glikoproteina p
Glikoproteina P (P-gp, MDR1, ABCB1) to białko błonowe, które działa jako pompa usuwająca substancje z wnętrza komórki. Należy do rodziny białek transportujących ABC (ATP-binding cassette), które wykorzystują energię z hydrolizy ATP do aktywnego transportu różnych substancji przez błony komórkowe, często wbrew gradientowi stężeń.
W organizmie człowieka glikoproteina P pełni funkcję ochronną, usuwając ksenobiotyki i substancje potencjalnie toksyczne z komórek. Występuje głównie w nabłonku jelit, w komórkach kanalików nerkowych, hepatocytach oraz w barierze krew-mózg. Jej obecność w tych tkankach wpływa znacząco na farmakokinetykę wielu leków, ograniczając ich wchłanianie i dystrybucję oraz zwiększając wydalanie.
Z klinicznego punktu widzenia, glikoproteina P ma istotne znaczenie w kontekście interakcji lekowych i oporności wielolekowej. Nadekspresja tego białka w komórkach nowotworowych jest jednym z mechanizmów oporności na chemioterapię, gdyż prowadzi do aktywnego usuwania leków przeciwnowotworowych z komórek rakowych. Niektóre leki mogą być inhibitorami lub induktorami glikoproteiny P, co może prowadzić do istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Viatris
Pazopanib wymaga ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych, zwłaszcza czynności wątroby, ze względu na ryzyko ciężkiej hepatotoksyczności, w tym niewydolności wątroby i zgonów. Dawkowanie powinno być dostosowane do stopnia zaburzeń wątrobowych: 800 mg/dobę u pacjentów z łagodnymi nieprawidłowościami (bilirubina ≤ 1,5 x GGN), 200 mg/dobę przy umiarkowanych zaburzeniach (bilirubina > 1,5 do 3 x GGN), a stosowanie jest przeciwwskazane przy ciężkich zaburzeniach (bilirubina > 3 x GGN). Monitorowanie aktywności aminotransferaz (AlAT) jest kluczowe, z częstymi kontrolami w pierwszych tygodniach terapii oraz okresowo po 4 miesiącu. W przypadku wzrostu AlAT > 8 x GGN należy przerwać leczenie, a po powrocie do normy rozważyć wznowienie w dawce 400 mg/dobę. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów powyżej 60. roku życia oraz nosicieli allelu HLA-B*57:01, u których ryzyko hepatotoksyczności jest zwiększone.
aktywność AlAT, BCRP, białkomocz, bilirubina, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, incydent krwotoczny, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor UGT1A1, inhibitor VEGF, krwioplucie, krwotok mózgowy, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, napady drgawkowe, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, parametry wątrobowe, perforacja i przetoka, powikłania zakrzepowo-zatorowe, PRES, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, RPLS, śródmiąższowa choroba płuc, tętniak i rozwarstwienie tętnicy, torsade de pointes, udar niedokrwienny mózgu, VEGF, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia czynności wątroby, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Interakcje leku – Carvedilol Orion 12,5 mg
Karwedylol wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym, zwłaszcza w połączeniu z lekami wpływającymi na przewodzenie sercowe (diltiazem, werapamil, amiodaron, leki przeciwarytmiczne klasy I), co może prowadzić do bradykardii, zaburzeń przewodzenia i niewydolności serca. Amiodaron zwiększa stężenie karwedylolu 2,2-krotnie, co wymaga monitorowania EKG i ciśnienia tętniczego. Karwedylol nasila działanie leków przeciwnadciśnieniowych (antagoniści α1, dihydropirydyny, azotany, klonidyna) i może powodować znaczne niedociśnienie oraz bradykardię, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu klonidyny, gdzie odstawianie powinno być stopniowe (najpierw karwedylol, potem klonidyna). Wzrost stężenia digoksyny o 16% i digotoksyny o 13% wymaga monitorowania ich poziomów w surowicy. U pacjentów po przeszczepie nerek karwedylol może zwiększać stężenie cyklosporyny, co wymaga dostosowania dawki (średnio o 20%) i monitorowania. Ponadto, karwedylol nasila działanie insuliny i doustnych leków przeciwcukrzycowych, maskując objawy hipoglikemii, co wymaga regularnej kontroli glikemii.
amiodaron, antagonista kanału wapniowego, azotan, beta-adrenolityk, beta-adrenomimetyk, blokada połączenia nerwowo-mięśniowego, bradykardia, bronchospazm, cyklosporyna, cymetydyna, digoksyna, digotoksyna, efekt inotropowy, enancjomer karwedylolu, ergotamina, fluoksetyna, glikoproteina p, glikozyd nasercowy, guanetydyna, guanfacyna, hipoglikemia, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO-B, inhibitor monoaminooksydazy, karwedylol, klonidyna, lek hipotensyjny, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnadciśnieniowy, metyldopa, migotanie komór, mikrosomy wątroby, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, paroksetyna, pochodna dihydropirydyny, rezerpina, ryfampicyna, sok grejpfrutowy, środek anestetyczny, takrolimus, werapamil i diltiazem, zaburzenie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, zaburzenie przewodzenia, zatrzymanie akcji serca, zawrót głowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Klabion UNO 500 mg
Klarytromycyna, jako silny inhibitor enzymu CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do istotnych klinicznie zmian stężeń leków metabolizowanych przez ten enzym. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie klarytromycyny z lekami takimi jak astemizol, cyzapryd, domperydon, pimozyd, terfenadyna, alkaloidy sporyszu, midazolam doustny, statyny metabolizowane przez CYP3A4 (lowastatyna, symwastatyna), kolchicyna, tikagrelor, iwabradyna, ranolazyna oraz lomitapid ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca, miopatii, rabdomiolizy czy ostrej toksyczności. Przykładowo, jednoczesne podanie klarytromycyny i midazolamu doustnego zwiększa AUC midazolamu 7-krotnie, a flukonazol podawany w dawce 200 mg/dobę zwiększa Cmin klarytromycyny o 33% i AUC o 18%. Induktory CYP3A4, takie jak ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital czy ziele dziurawca, obniżają stężenia klarytromycyny, co może skutkować zmniejszeniem jej skuteczności terapeutycznej.
alkaloid sporyszu, aminotransferaza, antagonista wapnia, antybiotyk aminoglikozydowy, antybiotyk makrolidowy, bradyarytmia, czas protrombinowy, częstoskurcz komorowy, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie toksyczne, enzym CYP3A4, glikoproteina p, hipoglikemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, kwasica mleczanowa, migotanie komór, niedociśnienie tętnicze, niedokrwienie kończyn, ototoksyczność, rabdomioliza, skurcz naczyń krwionośnych, stężenie subterapeutyczne, torsade de pointes, zaburzenie rytmu serca, zapalenie błony naczyniowej oka, zatrucie digoksyną - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Adimuplan 50 mg
Sytagliptyna (Adimuplan) charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym w dawce 100 mg, osiągając mediana Tmax w zakresie 1-4 godzin, z AUC wynoszącym 8,52 µM•hr oraz Cmax na poziomie 950 nM. Biodostępność bezwzględna wynosi około 87%, a podawanie leku z posiłkiem bogatym w tłuszcze nie wpływa na farmakokinetykę. Lek wykazuje liniową zależność AUC względem dawki, jednak Cmax i C24h nie są proporcjonalne do dawki. Po dożylnym podaniu objętość dystrybucji wynosi około 198 litrów, a wiązanie z białkami osocza jest niskie (38%). Sytagliptyna jest eliminowana głównie przez nerki w postaci niezmienionej (79% dawki), z minimalnym metabolizmem przez CYP3A4 i CYP2C8, bez istotnego wpływu na izoenzymy CYP, co ogranicza ryzyko interakcji lekowych. Okres półtrwania wynosi około 12,4 godziny, a klirens nerkowy to około 350 ml/min, z eliminacją przez aktywne wydzielanie kanalikowe, w tym udziałem transporterów hOAT-3 i glikoproteiny p.
biodostępność bezwzględna, ciężkie zaburzenia czynności nerek, cukrzyca typu 2, CYP2C8, CYP3A4, enzym DPP-4, glikoproteina p, hemodializa, klirens nerkowy, łagodne zaburzenia czynności nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podeszły wiek, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie szczytowe w osoczu, sytagliptyna, transporter anionów organicznych-3, umiarkowane zaburzenia czynności nerek, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie kanalikowe, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Pharmascience
Pazopanib Pharmascience jest inhibitorem VEGF stosowanym w terapii przeciwnowotworowej, którego stosowanie wymaga ścisłego monitorowania funkcji wątroby, serca oraz układu krążenia. U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby zalecana dawka wynosi 800 mg/dobę, natomiast u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami – 200 mg/dobę; stosowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami jest przeciwwskazane. Monitorowanie parametrów wątrobowych (ALT, bilirubina) powinno odbywać się przed leczeniem oraz w 3., 5., 7., 9. tygodniu, a następnie okresowo. W przypadku wzrostu aminotransferaz >8× GGN lub jednoczesnego wzrostu bilirubiny >2× GGN, konieczne jest przerwanie terapii. Pazopanib może indukować nadciśnienie tętnicze, z ryzykiem przełomu nadciśnieniowego, dlatego ciśnienie krwi należy kontrolować od pierwszego tygodnia leczenia z częstotliwością dostosowaną do stanu pacjenta. Występuje ryzyko zespołu PRES/RPLS, śródmiąższowej choroby płuc, niewydolności serca (w tym zmniejszenia LVEF), wydłużenia QT oraz powikłań zakrzepowo-zatorowych, co wymaga odpowiedniej selekcji pacjentów i monitorowania klinicznego oraz EKG i elektrolitów.
białkomocz, bilirubina niesprzężona, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, inhibitor UGT1A1, inhibitor VEGF, izoenzym CYP3A4, krwioplucie, krwotok mózgowy, mięsak tkanek miękkich, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, podwyższone stężenie bilirubiny, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, rak nerkowokomórkowy, rozwarstwienie tętnicy, śródmiąższowa choroba płuc, torsade de pointes, transferaza urydyno-difosforano-glukuronozylowa, udar niedokrwienny mózgu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności wątroby, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół rozpadu guza - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – SITAGLIPTIN BIOTON 25 mg
Sytagliptyna, podawana doustnie w dawce 100 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z mediana Tmax wynoszącą 1-4 godziny oraz wysoką biodostępnością około 87%. Średnie AUC wynosi 8,52 µM•hr, a Cmax osiąga 950 nM. Lek wykazuje proporcjonalny do dawki wzrost AUC, natomiast Cmax rośnie bardziej niż proporcjonalnie, a C24h mniej. Objętość dystrybucji wynosi około 198 litrów, a wiązanie z białkami osocza jest niskie (38%). Sytagliptyna jest eliminowana głównie przez nerki w postaci niezmienionej (79%), z okresem półtrwania około 12,4 godziny i klirensem nerkowym około 350 ml/min. Metabolizm ograniczony, głównie przez CYP3A4 i CYP2C8, bez istotnego wpływu na izoenzymy CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych. Lek nie wykazuje znaczącego wpływu na transportery OCT2, OAT1, PEPT1/2, a jedynie słaby wpływ na glikoproteinę P.
akumulacja leku, AUC sytagliptyny, biodostępność bezwzględna, cukrzyca typu 2, CYP2C8, CYP3A4, farmakokinetyka populacyjna, glikoproteina p, hemodializa, inhibitor DPP-4, izoenzym cytochromu P450, klirens nerkowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, schyłkowa niewydolność nerek, skala Child-Pugh, stężenie osoczowe, sytagliptyna, transporter anionów organicznych, transporter OCT2, wiązanie z białkami osocza, wydzielanie kanalikowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Egoropal 50 mg
Paliperydon, substancja czynna leku Egoropal, wykazuje przede wszystkim istotne klinicznie interakcje farmakodynamiczne, zwłaszcza z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi, lekami wydłużającymi odstęp QT (np. chinidyna, amiodaron), lekami obniżającymi próg drgawkowy (fenotiazyny, SSRI, tramadol) oraz alkoholem, ze względu na ryzyko nasilenia sedacji, hipotensji ortostatycznej, zaburzeń rytmu serca i drgawek. Paliperydon antagonizuje działanie lewodopy i agonistów dopaminergicznych, co wymaga stosowania najniższych skutecznych dawek u pacjentów z chorobą Parkinsona. W przypadku stosowania z karbamazepiną (200 mg dwa razy na dobę) obserwuje się zmniejszenie stężenia paliperydonu w osoczu o około 37% (spadek Cmax i AUC), co wiąże się ze wzrostem klirensu nerkowego i wymaga dostosowania dawki Egoropalu.
agonista dopaminergiczny, amiodaron, butyrofenon, chinidyna, choroba Parkinsona, CYP2D6, CYP3A4, diwalproinian sodu, dyzopyramid, fenotiazyna, glikoproteina p, hipotonia ortostatyczna, interakcja farmakodynamiczna, izoenzym cytochromu P-450, karbamazepina, lek przeciwarytmiczny klasy Ia, lek przeciwarytmiczny klasy III, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwnadciśnieniowy, lek psychostymulujący, lek trójpierścieniowy, lewodopa, lit, meflokina, metylofenidat, objaw pozapiramidowy, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, palmitynian paliperydonu, paroksetyna, próg drgawkowy, rysperydon, sedacja, sotalol, SSRI, tramadol, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, walproinian - Leksykon leków
Interakcje leku – Polalid 5 mg
Lenalidomid (Polalid) wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Szczególnie ważne jest ostrożne stosowanie lenalidomidu z czynnikami stymulującymi erytropoezę oraz hormonalną terapią zastępczą u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, ze względu na addytywne zwiększenie ryzyka zakrzepicy. W terapii skojarzonej z deksametazonem, który jest induktorem CYP3A4, istnieje potencjalne zmniejszenie skuteczności doustnych środków antykoncepcyjnych, co wymaga stosowania dodatkowych metod antykoncepcji. W przypadku jednoczesnego stosowania warfaryny, mimo braku bezpośredniego wpływu lenalidomidu na jej farmakokinetykę, zaleca się ścisłe monitorowanie INR ze względu na możliwy wpływ deksametazonu. Ponadto, lenalidomid zwiększa stężenie digoksyny o około 14% (0,5 mg dawka pojedyncza), co wymaga monitorowania jej poziomu ze względu na wąski indeks terapeutyczny.
cytochrom P450, czynnik stymulujący erytropoezę, digoksyna, doustny środek antykoncepcyjny, działanie niepożądane, glikoproteina p, hormonalna terapia zastępcza, hydroliza, indeks terapeutyczny, indukcja enzymatyczna, induktor enzymu CYP3A4, induktor enzymu cytochromu P450, inhibitor glikoproteiny p, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, kinaza kreatynowa, lenalidomid, mioglobina w moczu, parametr krzepnięcia, Polalid, powikłanie zakrzepowe, rabdomioliza, szpiczak mnogi, transaminaza, warfaryna, zakrzepica - Leksykon leków
Interakcje leku – Ginkofar Intense 120 mg
Produkt leczniczy Ginkofar Intense, zawierający kwantyfikowany suchy wyciąg z liści Ginkgo biloba, wykazuje istotne interakcje farmakologiczne z wieloma grupami leków. Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania z lekami przeciwzakrzepowymi (np. warfaryna, fenprokumon) ze względu na ryzyko nasilenia działania przeciwzakrzepowego i zwiększonego ryzyka krwawień, co wymaga ścisłego monitorowania INR. Podobnie, stosowanie z lekami przeciwpłytkowymi (klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, NLPZ) może prowadzić do addytywnego hamowania agregacji płytek i zwiększonego ryzyka krwawień. Wyciąg z Ginkgo biloba hamuje aktywność glikoproteiny P w jelitach, co może zwiększać stężenie leków takich jak dabigatran eteksylan, podnosząc ryzyko krwawień. W badaniach klinicznych wykazano także, że wyciąg zwiększa maksymalne stężenie nifedypiny w osoczu nawet o 100%, co może nasilać działania niepożądane, takie jak zawroty głowy, uderzenia gorąca i zaczerwienienie twarzy.
agregacja płytek krwi, alkohol etylowy, beta-bloker, bloker kanałów wapniowych, cytochrom P450, efawirenz, fenprokumon, ginkgo biloba, glikoproteina p, inhibitor odwrotnej transkryptazy, inhibitor trombiny, INR, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP3A4, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nifedypina, NLPZ, parametry krzepnięcia, talinolol, warfaryna, wyciąg z miłorzębu japońskiego - Leksykon leków
Interakcje leku – Lenalidomide Eugia 10 mg
Lenalidomid wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów ze szpiczakiem mnogim. Szczególną uwagę należy zwrócić na zwiększone ryzyko zakrzepicy przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na erytropoezę (erytropoetyna, darbepoetyna) oraz hormonalnej terapii zastępczej. W terapii skojarzonej z deksametazonem, induktorem CYP3A4, istnieje potencjalne zmniejszenie skuteczności doustnych środków antykoncepcyjnych, co wymaga stosowania dodatkowych metod antykoncepcji. Farmakokinetyczne badania wykazały brak istotnego wpływu lenalidomidu (dawka 10-25 mg/dobę) na warfarynę i odwrotnie, jednak ze względu na możliwy wpływ deksametazonu na metabolizm warfaryny, zaleca się ścisłe monitorowanie wskaźników krzepnięcia. Jednoczesne podawanie lenalidomidu zwiększa stężenie digoksyny o 14% (po pojedynczej dawce 0,5 mg), co wymaga monitorowania jej poziomu ze względu na wąski indeks terapeutyczny. Ponadto, kojarzenie lenalidomidu ze statynami zwiększa ryzyko rabdomiolizy, dlatego konieczne jest monitorowanie kliniczne i laboratoryjne (kinaza kreatynowa, funkcja nerek), szczególnie w pierwszych tygodniach terapii.
anemia, cytochrom P450, digoksyna, doustne środki antykoncepcyjne, działanie mielosupresyjne, działanie teratogenne, erytropoetyna, erytropoeza, glikoproteina p, hepatocyty, hepatotoksyczność, hormonalna terapia zastępcza, induktor CYP3A4, kinaza kreatynowa, mięśnie poprzecznie prążkowane, neutropenia, powikłania zakrzepowo-zatorowe, rabdomioliza, supresja szpiku kostnego, szpiczak mnogi, trombocytopenia, wskaźniki krzepnięcia - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pazopanib Zentiva
Pazopanib wymaga ścisłego monitorowania czynności wątroby, ze względu na ryzyko niewydolności wątroby, w tym zgonów. Dawkowanie powinno być dostosowane do stopnia zaburzeń wątroby: 800 mg/dobę u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami (bilirubina do 1,5 × GGN), 200 mg/dobę przy umiarkowanych zaburzeniach (bilirubina >1,5 do 3 × GGN), a stosowanie jest przeciwwskazane przy ciężkich zaburzeniach (bilirubina >3 × GGN). Monitorowanie aminotransferaz (AlAT, AspAT) i bilirubiny jest konieczne przed leczeniem, w 3., 5., 7., 9. tygodniu oraz w 3. i 4. miesiącu terapii, a następnie okresowo. W przypadku wzrostu aminotransferaz >8 × GGN należy przerwać leczenie do normalizacji, a następnie ewentualnie wznowić dawką 400 mg/dobę z kontrolą co tydzień. Wzrost aminotransferaz >3 × GGN z bilirubiną >2 × GGN wymaga trwałego odstawienia leku. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów powyżej 60. roku życia oraz nosicieli allelu HLA-B*57:01. Pazopanib może powodować nadciśnienie tętnicze, w tym przełom nadciśnieniowy, dlatego ciśnienie krwi należy kontrolować już w pierwszym tygodniu leczenia i często w trakcie terapii. W razie nadciśnienia (ciśnienie skurczowe ≥150 mm Hg lub rozkurczowe ≥100 mm Hg) należy wdrożyć leczenie hipotensyjne i rozważyć modyfikację dawki, a w przypadku ciężkiego nadciśnienia – przerwać terapię.
aktywność aminotransferaz, białko oporności raka piersi, białkomocz, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, frakcja wyrzutowa lewej komory, glikoproteina p, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, incydent krwotoczny, inhibitor izoenzymu CYP3A4, inhibitor VEGF, krwioplucie, krwotok do mózgu, łagodne zaburzenia czynności wątroby, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedoczynność tarczycy, niedokrwienie mięśnia sercowego, niewydolność wątroby, odma opłucnowa, perforacja przewodu pokarmowego, przełom nadciśnieniowy, przemijający napad niedokrwienny, rozwarstwienie tętnicy, śródmiąższowa choroba płuc, stężenie bilirubiny, tętniak, torsade de pointes, transferaza urydyno-difosforano-glukuronozylowa, udar niedokrwienny mózgu, umiarkowane zaburzenia czynności wątroby, wydłużenie odstępu QT, zakrzepica żył, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zator płucny, zawał mięśnia sercowego, zespół Gilberta, zespół nerczycowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, zespół rozpadu guza, żylne powikłania zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – PoltechMIBI 1 mg MIBI
PoltechMIBI, radiofarmaceutyk diagnostyczny zawierający technet (99m Tc) w formie kompleksu 99m Tc-MIBI (2-metoksyizobutyloizonitryl), charakteryzuje się brakiem działania farmakodynamicznego w standardowych stężeniach stosowanych do badań obrazowych. Mechanizm jego działania opiera się na lipofilowym i kationowym charakterze, co umożliwia przenikanie przez błonę komórkową i akumulację w mitochondriach, gdzie wiąże się z błoną mitochondrialną. W obrazowaniu mięśnia sercowego wychwyt 99m Tc-MIBI jest proporcjonalny do przepływu krwi w zakresie fizjologicznym (0,52–3,19 ml/g/min), z przeciętnym wychwytem wynoszącym 0,38 ± 0,09 podanej aktywności. Po podaniu, około 8% dawki pozostaje w krwiobiegu po 5 minutach, a niska redystrybucja znacznika wpływa na diagnostykę niedokrwienia, mogąc prowadzić do zmniejszenia widoczności ubytków w czasie.
99m Tc-MIBI, błona mitochondrialna, cykl komórkowy, glikoproteina p, gruczolak przytarczyc, guz sutka, komórka nowotworowa, łożysko naczyniowe, mięsień sercowy, mitochondrium, nadtechnecjan sodu, obrazowanie serca, przepływ krwi, przepływ wieńcowy, przepuszczalność błony, radiofarmaceutyk diagnostyczny, tkanka nowotworowa, unaczynienie - Leksykon leków
Interakcje leku – Sytena 100 mg
Sytagliptyna (substancja czynna leku Sytena) wykazuje niski potencjał do klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami, co jest korzystne w terapii polipragmazji. Metabolizm sytagliptyny jest głównie ograniczany przez enzym CYP3A4 z udziałem CYP2C8, jednak u pacjentów z prawidłową funkcją nerek wpływ metabolizmu na klirens jest minimalny. W przypadku ciężkich zaburzeń czynności nerek lub schyłkowej niewydolności nerek (ESRD) metabolizm może mieć większe znaczenie, co zwiększa ryzyko interakcji z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna). Sytagliptyna jest substratem glikoproteiny p oraz transportera OAT3, jednak klinicznie istotne interakcje z inhibitorami OAT3 (np. probenecyd) są mało prawdopodobne. Jednoczesne stosowanie metforminy (1000 mg x2/dobę) nie wpływa istotnie na farmakokinetykę sytagliptyny, a cyklosporyna (600 mg) zwiększa AUC i Cmax sytagliptyny odpowiednio o 29% i 68%, co nie wymaga korekty dawki. Sytagliptyna nie indukuje ani nie hamuje izoenzymów CYP450, a jej wpływ na farmakokinetykę leków takich jak gliburyd, symwastatyna, rozyglitazon, warfaryna czy doustne środki antykoncepcyjne jest nieistotny klinicznie.
cukrzyca typu 2, cyklosporyna, CYP2C8, CYP3A4, digoksyna, DPP-4, ESRD, glikoproteina p, hiperglikemia, hipoglikemia, inhibitor CYP3A4, inhibitor dipeptydylopeptydazy-4, inhibitor OAT3, itrakonazol, izoenzymy CYP450, ketokonazol, klarytromycyna, kontrola glikemii, metformina, OAT3, probenecyd, rytonawir, schyłkowa niewydolność nerek, substrat CYP3A4, substrat glikoproteiny P, sytagliptyna, transporter anionów organicznych-3, zatrucie digoksyną - Leksykon leków
Interakcje leku – Bigetra 150 mg
Dabigatran eteksylan, będący substratem glikoproteiny P (P-gp), wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco wpływać na jego ekspozycję oraz ryzyko krwawień. Silne inhibitory P-gp, takie jak ketokonazol, dronedaron, itrakonazol, cyklosporyna oraz skojarzenie glekaprewiru z pibrentaswirem, zwiększają AUC i Cmax dabigatranu nawet ponad dwukrotnie (np. ketokonazol zwiększa AUC o 2,38-2,53 raza i Cmax o 2,35-2,49 raza), co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Inhibitory o umiarkowanym lub wysokim wpływie, takie jak werapamil (natychmiastowe uwalnianie podane 1h przed dabigatranem zwiększa AUC o 2,5 raza i Cmax o 2,8 raza), amiodaron, chinidyna, tikagrelor czy takrolimus, wymagają ostrożności, monitorowania klinicznego i często dostosowania dawki dabigatranu. Induktory P-gp, w tym ryfampicyna (zmniejszająca AUC i Cmax o około 65%), ziele dziurawca, karbamazepina i fenytoina, obniżają skuteczność dabigatranu i są przeciwwskazane do jednoczesnego stosowania. Ponadto, inhibitory proteazy (np. rytonawir) mogą potencjalnie wpływać na P-gp, jednak brak jest dokładnych danych klinicznych, dlatego ich stosowanie z dabigatranem nie jest zalecane.
ablacja cewnikowa, aktywność anty-FXa/FIIa, amiodaron, antagonista receptora GPIIb/IIIa, antagonista witaminy K, ASA, białko transportowe, chinidyna, choroba wątroby, cyklosporyna, cytochrom P450, dabigatran eteksylan, dekstran, desyrudyna, digoksyna, doustny antykoagulant, dronedaron, działanie niepożądane, działanie przeciwpłytkowe, dziurawiec zwyczajny, enoksaparyna, fenytoina, fondaparynuks, glekaprewir i pibrentaswir, glekaprewir/pibrentaswir, glikoproteina p, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, heparyna niskocząsteczkowa, induktor P-gp, inhibitor P-gp, inhibitor proteazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klopidogrel, krwawienie, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, lek trombolityczny, LMWH, migotanie przedsionków, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, NLPZ, pantoprazol, pozakonazol, prasugrel, ranitydyna, ryfampicyna, rytonawir, rywaroksaban, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, silny inhibitor P-gp, SSRI/SNRI, stężenie osoczowe, stężenie osoczowe dabigatranu, substancja czynna, sulfinpirazon, takrolimus, tikagrelor, tyklopidyna, układ krzepnięcia, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sidarso 4 mg
Farmakokinetyka sylodosyny u dorosłych mężczyzn, zarówno z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego (BPH), jak i bez tego schorzenia, wykazuje liniowość w zakresie dawek od 0,1 mg do 48 mg/dobę. Sylodosyna charakteryzuje się dobrą biodostępnością około 32%, wysokim wiązaniem z białkami osocza (96,6%) oraz objętością dystrybucji 0,81 l/kg. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po dawce 8 mg wynosi średnio 87±51 ng/ml, osiągane jest po 2,5 godzinach (tmax), a pole pod krzywą (AUC) wynosi 433±286 ng·h/ml. Lek jest intensywnie metabolizowany głównie przez UGT2B7, dehydrogenazy alkoholową i aldehydową oraz CYP3A4, a głównym metabolitem jest aktywny glukuronid sylodosyny (KMD-3213G) z dłuższym okresem półtrwania około 24 godzin i stężeniem w osoczu około trzykrotnie wyższym niż substancji macierzystej. Sylodosyna osiąga stan stacjonarny po 3 dniach, a jej glukuronid po 5 dniach terapii. Spożycie pokarmu zmniejsza Cmax o około 30% i wydłuża tmax o około 1 godzinę, nie wpływając istotnie na AUC.
aktywność biologiczna, cytochrom CYP3A4, cytochrom P450, dehydrogenaza aldehydowa, dostępność biologiczna, encefalopatia wątrobowa, glikoproteina p, glukuronid sylodosyny, glukuronidacja, klirens sylodosyny, łagodny rozrost gruczołu krokowego, maksymalne stężenie w osoczu, niedociśnienie ortostatyczne, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, skala Child-Pugh, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, znakowanie izotopowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Vivacor 6,25 mg
Karwedylol, substancja czynna leku Vivacor, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Jako substrat i inhibitor glikoproteiny P oraz metabolizowany przez enzymy CYP2D6 i CYP2C9, karwedylol może zwiększać biodostępność leków takich jak digoksyna (wzrost ekspozycji o 20%), doustna cyklosporyna (wzrost o 10-20%) oraz takrolimus, co wymaga monitorowania stężeń tych leków i ewentualnej korekty dawek. Amiodaron i jego metabolit powodują 2,3-krotny wzrost stężenia karwedylolu, natomiast ryfampicyna zmniejsza jego ekspozycję o około 60%, co wpływa na skuteczność terapeutyczną. Inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna i paroksetyna, stereoselektywnie zwiększają AUC enancjomerów karwedylolu (np. fluoksetyna zwiększa AUC R(+) o 77%). Spożycie soku grejpfrutowego (300 ml) powoduje 1,2-krotne zwiększenie AUC karwedylolu. Karwedylol może nasilać działanie hipoglikemizujące insuliny i doustnych leków przeciwcukrzycowych oraz maskować objawy hipoglikemii, co wymaga regularnej kontroli glikemii.
agonista receptora beta-adrenergicznego, aminy katecholowe, amiodaron, antagonista receptora alfa-1-adrenergicznego, antagonista wapnia, bradykardia, bronchodylatacja, cyklosporyna, deetyloamiodaron, digoksyna, działanie inotropowo ujemne, enzym CYP2E1, enzymy CYP, fluoksetyna, glikoproteina p, glikozydy nasercowe, hipoglikemia, inhibitor CYP2D6, inhibitor monoaminooksydazy, karwedylol, klonidyna, leki hipoglikemizujące, niedociśnienie, niesteroidowy lek przeciwzapalny, paroksetyna, ryfampicyna, takrolimus, zaburzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Rixacam
Terapia rywaroksabanem (RIXACAM 20 mg) wymaga ścisłego nadzoru klinicznego, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka krwawień, zwłaszcza z błon śluzowych oraz niedokrwistości. Monitorowanie obejmuje ocenę objawów krwawienia oraz badania laboratoryjne stężenia hemoglobiny i hematokrytu. W wyjątkowych sytuacjach, takich jak przedawkowanie lub pilne zabiegi chirurgiczne, wskazane jest oznaczenie stężenia rywaroksabanu za pomocą testu anty-Xa. Rywaroksaban jest przeciwwskazany u pacjentów z wrodzonymi lub nabytymi zaburzeniami krzepnięcia, niekontrolowanym ciężkim nadciśnieniem tętniczym, aktywnymi chorobami przewodu pokarmowego predysponującymi do krwawień, retinopatią naczyniową, rozstrzeniami oskrzeli lub krwawieniem płucnym w wywiadzie. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <15 mL/min) stosowanie rywaroksabanu jest niewskazane, a u osób z klirensem 15-29 mL/min wymagana jest ostrożność ze względu na średnio 1,6-krotny wzrost stężenia leku w osoczu i zwiększone ryzyko krwawienia.
antykoagulant toczniowy, choroba refluksowa przełyku, choroba zapalna jelit, glikoproteina p, hemoglobina i hematokryt, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor CYP3A4, inhibitor proteazy HIV, inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, ketokonazol, klirens kreatyniny, krwawienie płucne, krwawienie z błon śluzowych, krwiak zewnątrzoponowy, kwas acetylosalicylowy, migotanie przedsionków, nakłucie podpajęczynówkowe, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, pozakonazol, przeciwciało antykardiolipinowe, przeciwciało przeciwko β2 glikoproteinie-I, przesączanie kłębuszkowe, retinopatia naczyniowa, rozstrzenia oskrzeli, rytonawir, rywaroksaban, selektywny inhibitor zwrotnego wychwytu serotoniny, stężenie rywaroksabanu, test anty-Xa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, worykonazol, zakażenie ośrodkowego układu nerwowego, zakrzepica żył mózgowych, zapalenie przełyku, zapalenie żołądka, zatorowość płucna, zespół antyfosfolipidowy, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, znieczulenie przewodowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Celiprolol Vitabalans 400 mg
Celiprolol Vitabalans wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza w kontekście układu sercowo-naczyniowego. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z antagonistami wapnia (werapamil, diltiazem), lekami przeciwarytmicznymi klasy I oraz amiodaronem, co może prowadzić do wydłużenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego i nasilenia ujemnego efektu inotropowego. Zaleca się unikanie takich połączeń u pacjentów z zaburzeniami serca. Ponadto, celiprolol może nasilać działanie hipoglikemiczne insuliny i doustnych leków przeciwcukrzycowych, co wymaga monitorowania glikemii i ewentualnej korekty dawkowania. Interakcje z lekami hamującymi P-gp (np. werapamil, itrakonazol) mogą zwiększać stężenie celiprololu w osoczu nawet o 80% (AUC), natomiast induktory P-gp (np. ryfampicyna) mogą obniżać jego stężenie o około 40%, co wymaga dostosowania dawki.
amiodaron, antagonista wapnia, biodostępność celiprololu, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, celiprolol, działanie hipotensyjne, fingolimod, glikoproteina p, glikozyd nasercowy, hydrochlorotiazyd, induktor P-gp, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor P-gp, insulina i doustny lek przeciwcukrzycowy, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP450, kurczliwość mięśnia sercowego, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny klasy I, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmigrenowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek przeciwzakrzepowy, lek sympatomimetyczny, maskowanie hipoglikemii, nadciśnienie z odbicia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pochodna dihydropirydyny, pole pod krzywą stężenia leku, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, teofilina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, ujemny efekt inotropowy, werapamil i diltiazem, zahamowanie zatokowe, znieczulenie ogólne - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Darunavir Accord
Darunavir Accord, stosowany w terapii zakażenia HIV-1, wymaga podawania doustnego w skojarzeniu z rytonawirem jako farmakokinetycznym wzmacniaczem oraz innymi lekami przeciwretrowirusowymi. Monitorowanie odpowiedzi wirologicznej jest kluczowe, a w przypadku braku skuteczności należy wykonać badania oporności wirusa. Schemat dawkowania raz na dobę z rytonawirem lub kobicystatem nie jest zalecany u pacjentów z mutacjami DRV-RAM, wiremią ≥100 000 kopii/mL lub liczbą CD4+ <100 x 10⁶/L. U dzieci poniżej 3 lat lub o masie ciała <15 kg stosowanie nie jest zalecane. W ciąży darunavir z rytonawirem można stosować tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko. U osób starszych (>65 lat) zaleca się ostrożność ze względu na współistniejące choroby i zaburzenia czynności wątroby. W trakcie terapii obserwowano ciężkie reakcje skórne (0,4%), w tym zespół DRESS i Stevensa-Johnsona, a także zapalenie wątroby (0,5%), szczególnie u pacjentów z przewlekłym zapaleniem wątroby B lub C. Konieczne jest monitorowanie enzymów wątrobowych, zwłaszcza u pacjentów z marskością lub podwyższonymi transaminazami przed leczeniem.
aktywność transaminaz, autoimmunologiczne zapalenie wątroby, choroba Gravesa-Basedowa, cytolityczne zapalenie wątroby, cytomegalowirusowe zapalenie siatkówki, glikoproteina p, immunosupresja, inhibitor CYP3A, klady HIV-1, komórki CD4, kwaśna glikoproteina α1, lek przeciwretrowirusowy, marskość wątroby, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mutacje DRV-RAM, niedobór laktazy, niepełnosprawność ruchowa, nietolerancja galaktozy, odpowiedź wirologiczna, ostra uogólniona osutka krostkowa, pneumocystoza, przewlekłe zapalenie wątroby, reaktywacja wirusa opryszczki, wiremia HIV-1 RNA, wzmacniacz farmakokinetyczny, zapalenie wątroby indukowane lekiem, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Interakcje leku – Sitagliptin Polpharma 25 mg
Sytagliptyna jest metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4 z udziałem CYP2C8, a jej eliminacja u pacjentów z prawidłową funkcją nerek jest w dużej mierze niezależna od metabolizmu wątrobowego. U chorych z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek (ESRD) metabolizm z udziałem CYP3A4 może mieć większe znaczenie. Sytagliptyna jest substratem glikoproteiny P oraz transportera OAT3, przy czym probenecyd hamuje transport OAT3 in vitro, jednak kliniczne znaczenie tej interakcji jest niewielkie. Silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna) mogą modyfikować farmakokinetykę sytagliptyny u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, choć brak jest danych klinicznych potwierdzających ten efekt. W badaniach klinicznych metformina (1000 mg 2x/dobę) nie wpływała istotnie na farmakokinetykę sytagliptyny (50 mg), co jest istotne w terapii skojarzonej cukrzycy typu 2.
ciężkie zaburzenie czynności nerek, cukrzyca typu 2, cyklosporyna, CYP2C8, CYP3A4, digoksyna, doustny lek antykoncepcyjny, działanie hipoglikemizujące, glibyryd, glikoproteina p, hipoglikemia, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, itrakonazol, izoenzymy CYP450, ketokonazol, klarytromycyna, kwasica mleczanowa, metformina, OAT3, obniżenie poziomu glukozy, probenecyd, rozyglitazon, rytonawir, schyłkowa niewydolność nerek, symwastatyna, sytagliptyna, transporter anionów organicznych-3, transporter kationów organicznych, warfaryna, zatrucie digoksyną - Leksykon leków
Interakcje leku – Imodium Instant 2 mg
Loperamid, substancja czynna Imodium Instant, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne głównie poprzez mechanizmy związane z P-glikoproteiną oraz izoenzymami cytochromu P450, zwłaszcza CYP3A4 i CYP2C8. Inhibitory P-glikoproteiny, takie jak chinidyna i rytonawir, powodują 2-3-krotny wzrost stężenia loperamidu w osoczu po dawce 16 mg. Inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol i ketokonazol, zwiększają stężenie loperamidu odpowiednio 3-4 i 5-krotnie, przy czym nie obserwowano nasilenia działań niepożądanych ze strony OUN. Gemfibrozyl, inhibitor CYP2C8, podwaja stężenie loperamidu, a w połączeniu z itrakonazolem powoduje aż 4-krotny wzrost maksymalnego stężenia i 13-krotny wzrost całkowitej ekspozycji. W przypadku desmopresyny doustnej loperamid zwiększa jej stężenie w osoczu trzykrotnie, prawdopodobnie przez spowolnienie motoryki przewodu pokarmowego.
antagonizm farmakodynamiczny, cytochrom P450, działanie farmakodynamiczne, ekspozycja osocza, glikoproteina p, inhibitor CYP2C8, inhibitor CYP3A4, inhibitor P-glikoproteiny, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym CYP3A4, motoryka przewodu pokarmowego, ośrodkowy układ nerwowy, pasaż jelitowy, pupilometria, ruchliwość przewodu pokarmowego, stężenie loperamidu w osoczu, synergizm farmakodynamiczny, właściwości farmakologiczne - Leksykon leków
Interakcje leku – Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 850 mg
Terapia skojarzona sytagliptyną (50 mg 2x/dobę) i metforminą (1000 mg 2x/dobę) w produkcie Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma nie wykazuje istotnych zmian farmakokinetycznych obu substancji czynnych przy jednoczesnym stosowaniu. Jednakże istnieją istotne interakcje kliniczne, zwłaszcza z jodowymi środkami kontrastowymi, które wymagają przerwania terapii na minimum 48 godzin i oceny funkcji nerek przed wznowieniem leczenia. Spożywanie alkoholu jest przeciwwskazane ze względu na wysokie ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów z głodzeniem, niedożywieniem lub zaburzeniami czynności wątroby. Leki wpływające na funkcję nerek (NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, diuretyki pętlowe) wymagają ścisłego monitorowania czynności nerek podczas terapii, aby zapobiec powikłaniom metabolicznym.
agonista receptora beta-2-adrenergicznego, antagonista receptora angiotensyny II, cukrzyca typu 2, cyklosporyna, cymetydyna, CYP3A4, diuretyk, dolutegrawir, dysfagia, farmakokinetyka, glikokortykosteroid, glikoproteina p, hiperglikemia, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor MATE, inhibitor OCT2, itrakonazol, jodowy środek kontrastowy, ketokonazol, klarytromycyna, klirens nerkowy, kwasica mleczanowa, lek moczopędny, metformina, niesteroidowy lek przeciwzapalny, OAT3, ostre uszkodzenie nerek, probenecyd, ranolazyna, rytonawir, schyłkowa niewydolność nerek, sytagliptyna, transporter anionów organicznych-3, wandetanib, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Sitagliptin Adamed 25 mg
Sytagliptyna wykazuje niski potencjał interakcji farmakokinetycznych z większością leków stosowanych jednocześnie, co potwierdzają badania kliniczne i in vitro. Metabolizm sytagliptyny odbywa się głównie przez enzym CYP3A4 z udziałem CYP2C8, jednak u pacjentów z prawidłową czynnością nerek ma on niewielkie znaczenie dla klirensu leku. W przypadku ciężkich zaburzeń czynności nerek lub schyłkowej niewydolności nerek (ESRD) metabolizm enzymatyczny może odgrywać większą rolę, co wymaga ostrożności przy stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna). Sytagliptyna jest substratem glikoproteiny P oraz transportera OAT3, przy czym hamowanie OAT3 przez probenecyd ma niskie ryzyko kliniczne. Jednoczesne stosowanie metforminy (1000 mg x 2/dobę) z sytagliptyną (50 mg) nie wpływa istotnie na farmakokinetykę leku, co jest istotne w terapii cukrzycy typu 2.
cukrzyca typu 2, cyklosporyna, CYP2C8, CYP3A4, digoksyna, gliburyd, glikoproteina p, hipoglikemia, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, izoenzymy CYP450, ketokonazol, klarytromycyna, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, metformina, nadciśnienie tętnicze, neuropatia, objawy hipoglikemii, rozyglitazon, rytonawir, schyłkowa niewydolność nerek, symwastatyna, sytagliptyna, transporter anionów organicznych-3, transporter kationów organicznych, warfaryna, zaburzenie lipidowe, zatrucie digoksyną - Leksykon leków
Interakcje leku – Lenalidomide Zentiva 5 mg
Lenalidomid wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne, zwłaszcza u pacjentów ze szpiczakiem mnogim. Szczególną uwagę należy zwrócić na zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych przy jednoczesnym stosowaniu czynników pobudzających erytropoezę oraz hormonalnej terapii zastępczej, co wymaga ostrożności i rozważenia profilaktyki przeciwzakrzepowej. W terapii skojarzonej z deksametazonem istnieje potencjalne zmniejszenie skuteczności doustnych środków antykoncepcyjnych, co uzasadnia stosowanie dodatkowych metod antykoncepcji. Farmakokinetyka lenalidomidu nie ulega istotnym zmianom pod wpływem deksametazonu (40 mg/dobę) ani inhibitorów P-gp (chinidyna, temsyrolimus), jednak jednoczesne stosowanie lenalidomidu (10 mg/dobę) może zwiększać stężenie digoksyny w osoczu o 14% (przedział ufności 90%: 0,52% – 28,2%), co wymaga regularnego monitorowania. Ponadto, podczas terapii lenalidomidem wskazana jest ścisła kontrola INR u pacjentów przyjmujących warfarynę, zwłaszcza w kontekście jednoczesnego stosowania deksametazonu.
cytochrom CYP3A4, cytochrom P450, czynnik pobudzający erytropoezę, doustny środek antykoncepcyjny, działania niepożądane OUN, glikoproteina p, hepatotoksyczność, hormonalna terapia zastępcza, induktor enzymatyczny, inhibitor P-gp, INR, kinaza kreatynowa, kontrola laboratoryjna, lenalidomid, małopłytkowość, neutropenia, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, profilaktyka przeciwzakrzepowa, rabdomioliza, stężenie digoksyny, stężenie warfaryny, szpiczak mnogi