zróżnicowanie histologiczne
Zróżnicowanie histologiczne (stopień zróżnicowania histologicznego, grading) to ocena stopnia podobieństwa komórek nowotworowych do prawidłowej tkanki, z której się wywodzą. Jest to jeden z najważniejszych parametrów histopatologicznych używanych w diagnostyce onkologicznej.
W praktyce klinicznej najczęściej stosuje się trzystopniową skalę Gleasona (G1, G2, G3) lub czterostopniową (G1-G4), gdzie G1 oznacza nowotwór wysokozróżnicowany (najbardziej przypominający tkankę wyjściową), a G3/G4 – niskozróżnicowany (o wysokiej atypii komórkowej). Stopień zróżnicowania histologicznego ma istotne znaczenie prognostyczne – guzy o niskim zróżnicowaniu (wysokim gradingu) cechują się zwykle większą agresywnością biologiczną.
Ocena zróżnicowania histologicznego jest elementem systemu klasyfikacji TNM (tumor-node-metastasis) i wpływa na ustalenie stopnia zaawansowania klinicznego nowotworu, wybór optymalnej metody leczenia oraz prognozowanie przebiegu choroby. Dla niektórych typów nowotworów, jak rak prostaty (skala Gleasona) czy mięsaki (system FNCLCC), opracowano specyficzne systemy oceny zróżnicowania histologicznego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sunitinib Zentiva 37,5 mg
Sunitinib Zentiva, dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 12,5 mg, 25 mg, 37,5 mg oraz 50 mg, jest wskazany do leczenia dorosłych pacjentów z nieoperacyjnymi lub przerzutowymi nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego (GIST) po niepowodzeniu terapii imatynibem, zarówno z powodu oporności, jak i nietolerancji. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w terapii zaawansowanego lub przerzutowego raka nerkowokomórkowego (MRCC) w pierwszej linii lub po wcześniejszych niepowodzeniach terapeutycznych. Trzecim wskazaniem są wysoko zróżnicowane nowotwory neuroendokrynne trzustki (pNET) u pacjentów z nieoperacyjnym guzem lub przerzutami, z udokumentowaną progresją choroby oraz histologicznym stopniem zróżnicowania G1 lub G2 według WHO.
diagnostyka obrazowa, diagnoza histopatologiczna, działanie niepożądane, GIST, MRCC, nietolerancja imatynibu, nowotwór neuroendokrynny trzustki, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, onkolog kliniczny, oporność na imatynib, parametry laboratoryjne, pNET, progresja choroby, rak nerkowokomórkowy, rak nerkowokomórkowy z przerzutami, sunitynib, terapia przeciwnowotworowa, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak prostaty – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rak prostaty jest jednym z najczęstszych nowotworów u mężczyzn, z dominującą diagnozą po 65. roku życia. Rokowanie zależy od stadium zaawansowania, wyniku Gleasona, poziomu PSA oraz wieku i stanu ogólnego pacjenta. Wskaźniki przeżycia są korzystne: 5-letnie przeżycie netto wynosi 91% (Kanada), w USA 5-letni względny wskaźnik przeżycia dla zlokalizowanego lub regionalnego raka przekracza 99%, a dla przerzutowego 37%. W Anglii ponad 90% pacjentów przeżywa 5 lat, a około 80% – 10 lat. Poziom PSA i jego czas podwojenia są istotnymi markerami prognostycznymi, choć niedoskonałymi. Klasyfikacja ryzyka (niska, średnia, wysoka) oparta na T, Gleasonie i PSA pomaga w doborze terapii, jednak obecne modele mają dokładność 60-70%, co może prowadzić do nadmiernego leczenia. Nowoczesne narzędzia prognostyczne, takie jak PREDICT Prostate, integrują dane kliniczne i demograficzne, oferując 10-15-letnie prognozy przeżycia oraz ocenę korzyści i ryzyka leczenia.
aktywne monitorowanie, antygen specyficzny dla prostaty, chemioterapia, choroba przerzutowa, enzalutamid, inhibitor PARP, mCRPC, octan abirateronu, olaparib, prednizon, PSA, radioterapia, radykalna prostatektomia, rak prostaty, rak prostaty oporny na kastrację, rak prostaty wrażliwy na kastrację, skala Gleasona, stadium zaawansowania nowotworu, system TNM, sztuczna inteligencja, terapia antyandrogenowa, węzły chłonne miednicy, wznowa, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon substancji czynnych
Epirubicyna – Właściwości farmakodynamiczne
Epirubicyna, należąca do grupy antracyklin (kod ATC: L01DB03), jest cytotoksycznym antybiotykiem o szerokim spektrum działania przeciwnowotworowego. Mechanizm jej działania opiera się na interkalacji DNA, hamowaniu syntezy kwasów nukleinowych i białek, a także indukcji uszkodzeń DNA przez topoizomerazę II oraz generowaniu cytotoksycznych wolnych rodników. Epirubicyna wykazuje skuteczność in vitro i in vivo wobec licznych linii nowotworowych, w tym białaczek, mięsaków, czerniaka, raka piersi, płuca, jelita grubego, prostaty i jajnika. W badaniach klinicznych u pacjentek z wczesnym rakiem piersi stosowano chlorowodorek epirubicyny w dawkach 100–120 mg/m² w schematach CEF i FEC, wykazując istotną poprawę przeżycia wolnego od nawrotu (RFS) oraz całkowitego przeżycia (OS) w porównaniu do schematów z niższymi dawkami lub innymi lekami (np. CMF). W badaniu MA-5 odsetek RFS po 5 latach wyniósł 62% dla CEF-120 vs. 53% dla CMF (p=0,013), a OS 77% vs. 70% (p=0,043). W badaniu GFEA-05 RFS po 5 latach dla FEC-100 wyniosło 65% vs. 52% dla FEC-50 (p=0,007), a OS 76% vs. 65% (p=0,007).
antybiotyk cytotoksyczny, białaczka, całkowite przeżycie, chlorowodorek epirubicyny, cyklofosfamid, czerniak, dawka skumulowana, działanie antyproliferacyjne, działanie cytotoksyczne, helikaza DNA, interkalacja DNA, leczenie uzupełniające, mięsak, nowotwór, ostra białaczka mieloblastyczna, przerzuty odległe, przerzuty raka piersi, przeżycie wolne od nawrotu, rak jajnika, rak jelita grubego, rak piersi, rak płuca, rak prostaty, receptory estrogenowe, synteza kwasów nukleinowych, synteza kwasu nukleinowego, topoizomeraza II, wiązanie DNA, wolne rodniki, zastoinowa niewydolność serca, zespół mielodysplastyczny, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak trzonu macicy – Diagnostyka i diagnoza
Rak trzonu macicy, stanowiący około 90% wszystkich raków macicy, najczęściej diagnozowany jest u kobiet po menopauzie, ze szczytem zachorowań około 65. roku życia. Kluczowym objawem alarmowym jest nieprawidłowe krwawienie z dróg rodnych, występujące u około 90% pacjentek, zwłaszcza u kobiet po menopauzie, gdzie każda taka manifestacja wymaga pilnej diagnostyki. Diagnostyka opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym, ultrasonografii przezpochwowej (USG TV) z oceną grubości endometrium (powyżej 4-5 mm u kobiet po menopauzie uznawane za nieprawidłowe), histeroskopii oraz biopsji endometrium (pipelle lub D&C), która stanowi złoty standard potwierdzenia rozpoznania. Dodatkowo stosuje się badania obrazowe takie jak MRI, CT, PET-CT oraz RTG klatki piersiowej w celu oceny zaawansowania choroby. Klasyfikacja stopnia zaawansowania według FIGO (I-IV) oraz grading histologiczny (G1-G3) mają istotne znaczenie prognostyczne i wpływają na wybór terapii.
badanie ginekologiczne, badanie per rectum, biopsja endometrium, grubość endometrium, histerektomia, histeroskopia, klasyfikacja FIGO, krwawienie międzymiesiączkowe, krwawienie pomenopauzalne, marker CA-125, morfologia krwi, naciekanie mięśniówki macicy, naciekanie myometrium, nieprawidłowe krwawienie z dróg rodnych, pozytonowa tomografia emisyjna, rak endometrium, rak trzonu macicy, rezonans magnetyczny, spektroskopia w podczerwieni, system TNM, test PCR, tomografia komputerowa, ultrasonografia przezpochwowa, węzeł chłonny, wydzielina z pochwy, wyłyżeczkowanie macicy, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Everolimus Synthon 2,5 mg
Ewerolimus, dostępny w tabletkach o dawkach 2,5 mg, 5 mg i 10 mg (zawierających odpowiednio 74,3 mg, 148,5 mg i 297,0 mg laktozy), jest stosowany w leczeniu zaawansowanego raka piersi z ekspresją receptorów hormonalnych i brakiem nadekspresji HER2/neu u kobiet po menopauzie, w skojarzeniu z eksemestanem. Wskazania obejmują także nieoperacyjne lub przerzutowe nowotwory neuroendokrynne trzustki o wysokim lub średnim stopniu zróżnicowania oraz wysoko zróżnicowane (G1 lub G2), hormonalnie nieczynne nowotwory neuroendokrynne układu pokarmowego i płuc z progresją choroby. Ponadto, ewerolimus jest lekiem drugiej linii w zaawansowanym raku nerkowokomórkowym po niepowodzeniu terapii anty-VEGF. Decyzja o terapii powinna uwzględniać dokładną ocenę stanu klinicznego i charakterystyki nowotworu.
czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, eksemestan, ekspresja receptorów hormonalnych, guz hormonalnie nieczynny, nadekspresja HER2, niesteroidowy inhibitor aromatazy, nowotwór neuroendokrynny trzustki, progresja choroby, progresja nowotworu, przerzut odległy, rak hormonozależny, rak nerkowokomórkowy, status pomenopauzalny, szlak VEGF, terapia anty-VEGF, terapia drugiej linii, wysoko zróżnicowany nowotwór neuroendokrynny, zaawansowany rak piersi, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak podjęzykowy – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rak podjęzykowy, rozwijający się w obszarze dna jamy ustnej, charakteryzuje się zróżnicowanym rokowaniem zależnym od stadium zaawansowania oraz cech patologicznych guza. Według danych American Cancer Society, 5-letni względny wskaźnik przeżycia wynosi 73% dla raka lokalizowanego, 42% dla regionalnego oraz 23% dla postaci z przerzutami odległymi, ze średnią dla wszystkich stadiów na poziomie 53%. Podobne wartości podaje Canadian Cancer Society, z 5-letnim przeżyciem 75% dla wczesnych stadiów (I-II), 38% dla zaawansowanych lokalnie lub regionalnie (III, IV A, IV B) oraz 20% dla stadium IV C. Kluczowymi czynnikami prognostycznymi są stadium zaawansowania patologicznego, inwazja okołonerwowa i naczyniowa, stopień zróżnicowania histologicznego, grubość guza, status marginesów chirurgicznych oraz zajęcie węzłów chłonnych, w tym rozrost pozatorebkowy. Długoterminowe badania wskazują na 10-letnie przeżycie całkowite (OS) na poziomie 55,3%, przeżycie swoiste dla nowotworu (CSS) 33,2% oraz okres wolny od choroby (DFI) 40,8%.
grubość guza, indeks zgodności, inwazja naczyniowa, inwazja okołonerwowa, klasyfikacja TNM, komórka nowotworowa, margines chirurgiczny, model proporcjonalnego hazardu Coxa, nawrót choroby, nomogram, nowotwór złośliwy, okres wolny od choroby, przerzuty odległe, przeżycie pacjenta, przeżycie swoiste dla nowotworu, rak płaskonabłonkowy jamy ustnej, rak podjęzykowy, rozrost pozatorebkowy, węzły chłonne regionalne, wznowa miejscowa, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy ślinianki przyusznej – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w guzach ślinianki przyusznej jest silnie uzależnione od histologii, stopnia zaawansowania klinicznego oraz zastosowanego leczenia. Całkowity wskaźnik 5-letniego przeżycia wynosi około 62%, natomiast w przypadku choroby nawrotowej spada do 37%. Wskaźniki przeżycia różnią się w zależności od stadium zaawansowania: dla stadium I wynoszą 97%, a dla stadium IV jedynie 15%. Dane z programu SEER wskazują na 5-letnie przeżycie na poziomie 95% dla raka zlokalizowanego, 69% dla raka regionalnego oraz 44% dla raka z przerzutami odległymi. Specyficzne podtypy, takie jak rak śluzowo-naskórkowy (P-MEC) wykazują 5-letnie przeżycie całkowite na poziomie 84,1%, natomiast rak w gruczolaku wielopostaciowym (CXPA) charakteryzuje się 5-letnim przeżyciem całkowitym około 50,3%. Mięsaki ślinianki przyusznej mają 5-letnie przeżycie całkowite na poziomie 52%, a rak gruczołowo-torbielowaty cechuje się najgorszym rokowaniem ze względu na naciekanie okołonerwowe i tendencję do nawrotów.
całkowita parotidektomia, choroba nawrotowa, dodatni margines chirurgiczny, guz ślinianki przyusznej, naciekanie okołonerwowe, przerzut do regionalnych węzłów chłonnych, przerzut odległy, przeżycie całkowite, przeżycie specyficzne dla nowotworu, przeżycie wolne od choroby, rak gruczołowo-torbielowaty, stopień patologiczny, system TNM, terapia adjuwantowa, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak ampulli vatera – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rak ampulli Vatera stanowi około 6% nowotworów okolicy okołobrodawkowej i cechuje się lepszym rokowaniem niż rak trzustki, głównie dzięki wczesnemu pojawieniu się objawów, takich jak żółtaczka zaporowa. Wskaźniki przeżycia całkowitego po leczeniu operacyjnym wynoszą 79% po roku, 40% po 5 latach, 24-25% po 10 latach oraz 10% po 15 latach, z medianą przeżycia około 37 miesięcy. Kluczowymi czynnikami prognostycznymi są status węzłów chłonnych (pozytywny status, liczba zajętych węzłów ≥2, THLN <14, LNR ≥0,15), podtyp histopatologiczny (gorsze rokowanie dla podtypu trzustkowo-żółciowego z 5-letnim przeżyciem 27,5% vs 61% dla jelitowego), poziom markera CA 19-9 (optymalny punkt odcięcia 46 U/ml), inwazja naczyń limfatycznych, marginesy resekcji (R0 vs R1/R2), wielkość guza ≥2,0 cm, inwazja okołonerwowa oraz stan ogólny pacjenta. Wczesne stadia choroby (IA, IB, IIA) charakteryzują się wyższą medianą przeżycia (78,9 miesiąca) w porównaniu do zaawansowanych (IIB, III) (30,3 miesiąca, p=0,066).
chemioradioterapia, inwazja naczyń limfatycznych, inwazja okołonerwowa, marginesy resekcji, marker CA 19-9, nowotwór okołobrodawkowy, podtyp histopatologiczny, podtyp jelitowy, podtyp mieszany, podtyp trzustkowo-żółciowy, procedura Whipple’a, przerzut do węzłów chłonnych, przeżycie całkowite, przeżycie wolne od choroby, przeżycie wolne od progresji, rak ampulli Vatera, rak brodawki Vatera, rak trzustki, reakcja desmoplastyczna, sekwencja gruczolak-gruczolakorak, stopień patologiczny, terapia uzupełniająca, wskaźnik zajęcia węzłów chłonnych, zabieg chirurgiczny, zajęcie węzłów chłonnych, żółtaczka zaporowa, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak nerki – Diagnostyka i diagnoza
Rak nerkowokomórkowy (RCC) stanowi około 90% nowotworów nerki i jest jednym z 10 najczęstszych nowotworów w USA. Diagnostyka opiera się głównie na badaniach obrazowych, zwłaszcza trójfazowej tomografii komputerowej (CT) z kontrastem, gdzie wzrost gęstości o ≥15 HU w litej części guza wskazuje na żywotność nowotworu. Badania laboratoryjne, takie jak urynaliza (obecność krwi w moczu u ~40% pacjentów z naciekiem układu zbiorczego), morfologia krwi (anemia jako częsty objaw) oraz biochemia (podwyższona kreatynina) dostarczają informacji o funkcji nerek i stanie ogólnym pacjenta. Rezonans magnetyczny (MRI) jest pomocny w ocenie zajęcia naczyń żylnych i przerzutów do OUN, a ultrasonografia różnicuje guzy lite od torbieli. Biopsja igłowa lub chirurgiczna nie jest rutynowo wymagana, jeśli obrazowanie jest diagnostycznie jednoznaczne, jednak może być konieczna w niejasnych przypadkach.
anemia, angiomiolipoma, badanie biochemiczne krwi, badanie fizykalne, badanie genomowe, badanie histopatologiczne, badanie moczu, badanie PET-CT, biopsja chirurgiczna, biopsja igłowa rdzeniowa, ctDNA, cytologia moczu, jednostki Hounsfielda, klasyfikacja Bosniak, krwiomocz, morfologia krwi, onkocytoma, płynna biopsja, rak brodawkowaty, rak jasnokomórkowy, rak nerkowokomórkowy, rak urotelialny, rezonans magnetyczny, rtg klatki piersiowej, scyntygrafia kości, system TNM, tomografia komputerowa, ultrasonografia, wywiad zdrowotny, zespół von Hippel-Lindau, zróżnicowanie histologiczne, żyła główna dolna - Leksykon chorób i schorzeń
Rak piersi – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w raku piersi jest ściśle związane ze stadium zaawansowania choroby, które pozostaje najważniejszym czynnikiem prognostycznym. Wczesne wykrycie, zwłaszcza w stadium 0-I, wiąże się z 5-letnim wskaźnikiem przeżycia względnego bliskim 99%, podczas gdy w stadium IV wynosi on ponad 25%. Kluczowe czynniki wpływające na rokowanie to wielkość guza, zajęcie węzłów chłonnych, stopień zróżnicowania histologicznego, wiek pacjentki, status receptorów hormonalnych (ER, PR) oraz HER2, a także podtyp molekularny nowotworu. Modele prognostyczne, takie jak Nottingham Prognostic Index (NPI) oraz narzędzie PREDICT, wspomagają ocenę ryzyka i decyzje terapeutyczne, choć ich dokładność może się różnić w zależności od populacji i nie uwzględniać wszystkich nowoczesnych biomarkerów. Wskaźniki przeżycia dla całej populacji wynoszą około 95% po 1 roku, 85% po 5 latach i 75% po 10 latach od diagnozy, a śmiertelność na raka piersi spadła o 43% od 1989 do 2020 roku dzięki lepszym metodom diagnostycznym i leczeniu.
badanie przesiewowe, choroba współistniejąca, guz pierwotny, krzywa ROC, leczenie uzupełniające, medycyna spersonalizowana, nawrót odległy, nawrót raka piersi, Nottingham Prognostic Index, przeżycie bez wznowy miejscowej, przeżycie względne, rak piersi, rak przerzutowy, receptor estrogenowy, receptor HER2, receptor progesteronowy, stadium zaawansowania choroby, uczenie maszynowe, węzły chłonne, współczynnik umieralności, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak krtani – Diagnostyka i diagnoza
Diagnostyka raka krtani opiera się na wieloetapowym procesie obejmującym szczegółowy wywiad, badanie fizykalne oraz zaawansowane badania endoskopowe, takie jak laryngoskopia pośrednia i bezpośrednia, laryngostroboskopia oraz panendoskopia. Potwierdzenie rozpoznania następuje poprzez biopsję, najczęściej podczas laryngoskopii bezpośredniej lub biopsję cienkoigłową (FNA) w przypadku powiększonych węzłów chłonnych. Kluczowe jest również zastosowanie badań obrazowych, w tym tomografii komputerowej (CT), rezonansu magnetycznego (MRI), pozytonowej tomografii emisyjnej (PET/PET-CT) oraz RTG klatki piersiowej, które pozwalają na ocenę lokalizacji, rozmiaru guza oraz ewentualnych przerzutów. Stopień zaawansowania nowotworu określa się według systemu TNM (Tumor, Node, Metastasis), uwzględniając lokalizację guza (nadgłośnia, głośnia, podgłośnia), zajęcie węzłów chłonnych oraz obecność przerzutów odległych, co przekłada się na stadia od 0 do IV. Dodatkowo ocenia się stopień zróżnicowania histologicznego (G1-G3), który informuje o agresywności nowotworu.
algorytm głębokiego uczenia, badanie genetyczne, badanie molekularne, biomarker, biopsja, biopsja cienkoigłowa, bronchoskopia, dysfagia, endoskopia fluorescencyjna, ezofagoskopia, górne drogi oddechowe, laryngoskopia bezpośrednia, laryngoskopia pośrednia, nowotwór złośliwy, obrazowanie wąskopasmowe, otolaryngolog, panendoskopia, pozytonowa tomografia emisyjna, przerzuty odległe, rak krtani, rezonans magnetyczny, rtg klatki piersiowej, sekwencjonowanie genomu, struny głosowe, system TNM, sztuczna inteligencja, tomografia komputerowa, wąskopasmowe obrazowanie, węzły chłonne, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak skóry nieczerniakowy – Objawy
Rak skóry nieczerniakowy (NMSC) stanowi około 99% wszystkich nowotworów skóry, z dominującym udziałem raka podstawnokomórkowego (BCC, 70-80%) oraz raka kolczystokomórkowego (SCC, 20-30%). BCC charakteryzuje się powolnym wzrostem, niskim ryzykiem przerzutów (~0,1%) i różnorodnym obrazem klinicznym, obejmującym perłowe guzki, zmiany łuszczące się lub owrzodzenia. SCC jest bardziej agresywny, rośnie szybciej (w tygodniach do miesięcy), wykazuje wyższe ryzyko przerzutów (0,33-3,7%) i może powodować bolesność oraz inwazję regionalnych węzłów chłonnych. Choroba Bowena, jako rak in situ, stanowi wczesną formę SCC z ryzykiem progresji do inwazyjnego raka w 2-5% przypadków. Diagnostyka opiera się na obserwacji zmian skórnych utrzymujących się powyżej 4 tygodni, takich jak nowy guz, zmiana koloru, owrzodzenie czy krwawienie, szczególnie na obszarach eksponowanych na UV (głowa, szyja, ręce).
badanie dermatologiczne, choroba Bowena, czynniki prognostyczne, inwazyjny rak kolczystokomórkowy, naciekanie okołonerwowe, przerzuty do węzłów chłonnych, przerzuty odległe, rak in situ, rak kolczystokomórkowy, rak kolczystokomórkowy in situ, rak podstawnokomórkowy, rak skóry nieczerniakowy, resekcja, samobadanie skóry, system stadiów, wczesne wykrycie nowotworu, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy neuroendokrynne trzustki – Objawy
Guzy neuroendokrynne trzustki (PNETs) stanowią 1-5% nowotworów trzustki i dzielą się na funkcjonalne (10-40%) oraz niefunkcjonalne (60-90%). Guzy funkcjonalne wydzielają hormony powodujące charakterystyczne zespoły kliniczne, takie jak insulinoma (hipoglikemia), gastrinoma (zespół Zollingera-Ellisona), glukagonoma (zespół 4D: dermatitis, diabetes, diarrhea, DVT), VIPoma (zespół WDHA: wodnista biegunka, hipokaliemia, achlorhydria) oraz somatostatinoma (hiperglikemia, kamica żółciowa, biegunka). Niefunkcjonalne guzy często wykrywane są przypadkowo lub w zaawansowanym stadium, manifestując się objawami masy guza lub przerzutów, najczęściej do wątroby, co może powodować ból, żółtaczkę i nieprawidłowości w badaniach funkcji wątroby. Przerzuty mogą również zajmować węzły chłonne, płuca i kości.
achlorhydria, analog somatostatyny, gastrinoma, glukagonoma, gruczolakorak trzustki, guz funkcjonalny, guz neuroendokrynny trzustki, guz niefunkcjonalny, hiperglikemia, hipoglikemia, hipokaliemia, hormon adrenokortykotropowy, insulinoma, PRRT, przerzut do wątroby, przerzut odległy, scyntygrafia receptorów somatostatynowych, somatostatinoma, somatostatyna, terapia radioizotopowa, VIPoma, wazoaktywny peptyd jelitowy, zaawansowanie kliniczne, zespół Cushinga, zespół rakowiaka, zespół WDHA, zespół Zollingera-Ellisona, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak jelita cienkiego – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w raku jelita cienkiego jest wieloczynnikowe i zależy przede wszystkim od stadium zaawansowania nowotworu, typu histologicznego, lokalizacji guza, możliwości całkowitego usunięcia chirurgicznego oraz obecności przerzutów, zwłaszcza do wątroby. 5-letnia przeżywalność netto wynosi około 54% (dane kanadyjskie) i 53% (dane angielskie), przy czym wczesne stadia (I-III) cechują się przeżywalnością odpowiednio 79%, 58% i 38%. Typy histologiczne różnią się rokowaniem: guzy neuroendokrynne (NETs) mają najlepsze prognozy (5-letnie przeżycie do 95% w stadium wczesnym), a gruczolakoraki najgorsze (5-letnie przeżycie spada do 4% w zaawansowanych stadiach). Usunięcie ≥8 węzłów chłonnych podczas resekcji wiąże się z lepszym rokowaniem, natomiast obecność przerzutów do wątroby znacząco pogarsza przeżycie. Czynniki molekularne, takie jak wysoki tumor mutational burden (TMB ≥10 mutacji/Mb) korelują z lepszym przeżyciem, natomiast mutacje SMAD4 i sprawna naprawa niesparowanych zasad (pMMR) są związane z gorszym rokowaniem i wyższym ryzykiem nawrotów.
chłoniak grudkowy, czynnik prognostyczny, GIST, gruczolakorak, guz karcinoidalny, guz neuroendokrynny, inwazja naczyń limfatycznych, inwazja okołonerwowa, lek ukierunkowany molekularnie, lokalizacja guza, mięsak tkanek miękkich, mutacja SMAD4, nawrót otrzewnowy, niedobór naprawy niesparowanych zasad, obciążenie mutacyjne guza, przerzuty do wątroby, przerzuty do węzłów chłonnych, przerzuty odległe, przeżycie całkowite, przeżycie swoiste dla choroby, przeżycie wolne od nawrotu, przeżywalność, przeżywalność 5-letnia, rak jelita cienkiego, resekcja guza, stadium zaawansowania, stopień histologiczny, typ histologiczny, zróżnicowanie histologiczne - Leksykon chorób i schorzeń
Rak języka – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie pacjentów z rakiem języka jest determinowane przez szereg czynników klinicznych i patologicznych, z których najistotniejsze to stopień zaawansowania choroby (TNM), status węzłów chłonnych (pN), głębokość inwazji guza (DOI), inwazja okołonerwowa (PNI), inwazja naczyń limfatycznych i krwionośnych (LVI), stopień zróżnicowania histologicznego oraz marginesy chirurgiczne. Pięcioletnie przeżycie całkowite (OS) waha się od 42% do 84%, a przeżycie wolne od choroby (DFS) wynosi około 63-72%. Według danych SEER, pięcioletnie względne przeżycie dla raka języka wynosi 84-84,5% w stadium miejscowym, 69-70% w stadium regionalnym oraz 41-41,8% w stadium odległym. Obecność przerzutów do węzłów chłonnych oraz naciekanie pozatorebkowe (ENE) znacząco pogarszają rokowanie, podobnie jak głębokość inwazji ≥10 mm i inwazja okołonerwowa. Wczesne stadium choroby leczone chirurgicznie cechuje się nawrotami na poziomie około 26,6%, a pacjenci bez czynników ryzyka wykazują 5-letnie OS na poziomie 92,0% w porównaniu do 72,7% u pacjentów z co najmniej jednym czynnikiem ryzyka.
chemioradioterapia, czynnik ryzyka, głębokość inwazji guza, inwazja naczyń limfatycznych, inwazja okołonerwowa, marginesy chirurgiczne, model predykcyjny, naciekanie pozatorebkowe, nadekspresja białka, nomogram kliniczny, profil ekspresji genów, przerzuty do węzłów chłonnych, przeżycie całkowite, przeżycie wolne od choroby, przeżycie wolne od wznowy, przeżycie względne, radioterapia, rak języka, status węzłów chłonnych, sygnatura genowa, uczenie maszynowe, wielkość guza, wskaźnik nawrotów, zróżnicowanie histologiczne