szlak sygnalizacji VEGF
Szlak sygnalizacji VEGF (czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego) to kluczowy mechanizm molekularny odpowiedzialny za angiogenezę – proces tworzenia nowych naczyń krwionośnych. VEGF wiąże się z receptorami tyrozynowymi (VEGFR-1, VEGFR-2, VEGFR-3) na powierzchni komórek śródbłonka, inicjując kaskadę przekazywania sygnału wewnątrzkomórkowego.
Po związaniu VEGF z receptorem następuje dimeryzacja receptora i autofosforylacja reszt tyrozynowych, co aktywuje liczne szlaki przekazywania sygnału, w tym szlak PI3K/Akt, szlak MAPK i szlak PLC-γ. Te kaskady sygnałowe prowadzą do zwiększonej proliferacji i migracji komórek śródbłonka, zwiększonej przepuszczalności naczyń oraz przeżycia komórek.
Zaburzenia w szlaku sygnalizacji VEGF odgrywają istotną rolę w patogenezie wielu chorób, w tym nowotworów, retinopatii cukrzycowej, zwyrodnienia plamki żółtej i chorób zapalnych. Nadmierna aktywacja tego szlaku w nowotworach prowadzi do patologicznej angiogenezy, która wspiera wzrost guza i przerzutowanie.
Inhibitory szlaku VEGF, takie jak przeciwciała monoklonalne (np. bewacyzumab), inhibitory kinazy tyrozynowej receptora VEGF (np. sunitynib, sorafenib) oraz rekombinowane białka fuzyjne (np. aflibercept), są stosowane w terapii przeciwnowotworowej oraz w leczeniu chorób siatkówki. Leki te blokują wiązanie VEGF z receptorami lub hamują przekazywanie sygnału wewnątrzkomórkowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib Pharmascience 400 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne pazopanibu przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt wykazały, że lek wpływa na wiele tkanek, w tym kości, zęby, narządy rozrodcze, nerki i trzustkę, głównie poprzez hamowanie VEGFR i zakłócanie szlaków sygnalizacji VEGF. Zmiany te pojawiały się przy stężeniach w osoczu niższych niż te osiągane klinicznie. U młodych osobników zaobserwowano szczególną wrażliwość na działanie leku, z efektami takimi jak zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i nieprawidłowy rozwój narządów przy ekspozycji stanowiącej 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji dorosłych. Działania embriotoksyczne i teratogenne występowały przy dawkach powodujących ekspozycję ponad 300 razy mniejszą niż u ludzi, obejmując zmniejszenie płodności, zwiększone straty przed- i poimplantacyjne oraz wady rozwojowe układu krążenia.
aberracja chromosomalna, ciałka żółte, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ekspozycja leku, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, łamliwość kości, ogniska eozynofilii, patogeneza, pazopanib, proliferacja wątroby, rakotwórczość, receptor VEGFR, resorpcja zarodków, ruchliwość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność rozwojowa, wady układu krążenia, wartość AUC, zahamowanie wzrostu, zanik jajników - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib STADA 200 mg
Przedkliniczne badania toksyczności pazopanibu wykazały wielonarządowe działania niepożądane związane z mechanizmem hamowania VEGFR i zakłócaniem sygnalizacji VEGF, obejmujące m.in. zahamowanie wzrostu i zwiększoną łamliwość kości, zaburzenia przebudowy zębów, zmiany strukturalne w łożyskach pazurów, upośledzenie funkcji narządów rozrodczych, zaburzenia hematologiczne, a także zmiany czynnościowe i strukturalne nerek oraz trzustki. Większość tych efektów występowała przy stężeniach osoczowych niższych niż osiągane klinicznie u ludzi. U samic myszy zaobserwowano proliferacyjne zmiany w wątrobie (ogniska eozynofilii i gruczolaki) przy ekspozycji 2,5-krotnie wyższej niż kliniczna (AUC). Szczególną wrażliwość wykazano u młodych zwierząt, gdzie dawki odpowiadające 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji powodowały zahamowanie wzrostu kończyn, zwiększoną łamliwość kości oraz zaburzenia przebudowy zębów, co wskazuje na podwyższone ryzyko działań niepożądanych u dzieci i młodzieży.
aberracja chromosomalna, chlorowodorek pazopanibu, ciałko żółte, działanie mutagenne, embriotoksyczność i teratogenność, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, morfologia krwi, ognisko eozynofilii, proliferacyjne zmiany wątroby, receptor czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, ruchomość plemników, stężenie plemników, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, torbiel jajnika, wada rozwojowa układu krążenia, wytwarzanie plemników, zanik jajnika - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib Accord 200 mg
Pazopanib, będący inhibitorem receptora VEGFR, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność wielonarządową, obejmującą zmiany w kościach, zębach, narządach rozrodczych, hematologicznych, nerkach i trzustce, obserwowane u gryzoni przy stężeniach osoczowych niższych niż kliniczne. U młodych szczurów podawanie leku w dawkach ≥ 10 mg/kg/dobę (około 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji ocenianej na podstawie AUC) powodowało zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i zmiany w zębach, co wskazuje na podwyższone ryzyko działań niepożądanych u dzieci i młodzieży. Dodatkowo, u samic myszy zaobserwowano proliferacyjne zmiany w wątrobie przy dawkach skutkujących 2,5-krotnie większą ekspozycją niż u ludzi. W badaniach toksyczności rozwojowej u szczurów i królików wykazano embriotoksyczność i teratogenność nawet przy ekspozycji ponad 300 razy mniejszej niż u ludzi (AUC), manifestującą się zmniejszeniem płodności, stratami przed- i poimplantacyjnymi, obumarciem zarodków oraz wadami układu krążenia.
aberracja chromosomalna, ciałko żółte, działanie mutagenne, działanie teratogenne, eozynofilia, farmakokinetyka leku, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, mechanizm działania farmakologiczny, pazopanib, pole pod krzywą AUC, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, proliferacja wątroby, przebudowa zębów, receptor VEGFR, ruchomość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, wady układu krążenia, zanik jajnika - Leksykon substancji czynnych
Pazopanib – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Niekliniczne badania bezpieczeństwa pazopanibu przeprowadzone na myszach, szczurach, królikach i małpach wykazały wielonarządowe działania toksyczne związane z mechanizmem hamowania VEGFR i zakłócaniem szlaków sygnalizacji VEGF. Zmiany dotyczyły kości, zębów, łożysk pazurów, narządów rozrodczych, tkanek hematologicznych, nerek oraz trzustki, pojawiając się przy stężeniach osoczowych niższych niż kliniczne. U młodych szczurów dawki ≥ 10 mg/kg mc./dobę (około 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji ocenianej na podstawie AUC) powodowały zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i przebudowę zębów, co wskazuje na podwyższone ryzyko u populacji pediatrycznej. Dodatkowo, u szczurów karmionych mlekiem matki dawki odpowiadające 0,1 klinicznej ekspozycji u dorosłych wywoływały zgony i nieprawidłowy rozwój narządów. Wątroba samic myszy wykazywała proliferacyjne zmiany przy ekspozycji 2,5-krotnie wyższej niż u ludzi (AUC).
aberracja chromosomalna, AUC, ciałko żółte, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, nieprawidłowy rozwój nerek, obumieranie zarodka, pazopanib, potencjał rakotwórczy, receptor czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, ruchliwość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, tkanka hematologiczna, wada rozwojowa układu krążenia, zanik jajnika