klasyfikacja Child-Pugh
Klasyfikacja Child-Pugh to skala stosowana do oceny stopnia zaawansowania marskości wątroby i prognozowania przeżycia pacjentów z przewlekłą chorobą wątroby. Uwzględnia ona pięć parametrów klinicznych i laboratoryjnych: stężenie bilirubiny, albuminy, czas protrombinowy (lub INR), obecność wodobrzusza oraz encefalopatii wątrobowej.
System punktacji dzieli pacjentów na trzy grupy: A (5-6 punktów), B (7-9 punktów) i C (10-15 punktów). Klasa A oznacza wyrównaną marskość z dobrym rokowaniem, klasa B wskazuje na umiarkowane upośledzenie czynności wątroby, a klasa C świadczy o zaawansowanej chorobie z wysoką śmiertelnością.
Klasyfikacja Child-Pugh jest szeroko wykorzystywana w praktyce klinicznej do kwalifikacji pacjentów do zabiegów inwazyjnych, oceny ryzyka operacyjnego, dostosowania dawek leków metabolizowanych przez wątrobę oraz ustalania pilności przeszczepu wątroby. Pomimo wprowadzenia nowszych modeli (np. MELD), skala Child-Pugh pozostaje istotnym narzędziem w hepatologii ze względu na prostotę stosowania i dobrą wartość prognostyczną.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivertaxo 10 mg
Rywaroksaban wykazuje przewidywalny, niemal liniowy profil farmakokinetyczny przy dawkach do 15 mg/dobę, z szybkim wchłanianiem i maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w 2-4 godziny po podaniu doustnym. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg, niezależnie od przyjmowania posiłków. Wchłanianie jest zależne od miejsca uwalniania w przewodzie pokarmowym, z istotnym zmniejszeniem AUC (o 29%) i Cmax (o 56%) przy uwalnianiu w proksymalnym jelicie cienkim oraz dalszym spadkiem przy uwalnianiu dystalnym, co wskazuje na konieczność unikania podawania leku poniżej żołądka. Rywaroksaban wiąże się silnie z białkami osocza (92-95%), a jego objętość dystrybucji (Vss) wynosi około 50 litrów. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz szlaki niezależne od CYP, a lek jest substratem P-gp i Bcrp. Klirens całkowity wynosi około 10 L/h, a okres półtrwania po podaniu doustnym wynosi 5-9 godzin u młodych i 11-13 godzin u osób starszych.
białko BCRP, białko transportowe P-gp, biodostępność doustna, czas protrombinowy, czynnik Xa, dystalna część jelita cienkiego, granulat rywaroksabanu, izoenzymy cytochromu P450, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, objętość dystrybucji, objętość dystrybucji w stanie równowagi, odczynnik Neoplastin, okres półtrwania, okrężnica wstępująca, profil farmakokinetyczny, profilaktyka pierwotna ŻChZZ, przewód pokarmowy, rywaroksaban, stężenie w osoczu, wchłanianie rywaroksabanu, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie nerkowe, zabieg operacyjny, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, zgłębnik żołądkowy, zmienność międzyosobnicza, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tatica 500 mg
Abirateronu octan, aktywny składnik leku Tatica, jest szybko przekształcany in vivo do abirateronu, który hamuje biosyntezę androgenów. Po podaniu doustnym na czczo maksymalne stężenie w osoczu osiąga się po około 2 godzinach. Spożycie leku z posiłkiem znacząco zwiększa biodostępność – AUC wzrasta nawet 10-krotnie, a Cmax 17-krotnie, co jest zależne od zawartości tłuszczu w posiłku. Z tego względu zaleca się przyjmowanie leku co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku. Abirateron wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (99,8%) oraz dużą objętość dystrybucji (~5630 l), co umożliwia efektywną dystrybucję do tkanek docelowych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, obejmując sulfuryzację, hydroksylację i utlenianie, z dominującymi metabolitami – siarczanem abirateronu i siarczanem N-tlenku abirateronu, które stanowią około 43% całkowitej promieniotwórczości. Okres półtrwania abirateronu wynosi około 15 godzin, a eliminacja odbywa się głównie przez kał (88% dawki), z niewielkim udziałem wydalania z moczem (5%).
abirateronu octan, biodostępność, Child-Pugh C, dysfagia, dystrybucja substancji czynnej, farmakokinetyka, farmakokinetyka abirateronu, hemodializa, hepatotoksyczność, hydroksylacja, inhibitor biosyntezy androgenów, klasyfikacja Child-Pugh, krańcowe stadium choroby nerek, maksymalne stężenie w osoczu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, rak gruczołu krokowego z przerzutami, siarczan abirateronu, siarczan N-tlenku abirateronu, skala Child-Pugh, sulfuryzacja, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby, znakowany izotopowo abirateron - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Daptomycin Accord Healthcare 500 mg
Daptomycin Accord Healthcare jest dostępny w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań/infuzji w dawkach 350 mg i 500 mg, podawany wyłącznie dożylnie po rozpuszczeniu w 0,9% roztworze chlorku sodu. Dawkowanie zależy od rodzaju zakażenia, wieku pacjenta oraz funkcji nerek. U dorosłych dawki wynoszą 4 mg/kg mc. raz na dobę dla powikłanych zakażeń skóry i tkanek miękkich (cSSTI) bez bakteriemii, 6 mg/kg mc. raz na dobę dla cSSTI ze współistniejącą bakteriemią wywołaną przez Staphylococcus aureus (SAB) oraz prawostronnego infekcyjnego zapalenia wsierdzia (RIE) wywołanego przez S. aureus. U dzieci i młodzieży dawki są wyższe i zależą od wieku oraz obecności bakteriemii, np. u dzieci 1-2 lat stosuje się 10-12 mg/kg mc. raz na dobę we wlewie trwającym 60 minut. Leku nie podaje się dzieciom poniżej 1 roku życia ze względu na ryzyko uszkodzenia układu mięśniowego i nerwowego. Daptomycyna jest eliminowana głównie przez nerki, dlatego u pacjentów z klirensem kreatyniny < 30 mL/min zaleca się wydłużenie odstępu między dawkami do 48 godzin, a u pacjentów dializowanych podanie po dializie tego samego dnia.
bakteriemia, bakteriemia Staphylococcus aureus, chlorek sodu, ciągła ambulatoryjna dializa otrzewnowa, daptomycyna, farmakokinetyka, fosfokinaza kreatynowa, hemodializa, infuzja dożylna, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, powikłane zakażenie skóry i tkanek miękkich, prawostronne infekcyjne zapalenie wsierdzia, proszek do sporządzania roztworu, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, rekonstytucja, wstrzyknięcie dożylne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Xiltess 10 mg
Rywaroksaban (Xiltess, 10 mg) jest doustnym antykoagulantem, którego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki preparatu, aktywnym krwawieniem klinicznie istotnym oraz u osób z wysokim ryzykiem krwawień, takimi jak: czynne lub niedawno zagojone owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory złośliwe z ryzykiem krwawienia, niedawne urazy mózgu lub kręgosłupa, zabiegi neurochirurgiczne lub okulistyczne, krwotok wewnątrzczaszkowy, żylaki przełyku, wady naczyniowe oraz tętniaki naczyniowe. Przeciwwskazane jest także łączenie rywaroksabanu z innymi lekami przeciwzakrzepowymi (heparyna niefrakcjonowana, heparyny drobnocząsteczkowe, fondaparynuks, warfaryna, dabigatran, apiksaban), z wyjątkiem protokołów zmiany terapii lub podtrzymania drożności cewników w niskich dawkach. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z marskością wątroby w stadium B i C wg Child-Pugh oraz innymi zaburzeniami wątroby z koagulopatią, a także w ciąży i podczas karmienia piersią ze względu na ryzyko krwawienia i brak danych bezpieczeństwa.
apiksaban, choroba Parkinsona, czynne krwawienie, dabigatran, doustny lek przeciwzakrzepowy, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor CYP3A4, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, klasyfikacja Child-Pugh, klopidogrel, koagulopatia, krwiak okołordzeniowy, krwotok wewnątrzczaszkowy, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, malformacja naczyniowa, marskość wątroby, nadciśnienie tętnicze, niestabilna choroba wieńcowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nowotwór złośliwy, otępienie, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pochodna heparyny, prasugrel, rywaroksaban, skaza krwotoczna, tętniak naczyniowy, tikagrelor, uraz mózgu, warfaryna, wrzód żołądka, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie krzepnięcia, zawał serca, znieczulenie podpajęczynówkowe, znieczulenie zewnątrzoponowe, żylaki przełyku - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Xiltess 20 mg
Rywaroksaban (Xiltess) stosowany jest w różnych dawkach w zależności od wskazania klinicznego, wieku pacjenta oraz czynników wpływających na farmakokinetykę. U dorosłych z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową zalecana dawka wynosi 20 mg raz na dobę, stosowana długotrwale, jeśli korzyści przewyższają ryzyko krwawienia. W leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ZŻG/ZP) stosuje się schemat dwuetapowy: 15 mg dwa razy na dobę przez pierwsze 21 dni (łącznie 30 mg/dobę), następnie 20 mg raz na dobę. Profilaktyka nawrotów po co najmniej 6 miesiącach leczenia wymaga dawki 10 mg lub 20 mg raz na dobę, w zależności od ryzyka nawrotu. U dzieci i młodzieży dawkowanie jest uzależnione od masy ciała: ≥50 kg – 20 mg/dobę, 30-50 kg – 15 mg/dobę, <30 kg – postać granulatu do zawiesiny. Leczenie u dzieci trwa minimum 3 miesiące, z możliwością wydłużenia do 12 miesięcy, z koniecznością monitorowania masy ciała i dostosowania dawki.
antagoniści witaminy K, echokardiografia przezprzełykowa, inhibitor P2Y12, kardiowersja, klasyfikacja Child-Pugh, koagulopatia, krwawienie, leczenie przeciwzakrzepowe, marskość wątroby, migotanie przedsionków, nawrotowa choroba zakrzepowo-zatorowa, ostra choroba zakrzepowo-zatorowa, profilaktyka nawrotowa, przezskórna interwencja wieńcowa, rywaroksaban, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zatorowość obwodowa, zawiesina doustna, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zgłębnik żołądkowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rivahib 10 mg
Varodoax (rywaroksaban) 10 mg jest stosowany doustnie w profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) po alloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego oraz w leczeniu i profilaktyce nawrotowej zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP). W profilaktyce po zabiegach ortopedycznych dawka wynosi 10 mg raz na dobę, rozpoczynając od 6 do 10 godzin po operacji, przez 5 tygodni (staw biodrowy) lub 2 tygodnie (staw kolanowy). W leczeniu ZŻG i ZP stosuje się schemat dwuetapowy: 15 mg dwa razy na dobę przez pierwsze 21 dni, następnie 20 mg raz na dobę. Profilaktyka nawrotowa po co najmniej 6 miesiącach leczenia to 10 mg lub 20 mg raz na dobę, w zależności od ryzyka nawrotu. W przypadku pominięcia dawki zalecenia różnią się w zależności od fazy terapii, z możliwością podania dawki podwójnej w fazie początkowej leczenia ZŻG/ZP.
alloplastyka stawu biodrowego, alloplastyka stawu kolanowego, antagonista witaminy K, antykoagulacja, hemostaza, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, idiopatyczna ZŻG, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, koagulopatia, krwawienie, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, międzynarodowy współczynnik znormalizowany, profilaktyka nawrotowa ZŻG, rywaroksaban, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zgłębnik żołądkowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Rombidux 10 mg
Rywaroksaban w dawce 10 mg (Rombidux) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, w tym laktozę jednowodną (53,57 mg/tabletkę). Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest czynne krwawienie klinicznie istotne oraz stany predysponujące do poważnych krwawień, takie jak czynne lub niedawno przebyte owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory złośliwe o wysokim ryzyku krwawienia, urazy OUN, niedawne zabiegi neurochirurgiczne lub okulistyczne, przebyte krwawienia wewnątrzczaszkowe oraz patologie naczyniowe (żylaki przełyku, tętniaki, wady naczyniowe OUN). Rombidux jest także przeciwwskazany u pacjentów z marskością wątroby stopnia B i C wg Child-Pugh, ze względu na ryzyko koagulopatii i powikłań krwotocznych.
apiksaban, ciężka niewydolność nerek, czynne krwawienie, czynnik krzepnięcia, dalteparyna, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie przeciwzakrzepowe, enoksaparyna, eteksylan dabigatranu, fondaparynuks, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor CYP3A4, klasyfikacja Child-Pugh, koagulopatia, krwawienie śródczaszkowe, krwotok wewnątrzczaszkowy, laktoza jednowodna, leczenie przeciwzakrzepowe, marskość wątroby, nadwrażliwość na rywaroksaban, nowotwór złośliwy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pochodna heparyny, powikłanie krwotoczne, rywaroksaban, ryzyko krwawienia, terapia przeciwzakrzepowa, tętniak naczyniowy, uraz ośrodkowego układu nerwowego, warfaryna, żylaki przełyku, żylno-tętnicza wada rozwojowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fingolimod Alvogen 0,5 mg
Fingolimod Alvogen w dawce 0,5 mg w postaci kapsułek twardych jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, zespołem niedoboru odporności, ciężkimi aktywnymi zakażeniami (w tym przewlekłymi jak zapalenie wątroby czy gruźlica), aktywnymi nowotworami złośliwymi oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (stopień C wg Child-Pugh). Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z poważnymi schorzeniami sercowo-naczyniowymi w ciągu ostatnich 6 miesięcy, takimi jak zawał mięśnia sercowego, niestabilna dławica piersiowa, udar mózgu, zaostrzenie niewydolności serca (klasy III/IV wg NYHA) oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami rytmu serca wymagającymi terapii lekami przeciwarytmicznymi klasy Ia lub III. Przeciwwskazaniem jest także wydłużenie odstępu QTc ≥500 ms oraz ciąża i brak skutecznej antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym ze względu na ryzyko teratogenności.
astma, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, bloker kanału wapniowego, choroba wątroby, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, działanie teratogenne, fingolimod, gruźlica, klasyfikacja Child-Pugh, klasyfikacja NYHA, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, nadciśnienie tętnicze, niestabilna dławica piersiowa, obrzęk plamki żółtej, POChP, przejściowy atak niedokrwienny, przewlekła choroba układu oddechowego, przewlekła niewydolność serca, szczepionka żywa atenuowana, udar mózgu, wydłużenie odstępu QTc, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zakażenie oportunistyczne, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół niedoboru odporności, złośliwa choroba nowotworowa, żółtaczka - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Rivaroxaban Bayer 20 mg
Rivaroxaban Bayer 20 mg to doustny lek przeciwzakrzepowy stosowany w profilaktyce udaru i zatorowości obwodowej u dorosłych z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową (20 mg raz na dobę), a także w leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), obejmującej zakrzepicę żył głębokich i zatorowość płucną. Schemat dawkowania w ŻChZZ jest dwufazowy: 15 mg dwa razy na dobę przez pierwsze 21 dni (łącznie 30 mg/dobę), następnie 20 mg raz na dobę. Profilaktyka nawrotowa po minimum 6 miesiącach leczenia może być prowadzona dawką 10 mg lub 20 mg raz na dobę, z wyższą dawką rozważaną u pacjentów z wysokim ryzykiem nawrotu. U pacjentów pediatrycznych dawkowanie ustala się na podstawie masy ciała, z dawkami 20 mg, 15 mg lub postacią granulatu do zawiesiny doustnej dla masy ciała odpowiednio ≥50 kg, 30-50 kg i <30 kg. Leczenie powinno trwać minimum 3 miesiące, z indywidualną oceną korzyści i ryzyka po tym okresie.
antagonista witaminy K, echokardiogram przezprzełykowy, inhibitor P2Y12, INR, kardiowersja, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, koagulopatia, lek przeciwzakrzepowy pozajelitowy, marskość wątroby, migotanie przedsionków, profilaktyka nawrotowa, przezskórna interwencja wieńcowa, rywaroksaban, substancja przeciwzakrzepowa, wada zastawkowa, zaburzenie czynności nerek, zakrzepica żył głębokich, zatorowość obwodowa, zatorowość płucna, zgłębnik nosowo-żołądkowy, zgłębnik żołądkowy, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ugramel 5 mg
Prasugrel, substancja czynna leku Ugramel dostępnego w dawkach 5 mg i 10 mg, jest silnym lekiem przeciwpłytkowym, którego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na prasugrel lub substancje pomocnicze (w tym laktozę jednowodną w ilości 1,8 mg w tabletce 5 mg i 3,6 mg w tabletce 10 mg), czynne patologiczne krwawienia (np. z przewodu pokarmowego, wewnątrzczaszkowe), przebyty udar mózgu lub przemijający napad niedokrwienny (TIA) oraz ciężką niewydolność wątroby (stopień C wg Child-Pugh). Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest dokładna ocena kliniczna, obejmująca wywiad naczyniowo-mózgowy, ocenę funkcji wątroby, diagnostykę aktywnych krwawień oraz analizę potencjalnych interakcji lekowych zwiększających ryzyko krwawień.
dysfunkcja wątroby, farmakoterapia, funkcja wątroby, incydent naczyniowo-mózgowy, klasyfikacja Child-Pugh, klopidogrel, krwawienie patologiczne, krwawienie śródmózgowe, krwawienie wewnątrzczaszkowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, leczenie przeciwpłytkowe, lek przeciwpłytkowy, nadwrażliwość na lek, nietolerancja laktozy, niewydolność wątroby, prasugrel, przemijający napad niedokrwienny, tabletka powlekana, tikagrelor, udar mózgu - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivaroxaban Aurovitas 15 mg
Rywaroksaban charakteryzuje się przewidywalną farmakokinetyką z umiarkowaną zmiennością osobniczą. Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) w ciągu 2-4 godzin. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg niezależnie od posiłku, natomiast dla dawki 20 mg biodostępność wzrasta z 66% (na czczo) do prawie całkowitej przy jednoczesnym spożyciu posiłku, co uzasadnia zalecenie przyjmowania dawek 15 mg i 20 mg z jedzeniem. Farmakokinetyka jest liniowa do dawki około 15 mg/dobę, a większe dawki wykazują ograniczone wchłanianie. U dzieci stosuje się formę tabletek lub zawiesiny doustnej, z podobnym profilem wchłaniania, jednak biodostępność zmniejsza się przy wyższych dawkach (mg/kg). Rywaroksaban wiąże się z białkami osocza w 92-95%, a objętość dystrybucji u dorosłych wynosi około 50 l, u dzieci zależy od masy ciała (średnio 113 l dla 82,8 kg). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz procesy niezależne od CYP, a eliminacja odbywa się w 2/3 przez metabolity (połowa nerkowo, połowa kałowo) i w 1/3 w postaci niezmienionej przez nerki. Klirens ogólnoustrojowy wynosi około 10 l/h, a okres półtrwania po podaniu doustnym wynosi 5-9 godzin u młodych dorosłych i 11-13 godzin u osób starszych.
białko oporności raka piersi, biodostępność, czas protrombinowy, czynnik Xa, enzym CYP2J2, enzym CYP3A4, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, P-glikoproteina, przesączanie kłębuszkowe, rywaroksaban, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, zakrzepica żył głębokich, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rivahib 15 mg
Rywaroksaban charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 2-4 godzin. Biodostępność wynosi 80-100% dla dawek 2,5 mg i 10 mg, niezależnie od przyjmowania z posiłkiem lub na czczo, natomiast dla dawki 20 mg biodostępność wynosi około 66% na czczo i wzrasta o 39% po posiłku, co uzasadnia zalecenie przyjmowania dawek 15 mg i 20 mg z jedzeniem. Farmakokinetyka jest niemal liniowa do dawki 15 mg, z umiarkowaną zmiennością (CV 30-40%). Rywaroksaban wiąże się silnie z białkami osocza (92-95%), ma umiarkowaną objętość dystrybucji (Vss około 50 l u dorosłych) i jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz hydrolizę amidów. Eliminacja następuje w połowie przez nerki i połowie z kałem, z okresem półtrwania 5-9 godzin u młodych dorosłych i 11-13 godzin u osób starszych. U dzieci farmakokinetyka jest zależna od masy ciała, z krótszym okresem półtrwania (1,6-4,2 h) i klirensem około 8 l/h (dla masy 82,8 kg). Nie obserwuje się istotnych różnic farmakokinetycznych między płciami ani rasami.
biodostępność, ekspozycja na lek, farmakokinetyka leku, GFR, hydroliza wiązań amidowych, inhibicja czynnika Xa, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, koagulopatia, marskość wątroby, modelowanie farmakokinetyczne, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostra zakrzepica żył głębokich, P-glikoproteina, rozkład oksydacyjny, rywaroksaban, stężenie w osoczu, wchłanianie doustne, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie nerkowe, zakrzepica żył głębokich, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie otrzewnej – Epidemiologia
Zapalenie otrzewnej, w tym ostre uogólnione zapalenie otrzewnej (AGP), samoistne bakteryjne zapalenie otrzewnej (SBP) oraz zapalenie otrzewnej związane z dializą otrzewnową (PD), stanowi istotne wyzwanie kliniczne ze względu na wysoką zachorowalność i śmiertelność. AGP dotyka około 9,3 pacjentów na 1000 hospitalizacji, ze śmiertelnością pooperacyjną wahającą się od 8,4% do 34%. SBP występuje u 10-27% hospitalizowanych pacjentów z wodobrzuszem, głównie w klasie C wg Child-Pugh, z rosnącym udziałem bakterii Gram-dodatnich i wzrostem oporności wielolekoopornej (MDR). Zapalenie otrzewnej związane z PD występuje z częstością 0,06-1,66 epizodów/pacjenta-rok, z 2-6% śmiertelnością, a czynniki ryzyka obejmują historię hemodializy i hipoalbuminemię. Grzybicze zapalenie otrzewnej, choć rzadsze (0,01-0,09 epizodu/pacjenta-rok), cechuje się wyższą śmiertelnością, szczególnie u pacjentów z marskością wątroby i niskim poziomem białka w wodobrzuszu. W pediatrii zapalenie otrzewnej związane z PD oraz w przebiegu zapalenia wyrostka robaczkowego wymaga uwagi ze względu na specyficzne patogeny, takie jak Pseudomonas spp., oraz czynniki ryzyka jak nefrektomia czy wszczepienie sondy G-tube.
aminoglikozyd, bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, dializa otrzewnowa, dur brzuszny, Enterobacterales, fluorochinolon, grzybicze zapalenie otrzewnej, inhibitor pompy protonowej, klasyfikacja Child-Pugh, marskość wątroby, niewyrównana marskość wątroby, organizm wielolekooporny, paracenteza, perforacja jelita, perforacja jelita krętego, perforacja wrzodu trawiennego, perforowane zapalenie wyrostka robaczkowego, pierwotne zapalenie otrzewnej, piperacylina z tazobaktamem, samoistne bakteryjne zapalenie otrzewnej, schyłkowa niewydolność wątroby, uogólnione zapalenie otrzewnej, wodobrzusze, wstrząs hipowolemiczny, zapalenie otrzewnej, zespół wątrobowo-nerkowy - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Abiraterone G.L. Pharma 250 mg
Lek Abiraterone G.L. Pharma jest wskazany w leczeniu hormonowrażliwego raka gruczołu krokowego z przerzutami (mHSPC) oraz opornego na kastrację raka gruczołu krokowego z przerzutami (mCRPC). Standardowa dawka wynosi 1000 mg (4 tabletki po 250 mg) raz na dobę, podawana na czczo (co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku). W terapii mHSPC stosuje się jednocześnie 5 mg prednizonu lub prednizolonu na dobę, natomiast w mCRPC 10 mg prednizonu lub prednizolonu na dobę. U pacjentów niekastrowanych chirurgicznie konieczne jest kontynuowanie farmakologicznej kastracji analogami LHRH. W przypadku wystąpienia hepatotoksyczności dawkę można zmniejszyć do 500 mg (2 tabletki) raz na dobę, z intensywnym monitorowaniem parametrów wątrobowych. Leku nie należy stosować u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh) oraz u dzieci i młodzieży.
aktywność AlAT, aktywność AspAT, aminotransferazy w surowicy, analog gonadoliberyny, ciężka hepatotoksyczność, ciśnienie tętnicze, dysfagia, hepatotoksyczność, hipokaliemia, hormonowrażliwy rak gruczołu krokowego z przerzutami, kastracja chirurgiczna, kastracja farmakologiczna, klasyfikacja Child-Pugh, mineralokortykosteroidy, nadciśnienie tętnicze, obrzęk, octan abirateronu, oporny na kastrację rak gruczołu krokowego, parametry czynnościowe wątroby, potas w surowicy, prednizolon, prednizon, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bevimlar 15 mg
Produkt leczniczy Bevimlar zawierający rywaroksaban stosowany jest w różnych wskazaniach przeciwzakrzepowych z dawkowaniem dostosowanym do wskazania, wieku, masy ciała oraz czynności nerek pacjenta. W profilaktyce udaru u dorosłych z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową zalecana dawka to 20 mg raz na dobę. W leczeniu ostrej zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) stosuje się początkowo 15 mg dwa razy na dobę przez 21 dni, następnie 20 mg raz na dobę, a w profilaktyce nawrotów po co najmniej 6 miesiącach leczenia dawkę 10 mg lub 20 mg raz na dobę w zależności od ryzyka nawrotu. U dzieci i młodzieży dawka ustalana jest na podstawie masy ciała: 15 mg raz na dobę dla masy 30-50 kg, 20 mg raz na dobę dla masy ≥50 kg, a poniżej 30 kg stosuje się postać granulatu do zawiesiny. Czas leczenia u dzieci wynosi minimum 3 miesiące, z możliwością wydłużenia do 12 miesięcy. W przypadku pominięcia dawki nie zaleca się podwójnego przyjęcia leku tego samego dnia.
antagoniści witaminy K, choroba wątroby, działanie przeciwzakrzepowe, echokardiogram przezprzełykowy, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, idiopatyczna ZŻG, INR, kardiowersja, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, koagulopatia, krwawienie, lek przeciwzakrzepowy, leki przeciwzakrzepowe pozajelitowe, marskość wątroby, migotanie przedsionków, nawrotowa ZŻG, przesączanie kłębuszkowe, rywaroksaban, wada zastawkowa, zabieg chirurgiczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył głębokich, zatorowość obwodowa, zatorowość płucna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fenoxa 0,5 mg
Fingolimod (Fenoxa) w dawce 0,5 mg jest przeciwwskazany u pacjentów z zespołem niedoboru odporności, ciężkimi aktywnymi zakażeniami (np. zapalenie wątroby, gruźlica), aktywnymi nowotworami złośliwymi oraz u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh). Ze względu na wpływ na układ sercowo-naczyniowy, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego, niestabilną dławicą piersiową, udarem mózgu lub TIA, zaostrzeniem niewydolności serca wymagającym hospitalizacji, niewydolnością serca klasy III/IV wg NYHA, ciężkimi zaburzeniami rytmu serca wymagającymi leków przeciwarytmicznych klasy Ia lub III, blokiem przedsionkowo-komorowym II stopnia typu Mobitz II lub III stopnia oraz zespołem chorego węzła zatokowego, chyba że pacjent posiada prawidłowo funkcjonujący rozrusznik serca. Przeciwwskazaniem jest także wyjściowy odstęp QTc > 500 msec w EKG.
antagonista kanału wapniowego, beta-adrenolityk, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, ciężkie aktywne zakażenie, dysfagia, działanie teratogenne, gruźlica, klasyfikacja Child-Pugh, klasyfikacja NYHA, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, martwica kardiomiocytów, nadwrażliwość na substancję czynną, niestabilna dławica piersiowa, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QTc, parametry wątrobowe, półpasiec, przejściowy atak niedokrwienny, przewlekłe zakażenie, reakcja anafilaktyczna, udar mózgu, wirus varicella zoster, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zakażenie oportunistyczne, zapalenie wątroby, zapis elektrokardiograficzny, zawał mięśnia sercowego, zespół chorego węzła zatokowego, zespół niedoboru odporności, złośliwa choroba nowotworowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Moxinea 400 mg
Moksyfloksacyna w dawce 400 mg (preparat Moxinea) jest antybiotykiem chinolonowym, którego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań ze względu na ryzyko poważnych powikłań. Bezwzględnie przeciwwskazana jest u pacjentów z nadwrażliwością na moksyfloksacynę, inne chinolony oraz substancje pomocnicze, zwłaszcza barwniki E 110 i E 124. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego, w tym z wrodzonym lub nabytym wydłużeniem odstępu QT, hipokaliemią, bradykardią klinicznie istotną, niewydolnością serca ze zmniejszoną frakcją wyrzutową oraz objawowymi zaburzeniami rytmu serca w wywiadzie, ze względu na ryzyko groźnych arytmii. Równoczesne stosowanie moksyfloksacyny z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT jest przeciwwskazane.
aminotransferaza, antybiotyk chinolonowy, arytmia komorowa, bradykardia, chinolon, choroba ścięgien, czerwień koszenilowa, enzymy wątrobowe, frakcja wyrzutowa lewej komory, hipokaliemia, klasyfikacja Child-Pugh, nadwrażliwość na moksyfloksacynę, nadwrażliwość na składniki, niewydolność serca, niewydolność wątroby, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, ścięgno Achillesa, tabletka powlekana, tendinopatia, układ mięśniowo-szkieletowy, wrodzone wydłużenie odstępu QT, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie układu sercowo-naczyniowego, zerwanie ścięgna, żółcień pomarańczowa - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Calipra 40 mg
Atorwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając Cmax w 1-2 godziny, z biodostępnością tabletek powlekanych na poziomie 95-99%, jednak bezwzględna dostępność biologiczna wynosi około 12%. Objętość dystrybucji jest wysoka (~381 l), a lek wiąże się z białkami osocza w ≥98%. Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, tworząc aktywne metabolity (orto- i parahydroksylowe), które odpowiadają za około 70% aktywności hamującej reduktazę HMG-CoA. Okres półtrwania eliminacji wynosi około 14 godzin, natomiast działanie farmakologiczne utrzymuje się 20-30 godzin. Atorwastatyna jest substratem transporterów OATP1B1, OATP1B3, P-gp i BCRP, co wpływa na jej farmakokinetykę, w tym ograniczenie wchłaniania i wydzielania żółciowego.
atorwastatyna wapniowa, beta-oksydacja, białko oporności raka piersi, cytochrom P450 3A4, dostępność biologiczna, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka populacyjna, glukuronidacja, hipercholesterolemia, hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klasyfikacja Child-Pugh, krążenie jelitowo-wątrobowe, LDL-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, obniżenie LDL-C, okres półtrwania, P-glikoproteina, poalkoholowa choroba wątroby, pochodne hydroksylowe, polimorfizm genetyczny, polipeptydy transportujące aniony organiczne, pompa efluksowa, rabdomioliza, skala Tannera, szybkie wchłanianie, tabletki do rozgryzania, wychwyt wątrobowy - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Depratal 60 mg
Duloksetyna jest podawana jako pojedynczy enancjomer i ulega intensywnemu metabolizmowi głównie przez enzymy CYP1A2 oraz polimorficzny CYP2D6, co powoduje znaczną zmienność farmakokinetyczną (50-60%) zależną od płci, wieku, palenia tytoniu i aktywności CYP2D6. Po podaniu doustnym lek charakteryzuje się biodostępnością w zakresie 32-80% (średnio 50%) oraz czasem do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) około 6 godzin, który wydłuża się do 10 godzin przy spożyciu posiłku. Duloksetyna wiąże się silnie z białkami osocza (~96%), głównie albuminą i alfa-1-kwaśną glikoproteiną, a jej metabolity są farmakologicznie nieaktywne i wydalane głównie z moczem. Okres półtrwania wynosi średnio 12 godzin (zakres 8-17 h), a klirens osoczowy po podaniu dożylnym wynosi średnio 36 l/h, natomiast po podaniu doustnym jest bardziej zmienny (33-261 l/h, średnio 101 l/h), z istotnie niższym klirensem u kobiet (około 50% mniejszy).
U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością wątroby (Child-Pugh B) obserwuje się znaczące zmiany farmakokinetyczne: zmniejszenie klirensu o 79%, wydłużenie okresu półtrwania 2,3-krotnie oraz wzrost AUC 3,7-krotnie, co wymaga ostrożności klinicznej. U osób z krańcową niewydolnością nerek poddawanych dializie Cmax i AUC są dwukrotnie wyższe niż u zdrowych, natomiast dane dotyczące pacjentów z łagodnym i umiarkowanym upośledzeniem czynności nerek są ograniczone. U kobiet w podeszłym wieku (≥65 lat) AUC i okres półtrwania są zwiększone o około 25% w porównaniu z młodszymi kobietami, jednak bez konieczności modyfikacji dawki. Duloksetyna przenika do mleka matki w stężeniu około 25% stężenia osoczowego, a dawka wydzielana do mleka wynosi około 7 μg/dobę przy dawce 40 mg 2x/dobę. Farmakokinetyka u dzieci (7-17 lat) jest zbliżona do dorosłych, co potwierdzają analizy modelowania populacyjnego.
4-hydroksyduloksetyna, 5-hydroksy-6-metoksyduloksetyna, albumina, alfa-1 kwaśna glikoproteina, AUC, biodostępność doustna, biodostępność leku, Cmax, CYP1A2, CYP2D6, cytochrom P450, duloksetyna, duże zaburzenie depresyjne, enzym utleniający, farmakokinetyka duloksetyny, glukuronid, klasyfikacja Child-Pugh, klirens osoczowy, krańcowa niewydolność nerek, niewydolność wątroby, okres półtrwania, siarczan, stężenie w osoczu, T1/2, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Xiltess 15 mg
Rywaroksaban, substancja czynna leku Xiltess (15 mg), charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenia w osoczu (Cmax) w ciągu 2-4 godzin. Biodostępność jest dawko- i warunkowo zależna: dla dawek 2,5 mg i 10 mg wynosi 80-100% niezależnie od posiłku, natomiast dla dawki 20 mg biodostępność na czczo spada do 66%, ale wzrasta o 39% po posiłku, co uzasadnia zalecenie przyjmowania dawek 15 mg i 20 mg z jedzeniem. Farmakokinetyka jest prawie liniowa do dawki 15 mg, z umiarkowaną zmiennością osobniczą (CV 30-40%). Rywaroksaban wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (92-95%) i umiarkowaną objętość dystrybucji (Vss około 50 L u dorosłych, u dzieci szacowana na 113 L dla masy ciała 82,8 kg). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4, CYP2J2 oraz niezależne od CYP szlaki, a eliminacja odbywa się w połowie przez nerki i połowie z kałem, z okresem półtrwania 5-9 godzin u młodych dorosłych i wydłużonym do 11-13 godzin u osób starszych.
AUC, BCRP, białka osocza, biodostępność leku, CYP2J2, CYP3A4, czas protrombinowy, czynnik Xa, hydroliza wiązań amidowych, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens ogólnoustrojowy, marskość wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, P-glikoproteina, przesączanie kłębuszkowe, przewód pokarmowy, rywaroksaban, stężenie w osoczu, Vss, zakrzepica żył głębokich, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Prasugrel – Dawkowanie i sposób podawania
Prasugrel jest stosowany w leczeniu przeciwpłytkowym u dorosłych pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym poddanych przezskórnej interwencji wieńcowej (PCI). Standardowa dawka nasycająca wynosi 60 mg podawana jednorazowo, a dawka podtrzymująca to 10 mg raz na dobę, podawane łącznie z kwasem acetylosalicylowym (ASA) w dawce 75-325 mg/dobę. U pacjentów z niestabilną dławicą piersiową lub zawałem mięśnia sercowego bez uniesienia ST (UA/NSTEMI), którzy poddawani są angiografii w ciągu 48 godzin od przyjęcia, dawkę nasycającą 60 mg podaje się wyłącznie podczas PCI. Zalecany czas leczenia wynosi 12 miesięcy, a przedwczesne przerwanie terapii zwiększa ryzyko zakrzepicy i zgonu. U pacjentów ≥ 75 lat oraz u osób o masie ciała < 60 kg dawka podtrzymująca powinna być zmniejszona do 5 mg/dobę ze względu na zwiększone ryzyko krwawień i większą ekspozycję na aktywny metabolit prasugrelu.
anemia sierpowata, angiografia naczyń wieńcowych, dawka nasycająca, dawka podtrzymująca, działanie niepożądane, działanie przeciwpłytkowe, klasyfikacja Child-Pugh, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwpłytkowe, niestabilna dławica piersiowa, ostry zespół wieńcowy, pacjent w podeszłym wieku, podawanie doustne, profilaktyka zdarzeń zakrzepowych, przezskórna interwencja wieńcowa, schyłkowa choroba nerek, schyłkowa niewydolność, UA/NSTEMI, uniesienie odcinka ST, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Rombidux 15 mg
Rombidux, zawierający 15 mg rywaroksabanu w postaci tabletek powlekanych, jest lekiem przeciwzakrzepowym, którego stosowanie wymaga ścisłego przestrzegania przeciwwskazań. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na rywaroksaban lub substancje pomocnicze, w tym 80,36 mg laktozy jednowodnej na tabletkę, co jest istotne u osób z nietolerancją laktozy. Nie należy go stosować w przypadku czynnego krwawienia klinicznie istotnego oraz u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawień, takich jak osoby z aktywnymi lub niedawno przebytymi owrzodzeniami przewodu pokarmowego, nowotworami złośliwymi o wysokim ryzyku krwawienia, niedawno przebytymi urazami mózgu lub kręgosłupa, zabiegami chirurgicznymi w tych obszarach, krwotokiem wewnątrzczaszkowym, żylakami przełyku, wadami naczyniowymi czy tętniakami naczyniowymi.
apiksaban, czynnik krzepnięcia, dabigatran, doustny lek przeciwzakrzepowy, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, klasyfikacja Child-Pugh, koagulopatia wątrobowa, krwawienie czynne, krwotok wewnątrzczaszkowy, laktoza jednowodna, lek przeciwzakrzepowy, marskość wątroby, nadwrażliwość na substancję czynną, nowotwór złośliwy, pochodna heparyny, rywaroksaban, tętniak naczyniowy, uraz mózgu, wada żylno-tętnicza, warfaryna, zmiany nadżerkowe, żylaki przełyku