ciałka żółte
Ciałka żółte (corpora lutea) to tymczasowe gruczoły wewnątrzwydzielnicze powstające w jajniku po owulacji z pękniętego pęcherzyka Graafa. Stanowią kluczowy element cyklu miesiączkowego kobiety i pełnią istotną funkcję w fizjologii rozrodu.
Główną rolą ciałka żółtego jest produkcja progesteronu oraz w mniejszym stopniu estrogenów, które przygotowują błonę śluzową macicy na potencjalną implantację zarodka. Jeśli do zapłodnienia nie dojdzie, ciałko żółte ulega regresji po około 14 dniach, co prowadzi do spadku poziomu progesteronu i rozpoczęcia menstruacji. W przypadku zapłodnienia, rozwijające się łożysko zaczyna produkować ludzką gonadotropinę kosmówkową (hCG), która podtrzymuje funkcję ciałka żółtego do momentu przejęcia produkcji progesteronu przez łożysko.
Histologicznie ciałko żółte charakteryzuje się obecnością komórek luteinowych (przekształconych komórek ziarnistych pęcherzyka), obfitym unaczynieniem oraz charakterystycznym żółtawym zabarwieniem pochodzącym od karotenoidów i lipidów. Po zakończeniu funkcji wydzielniczej przekształca się w bliznowate ciałko białawe (corpus albicans). Zaburzenia funkcji ciałka żółtego mogą prowadzić do niewydolności fazy lutealnej, poronień wczesnych lub cykli bezowulacyjnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pazopanib Pharmascience 400 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne pazopanibu przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt wykazały, że lek wpływa na wiele tkanek, w tym kości, zęby, narządy rozrodcze, nerki i trzustkę, głównie poprzez hamowanie VEGFR i zakłócanie szlaków sygnalizacji VEGF. Zmiany te pojawiały się przy stężeniach w osoczu niższych niż te osiągane klinicznie. U młodych osobników zaobserwowano szczególną wrażliwość na działanie leku, z efektami takimi jak zahamowanie wzrostu, łamliwość kości i nieprawidłowy rozwój narządów przy ekspozycji stanowiącej 0,1-0,2 klinicznej ekspozycji dorosłych. Działania embriotoksyczne i teratogenne występowały przy dawkach powodujących ekspozycję ponad 300 razy mniejszą niż u ludzi, obejmując zmniejszenie płodności, zwiększone straty przed- i poimplantacyjne oraz wady rozwojowe układu krążenia.
aberracja chromosomalna, ciałka żółte, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ekspozycja leku, genotoksyczność, gruczolak, gruczolak wątroby, gruczolakorak dwunastnicy, łamliwość kości, ogniska eozynofilii, patogeneza, pazopanib, proliferacja wątroby, rakotwórczość, receptor VEGFR, resorpcja zarodków, ruchliwość plemników, straty przedimplantacyjne, szlak sygnalizacji VEGF, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność rozwojowa, wady układu krążenia, wartość AUC, zahamowanie wzrostu, zanik jajników - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sorafenib Stada 200 mg
Profil bezpieczeństwa sorafenibu oceniono na modelach zwierzęcych (myszy, szczury, psy, króliki), gdzie wykazano zmiany zwyrodnieniowe i regeneracyjne w narządach przy ekspozycjach poniżej przewidywanych klinicznych wartości AUC, co sugeruje możliwość wystąpienia działań niepożądanych u pacjentów. Szczególnie istotne są zmiany w układzie kostnym i uzębieniu młodych psów, takie jak nierówne pogrubienie płytki wzrostowej kości udowej, ubogokomórkowość szpiku kostnego oraz zmiany w składzie zębiny, które nie występowały u dorosłych osobników. Badania genotoksyczności dały wyniki mieszane: pozytywne w teście na aberracje chromosomowe in vitro (komórki CHO) przy pobudzeniu metabolicznym oraz negatywne w teście Amesa i mikrojądrowym in vivo u myszy. Warto podkreślić obecność mutagennego produktu pośredniego (PAPE) w stężeniu 0,34% w substancji czynnej, co może mieć znaczenie dla bezpieczeństwa leku.
aberracje chromosomowe, bioakumulacja, ciałka żółte, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja kliniczna, embriotoksyczność, genotoksyczność, klastogenność, narządy rozrodcze, oligospermia, pęcherzyki jajnikowe, płodność, płytka wzrostowa kości, resorpcja płodu, sorafenib, teratogenność, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność wielokrotnego podania, tozylan sorafenibu, ubogokomórkowość szpiku, układ kostny, wady wrodzone, zębina, zmiany zwyrodnieniowe, zwyrodnienie jąder - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Carvedilol-ratiopharm 25 mg
Dane przedkliniczne dotyczące karwedylolu, substancji czynnej leku Carvedilol-ratiopharm, nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego w standardowych badaniach farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych oraz kancerogennych. Brak dowodów na mutagenność i działanie rakotwórcze potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania karwedylolu. W badaniach dotyczących wpływu na rozród i rozwój potomstwa zaobserwowano jednak potencjalne ryzyko zaburzeń płodności u samic szczurów przy dawkach toksycznych ≥ 200 mg/kg (≥ 100-krotność maksymalnej zalecanej dawki dla człowieka – MRHD), manifestujące się osłabieniem aktywności reprodukcyjnej, zmniejszeniem liczby ciałek żółtych oraz zaburzeniami zagnieżdżenia zarodka.
aktywność reprodukcyjna, badania przedkliniczne, ciałka żółte, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie mutagenne, działanie nowotworowe, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, karwedylol, margines bezpieczeństwa, potencjał mutagenny, toksyczność embrionalna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wady rozwojowe, zaburzenia płodności, zagnieżdżenie zarodka