czyli 60 mg/kg). W przypadku zaburzeń czynności nerek konieczne jest dostosowanie odstępów między dawkami i zmniejszenie maksymalnej dawki dobowej: przy klirensie kreatyniny 10-50 ml/min odstęp 6 godzin i dawka do 3 g/dobę, a przy CrCl <10 ml/min odstęp 8 godzin i dawka do 2 g/dobę. U pacjentów z chorobami wątroby lub innymi stanami ryzyka (masa ciała <50 kg, zespół Gilberta, przewlekła choroba alkoholowa, niedożywienie, odwodnienie) dawka nie powinna przekraczać 2 g/dobę lub 60 mg/kg/dobę, z wydłużonymi odstępami między dawkami.
biegunka, choroba alkoholowa, choroba wątroby, czopki doodbytnicze, działanie drażniące, glutation, gorączka, hiperbilirubinemia niehemolityczna, klirens kreatyniny, niewydolność wątroby, odwodnienie, paracetamol, stężenie terapeutyczne, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół Gilberta - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Asikreba
Sunitynib (Asikreba) wymaga ścisłego monitorowania ze względu na liczne potencjalne działania niepożądane, w tym ciężkie reakcje skórne (np. SJS, TEN, EM), krwotoki (zwłaszcza z nosa i guzów), zaburzenia hematologiczne (neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość), nadciśnienie tętnicze (ciśnienie skurczowe >200 mmHg, rozkurczowe >110 mmHg), kardiomiopatię z obniżeniem LVEF, wydłużenie QT i ryzyko torsade de pointes. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami lub induktorami CYP3A4 ze względu na zmiany stężenia leku w osoczu. Przed terapią i w trakcie leczenia należy wykonywać badania morfologii krwi, czynności tarczycy, parametrów wątrobowych (AlAT, AspAT, bilirubina) oraz monitorować ciśnienie tętnicze i funkcję serca (LVEF). W przypadku ciężkich działań niepożądanych, takich jak SJS, TEN, niewydolność serca, ciężkie krwotoki, zapalenie trzustki czy mikroangiopatia zakrzepowa, konieczne jest przerwanie leczenia. U pacjentów z czynnikami ryzyka kardiologicznego lub wcześniejszymi incydentami sercowymi sunitynib stosować ze szczególną ostrożnością, a u wszystkich pacjentów zaleca się okresowe badania kardiologiczne i kontrolę elektrolitów.
czynnik krzepnięcia, frakcja wyrzutowa lewej komory, hepatotoksyczność, hipoglikemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, kardiomiopatia, krwioplucie, krwotok płucny, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, martwica kości szczęki, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, martwicze zapalenie powięzi, mikroangiopatia zakrzepowa, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, neutrofil, niedoczynność tarczycy, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, perforacja przewodu pokarmowego, piodermia zgorzelinowa, przemijający napad niedokrwienny, rozwarstwienie tętnicy, rumień wielopostaciowy, torsade de pointes, udar naczyniowy mózgu, wydłużenie odstępu QT, zakrzepica żył głębokich, zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zastoinowa niewydolność serca, zator tętnicy płucnej, zawał mięśnia sercowego, zawał mózgu, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół ostrego rozpadu guza, zespół Stevensa-Johnsona, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Doxanorm
Doksazosyna, alfa-adrenolityk zawarty w produkcie leczniczym Doxanorm, wymaga szczególnej ostrożności klinicznej ze względu na ryzyko niedociśnienia ortostatycznego, zwłaszcza w początkowej fazie terapii. Objawy takie jak zawroty głowy, osłabienie czy omdlenia mogą wystąpić wskutek gwałtownego spadku ciśnienia tętniczego, dlatego zaleca się monitorowanie ciśnienia oraz edukację pacjentów w zakresie unikania sytuacji sprzyjających urazom. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężkimi chorobami serca (np. obrzęk płuc z powodu zwężenia aorty, niewydolność serca z wysoką pojemnością wyrzutową, prawokomorowa niewydolność serca, lewokomorowa niewydolność z niskim ciśnieniem napełniania) oraz z ciężką chorobą wieńcową, gdzie szybkie obniżenie ciśnienia może nasilać dusznicę bolesną. Doksazosyna jest metabolizowana w wątrobie, co wymaga ostrożności u pacjentów z niewydolnością wątroby, a jej stosowanie u osób z ciężką niewydolnością tego narządu jest przeciwwskazane.
choroba wieńcowa, ciśnienie tętnicze, doksazosyna, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, inhibitor PDE-5, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lek alfa-adrenolityczny, lewokomorowa niewydolność serca, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja galaktozy, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, omdlenie, prawokomorowa niewydolność serca, priapizm, przedłużona erekcja, rak gruczołu krokowego, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, syldenafil, tadalafil, usunięcie zaćmy, wardenafil, wysięk osierdziowy, zaburzenie czynności wątroby, zator płucny, zawroty głowy, zespół małej źrenicy, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zwężenie aorty, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Aspirin musująca 500 mg
Przeciwwskazania do stosowania leku Aspirin musująca (500 mg kwasu acetylosalicylowego w tabletce musującej) obejmują przede wszystkim nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki preparatu, skazę krwotoczną, ostrą chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy oraz napady astmy oskrzelowej indukowane salicylanami. Lek jest również przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością serca, wątroby lub nerek ze względu na ryzyko nasilenia zaburzeń funkcji narządów i retencji sodu oraz wody. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest stosowanie w ostatnim trymestrze ciąży z powodu ryzyka przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego u płodu, zaburzeń hemostazy oraz krwawień okołoporodowych. Ponadto, lek nie powinien być podawany dzieciom poniżej 12 roku życia ze względu na ryzyko zespołu Reye’a. Jednoczesne stosowanie z metotreksatem w dawkach ≥15 mg/tydzień jest przeciwwskazane z powodu zwiększonej toksyczności metotreksatu.
alergiczny nieżyt nosa, ciężka niewydolność serca, działanie antyagregacyjne, hemofilia, hipernatremia, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, małopłytkowość, metotreksat, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, napad astmy oskrzelowej, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ostra choroba wrzodowa, ostra encefalopatia, polip nosa, powikłanie hematologiczne, przewlekła astma oskrzelowa, przewlekła pokrzywka, przewód tętniczy płodu, reakcja nadwrażliwości, retencja sodu, salicylany, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, stan anafilaktyczny, stłuszczenie wątroby, toksyczność metotreksatu, trymestr ciąży, zaburzenie hemostazy, zaburzenie krzepnięcia, zespół Reye’a - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – MINGAST
Produkt leczniczy MINGAST zawiera 99,87 g parafiny ciekłej w 100 g płynu doustnego i wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania u pacjentów z podwyższonym ryzykiem aspiracji, zwłaszcza u osób z zaburzeniami neurologicznymi lub psychicznymi, gdzie mechanizmy ochronne dróg oddechowych mogą być upośledzone. Ponadto, u pacjentów z refluksem żołądkowo-przełykowym istnieje ryzyko cofania się parafiny z żołądka do przełyku, co może prowadzić do niepożądanych reakcji. Stosowanie preparatu u osób z kamicą żółciową oraz zapaleniem pęcherzyka żółciowego wymaga dokładnej oceny korzyści i ryzyka ze względu na możliwość nasilenia objawów tych schorzeń.
aspiracja, drogi oddechowe, kamica żółciowa, niewydolność narządowa, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, parafina ciekła, płyn doustny, przewód pokarmowy, refluks żołądkowo-przełykowy, schorzenia dróg żółciowych, stosunek korzyści do ryzyka, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia psychiczne, zapalenie pęcherzyka żółciowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Telmix Plus 80 mg + 12,5 mg
Telmix Plus, zawierający telmisartan i hydrochlorotiazyd, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki aktywne lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (90,36-193,22 mg/dawka) i mannitol (170,34-340,68 mg/dawka). Nie należy go stosować u kobiet w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko poważnych uszkodzeń płodu, a także u pacjentów z zastojem żółci, niedrożnością dróg żółciowych, ciężką niewydolnością wątroby oraz nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min). Przeciwwskazaniem jest także oporna na leczenie hipokaliemia i hiperkalcemia, a także jednoczesne stosowanie z aliskirenem u pacjentów z cukrzycą lub GFR <60 ml/min/1,73 m², ze względu na ryzyko hiperkaliemii, hipotonii i pogorszenia funkcji nerek.
aliskiren, antagonista receptora angiotensyny, dysfunkcja wątroby, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipokaliemia, hipotonia, hydrochlorotiazyd, interakcje lekowe, klirens kreatyniny, laktoza jednowodna, mannitol, nadwrażliwość, niedrożność dróg żółciowych, nietolerancja cukrów, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, przesączanie kłębuszkowe, sulfonamidy, trymestr ciąży, zaburzenia elektrolitowe, zastój żółci - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Telmizek HCT
Telmizek HCT, zawierający telmisartan i hydrochlorotiazyd, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, nerek oraz u kobiet w ciąży. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z zastojem żółci, niedrożnością dróg żółciowych, ciężką niewydolnością wątroby oraz u osób z klirensem kreatyniny poniżej 30 ml/min. U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy nerkowej jedynej czynnej nerki stosowanie Telmizek HCT może prowadzić do ciężkiego niedociśnienia i niewydolności nerek. Konieczne jest monitorowanie stężenia potasu, kreatyniny i kwasu moczowego w surowicy, zwłaszcza u pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością nerek. Ponadto, u pacjentów z hipowolemią lub hiponatremią istnieje ryzyko objawowego niedociśnienia tętniczego, szczególnie po pierwszej dawce, dlatego należy wyrównać te zaburzenia przed rozpoczęciem terapii.
alkaloza hipochloremiczna, antagonista receptora angiotensyny II, astma oskrzelowa, azotemia, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca utajona, diuretyk tiazydowy, dna moczanowa, hiperazotemia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hiperurykemia, hipoglikemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, jaskra z zamkniętym kątem, kardiomiopatia niedokrwienna, klirens kreatyniny, klirens wątrobowy, marskość wątroby, nadciśnienie naczyniowo-nerkowe, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie tętnicze, niedrożność dróg żółciowych, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, objętość wewnątrznaczyniowa, oliguria, ostra niewydolność nerek, pierwotny hiperaldosteronizm, przerostowa kardiomiopatia zawężająca, przeszczep nerki, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, śpiączka wątrobowa, toczeń rumieniowaty układowy, tolerancja glukozy, udar, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zastoinowa niewydolność serca, zastój żółci, zawał serca, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnicy nerkowej, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki dwudzielnej - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dutazyr 0,5 mg
Dutazyr, zawierający 0,5 mg dutasterydu w miękkich kapsułkach, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na dutasteryd lub inne inhibitory 5-alfa reduktazy, a także u osób uczulonych na składniki pomocnicze, w tym lecytynę zawierającą olej sojowy (alergia na soję i orzeszki ziemne). Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u kobiet (w każdym wieku i stanie fizjologicznym) oraz u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia. Kluczowym przeciwwskazaniem patofizjologicznym jest ciężka niewydolność wątroby, ze względu na ryzyko kumulacji substancji czynnej i nasilenia działań niepożądanych, wynikające z intensywnego metabolizmu dutasterydu w wątrobie.
antygen specyficzny dla prostaty, czas półtrwania leku, dutasteryd, inhibitor 5-alfa-reduktazy, kapsułka miękka, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lecytyna, lek przeciwkrzepliwy, lek przeciwpłytkowy, nadwrażliwość krzyżowa, niewydolność wątroby, olej sojowy, rak prostaty, reakcja nadwrażliwości, skaza krwotoczna, wywiad alergologiczny, zaburzenia krzepnięcia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Terbinafine Aurobindo 250 mg
Terbinafina chlorowodorek (Terbinafine Aurobindo 250 mg) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą mieć różne nasilenie i częstość występowania. Najczęstsze objawy obejmują zaburzenia żołądkowo-jelitowe (≥1/10) takie jak wzdęcia, niestrawność, nudności, bóle brzucha i biegunka oraz zmniejszenie apetytu. Rzadkie, ale poważne działania to zapalenie trzustki, niewydolność wątroby (≥1/10000 do <1/1000), zapalenie wątroby, żółtaczka i cholestaza. Reakcje skórne, w tym wysypka i pokrzywka, występują bardzo często (≥1/10), natomiast ciężkie reakcje skórne jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona czy martwica toksyczno-rozpływna naskórka są bardzo rzadkie (<1/10000). Neurologiczne działania niepożądane obejmują bóle głowy (≥1/100 do <1/10), zaburzenia smaku (hipogeuzja, ageuzja) oraz bardzo rzadko zawroty głowy i parestezje. Ponadto, terbinafina może powodować poważne zaburzenia hematologiczne (neutropenia, agranulocytoza, małopłytkowość, pancytopenia) oraz reakcje immunologiczne, w tym reakcje anafilaktyczne i toczeń rumieniowaty.
ageuzja, anosmia, chlorowodorek terbinafiny, cholestaza, choroba posurowicza, CYP2D6, cytochrom P450, enzymy wątrobowe, hepatotoksyczność, hipogeuzja, induktory enzymów wątrobowych, inhibitory cytochromu P450, inhibitory MAO, kinaza kreatynowa, łuszczyca, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedokrwistość, niedosłuch, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, pancytopenia, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, SSRI, szum w uszach, toczeń rumieniowaty skórny, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenia smaku, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cezarius 500 mg
Lewetyracetam, substancja czynna leku Cezarius, wykazuje szeroki profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi na 3416 pacjentach oraz danymi po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, senność, ból głowy, zmęczenie oraz zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, występujące bardzo często (≥1/10) lub często (≥1/100 do <1/10). Profil bezpieczeństwa jest spójny u dorosłych i dzieci, choć u dzieci w wieku 4-16 lat częściej notuje się wymioty (11,2%), agresję (8,2%), drażliwość (11,7% u niemowląt i dzieci <4 lat) oraz zaburzenia zachowania. Rzadkie, ale istotne działania niepożądane obejmują małopłytkowość, leukopenię, pancytopenię i neutropenię, co wymaga monitorowania morfologii krwi, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami hematologicznymi. Ponadto, należy zwrócić uwagę na ryzyko ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa-Johnsona czy martwica toksyczno-rozpływna naskórka, które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
ataksja, drgawki, dyspepsja, jadłowstręt, lek przeciwpadaczkowy, leukopenia, lewetyracetam, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, morfologia krwi, myśli samobójcze, neutropenia, niewydolność wątroby, padaczka, pancytopenia, parestezja, podwójne widzenie, rumień wielopostaciowy, splątanie, topiramat, zaburzenia psychiczne, zaburzenia psychotyczne, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diagen 60 mg
Produkt leczniczy Diagen zawierający gliklazyd w dawce 60 mg (tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu) jest związany przede wszystkim z ryzykiem hipoglikemii, która stanowi najczęstsze działanie niepożądane. Hipoglikemia manifestuje się szerokim spektrum objawów neurologicznych (ból głowy, drżenie, niedowłady, zaburzenia czucia, zawroty głowy, afazja), poznawczych (osłabiona koncentracja, zaburzenia świadomości, spowolnienie reakcji), psychicznych (pobudzenie, agresja, depresja), sensorycznych (zaburzenia widzenia i mowy) oraz autonomicznych (pocenie się, niepokój, tachykardia, nadciśnienie). W ciężkich przypadkach może dojść do majaczenia, drgawek, utraty świadomości, śpiączki, a nawet zgonu. Leczenie hipoglikemii polega na podaniu węglowodanów, przy czym sztuczne substancje słodzące nie są skuteczne. W przypadku ciężkiej lub długotrwałej hipoglikemii wskazana jest hospitalizacja. Ponadto, gliklazyd może powodować zaburzenia żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności, wymioty, niestrawność, biegunka, zaparcia), które można ograniczyć przez przyjmowanie leku podczas śniadania.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie naczyń, biegunka, ból brzucha, bradykardia, dławica piersiowa, drgawki, enzym wątrobowy, erytrocytopenia, gliklazyd, granulocytopenia, hipoglikemia, hiponatremia, leukopenia, majaczenie, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuroglikopenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niestrawność, niewydolność wątroby, objaw gastroenterologiczny, objawy autonomiczne, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pobudzenie adrenergiczne, pochodna sulfonylomocznika, pokrzywka, reakcja skórna, rumień, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, wykwit plamkowo-grudkowy, wysypka, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie kardiologiczne, zaburzenie krwi, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie poznawcze, zaburzenie psychiczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie sensoryczne, zaburzenie wątroby, zaburzenie widzenia, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zaparcie, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka cholestatyczna - Leksykon chorób i schorzeń
Legionelloza – Etiologia i przyczyny
Legionelloza to zakażenie płuc wywołane przez bakterie Legionella, głównie Legionella pneumophila, odpowiedzialną za 80-90% przypadków, z dominującą serogrupą 1 (≥80%). Bakterie te rozwijają się optymalnie w temperaturze 20-45°C, szczególnie około 35°C, w sztucznych systemach wodnych takich jak instalacje wodne w dużych budynkach, wieże chłodnicze, jacuzzi czy nawilżacze. Droga zakażenia to głównie inhalacja aerozoli zawierających bakterie, rzadziej aspiracja skażonej wody. Czynniki ryzyka obejmują wiek >50 lat, palenie tytoniu, immunosupresję, przewlekłe choroby płuc i inne schorzenia przewlekłe. Legionelloza nie przenosi się z człowieka na człowieka, a ogniska epidemiczne wynikają z ekspozycji na wspólne źródło środowiskowe.
antybiotykoterapia, aspiracja, bakteria Legionella, biofilm, choroba legionistów, inhalacja, komórka nabłonkowa, Legionella pneumophila, legionelloza, makrofag pęcherzykowy, mechaniczna wentylacja, mikrobiom dróg oddechowych, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, odpowiedź immunologiczna, ostra niewydolność nerek, patogen wewnątrzkomórkowy, POChP, przewlekła choroba płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc, restrykcyjna choroba płuc, rozedma, serogrupa, terapia oddechowa, wieża chłodnicza, wstrząs septyczny, zaburzenie połykania, zakażenie płuc, zakażenie szpitalne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Azimycin 500 mg
Azytromycyna w preparacie Azimycin dostępna jest w dawkach 125 mg, 250 mg, 500 mg (dwuwodna forma) oraz jako proszek do zawiesiny (100 mg/5 mL i 200 mg/5 mL). Dawkowanie jest uzależnione od rodzaju zakażenia: w zakażeniach dróg oddechowych, zapaleniu ucha środkowego oraz zakażeniach skóry i tkanek miękkich (z wyjątkiem rumienia wędrującego i trądziku) stosuje się całkowitą dawkę 1,5 g, podawaną według schematu 3-dniowego (500 mg/dobę) lub 5-dniowego (500 mg pierwszego dnia, następnie 250 mg/dobę). W rumieniu wędrującym dawka całkowita wynosi 3 g (1 g pierwszego dnia, 500 mg przez kolejne 4 dni). W umiarkowanym trądziku pospolitym stosuje się schemat cykliczny 6 g: 500 mg/dobę przez 3 dni, następnie 500 mg raz w tygodniu przez 9 tygodni, z koniecznością monitorowania enzymów wątrobowych. W niepowikłanych zakażeniach Chlamydia trachomatis podaje się jednorazowo 1 g (2 tabletki po 500 mg).
arytmia, azytromycyna, Chlamydia trachomatis, dysfagia, enzymy wątrobowe, klirens kreatyniny, niepowikłane zakażenie, niewydolność wątroby, pacjent w podeszłym wieku, rumień wędrujący, torsade de pointes, trądzik pospolity, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie dróg oddechowych, zakażenie skóry i tkanek miękkich, zapalenie ucha środkowego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Kefort 150 mg
Kefort zawiera kwas ibandronowy w dawce 150 mg w formie tabletek powlekanych, stosowanych raz na miesiąc. Lek należy przyjmować na czczo, po co najmniej 6 godzinach od ostatniego posiłku, popijając 180-240 ml wody o niskiej zawartości wapnia, w pozycji siedzącej lub stojącej, a po podaniu pacjent powinien pozostać w pozycji pionowej przez co najmniej 1 godzinę. Tabletki nie wolno żuć ani ssać, aby uniknąć owrzodzeń jamy ustnej i gardła. W przypadku pominięcia dawki, jeśli do kolejnej dawki jest więcej niż 7 dni, należy przyjąć tabletkę następnego dnia rano, a jeśli mniej niż 7 dni – kontynuować leczenie zgodnie z harmonogramem, bez podwajania dawki w tym samym tygodniu. Zaleca się suplementację wapnia i/lub witaminy D, jeśli ich podaż w diecie jest niewystarczająca. Czas trwania terapii powinien być indywidualnie oceniany, zwłaszcza po 5 latach stosowania, ze względu na potencjalne ryzyko i korzyści.
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Somatuline Autogel 90 mg/dawkę
Lanreotyd, substancja czynna Somatuline Autogel, charakteryzuje się specyficzną farmakokinetyką zależną od drogi podania i populacji pacjentów. Po dożylnym podaniu u zdrowych ochotników objętość dystrybucji wynosi 16,1 l, klirens całkowity 23,7 l/h, a okres półtrwania 1,14 godziny. Po podaniu podskórnym w dawkach 60, 90 i 120 mg u zdrowych osób Cmax wynosi odpowiednio 4,25, 8,39 i 6,79 ng/ml, osiągane w ciągu 7-12 godzin, z okresem półtrwania eliminacji 23,3-30,1 dni i biodostępnością 69-78%. U pacjentów z akromegalią Cmax jest niższe (1,6-3,5 ng/ml), osiągane w 6-24 godziny, a po 4 tygodniach stężenia utrzymują się na poziomie 0,7-1,4 ng/ml. Stan stacjonarny osiągany jest po 4 iniekcjach co 4 tygodnie, z Cmax 3,8-7,7 ng/ml i Cmin 1,8-3,8 ng/ml, wykazując liniową kinetykę uwalniania.
akromegalia, biodostępność bezwzględna, ciężkie zaburzenie czynności nerek, dystrybucja pozanaczyniowa, guzy GEP-NET, kinetyka pierwszego rzędu, klasyfikacja Child-Pugh, klirens, lanreotyd, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podeszły wiek, pozorny okres półtrwania, Somatuline Autogel, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, stężenie minimalne, stężenie w fazie stacjonarnej, wskaźnik fluktuacji, wydalanie lanreotydu