blokada połączenia nerwowo-mięśniowego

Blokada połączenia nerwowo-mięśniowego (neuromuscular junction block) to stan, w którym dochodzi do zahamowania przewodnictwa impulsów nerwowych z zakończeń nerwów ruchowych do włókien mięśniowych. Fizjologicznie przekaźnictwo w tym obszarze opiera się na uwalnianiu acetylocholiny, która łączy się z receptorami nikotynowymi na błonie postsynaptycznej, wywołując depolaryzację i skurcz mięśnia.

W praktyce klinicznej blokada połączenia nerwowo-mięśniowego jest najczęściej stosowana w anestezjologii poprzez użycie leków zwiotczających mięśnie (środki blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe). Leki te dzielą się na niedepolaryzujące (np. rokuronium, wekuronium, cisatrakurium) oraz depolaryzujące (np. sukcynylocholina). Środki niedepolaryzujące działają poprzez kompetycyjne blokowanie receptorów acetylocholiny, natomiast depolaryzujące początkowo aktywują receptor, a następnie blokują go w stanie zdepolaryzowanym.

Monitorowanie głębokości blokady nerwowo-mięśniowej podczas zabiegów operacyjnych jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta i odbywa się za pomocą stymulacji nerwu obwodowego (najczęściej nerwu łokciowego) i obserwacji odpowiedzi mięśniowej. Stosowane są różne wzorce stymulacji: pojedynczy impuls, seria czterech impulsów (TOF), stymulacja tetaniczna czy liczenie postetaniczne.

Odwrócenie blokady nerwowo-mięśniowej po zabiegu operacyjnym można uzyskać stosując inhibitory cholinoesterazy (neostygmina, edrofonium) w połączeniu z lekami antycholinergicznymi (atropina, glikopirolan) lub nowszy, selektywny środek – sugammadeks, który działa poprzez enkapsulację cząsteczek rokuronium i wekuronium. Nieodpowiednie odwrócenie blokady może prowadzić do resztkowej kuraryzacji i powikłań oddechowych w okresie pooperacyjnym.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl