Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Atixarso 60 mg
Bezpieczeństwo tikagreloru zostało szczegółowo ocenione w badaniach przedklinicznych, które nie wykazały niedopuszczalnego ryzyka działań niepożądanych u ludzi. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano podrażnienie przewodu pokarmowego przy ekspozycji odpowiadającej dawkom klinicznym, co koreluje z obserwacjami klinicznymi. Długoterminowe badania na szczurach wykazały zwiększoną częstość guzów macicy (gruczolakoraki) oraz gruczolaków wątroby u samic przy dużych dawkach, jednak mechanizmy tych zmian są gatunkowo specyficzne i mało prawdopodobne, aby miały znaczenie kliniczne u ludzi. W zakresie toksyczności rozwojowej, u szczurów stwierdzono niewielkie nieprawidłowości rozwojowe płodów przy marginesie bezpieczeństwa 5,1, a u królików opóźnienie dojrzewania wątroby i układu szkieletowego przy marginesie 4,5, co wskazuje na potencjalne ryzyko przy wysokich dawkach tikagreloru.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Atixarso
Bezpieczeństwo stosowania tikagreloru zostało dogłębnie ocenione w szeregu badań przedklinicznych, obejmujących konwencjonalne badania farmakologiczne, badania toksyczności po podaniu pojedynczym i wielokrotnym oraz badania potencjalnej genotoksyczności. Wyniki tych badań nie wskazują na występowanie niedopuszczalnego ryzyka działań niepożądanych u ludzi podczas stosowania klinicznego 1.
Działanie na przewód pokarmowy
W badaniach obejmujących różne gatunki zwierząt zaobserwowano podrażnienie przewodu pokarmowego przy narażeniu odpowiadającym warunkom klinicznym stosowania tikagreloru 2. Te obserwacje korespondują z działaniami niepożądanymi obserwowanymi w praktyce klinicznej.
Potencjał rakotwórczy
W badaniach długoterminowych na gryzoniach zaobserwowano pewne nieprawidłowości dotyczące rozwoju nowotworów. U samic szczurów otrzymujących duże dawki tikagreloru odnotowano zwiększoną częstość występowania:
- Guzów macicy (gruczolakoraków) – prawdopodobny mechanizm związany jest z zaburzeniem równowagi hormonalnej specyficznym dla szczurów 3
- Gruczolaków wątroby – mechanizm powstawania najprawdopodobniej związany jest ze specyficznym dla gryzoni zwiększeniem aktywności enzymatycznej w wątrobie 4
Ze względu na gatunkowo specyficzny charakter tych zmian, uważa się za mało prawdopodobne, aby obserwowane przypadki rakotwórczości miały istotne znaczenie dla ludzi 5.
Wpływ na rozród i rozwój
Badania toksycznego wpływu na rozród i rozwój wykazały kilka istotnych obserwacji:
Teratogenność i wpływ na rozwój płodu
U szczurów, którym podawano dawki toksyczne tikagreloru podczas ciąży, obserwowano niewielkie nieprawidłowości rozwojowe płodów z marginesem bezpieczeństwa wynoszącym 5,1 6. Natomiast u płodów królików zaobserwowano:
- Niewielkie opóźnienie dojrzewania wątroby
- Opóźnienia rozwoju układu szkieletowego
Te efekty występowały przy stosowaniu dużych dawek leku u ciężarnych samic, ale bez objawów toksyczności matczynej, z marginesem bezpieczeństwa wynoszącym 4,5 7.
Toksyczność reprodukcyjna
Badania toksykologiczne na szczurach i królikach wykazały toksyczne działanie tikagreloru na rozmnażanie, co objawiało się:
- Niewielkim zmniejszeniem przyrostu masy ciała ciężarnych samic
- Zmniejszoną przeżywalnością noworodków
- Mniejszą masą urodzeniową młodych
- Opóźnionym wzrostem potomstwa 8
Wpływ na cykle płciowe i płodność
Tikagrelor powodował nieregularne cykle płciowe (przeważnie wydłużone) u samic szczurów, jednak nie zaobserwowano wpływu na ogólną płodność zarówno samców jak i samic szczurów 9. Ta obserwacja sugeruje, że nieprawidłowości w cyklach nie wpływały na zdolność do reprodukcji.
Przenikanie do mleka
Badania farmakokinetyczne z wykorzystaniem tikagreloru znakowanego radioaktywnie wykazały, że zarówno substancja czynna jak i jej metabolity przenikają do mleka szczurów 10. Ta informacja jest istotna z klinicznego punktu widzenia przy rozważaniu stosowania leku u kobiet w okresie laktacji.
| Badanie przedkliniczne | Gatunek zwierząt | Główne obserwacje | Znaczenie kliniczne |
|---|---|---|---|
| Badania rakotwórczości | Szczury (samice) | Zwiększona częstość guzów macicy (gruczolakoraki) i gruczolaków wątroby | Mało prawdopodobne znaczenie dla ludzi (mechanizmy gatunkowo specyficzne) |
| Teratogenność | Szczury | Niewielkie nieprawidłowości rozwojowe przy dawkach toksycznych (margines bezpieczeństwa 5,1) | Wskazuje na potencjalne ryzyko przy wysokich dawkach |
| Teratogenność | Króliki | Opóźnienie dojrzewania wątroby i rozwoju układu szkieletowego (margines bezpieczeństwa 4,5) | Wskazuje na potencjalne ryzyko przy wysokich dawkach |
| Toksyczność reprodukcyjna | Szczury i króliki | Zmniejszony przyrost masy ciała samic, zmniejszona przeżywalność noworodków, mniejsza masa urodzeniowa | Wymaga monitorowania w zastosowaniu klinicznym |
| Wpływ na płodność | Szczury | Nieregularne cykle płciowe u samic, brak wpływu na ogólną płodność | Prawdopodobnie bez istotnego znaczenia klinicznego |
| Przenikanie do mleka | Szczury | Substancja czynna i metabolity przenikają do mleka | Istotne przy rozważaniu stosowania u kobiet karmiących piersią |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania