gruczolak wątroby
Gruczolak wątroby (adenoma hepatocellulare) to łagodny guz wątroby wywodzący się z hepatocytów. Występuje stosunkowo rzadko, głównie u kobiet w wieku rozrodczym, szczególnie tych stosujących doustne środki antykoncepcyjne przez dłuższy czas. Inne czynniki ryzyka obejmują stosowanie steroidów anabolicznych, choroby metaboliczne (np. glikogenoza typu I) oraz zespół metaboliczny.
Histologicznie gruczolak zbudowany jest z hepatocytów o prawidłowej lub zmienionej strukturze, zorganizowanych w płaty lub sznury, z brakiem lub minimalną obecnością przestrzeni wrotnych. Klinicznie często przebiega bezobjawowo i jest wykrywany przypadkowo podczas badań obrazowych. Większe guzy mogą powodować ból brzucha, dyskomfort lub uczucie pełności w prawym podżebrzu.
Najgroźniejszym powikłaniem gruczolaka wątroby jest krwawienie wewnątrzbrzuszne, występujące u około 20-40% pacjentów, szczególnie gdy guz przekracza 5 cm. Istnieje również ryzyko transformacji złośliwej (1-8%), zwłaszcza u mężczyzn i w guzach z mutacją β-kateniny. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych (USG, TK, MRI) oraz biopsji wątroby w wybranych przypadkach.
Leczenie zależy od wielkości guza, objawów klinicznych i czynników ryzyka. Małe, bezobjawowe gruczolaki mogą być obserwowane z zaleceniem odstawienia doustnych środków antykoncepcyjnych. Guzy większe niż 5 cm, objawowe lub z cechami wzrostu w badaniach kontrolnych kwalifikują się do resekcji chirurgicznej. W przypadku krwawienia może być konieczna embolizacja tętnicza lub pilna interwencja chirurgiczna.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramadol Vitabalans 50 mg
Przedkliniczne badania toksyczności tramadolu chlorowodorku, obejmujące okres od 6 do 26 tygodni u szczurów i psów oraz 12-miesięczne badanie u psów, nie wykazały istotnych zmian hematologicznych, biochemicznych ani histologicznych przy dawkach terapeutycznych. Objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak pobudzenie psychoruchowe, nasilone ślinienie, drgawki oraz ograniczenie przyrostu masy ciała, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających terapeutyczne. Psy tolerowały dawki doustne i doodbytnicze do 20 mg/kg masy ciała, a koty dawki doustne do 10 mg/kg bez działań niepożądanych. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawki ≥50 mg/kg/dobę powodowały toksyczność u samic, zwiększoną śmiertelność noworodków oraz zahamowanie rozwoju potomstwa, objawiające się zaburzeniami kostnienia i opóźnieniami rozwojowymi, natomiast płodność samic i samców nie ulegała zmianie. U królików toksyczność samic występowała od dawki 125 mg/kg, z zaburzeniami rozwoju kostnego u młodych.
badanie in vitro, badanie in vivo, drgawki, działanie niepożądane, działanie toksyczne, gruczolak wątroby, guz płuc, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, płodność, pobudzenie psychoruchowe, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, toksyczność, tramadolu chlorowodorek, wpływ na rozród, zaburzenie kostnienia - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Divigel 0,1%
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) z użyciem produktu Divigel 0,1% powinna być wdrażana wyłącznie u pacjentek z objawami pomenopauzalnymi wpływającymi negatywnie na jakość życia, po dokładnej ocenie bilansu korzyści i ryzyka, z coroczną rewizją terapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania i stany wymagające ścisłego nadzoru, takie jak mięśniaki macicy, endometrioza, czynniki ryzyka zakrzepowo-zatorowe, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, migrena, toczeń rumieniowaty układowy czy rozrost błony śluzowej macicy. U kobiet z zachowaną macicą konieczne jest stosowanie progestagenów w celu minimalizacji ryzyka rozrostu endometrium i raka trzonu macicy, które może wzrosnąć 2-12-krotnie w zależności od czasu i dawki terapii estrogenowej. W trakcie leczenia należy monitorować objawy niepożądane, w tym nieregularne krwawienia, które mogą wymagać biopsji endometrium.
aminotransferaza alaninowa, astma, biopsja endometrium, ból głowy typu migrenowego, chloasma, choroba wieńcowa, cukrzyca, endometrioza, funkcja poznawcza, ginekomastia, glikol propylenowy, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca kortykosteroidy, globulina wiążąca tyroksynę, gruczolak wątroby, guzek piersi, hipertriglicerydemia, histerektomia, hormonalna terapia zastępcza, kamica pęcherzyka żółciowego, mammografia, miednica mniejsza, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nieregularne krwawienie, nowotwór estrogenozależny, nowotwór jajnika, objawy pomenopauzalne, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, otoskleroza, padaczka, przedwczesna menopauza, przedwczesne dojrzewanie płciowe, rak endometrium, rak piersi, rak trzonu macicy, rozrost błony śluzowej macicy, rozrost błony śluzowej trzonu macicy, toczeń rumieniowaty układowy, udar niedokrwienny mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Elin 250 mcg + 35 mcg
Lek Elin, zawierający 250 µg norgestymatu oraz 35 µg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym powikłań zakrzepowo-zatorowych (zawał mięśnia sercowego, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, incydenty mózgowo-naczyniowe, zakrzepica żył siatkówki), nowotworów (rak piersi, gruczolaki i nowotwory wątroby), zaburzeń układu sercowo-naczyniowego (nadciśnienie tętnicze) oraz reakcji nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka). W przypadku wystąpienia tych objawów konieczne jest natychmiastowe zaprzestanie stosowania leku i konsultacja lekarska, a także zastosowanie alternatywnych metod antykoncepcji niehormonalnej. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi w badaniach klinicznych były ból głowy (27,9%), zaburzenia miesiączkowania (40,4%), nudności (29,1%), krwawienia z dróg rodnych (26,3%) oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (24,6%), z tendencją do zmniejszania się częstości tych objawów w kolejnych cyklach terapii, z wyjątkiem zaburzeń miesiączkowania i wymiotów (11,8% w 12. cyklu).
drgawki, dyslipidemia, dysplazja szyjki macicy, gruczolak wątroby, hirsutyzm, hormonalna antykoncepcja, incydent mózgowo-naczyniowy, krwawienie z dróg rodnych, migrena, nadciśnienie tętnicze, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, powikłania zakrzepowo-zatorowe, rak piersi, retencja płynów, rumień guzkowy, torbiel jajnika, torbiel piersi, udar mózgu, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakrzepica, zakrzepica żył głębokich, zakrzepica żył siatkówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego - Leksykon substancji czynnych
Norgestrel – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Norgestrel, stosowany w preparacie Cyclo-Progynova (2 mg + 0,5 mg), wymaga szczególnej ostrożności w terapii hormonalnej zastępczej (HTZ). Nie jest wskazany jako środek antykoncepcyjny, a w przypadku podejrzenia ciąży terapia powinna być natychmiast przerwana. HTZ z norgestrelem zaleca się wyłącznie u pacjentek z istotnymi objawami pomenopauzalnymi, po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka, zwłaszcza u kobiet z czynnikami ryzyka powikłań zakrzepowo-zatorowych. Konieczne jest coroczne monitorowanie stanu zdrowia, w tym badania piersi i narządów miednicy, oraz wykluczenie gruczolaka przysadki wydzielającego prolaktynę przed rozpoczęciem terapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentki z mięśniakami macicy, endometriozą, hiperplazją endometrium, a także z nadciśnieniem tętniczym, migreną, cukrzycą, chorobami wątroby i kamicą żółciową.
astma, ból głowy typu migrenowego, choroba wątroby, cukrzyca ze zmianami naczyniowymi, Cyclo-Progynova, endometrioza, gruczolak wątroby, hiperplazja endometrium, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, mięśniak gładki, migrena, nadciśnienie tętnicze, niehormonalna metoda antykoncepcji, norgestrel, nowotwór estrogenozależny, otoskleroza, padaczka, pląsawica mniejsza, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przedwczesna menopauza, rak piersi, środek antykoncepcyjny, toczeń rumieniowaty układowy, włókniak macicy, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Stediril 30
Stediril 30, zawierający 150 mikrogramów lewonorgestrelu i 30 mikrogramów etynyloestradiolu, wymaga starannej kwalifikacji i monitorowania pacjentek ze względu na ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych, szczególnie w pierwszym roku stosowania. Częstość występowania choroby zakrzepowo-zatorowej u kobiet stosujących COC o niskiej dawce estrogenów (<50 mikrogramów etynyloestradiolu) wynosi 20-40 przypadków na 100 000 kobietolat, co jest wyższe niż u kobiet niestosujących (5-10/100 000 kobietolat), ale niższe niż ryzyko związane z ciążą (60/100 000 kobietolat). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentek z otyłością (BMI >30 kg/m²), nadciśnieniem tętniczym, migreną z aurą, paleniem tytoniu, hiperlipidemią, zaawansowanym wiekiem (>35 lat) oraz w okresach zwiększonego ryzyka zakrzepicy, takich jak przed i po zabiegach chirurgicznych, długotrwała immobilizacja czy połóg. Stediril 30 jest przeciwwskazany u kobiet z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym oraz u pacjentek z dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy ze względu na zawartość laktozy i sacharozy.
cholestaza ciężarnych, choroba zakrzepowo-zatorowa, gruczolak wątroby, hiperlipidemia, hipertrójglicerydemia, incydent mózgowo-naczyniowy, krwotok wewnątrzbrzuszny, laktoza jednowodna, lipoproteina o dużej gęstości, lipoproteina o małej gęstości, migrena z aurą, nadciśnienie tętnicze, niedobór sacharazy-izomaltazy, nietolerancja fruktozy, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, owulacja, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rak wątrobowokomórkowy, tarcza zastoinowa, test Papanicolaou, udar niedokrwienny, wirus brodawczaka ludzkiego, wymioty, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakrzepica siatkówki, zakrzepica tętnicza, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, złożony doustny środek antykoncepcyjny, zmiana naczyniowa siatkówki, zmniejszona tolerancja glukozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Liberelle
Przed zastosowaniem preparatu Liberelle, zawierającego 0,25 mg norgestimatu i 0,035 mg etynyloestradiolu, konieczna jest szczegółowa ocena stanu zdrowia pacjentki oraz indywidualnych czynników ryzyka, zwłaszcza dotyczących zakrzepicy żylnej i tętniczej. Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE) jest największe w pierwszym roku stosowania i może wzrosnąć przy ponownym rozpoczęciu terapii po przerwie ≥4 tygodni. Epidemiologicznie, u kobiet niestosujących złożonych środków antykoncepcyjnych ryzyko VTE wynosi około 2/10 000 rocznie, natomiast u stosujących preparaty z lewonorgestrelem lub norgestimatem (jak Liberelle) wzrasta do około 6/10 000 rocznie. Należy zwrócić uwagę na objawy zakrzepicy, takie jak obrzęk, ból kończyn, duszność, ból w klatce piersiowej czy nagłe zaburzenia widzenia, które wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej. Stosowanie Liberelle jest przeciwwskazane u pacjentek z wieloma czynnikami ryzyka VTE, w tym nowotworami, toczniem rumieniowatym, zespołem hemolityczno-mocznicowym, chorobami zapalnymi jelit, niedokrwistością sierpowatokrwinkową oraz u kobiet powyżej 35 roku życia palących tytoń lub z nadciśnieniem tętniczym.
brak laktazy, cholestaza, choroba Crohna, cukrzyca, gruczolak wątroby, hipertriglicerydemia, incydent naczyniowo-mózgowy, insulinooporność, kamica żółciowa, krwawienie śródcykliczne, krwotok do jamy brzusznej, nadciśnienie tętnicze, napad naczyniowo-mózgowy, nastrój depresyjny, nietolerancja galaktozy, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wirus brodawczaka ludzkiego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe tętnic, zakrzepica żył, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – PHINGROUM 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny, substancji czynnej leku PHINGROUM, wykazały toksyczność wątrobową i nerkową u gryzoni przy narażeniu przekraczającym 58-krotnie dawkę kliniczną, przy czym brak efektów toksycznych obserwowano do 19-krotnego narażenia, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów stwierdzono nieprawidłowości w rozwoju siekaczy przy narażeniu >67-krotnym, jednakże brak wpływu na zęby przy 58-krotnym narażeniu. U psów przy narażeniu około 23-krotnym obserwowano przemijające objawy neurotoksyczne oraz zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6-krotnym narażeniu nie stwierdzono takich zmian. Sytagliptyna nie wykazywała genotoksyczności ani działania rakotwórczego u myszy, choć u szczurów przy narażeniu >58-krotnym zaobserwowano wzrost częstości gruczolaków i raków wątroby, prawdopodobnie wtórny do hepatotoksyczności. Brak wpływu na płodność u szczurów oraz niewielkie zmiany rozwojowe przy narażeniu >29-krotnym, a także toksyczność matczyna u królików przy podobnym poziomie narażenia, nie wskazują na istotne ryzyko dla ludzi ze względu na szeroki margines bezpieczeństwa.
ataksja, działanie hepatotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gruczolak wątroby, guz wątroby, margines bezpieczeństwa, narażenie ustrojowe, neurotoksyczność, nieprawidłowość siekaczy, przenikanie do mleka, ślinotok, substancja czynna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność sytagliptyny, toksyczność wątrobowa, uszkodzenie nerwów, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Divina
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) z wykorzystaniem leku Divina powinna być inicjowana wyłącznie u pacjentek z objawami pomenopauzalnymi znacząco obniżającymi jakość życia, z coroczną oceną stosunku korzyści do ryzyka. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentki z przedwczesną menopauzą, u których stosunek korzyści do ryzyka może być korzystniejszy. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu, badania fizykalnego (w tym ocena miednicy i piersi) oraz wykluczenie przeciwwskazań. W trakcie leczenia zaleca się regularne badania kontrolne, w tym mammografię zgodnie z aktualnymi standardami, oraz edukację pacjentek w zakresie monitorowania zmian w piersiach.
astma, badanie fizykalne, biopsja endometrium, ból głowy typu migrenowego, cukrzyca, endometrioza, estradiol walerianian, gruczolak wątroby, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, krwawienie śródcykliczne, mammografia, medroksyprogesteron octan, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nowotwór estrogenozależny, obrzęk naczynioruchowy, otoskleroza, padaczka, plamienie z dróg rodnych, przedwczesna menopauza, rak endometrium, rozrost błony śluzowej macicy, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, żółtaczka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Atixarso 60 mg
Tikagrelor, substancja czynna leku Atixarso, jest doustnym, bezpośrednim, selektywnym i odwracalnym antagonistą receptora P2Y12, hamującym ADP-zależną aktywację i agregację płytek krwi. Mechanizm działania obejmuje również zwiększenie lokalnego stężenia adenozyny poprzez hamowanie transportera ENT-1, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych i dodatkowego hamowania funkcji płytek. W badaniach klinicznych, w tym PLATO i PEGASUS TIMI-54, tikagrelor w dawce 90 mg dwa razy na dobę w połączeniu z kwasem acetylosalicylowym (ASA) w dawce 75-150 mg wykazał przewagę nad klopidogrelem (75 mg/dobę) w zapobieganiu poważnym incydentom sercowo-naczyniowym (zgon, zawał mięśnia sercowego, udar) u pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym (OZW). Efekt zahamowania agregacji płytek (IPA) osiąga 41% po 30 minutach i maksymalnie 89% po 2-4 godzinach, utrzymując się przez 2-8 godzin. Przejście z klopidogrelu na tikagrelor zwiększa IPA o 26,4%, a odwrotnie zmniejsza o 24,5%, co umożliwia bezpieczną zmianę terapii bez utraty efektu przeciwpłytkowego.
ADP-zależna aktywacja, agregacja płytek krwi, bezwzględna redukcja ryzyka, cyklopentylotriazolopirymidyna, dusznica bolesna, dysfagia, gruczolak wątroby, gruczolakorak, inhibitor GpIIb/IIIa, inhibitor pompy protonowej, kwas acetylosalicylowy, miażdżyca, niestabilna dusznica bolesna, ostry zespół wieńcowy, płytka krwi, pomostowanie aortalno-wieńcowe, powikłanie zakrzepowe, przemijający napad niedokrwienny, przepływ wieńcowy, przezskórna interwencja wieńcowa, receptor P2Y12, stabilna choroba wieńcowa, toksyczność, transporter nukleozydów, udar mózgu, względna redukcja ryzyka, zahamowanie agregacji płytek, zawał mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST, zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin + Metformin hydrochloride Grindeks 50 mg + 850 mg
Produkt leczniczy Sitagliptin + Metformin hydrochloride Grindeks nie był poddany kompleksowym badaniom przedklinicznym jako preparat złożony, jednak dane dotyczące poszczególnych substancji czynnych oraz ograniczone badania terapii skojarzonej wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach na psach, przy ekspozycji na sytagliptynę około 6-krotnie wyższej niż u ludzi oraz na metforminę 2,5-krotnie wyższej, nie zaobserwowano nasilenia toksyczności. Sytagliptyna wykazała toksyczność wątrobową i nerkową u gryzoni przy ekspozycji 58-krotnie przekraczającej poziom u ludzi, jednak przy 19-krotnej ekspozycji nie stwierdzono efektów toksycznych, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów odnotowano nieprawidłowości w rozwoju siekaczy przy 67-krotnej ekspozycji, a neurotoksyczne objawy u psów pojawiły się przy 23-krotnej ekspozycji, jednak przy 6-krotnej ekspozycji nie obserwowano takich efektów. Metformina wykazuje potwierdzony korzystny profil bezpieczeństwa bez istotnych zagrożeń w badaniach przedklinicznych.
ataksja, działanie depresyjne na OUN, działanie kancerogenne, ekspozycja kliniczna, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, gruczolak wątroby, hepatotoksyczność, metformina, poziom bez obserwowanego efektu, rakotwórczość, sytagliptyna, toksyczne uszkodzenie układu nerwowego, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, zniekształcenie żeber płodu, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib STADA 200 mg
Przedkliniczne badania toksyczności pazopanibu wykazały wielonarządowe działania niepożądane związane z mechanizmem hamowania VEGFR i zakłócaniem sygnalizacji VEGF, obejmujące m.in. zahamowanie wzrostu i zwiększoną łamliwość kości, zaburzenia przebudowy zębów, zmiany strukturalne w łożyskach pazurów, upośledzenie funkcji narządów rozrodczych, zaburzenia hematologiczne, a także zmiany czynnościowe i strukturalne nerek oraz trzustki. Większość tych efektów występowała przy stężeniach osoczowych niższych niż osiągane klinicznie u ludzi. U samic myszy zaobserwowano proliferacyjne zmiany w wątrobie (ogniska eozynofilii i gruczolaki) przy ekspozycji 2,5-krotnie wyższej niż kliniczna (AUC). Szczególną wrażliwość wykazano u młodych zwierząt, gdzie dawki odpowiadające 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji powodowały zahamowanie wzrostu kończyn, zwiększoną łamliwość kości oraz zaburzenia przebudowy zębów, co wskazuje na podwyższone ryzyko działań niepożądanych u dzieci i młodzieży.
aberracja chromosomalna, chlorowodorek pazopanibu, ciałko żółte, działanie mutagenne, embriotoksyczność i teratogenność, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, morfologia krwi, ognisko eozynofilii, proliferacyjne zmiany wątroby, receptor czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, ruchomość plemników, stężenie plemników, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, torbiel jajnika, wada rozwojowa układu krążenia, wytwarzanie plemników, zanik jajnika - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gefitinib Genoptim 250 mg
Badania przedkliniczne gefitynibu wykazały istotne zmiany patologiczne w tkankach zwierzęcych przy dawkach porównywalnych do klinicznych, w tym zanik i ścieńczenie nabłonka rogówki, martwicę brodawek nerkowych oraz martwicę hepatocytów z naciekami eozynofilowymi. In vitro wykazano potencjalne hamowanie repolaryzacji mięśnia sercowego (wydłużenie QT), choć klinicznie nie potwierdzono związku przyczynowego. W zakresie rozrodczości, dawka 20 mg/kg/dobę u szczurów obniżała płodność samic, a u królików dawki ≥20 mg/kg powodowały zmniejszenie masy ciała płodów, bez obserwacji wad rozwojowych. Gefitynib przenikał do mleka w stężeniach 11-19-krotnie wyższych niż we krwi, a stosowanie w ciąży zmniejszało przeżywalność potomstwa. Nie wykazano działania genotoksycznego, co jest istotne dla bezpieczeństwa genetycznego leku.
badanie kancerogenności, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo kardiologiczne, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, EGFR, ekspozycja kliniczna, gefitynib, gruczolak wątroby, martwica brodawek nerkowych, martwica komórek wątroby, model zwierzęcy, naciek eozynofilowy makrofagów, naczyniakomięsak krwionośny, organogeneza, receptor naskórkowego czynnika wzrostu, repolaryzacja mięśnia sercowego, ścieńczenie rogówki, wydłużenie odstępu QT, zanik nabłonka rogówki, zatoka wątrobowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ticagrelor Reddy 60 mg
Przedkliniczne badania tikagreloru oraz jego głównego metabolitu wykazały brak niedopuszczalnego ryzyka działań niepożądanych u ludzi, potwierdzając bezpieczeństwo farmakoterapii. Zaobserwowano podrażnienie przewodu pokarmowego u kilku gatunków zwierząt przy narażeniu odpowiadającym warunkom klinicznym, co koreluje z obserwacjami klinicznymi. U samic szczurów poddanych wysokim dawkom tikagreloru stwierdzono zwiększoną częstość gruczolakoraków macicy oraz gruczolaków wątroby, jednak mechanizmy tych zmian (zaburzenia hormonalne i specyficzne dla gryzoni zwiększenie aktywności enzymatycznej wątroby) sugerują niskie prawdopodobieństwo istotnego znaczenia klinicznego dla ludzi. W badaniach toksyczności rozwojowej u szczurów i królików odnotowano niewielkie nieprawidłowości rozwojowe z marginesami bezpieczeństwa odpowiednio 5,1 i 4,5, a także zmniejszoną masę urodzeniową i opóźnienie wzrostu potomstwa, co wymaga monitorowania w praktyce klinicznej.
aktywność enzymatyczna wątroby, badanie farmakokinetyczne, badanie farmakologiczne, dane przedkliniczne, dojrzewanie wątroby, genotoksyczność, gruczolak wątroby, gruczolakorak macicy, guz macicy, margines bezpieczeństwa, nieprawidłowość rozwojowa, podrażnienie przewodu pokarmowego, potencjał rakotwórczy, przeżywalność noworodków, substancja czynna, tikagrelor, tikagrelor znakowany radioaktywnie, toksyczność reprodukcyjna, toksyczny wpływ na rozród, układ szkieletowy, zaburzenie równowagi hormonalnej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Suprovia 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny, substancji czynnej leku Suprovia, wykazały szeroki margines bezpieczeństwa względem toksyczności narządowej, neurotoksyczności oraz wpływu na reprodukcję. Hepatotoksyczność i nefrotoksyczność u gryzoni pojawiały się przy narażeniu >58-krotnym w stosunku do ekspozycji terapeutycznej u ludzi, natomiast przy 19-krotnym narażeniu nie odnotowano szkodliwych efektów. Neurotoksyczne objawy u psów (m.in. ataksja, drżenie, ślinienie się) oraz zwyrodnienie mięśni szkieletowych występowały przy około 23-krotnym narażeniu, bez efektów przy 6-krotnym. W badaniach genotoksyczności i kancerogenności nie stwierdzono działania mutagennego ani rakotwórczego u myszy, a zwiększona częstość guzów wątroby u szczurów przy ekspozycji >58-krotnej była prawdopodobnie wtórna do przewlekłej hepatotoksyczności i nie ma istotnego znaczenia klinicznego dla ludzi. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej nie zaobserwowano wpływu na płodność, a zmiany rozwojowe (zniekształcenia żeber u płodów szczurów) pojawiały się przy narażeniu >29-krotnym, co również nie wskazuje na ryzyko kliniczne.
ataksja, badanie przedkliniczne, dysfunkcja oddechowa, dyskomfort, działanie hepatotoksyczne, działanie kancerogenne, ekspozycja kliniczna, gruczolak wątroby, hepatotoksyczność, margines bezpieczeństwa, miotoksyczność, narażenie ustrojowe, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, sytagliptyna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, toksykologia reprodukcyjna, zniekształcenie żeber płodu, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Orebriton 60 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tikagreloru, obejmujące farmakologię, toksykologię oraz badania reprodukcyjne, nie wykazały niedopuszczalnego ryzyka działań niepożądanych u ludzi. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano podrażnienie przewodu pokarmowego, korespondujące z działaniami niepożądanymi u pacjentów. U samic szczurów poddanych wysokim dawkom tikagreloru stwierdzono zwiększoną częstość występowania gruczolakoraków macicy oraz gruczolakoraków wątroby, jednak mechanizmy tych zmian są specyficzne dla gatunku i nie mają prawdopodobnie znaczenia klinicznego dla ludzi. Margines bezpieczeństwa dla nieprawidłowości rozwojowych u szczurów wynosił 5,1, a u królików 4,5, przy czym obserwowano niewielkie opóźnienia rozwojowe i zmiany w układzie szkieletowym płodów przy podawaniu dużych dawek tikagreloru ciężarnym samicom.
badanie farmakokinetyczne, badanie farmakologiczne, badanie kancerogenności, genotoksyczność, gruczolak wątroby, gruczolakorak macicy, nieprawidłowość rozwojowa, nieregularny cykl, opóźnienie dojrzewania wątroby, podrażnienie przewodu pokarmowego, przenikanie do mleka, rozwój układu szkieletowego, toksyczność po podaniu pojedynczej dawki, toksyczność rozwojowa, wpływ na reprodukcję, zaburzenie równowagi hormonalnej, zmniejszona przeżywalność noworodków, zwiększenie aktywności enzymatycznej - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramal Retard 200 200 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku tramadolu wykazały, że podawanie leku doustnie i parenteralnie szczurów i psów w dawkach do 20 mg/kg mc. (szczury) oraz do 10 mg/kg mc. doustnie i 20 mg/kg mc. doodbytniczo (psy) przez okres od 6 do 26 tygodni, a także przez 12 miesięcy u psów, nie powodowało istotnych zmian hematologicznych, biochemicznych ani histologicznych. Objawy neurologiczne, takie jak niepokój, ślinienie, drgawki i zmniejszony przyrost masy ciała, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zakres terapeutyczny. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawki powyżej 50 mg/kg mc. wywoływały toksyczność u samic oraz zwiększały śmiertelność noworodków, manifestując się opóźnieniami rozwojowymi, w tym zaburzeniami kostnienia, opóźnionym otwieraniem oczu i ujścia pochwy, przy jednoczesnym braku wpływu na płodność samców i samic. U królików dawki powyżej 125 mg/kg mc. indukowały toksyczność u ciężarnych oraz anomalie kostnienia potomstwa.
anomalia kostnienia, badanie biochemiczne, badanie hematologiczne, badanie histologiczne, chlorowodorek tramadolu, częstość występowania nowotworów, dawka doodbytnicza, dawka doustna, drgawka, działanie mutagenne, działanie toksyczne, gruczolak wątroby, guz płuc, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, śmiertelność noworodków, test in vitro, test in vivo, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ nerwowy, wpływ na reprodukcję, zaburzenie kostnienia szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Gefitinib Krka 250 mg
Badania przedkliniczne gefitynibu wykazały specyficzne działania niepożądane u zwierząt, które nie były obserwowane w badaniach klinicznych u ludzi. Wśród nich odnotowano zmiany oczne (zanik i ścieńczenie nabłonka rogówki), zmiany nerkowe (martwica brodawek nerkowych) oraz wątrobowe (martwica hepatocytów i nacieki eozynofilowe makrofagów w zatokach wątrobowych). In vitro wykazano potencjalne hamowanie repolaryzacji mięśnia sercowego, co mogłoby prowadzić do wydłużenia odstępu QT, jednak klinicznie nie potwierdzono takiego efektu. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawka 20 mg/kg mc./dobę powodowała zmniejszenie płodności samic, a u królików dawki ≥ 20 mg/kg mc./dobę skutkowały zmniejszoną masą ciała płodów. Nie stwierdzono wad rozwojowych, jednak u szczurów dawka 20 mg/kg mc./dobę w okresie ciąży i porodu obniżała przeżywalność nowo narodzonych. Gefitynib przenika do mleka szczurów w stężeniach 11-19-krotnie wyższych niż we krwi.
działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, ekspozycja kliniczna, gefitynib, gruczolak wątroby, martwica brodawek nerkowych, martwica komórek wątroby, naciek eozynofilowy makrofagów, naczyniakomięsak krwionośny, organogeneza, potencjał rakotwórczy, receptor naskórkowego czynnika wzrostu, repolaryzacja mięśnia sercowego, ścieńczenie rogówki, teratogenność, wydłużenie odstępu QT, zanik nabłonka rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dutilox 30 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa duloksetyny, substancji czynnej leku Dutilox, nie wykazały potencjału genotoksycznego w standardowych testach. W długoterminowych badaniach rakotwórczości na szczurach nie stwierdzono ogólnego działania rakotwórczego, choć zaobserwowano wielojądrzaste komórki w wątrobie bez innych zmian histopatologicznych. U samic myszy poddanych dawce 144 mg/kg/dobę odnotowano zwiększoną częstość gruczolaków i raków wątroby, co przypisano indukcji enzymów mikrosomalnych. Znaczenie tych wyników dla ludzi pozostaje niejasne. Badania reprodukcyjne wykazały, że dawka 45 mg/kg/dobę u samic szczurów powodowała zmniejszenie spożycia pokarmu, redukcję masy ciała, zaburzenia cyklu rujowego, obniżenie wskaźnika żywych urodzeń i przeżycia potomstwa oraz opóźnienie wzrostu potomstwa. Embriotoksyczność u królików objawiała się wadami układu sercowo-naczyniowego i kostnego przy ekspozycji mniejszej niż maksymalna kliniczna (AUC).
badanie przedkliniczne, cykl rujowy, dawka niepowodująca działań niepożądanych, duloksetyna, Dutilox, dysfagia, efekt neurobehawioralny, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, enzymy mikrosomalne wątrobowe, gruczolak wątroby, narażenie układowe, NOAEL, potencjał mutagenny, rakotwórczość, rozwój zarodkowo-płodowy, test genotoksyczności, toksyczność poporodowa, układ kostny, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, wakuolizacja wątrobowokomórkowa, wielojądrzaste komórki, wpływ na płodność, wskaźnik żywych urodzeń, zmiana histopatologiczna - Leksykon substancji czynnych
Oksazepam – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące oksazepamu wskazują na ograniczone informacje dotyczące długoterminowego bezpieczeństwa, zwłaszcza w kontekście mutagenności i potencjału rakotwórczego. W badaniach 24-miesięcznych na szczurach stosowano dawkę 30-krotnie wyższą niż maksymalna dawka terapeutyczna u ludzi, co skutkowało rozwojem łagodnych guzów tarczycy oraz gruczolaków jąder i prostaty. W badaniach na myszach, trwających 9 miesięcy, dawki oksazepamu wynosiły od 35 do 100 razy więcej niż standardowa dobowa dawka u ludzi, co doprowadziło do powstania gruczolaków wątroby, z których część została sklasyfikowana jako nowotwory złośliwe. W przypadku preparatów Oksazepam TZF i Oxazepam Espefa brak jest danych dotyczących długoterminowych badań na zwierzętach oceniających mutagenność i rakotwórczość, co podkreśla lukę w dokumentacji przedklinicznej tych leków. Podsumowując, obserwowane zmiany patologiczne w badaniach przedklinicznych oksazepamu występowały przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, co ogranicza bezpośrednią translatację tych wyników na praktykę kliniczną. Wśród zmian odnotowano łagodne guzy tarczycy, gruczolaki jąder i prostaty u szczurów oraz gruczolaki wątroby u myszy, z częściowym występowaniem nowotworów złośliwych. Pełna ocena bezpieczeństwa oksazepamu powinna uwzględniać zarówno te dane przedkliniczne, jak i wieloletnie doświadczenie kliniczne, zwracając uwagę na brak kompleksowych badań długoterminowych dla niektórych preparatów zawierających tę substancję czynną.
badanie mikroskopowe, charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, doświadczenie kliniczne, gruczolak prostaty, gruczolak wątroby, guz tarczycy, nowotwór złośliwy, oksazepam, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, preparat Oksazepam TZF, właściwość mutagenna, zmiana nowotworowa, zmiana patologiczna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Fem 7
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) z użyciem systemu transdermalnego Fem 7 powinna być wdrażana wyłącznie u pacjentek z istotnymi objawami pomenopauzalnymi obniżającymi jakość życia, po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka, przeprowadzanej co najmniej raz w roku. Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania i schorzenia współistniejące, takie jak mięśniaki macicy, endometrioza, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, nadciśnienie tętnicze, choroby wątroby, migrena, toczeń rumieniowaty układowy czy cukrzyca. U kobiet z zachowaną macicą stosowanie samych estrogenów zwiększa ryzyko rozrostu i raka endometrium (2-12-krotnie), dlatego konieczne jest stosowanie progestagenów co najmniej 12 dni w cyklu lub terapii złożonej. Ryzyko raka piersi wzrasta po około 3 latach terapii skojarzonej estrogenowo-progestagenowej, a w przypadku monoterapii estrogenowej jest mniejsze, choć może utrzymywać się do 10 lat po zakończeniu HTZ. Terapia zwiększa również gęstość mammograficzną, co utrudnia diagnostykę obrazową.
astma, badanie fizykalne, biopsja endometrium, choroba wątroby, choroba wieńcowa, cukrzyca, diagnostyka obrazowa, endometrioza, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca kortyzol, globulina wiążąca tyroksynę, gruczolak wątroby, HCV, hiperplazja endometrium, hipertrójglicerydemia, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, mammografia, mięśniak gładkokomórkowy, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedobór antytrombiny, niewydolność nerek, nowotwór estrogenozależny, obrzęk naczynioruchowy, otoskleroza, padaczka, plamienie z dróg rodnych, przedwczesna menopauza, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak trzonu macicy, rozrost endometrium, system transdermalny, toczeń rumieniowaty układowy, udar niedokrwienny mózgu, wirusowe zapalenie wątroby typu C, włókniak macicy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Combodiab 50 mg + 850 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego Combodiab, zawierającego 50 mg sytagliptyny oraz 850 mg metforminy chlorowodorku, opierają się na badaniach zarówno kombinacji substancji czynnych, jak i ich indywidualnym działaniu. W 16-tygodniowych badaniach na psach nie zaobserwowano dodatkowej toksyczności przy terapii łączonej, z poziomem NOEL dla sytagliptyny około 6-krotnie, a dla metforminy około 2,5-krotnie wyższym niż ekspozycja kliniczna u ludzi. Toksyczność sytagliptyny na wątrobę i nerki u gryzoni występowała przy narażeniu przekraczającym 58-krotnie ekspozycję kliniczną, natomiast przy 19-krotnym narażeniu nie stwierdzono toksycznych efektów. Objawy toksyczne u psów, takie jak ataksja, drżenie i zmiany w mięśniach szkieletowych, pojawiały się przy około 23-krotnym narażeniu, co wskazuje na ograniczone ryzyko przy dawkach terapeutycznych. Nie wykazano działania genotoksycznego ani rakotwórczego sytagliptyny u myszy, a obserwowane nowotwory wątroby u szczurów przy bardzo wysokim narażeniu były prawdopodobnie wtórne do hepatotoksyczności i nie mają istotnego znaczenia klinicznego ze względu na szeroki margines bezpieczeństwa (NOEL 19-krotne narażenie kliniczne).
ataksja, chlorowodorek metforminy, Combodiab, drżenie, dyspnea, działanie hepatotoksyczne, genotoksyczność sytagliptyny, gruczolak wątroby, hipersaliwacja, margines bezpieczeństwa, nieprawidłowości siekaczy, profil bezpieczeństwa leku, przenikanie do mleka, terapia skojarzona sytagliptyny z metforminą, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność sytagliptyny, właściwości rakotwórcze, wymioty pieniste, zniekształcenie żeber płodu, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vines 60 mcg + 15 mcg
Złożone doustne środki antykoncepcyjne, takie jak Vines zawierający 60 µg gestodenu i 15 µg etynyloestradiolu, wiążą się ze znaczącym ryzykiem wystąpienia poważnych działań niepożądanych, w tym zakrzepowo-zatorowych zdarzeń naczyniowych. Do najcięższych powikłań należą zakrzepica żylna i tętnicza, zawał mięśnia sercowego, udar mózgu oraz zatorowość płucna. W badaniach klinicznych III fazy najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były ból głowy, migrena, krwawienia oraz plamienia, a u 15% pacjentek odnotowano amenorrheę. Ponadto, preparat może powodować zaburzenia metaboliczne, immunologiczne, neurologiczne oraz zmiany w funkcjonowaniu wątroby i dróg żółciowych, co wymaga szczegółowej oceny stanu pacjentki przed i w trakcie terapii.
amenorrhea, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, cholestaza, etynyloestradiol, gestoden, gruczolak wątroby, hipertrójglicerydemia, hirsutyzm, kamica żółciowa, kandydoza pochwy, łysienie, migrena, nietolerancja glukozy, obrzęk naczynioruchowy, ostuda, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak wątrobowokomórkowy, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, upławy, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica naczyń siatkówki, zakrzepica żylna, zapalenie pochwy, zapalenie trzustki, zastój żółci, zatorowość płucna, zawał serca, zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tramadol Krka 50 mg/ml
Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa tramadolu chlorowodorku obejmowały ocenę toksyczności po podaniu wielokrotnym, wpływu na rozród, mutagenności oraz potencjału rakotwórczego. W badaniach toksyczności na szczurach i psach, trwających od 6 do 26 tygodni (oraz do 12 miesięcy w przypadku doustnego podania u psów), nie stwierdzono istotnych zmian hematologicznych, klinicznych, biochemicznych ani histologicznych przy dawkach terapeutycznych. Objawy ze strony OUN, takie jak pobudzenie psychoruchowe, ślinotok, drgawki oraz ograniczenie przyrostu masy ciała, pojawiały się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających zakres terapeutyczny. Szczury tolerowały dawki doustne do 20 mg/kg m.c., psy zaś do 10 mg/kg m.c. doustnie oraz 20 mg/kg m.c. doodbytniczo bez działań niepożądanych. Wpływ na rozród wykazał toksyczność u szczurów przy dawkach ≥ 50 mg/kg m.c./dobę oraz u królików od 125 mg/kg m.c., obejmującą zwiększoną śmiertelność noworodków, zaburzenia kostnienia i opóźniony rozwój młodych, jednak bez wpływu na płodność samic i samców szczurów.
chlorowodorek tramadolu, dawka doodbytnicza, drgawki, działanie mutagenne, gruczolak wątroby, guz płuc, nowotwór, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, płodność samic, pobudzenie psychoruchowe, podanie doustne, podanie pozajelitowe, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, ślinotok, substancja niemutagenna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na rozród, zaburzenie kostnienia, zaburzenie rozwoju kości - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ladybon
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) w leczeniu objawów pomenopauzalnych powinna być stosowana wyłącznie, gdy objawy znacząco obniżają jakość życia pacjentki, z coroczną oceną bilansu korzyści i ryzyka. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko udaru mózgu, raka piersi i raka endometrium, zwłaszcza u kobiet z zachowaną macicą. Przed rozpoczęciem HTZ konieczne jest przeprowadzenie pełnego wywiadu lekarskiego, badania ginekologicznego i piersi oraz monitorowanie podczas terapii, w tym mammografii zgodnie z wytycznymi. Leczenie tibolonem wymaga ścisłego nadzoru u pacjentek z mięśniakami, endometriozą, czynnikami ryzyka zakrzepowo-zatorowymi, nadciśnieniem, chorobami wątroby, cukrzycą, migreną, toczniem rumieniowatym, hiperplazją endometrium i innymi wymienionymi schorzeniami. Przerwanie terapii jest wskazane przy żółtaczce, pogorszeniu funkcji wątroby, istotnym wzroście ciśnienia tętniczego, migrenowych bólach głowy lub ciąży.
astma, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba wieńcowa, ciśnienie tętnicze, cukrzyca, endometrioza, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca hormony tarczycy, gruczolak wątroby, hiperplazja endometrium, hipertrójglicerydemia, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, krwawienie międzymiesiączkowe, mięśniak gładkokomórkowy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadkrzepliwość krwi, niedobór antytrombiny, niedokrwienny udar mózgu, otoskleroza, padaczka, rak błony śluzowej macicy, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, retencja płynów, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, żółtaczka, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib Accord 200 mg
Pazopanib, będący inhibitorem receptora VEGFR, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność wielonarządową, obejmującą zmiany w kościach, zębach, narządach rozrodczych, hematologicznych, nerkach i trzustce, obserwowane u gryzoni przy stężeniach osoczowych niższych niż kliniczne. U młodych szczurów podawanie leku w dawkach ≥ 10 mg/kg/dobę (około 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji ocenianej na podstawie AUC) powodowało zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i zmiany w zębach, co wskazuje na podwyższone ryzyko działań niepożądanych u dzieci i młodzieży. Dodatkowo, u samic myszy zaobserwowano proliferacyjne zmiany w wątrobie przy dawkach skutkujących 2,5-krotnie większą ekspozycją niż u ludzi. W badaniach toksyczności rozwojowej u szczurów i królików wykazano embriotoksyczność i teratogenność nawet przy ekspozycji ponad 300 razy mniejszej niż u ludzi (AUC), manifestującą się zmniejszeniem płodności, stratami przed- i poimplantacyjnymi, obumarciem zarodków oraz wadami układu krążenia.
aberracja chromosomalna, ciałko żółte, działanie mutagenne, działanie teratogenne, eozynofilia, farmakokinetyka leku, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, mechanizm działania farmakologiczny, pazopanib, pole pod krzywą AUC, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, proliferacja wątroby, przebudowa zębów, receptor VEGFR, ruchomość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, wady układu krążenia, zanik jajnika - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Entecavir Polpharma 0,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne entekawiru wykazały różnorodne efekty zależne od gatunku i dawki. U psów zaobserwowano przemijające zapalenia okołonaczyniowe w OUN przy narażeniu 10-19-krotnie wyższym niż u ludzi, natomiast u małp nie stwierdzono zaburzeń OUN nawet przy narażeniu >100-krotnym. Degeneracja nasieniowodów występowała u gryzoni i psów przy narażeniu ≥26-krotnym, ale nie u małp. Badania rozrodczości na szczurach nie wykazały obniżenia płodności przy wysokim narażeniu. W badaniach na ciężarnych szczurach i królikach przy narażeniu do 21-krotnego nie obserwowano embriotoksyczności, natomiast wyższe dawki powodowały toksyczność u ciężarnych, resorpcje, wady kostne i zmiany rozwojowe. W badaniach około- i pourodzeniowych u szczurów nie stwierdzono działań niepożądanych u potomstwa, choć przy bardzo wysokim narażeniu (AUC ≥ 92-krotne) zaobserwowano umiarkowane osłabienie reakcji na bodziec akustyczny.
badanie mikrojądrowe, badanie okołoporodowe, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, degeneracja nasieniowodu, embriotoksyczność, genotoksyczność, glejak mózgu, gruczolak wątroby, guz naczyniowy, komórka ssaka, kręg lędźwiowy, limfocyt ludzki, mutacja genetyczna, naprawa DNA, narażenie płodu, nowotwór płuc, ośrodkowy układ nerwowy, proliferacja pneumocytów, rak wątroby, resorpcja, test mutagenności, test transformacji, toksyczność rozwojowa, toksyczność zarodkowa, zaburzenie kostnienia, zapalenie okołonaczyniowe, zmiana chromosomalna - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Climara-50
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) systemem transdermalnym Climara-50 powinna być wdrażana wyłącznie u pacjentek z istotnymi objawami pomenopauzalnymi, które znacząco obniżają jakość życia. Konieczna jest coroczna ocena stosunku korzyści do ryzyka, z uwzględnieniem indywidualnych czynników ryzyka, takich jak wiek pacjentki, obecność mięśniaków macicy, endometriozy, czynników ryzyka zakrzepowo-zatorowych, nadciśnienia tętniczego, chorób wątroby, cukrzycy, migreny, czy historii nowotworów estrogenozależnych. Przed rozpoczęciem terapii należy przeprowadzić szczegółowy wywiad medyczny i badanie fizykalne, w tym ocenę piersi i miednicy, a także dostosować częstotliwość badań kontrolnych i diagnostycznych, takich jak mammografia, zgodnie z aktualnymi wytycznymi i indywidualnymi potrzebami pacjentki.
astma, ból głowy, choroba wątroby, cukrzyca, endometrioza, gruczolak wątroby, hiperplazja endometrium, hormonalna terapia zastępcza, kamica żółciowa, mammografia, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nowotwór estrogenozależny, otoskleroza, padaczka, przedwczesna menopauza, system transdermalny, toczeń rumieniowaty układowy, włókniak, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, zakrzepica żylna, żółtaczka - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Elin 250 mcg + 35 mcg
Elin, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny zawierający 250 mikrogramów norgestymatu i 35 mikrogramów etynyloestradiolu, jest przeciwwskazany u pacjentek z nadwrażliwością na składniki leku oraz u osób z nietolerancją laktozy (89,203 mg/tabletka). Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazania związane z ryzykiem zakrzepowo-zatorowym: czynna lub przebyta żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (ŻChZZ), w tym zakrzepica żył głębokich i zatorowość płucna, a także dziedziczne lub nabyte predyspozycje takie jak oporność na APC, niedobory antytrombiny III, białka C i S. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentek po dużych zabiegach chirurgicznych z długotrwałym unieruchomieniem oraz u tych z wysokim ryzykiem ŻChZZ wynikającym z wielu czynników ryzyka.
antykoagulant toczniowy, ciężkie nadciśnienie, cukrzyca z objawami naczyniowymi, czynnik V Leiden, dławica piersiowa, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, glekaprewir, gruczolak wątroby, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, hormonalny środek antykoncepcyjny, marskość wątroby, migrena z ogniskowymi objawami neurologicznymi, nadwrażliwość na substancje czynne, niedobór antytrombiny III, niedobór białka C, niedobór białka S, nietolerancja laktozy, norgestymat, nowotwór estrogenozależny, nowotwór wątroby, ombitaswir, oporność na APC, przeciwciała antyfosfolipidowe, przeciwciała antykardiolipinowe, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rak endometrium, rak piersi, sofosbuwir, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, udar mózgu, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib STADA 400 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pazopanibu wykazały wielonarządową toksyczność, szczególnie u młodych osobników, z działaniami niepożądanymi dotyczącymi kości, zębów, nerek, płuc, wątroby i serca. Efekty te pojawiały się przy ekspozycjach już od 0,1 do 0,2 wartości AUC klinicznej u dorosłych ludzi. U samic myszy stwierdzono proliferacyjne zmiany w wątrobie przy dawkach powodujących 2,5-krotnie wyższą ekspozycję niż u ludzi. Pazopanib wykazuje działanie embriotoksyczne i teratogenne u szczurów i królików przy dawkach ponad 300 razy niższych niż kliniczna ekspozycja, powodując m.in. zmniejszenie płodności, wady rozwojowe układu krążenia oraz obumieranie zarodków. U samców szczurów obserwowano zmniejszenie masy jąder i najądrzy oraz obniżenie parametrów nasienia przy dawkach odpowiadających 0,3 klinicznej ekspozycji (AUC).
aberracja chromosomalna, ciałko żółte, działanie teratogenne, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, obumarcie zarodka, ognisko eozynofilii, potencjał rakotwórczy, proliferacja wątroby, przebudowa zębów, receptor VEGFR, resorpcja zarodka, strata przedimplantacyjna, szlak sygnalizacyjny VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, wada układu krążenia, wytwarzanie plemników, zanik jajnika - Leksykon substancji czynnych
Norgestymat – Przeciwwskazania stosowania
Norgestymat w preparacie Elin (250 µg norgestymatu + 35 µg etynyloestradiolu) jest przeciwwskazany u pacjentek z nadwrażliwością na składniki leku, w tym na laktozę (89,203 mg/tabletkę), oraz u osób z aktywną lub przebytą żylno-zakrzepową chorobą (ŻChZZ), w tym z dziedzicznymi lub nabytymi predyspozycjami takimi jak oporność na APC, niedobory antytrombiny III, białka C i S, a także po dużych zabiegach chirurgicznych z unieruchomieniem. Przeciwwskazania dotyczą również tętniczej choroby zakrzepowo-zatorowej (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, TIA) oraz stanów predysponujących, takich jak hiperhomocysteinemia, obecność przeciwciał antyfosfolipidowych czy migrena z aurą neurologiczną. Szczególną ostrożność wymaga obecność wielu czynników ryzyka tętniczych incydentów, w tym cukrzycy z powikłaniami naczyniowymi, ciężkiego nadciśnienia i dyslipoproteinemii.
ciężka dyslipoproteinemia, ciężkie nadciśnienie, cukrzyca z objawami naczyniowymi, czynnik V Leiden, dławica piersiowa, etynyloestradiol, glekaprewir z pibrentaswirem, gruczolak wątroby, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, marskość wątroby, migrena z ogniskowymi objawami, nadwrażliwość na substancje czynne, niedobór antytrombiny III, niedobór białka C, niedobór białka S, nietolerancja laktozy, nowotwór estrogenozależny, nowotwór wątroby, ombitaswir z parytaprewirem, oporność na APC, przeciwciała antyfosfolipidowe, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rak endometrium, rak piersi, sofosbuwir z welpataswirem, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, udar mózgu, zakrzepica żył głębokich, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fluconazole Kabi 2 mg/ml
Badania przedkliniczne flukonazolu wykazały brak potencjału rakotwórczego w długoterminowych testach na myszach i szczurach przy dawkach doustnych 2,5, 5 i 10 mg/kg mc/dobę, co stanowi 2-7-krotność dawek terapeutycznych stosowanych u ludzi. Wyjątkiem było zwiększone występowanie gruczolaków wątroby u samców szczurów przy dawkach 5 i 10 mg/kg mc/dobę. Kompleksowa ocena mutagenności, obejmująca testy in vitro i in vivo (m.in. testy na Salmonella typhimurium, komórkach L5178Y oraz badania cytogenetyczne na limfocytach ludzkich i komórkach szpiku myszy), nie wykazała działania mutagennego flukonazolu, nawet przy stężeniu 1000 µg/ml.
działanie teratogenne, ekspozycja leku, estrogen, falistość żeber, flukonazol, gruczolak wątroby, kostnienie twarzoczaszki, limfocyt, mutacja chromosomalna, płodność, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, przedłużony poród, rozszczep podniebienia, Salmonella typhimurium, test cytogenetyczny, toksyczność reprodukcyjna, układ kielichowo-miedniczkowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rigevidon 0,03 mg + 0,15 mg
Rigevidon, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 0,15 mg lewonorgestrelu, jest złożonym doustnym środkiem antykoncepcyjnym, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, w tym incydentów zakrzepowo-zatorowych żył i tętnic (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, zakrzepica żylna, zatorowość płucna), a także nowotworów, takich jak rak szyjki macicy, rak piersi oraz rzadkie nowotwory wątroby (rak wątrobowokomórkowy, łagodne guzy wątroby). Szczególnie narażone są pacjentki z dodatkowymi czynnikami ryzyka, takimi jak otyłość, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe czy palenie tytoniu. Ponadto, lek może wywoływać poważne reakcje immunologiczne, w tym reakcje anafilaktyczne oraz zaostrzenie chorób autoimmunologicznych, np. rozsianego tocznia rumieniowatego i obrzęku naczynioruchowego.
brak miesiączkowania, cholestaza, choroba Leśniowskiego-Crohna, doustny środek antykoncepcyjny, ektopia szyjki macicy, etynyloestradiol, gruczolak wątroby, hipertriglicerydemia, hirsutyzm, incydent zakrzepowo-zatorowy, kamica żółciowa, kandydoza pochwy, lewonorgestrel, melasma, nadciśnienie tętnicze, niedokrwienne zapalenie jelita grubego, nietolerancja glukozy, obrzęk naczynioruchowy, ogniskowy rozrost guzkowy, pląsawica, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak wątrobowokomórkowy, reakcja anafilaktyczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toczeń rumieniowaty, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia lipidowe, zakrzepica tętnicza i żylna, zakrzepica żył siatkówki, zakrzepica żylna, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SITAGLIPTIN BIOTON 100 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sytagliptyny wykazały toksyczne działanie na wątrobę i nerki u gryzoni przy narażeniu przekraczającym 58-krotnie ekspozycję kliniczną u ludzi, przy czym brak efektów toksycznych przy 19-krotnym narażeniu wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów zaobserwowano nieprawidłowości w rozwoju siekaczy przy 67-krotnym narażeniu, jednak bez wpływu na zęby przy 58-krotnym narażeniu. U psów przy około 23-krotnym narażeniu wystąpiły przemijające objawy neurotoksyczne (m.in. ataksja, drżenie, pieniste wymioty) oraz niewielkie zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6-krotnym narażeniu nie stwierdzono toksyczności. Badania genotoksyczności były negatywne, a rakotwórczość nie wykazała istotnego ryzyka u myszy; u szczurów zwiększona częstość gruczolaków i raków wątroby pojawiła się dopiero przy narażeniu >58-krotnym, co wiązano z przewlekłą hepatotoksycznością i uznano za nieistotne klinicznie dla ludzi.
ataksja, badanie płodności, działanie hepatotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gruczolak wątroby, hepatotoksyczność, neurotoksyczność, nieprawidłowości siekaczy, nowotwór wątroby, potencjał genotoksyczny, przenikanie do mleka, rozwój pourodzeniowy, sytagliptyna, test genotoksyczności, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, wskaźnik mleko/osocze, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Oxazepam GSK 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Oxazepam GSK wykazały rozwój zmian nowotworowych u zwierząt laboratoryjnych przy dawkach wielokrotnie przekraczających maksymalne dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. W 24-miesięcznych badaniach na szczurach, przy dawce 30-krotnie wyższej niż u ludzi, zaobserwowano łagodne guzy tarczycy, gruczolaki jąder oraz prostaty. Natomiast w 9-miesięcznych badaniach na myszach, przy dawkach od 35 do 100 razy wyższych niż standardowe dawki terapeutyczne, stwierdzono gruczolaki wątroby zależne od dawki, z częściowym występowaniem cech nowotworów złośliwych w badaniu mikroskopowym.
badanie kliniczne, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, charakterystyka produktu leczniczego, dawka terapeutyczna, efekt rakotwórczy, gruczoł krokowy, gruczoł tarczowy, gruczolak jądra, gruczolak prostaty, gruczolak wątroby, guz tarczycy, nowotwór złośliwy, oksazepam, substancja czynna, zmiana nowotworowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dutilox 60 mg
Duloksetyna nie wykazuje potencjału genotoksycznego ani działania rakotwórczego u szczurów, choć obserwowano obecność wielojądrzastych komórek w wątrobie, o niejasnym znaczeniu klinicznym. U samic myszy podawanie dużej dawki 144 mg/kg/dobę wiązało się ze zwiększoną częstością gruczolaków i raków wątroby, prawdopodobnie z powodu indukcji enzymów mikrosomalnych. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawka 45 mg/kg/dobę powodowała zmniejszenie spożycia pokarmu, masy ciała, zaburzenia cyklu rujowego, obniżenie wskaźnika żywych urodzeń oraz przeżycia potomstwa, co koreluje z maksymalną ekspozycją kliniczną (AUC). U królików stwierdzono wady rozwojowe układu sercowo-naczyniowego i kostnego przy ekspozycji poniżej maksymalnej klinicznej, jednak wyniki te były niejednoznaczne w zależności od formy chemicznej leku.
cykl rujowy, dawka niepowodująca działań niepożądanych, duloksetyna, działania neurobehawioralne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, genotoksyczność, gruczolak wątroby, indukcja enzymów wątrobowych, NOAEL, toksyczność leku, wady układu sercowo-naczyniowego, wakuolizacja wątrobowokomórkowa, wątrobowe enzymy mikrosomalne, wielojądrzaste komórki wątroby, wskaźnik żywych urodzeń, zaburzenia zachowania potomstwa, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Atixarso 60 mg
Tikagrelor jest doustnym, odwracalnym antagonistą receptora P2Y12, należącym do grupy cyklopentylotriazolopirymidyn, który hamuje przekazywanie sygnału stymulowanego przez ADP, nie blokując samego wiązania ADP z receptorem. Jego unikalny mechanizm działania obejmuje także zwiększenie lokalnego stężenia adenozyny poprzez hamowanie transportera ENT-1, co prowadzi do rozszerzenia naczyń wieńcowych i nasilenia efektów adenozyny, takich jak duszność. Farmakokinetycznie tikagrelor wykazuje szybki początek działania – zahamowanie agregacji płytek (IPA) wynosi około 41% po 30 minutach od podania dawki nasycającej 180 mg, a maksymalny efekt (średnie IPA 89%) osiągany jest po 2-4 godzinach i utrzymuje się przez 2-8 godzin. U 90% pacjentów zahamowanie czynności płytek przekracza 70% już po 2 godzinach. Ze względu na odwracalny charakter wiązania, ryzyko krwawienia jest większe niż przy klopidogrelu, zwłaszcza jeśli tikagrelor nie zostanie odstawiony co najmniej 96 godzin przed planowanym zabiegiem CABG.
adenozyna, adenozynodifosforan, agregacja płytek, antagonista receptora P2Y12, cukrzyca, cykl menstruacyjny, cyklopentylotriazolopirymidyna, duszność, gruczolak, gruczolak wątroby, heparyna, inhibitor GpIIb/IIIa, inhibitor pompy protonowej, kwas acetylosalicylowy, masa ciała, miażdżyca, niestabilna dusznica bolesna, ostry zespół wieńcowy, płytki krwi, pomostowanie aortalno-wieńcowe, przepływ wieńcowy, przezskórna interwencja wieńcowa, receptor P2Y12, skuteczność kliniczna, transporter nukleozydów, udar mózgu, wazodylatacja, zawał mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST, zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dulxetenon 30 mg
Duloksetyna, substancja czynna leku Dulxetenon, nie wykazuje działania genotoksycznego ani rakotwórczego w standardowych testach na szczurach, choć w badaniach długoterminowych zaobserwowano obecność wielojądrzastych komórek w wątrobie oraz zwiększoną częstość gruczolaków i raków wątroby u myszy przy dawce 144 mg/kg/dobę, co przypisano indukcji enzymów mikrosomalnych. Znaczenie tych zmian dla bezpieczeństwa klinicznego u ludzi pozostaje niejasne. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów dawka 45 mg/kg/dobę powodowała istotne zaburzenia, takie jak zmniejszenie spożycia pokarmu, redukcję masy ciała, zaburzenia cyklu rujowego, obniżenie wskaźnika żywych urodzeń oraz opóźnienie wzrostu potomstwa, przy ekspozycji odpowiadającej maksymalnej klinicznej (AUC). U królików stwierdzono zwiększoną częstość wad rozwojowych układu sercowo-naczyniowego i kostnego przy ekspozycji niższej niż maksymalna kliniczna, choć wyniki te nie były powtarzalne przy innych formach soli duloksetyny.
AUC, badania przedkliniczne, cykl rujowy, duloksetyna, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, enzymy mikrosomalne, enzymy wątrobowe, genotoksyczność, gruczolak wątroby, NOAEL, rakotwórczość, układ kostny, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, wakuolizacja wątrobowokomórkowa, wielojądrzaste komórki, zaburzenia neurobehawioralne, zmiany histopatologiczne - Leksykon substancji czynnych
Pazopanib – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Niekliniczne badania bezpieczeństwa pazopanibu przeprowadzone na myszach, szczurach, królikach i małpach wykazały wielonarządowe działania toksyczne związane z mechanizmem hamowania VEGFR i zakłócaniem szlaków sygnalizacji VEGF. Zmiany dotyczyły kości, zębów, łożysk pazurów, narządów rozrodczych, tkanek hematologicznych, nerek oraz trzustki, pojawiając się przy stężeniach osoczowych niższych niż kliniczne. U młodych szczurów dawki ≥ 10 mg/kg mc./dobę (około 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji ocenianej na podstawie AUC) powodowały zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i przebudowę zębów, co wskazuje na podwyższone ryzyko u populacji pediatrycznej. Dodatkowo, u szczurów karmionych mlekiem matki dawki odpowiadające 0,1 klinicznej ekspozycji u dorosłych wywoływały zgony i nieprawidłowy rozwój narządów. Wątroba samic myszy wykazywała proliferacyjne zmiany przy ekspozycji 2,5-krotnie wyższej niż u ludzi (AUC).
aberracja chromosomalna, AUC, ciałko żółte, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, nieprawidłowy rozwój nerek, obumieranie zarodka, pazopanib, potencjał rakotwórczy, receptor czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, ruchliwość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, tkanka hematologiczna, wada rozwojowa układu krążenia, zanik jajnika - Leksykon substancji czynnych
Tikagrelor – Właściwości farmakodynamiczne
Tikagrelor, będący odwracalnym antagonistą receptora P2Y12 z grupy cyklopentylotriazolopirymidyn (CPTP), hamuje ADP-zależną aktywację i agregację płytek krwi, co przekłada się na zmniejszenie ryzyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, takich jak zgon, zawał mięśnia sercowego (MI) czy udar mózgu. Lek charakteryzuje się szybkim początkiem działania – zahamowanie agregacji płytek (IPA) wynosi około 41% po 30 minutach od dawki nasycającej 180 mg, osiągając maksymalnie 89% po 2-4 godzinach. W badaniu PLATO (n=18 624) tikagrelor w dawce 90 mg dwa razy na dobę w skojarzeniu z ASA (75-150 mg) wykazał istotną przewagę nad klopidogrelem 75 mg/dobę w zapobieganiu złożonemu punktowi końcowemu (zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, MI, udar), z bezwzględną redukcją ryzyka (ARR) 1,9% i względną redukcją ryzyka (RRR) 16% w ciągu 12 miesięcy. Korzyści dotyczyły głównie redukcji zgonów sercowo-naczyniowych (ARR 1,1%, RRR 21%, p=0,0013) oraz zawałów mięśnia sercowego (ARR 1,1%, RRR 16%, p=0,0045). Tikagrelor zwiększa także lokalne stężenia adenozyny przez hamowanie ENT-1, co może wpływać na rozszerzenie naczyń i inne efekty zależne od adenozyny, choć kliniczne znaczenie tego mechanizmu pozostaje niejasne.
agregacja płytek krwi, aktywacja ADP-zależna, antagonista receptorowy, bezwzględna redukcja ryzyka, cukrzyca, cyklopentylotriazolopirymidyna, gruczolak wątroby, gruczolakorak, hamowanie agregacji płytek, inhibitor pompy protonowej, kwas acetylosalicylowy, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, niestabilna dusznica bolesna, ostry zespół wieńcowy, pauza komorowa, pomostowanie aortalno-wieńcowe, powikłania zakrzepowe miażdżycy, przełom naczyniowo-okluzyjny, przewlekła niewydolność nerek, przezskórna interwencja wieńcowa, receptor P2Y12, udar mózgu, wielonaczyniowa choroba wieńcowa, względna redukcja ryzyka, zastoinowa niewydolność serca, zawał NSTEMI, zawał serca, zawał STEMI, zdarzenie sercowo-naczyniowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin Aflofarm 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny wykazały toksyczne efekty na wątrobę i nerki u gryzoni jedynie przy ekspozycji przekraczającej 58-krotnie poziomy terapeutyczne stosowane u ludzi, natomiast przy 19-krotnym narażeniu nie stwierdzono niekorzystnych zmian. U szczurów obserwowano nieprawidłowości w rozwoju siekaczy przy 67-krotnym narażeniu, jednak bez wpływu na uzębienie przy 58-krotnym. U psów przy około 23-krotnym narażeniu wystąpiły przemijające objawy neurotoksyczne oraz niewielkie zwyrodnienie mięśni szkieletowych, nieobecne przy 6-krotnym narażeniu, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Badania genotoksyczności i karcynogenności nie wykazały mutagenności ani działania rakotwórczego u myszy, a zwiększona częstość nowotworów wątroby u szczurów pojawiła się tylko przy ekspozycji >58-krotnej i była powiązana z hepatotoksycznością, co nie ma istotnego znaczenia klinicznego dla ludzi.
Analizy wpływu na reprodukcję nie wykazały negatywnego oddziaływania na płodność szczurów, a jedynie przy narażeniu >29-krotnym zaobserwowano niewielkie zniekształcenia żeber u płodów oraz toksyczność u królików, co nie przekłada się na ryzyko kliniczne przy dawkach terapeutycznych. Sytagliptyna przenika do mleka karmiących samic szczurów z wskaźnikiem mleko/osocze 4:1, co należy uwzględnić przy stosowaniu u kobiet karmiących piersią. Podsumowując, sytagliptyna charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa z szerokim marginesem terapeutycznym, a wszystkie działania toksyczne występowały przy wielokrotnie wyższych niż kliniczne poziomach ekspozycji, co sugeruje niskie ryzyko działań niepożądanych u pacjentów stosujących lek Sitagliptin Aflofarm.
ataksja, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gruczolak wątroby, hepatotoksyczność, karcynogenność, margines bezpieczeństwa, neurotoksyczność, nowotwór wątroby, potencjał mutagenny, sytagliptyna, toksyczność, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność sytagliptyny, toksyczność wątrobowo-nerkowa, wskaźnik mleko/osocze, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych