oftalmopatia
Oftalmopatia to ogólny termin określający choroby oczu, jednak najczęściej używany jest w kontekście oftalmopatii tarczycowej (orbitopatii tarczycowej, oftalmopatii Gravesa-Basedowa). Jest to autoimmunologiczne schorzenie oczodołu związane z chorobami tarczycy, głównie z chorobą Gravesa-Basedowa.
Patogeneza oftalmopatii tarczycowej obejmuje procesy autoimmunologiczne skierowane przeciwko antygenom wspólnym dla tarczycy i tkanek oczodołu. Prowadzi to do nacieków z limfocytów T i B, fibroblastów oraz komórek tucznych, a także zwiększonej produkcji glikozaminoglikanów i obrzęku mięśni zewnątrzgałkowych.
Objawy kliniczne oftalmopatii obejmują wytrzeszcz (egzoftalmus), retrakcję powiek, obrzęk i przekrwienie spojówek, zaburzenia ruchomości gałek ocznych, podwójne widzenie oraz w ciężkich przypadkach neuropatię nerwu wzrokowego. Nasilenie objawów klasyfikuje się według skali CAS (Clinical Activity Score) oraz NOSPECS.
Diagnostyka oftalmopatii opiera się na badaniu okulistycznym, pomiarach wytrzeszczu (egzoftalmometria), badaniach obrazowych (TK, MRI oczodołów) oraz ocenie funkcji tarczycy. Leczenie zależy od aktywności i nasilenia choroby i obejmuje normalizację funkcji tarczycy, glikokortykosteroidoterapię, radioterapię oczodołów oraz w wybranych przypadkach leczenie chirurgiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba gravesa-basedowa – Diagnostyka i diagnoza
Choroba Gravesa-Basedowa jest najczęstszą przyczyną nadczynności tarczycy w krajach z odpowiednią podażą jodu, odpowiadającą za 60-80% przypadków tyreotoksykozy. Diagnostyka opiera się na ocenie klinicznej, badaniach hormonalnych (obniżone TSH, podwyższone fT4 i fT3), oznaczeniu przeciwciał TRAb (obecnych u ponad 95% pacjentów) oraz badaniach obrazowych, takich jak ultrasonografia tarczycy z Dopplerem i scyntygrafia z jodem radioaktywnym (RAIU >30% po 24h). Charakterystyczne objawy to tachykardia (u ~80% pacjentów), rozlane wole z szmerem naczyniowym (~70%), drżenie rąk (~40%) oraz oftalmopatia (~25%). Diagnostyka różnicowa obejmuje m.in. hashitoksykozę, autonomiczny guzek tarczycy i podostre zapalenie tarczycy. W ciąży i u dzieci preferowane są badania ultrasonograficzne i oznaczenia TRAb, ze względu na przeciwwskazania do stosowania izotopów promieniotwórczych.
badanie ultrasonograficzne tarczycy, bielactwo, biopsja aspiracyjna cienkoigłowa, choroba autoimmunologiczna, choroba Gravesa-Basedowa, cukrzyca typu 1, dermopatia, guzek autonomiczny, hashitoksykoza, hormon tyreotropowy, immunoglobuliny stymulujące tarczycę, jod radioaktywny, karbimazol, leczenie radiojodem, lek przeciwtarczycowy, metimazol, migotanie przedsionków, nadczynność tarczycy, niedokrwistość złośliwa, niewydolność serca, obrzęk przedgoleniowy, oftalmopatia, oftalmopatia tarczycowa, orbitopatia Gravesa, osteoporoza, podostre zapalenie tarczycy, powiększenie tarczycy, propylotiouracyl, przeciwciała przeciwko peroksydazie tarczycowej, przeciwciała przeciwko receptorowi TSH, przeciwciała przeciwko tyreoglobulinie, przełom tarczycowy, reumatoidalne zapalenie stawów, rezonans magnetyczny, scyntygrafia tarczycy, test wychwytu radioaktywnego jodu, tionamid, tomografia komputerowa, trzepotanie przedsionków, tyreoidektomia, tyreotoksykoza, wole, wole guzkowe, wolna trójjodotyronina, wolna tyroksyna, wytrzeszcz oczu, zaburzenia rytmu serca, zapalenie tarczycy Hashimoto