nawrotowa choroba zakrzepowo-zatorowa

Nawrotowa choroba zakrzepowo-zatorowa (ang. recurrent venous thromboembolism, rVTE) to stan, w którym u pacjenta występują powtarzające się epizody zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) lub zatorowości płucnej (ZP) mimo odpowiedniego leczenia przeciwzakrzepowego lub po jego zakończeniu. Stanowi poważne wyzwanie kliniczne ze względu na zwiększoną śmiertelność i chorobowość.

Czynniki ryzyka nawrotu VTE obejmują: płeć męską, podwyższony poziom D-dimerów po zakończeniu terapii przeciwzakrzepowej, nieprowokowaną (idiopatyczną) zakrzepicę w pierwszym epizodzie, trombofilię wrodzoną (szczególnie niedobór antytrombiny, białka C lub S, mutację czynnika V Leiden, mutację protrombiny G20210A), choroby nowotworowe, zespół antyfosfolipidowy oraz obecność rezydualnej zakrzepicy w badaniach obrazowych.

Leczenie nawrotowej VTE polega na długotrwałej, często bezterminowej antykoagulacji. W doborze leku przeciwzakrzepowego należy uwzględnić ryzyko krwawienia, preferencje pacjenta oraz potencjalne interakcje lekowe. Obecnie stosuje się doustne antykoagulanty niebędące antagonistami witaminy K (NOAC), antagonisty witaminy K (warfaryna, acenokumarol) lub w szczególnych przypadkach heparyny drobnocząsteczkowe. U pacjentów z nawrotową VTE mimo prawidłowej antykoagulacji należy rozważyć założenie filtra do żyły głównej dolnej.

Profilaktyka nawrotów wymaga regularnej oceny klinicznej, monitorowania wskaźników krzepnięcia u osób przyjmujących antagonistów witaminy K oraz edukacji pacjenta na temat objawów alarmowych. Kluczowe znaczenie ma również modyfikacja czynników ryzyka zakrzepicy, takich jak otyłość, palenie tytoniu czy unieruchomienie. U pacjentów z wysokim ryzykiem nawrotu rozważa się przedłużoną profilaktykę przeciwzakrzepową, balansując korzyści z redukcji ryzyka zakrzepicy z ryzykiem powikłań krwotocznych.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl