Stilnox
Stilnox to nazwa handlowa leku zawierającego zolpidem, niebenzodiazepinowy lek nasenny należący do grupy imidazopirydyn. Preparat charakteryzuje się szybkim początkiem działania i stosunkowo krótkim czasem półtrwania (około 2-3 godziny), co czyni go skutecznym w leczeniu bezsenności, szczególnie w zaburzeniach zasypiania.
Mechanizm działania zolpidemu polega na selektywnym wiązaniu z podjednostką alfa-1 receptora GABA-A w ośrodkowym układzie nerwowym, co powoduje nasilenie hamującego działania kwasu gamma-aminomasłowego. W przeciwieństwie do benzodiazepin, zolpidem wykazuje mniejsze działanie miorelaksacyjne i przeciwdrgawkowe przy zachowaniu silnego efektu nasennego.
Stosowanie Stilnoxu powinno być krótkotrwałe (zazwyczaj do 4 tygodni), ponieważ dłuższe przyjmowanie może prowadzić do rozwoju tolerancji, uzależnienia i zespołu odstawiennego. Wśród najczęstszych działań niepożądanych wymienia się bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia pamięci, halucynacje oraz złożone zachowania podczas snu (jak somnambulizm, prowadzenie pojazdów czy spożywanie posiłków w stanie niepełnej świadomości).
Należy zachować szczególną ostrożność przy przepisywaniu Stilnoxu pacjentom w podeszłym wieku, z niewydolnością oddechową, zaburzeniami czynności wątroby oraz osobom z wywiadem zaburzeń psychicznych lub uzależnień. Lek wchodzi w liczne interakcje z innymi substancjami działającymi depresyjnie na OUN, takimi jak alkohol, opioidy czy leki przeciwhistaminowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Stilnox 10 mg
Zolpidem, substancja czynna Stilnoxu, jest lekiem nasennym z grupy imidazopirydyn, wykazującym wysoką selektywność wobec podtypu receptora omega-1 (benzodiazepinowego-1) kompleksu GABA-A, co odróżnia go od benzodiazepin o nieselektywnym działaniu. Mechanizm działania polega na modulacji kanału chlorkowego, prowadząc do specyficznego efektu sedatywnego przy dawkach niższych niż te wymagane do uzyskania efektów przeciwdrgawkowych, miorelaksacyjnych czy przeciwlękowych. Zolpidem korzystnie wpływa na architekturę snu, skracając fazę snu utajonego, zmniejszając liczbę przebudzeń, wydłużając całkowity czas snu oraz poprawiając jego jakość, ze szczególnym wydłużeniem fazy II oraz fazy wolnofalowego snu głębokiego (III i IV), bez wpływu na fazę REM w dawkach terapeutycznych.
Skuteczność kliniczna zolpidemu została potwierdzona w randomizowanych badaniach, gdzie dawka 10 mg skracała czas zasypiania o 10-30 minut w porównaniu z placebo, podczas gdy dawka 5 mg dawała efekt mniejszy, ale u niektórych pacjentów wystarczający. W populacji pediatrycznej (6-17 lat) z ADHD nie wykazano skuteczności zolpidemu (0,25 mg/kg mc., max 10 mg/dobę), a obserwowano zwiększoną częstość działań niepożądanych ze strony układu nerwowego i psychicznych, takich jak zawroty głowy (23,5% vs 1,5% placebo), ból głowy (12,5% vs 9,2%) oraz omamy (7,4% vs 0%), co stanowi przeciwwskazanie do stosowania u dzieci i młodzieży.
ADHD, architektura snu, benzodiazepina, bezsenność, ból głowy, działanie przeciwdrgawkowe, działanie przeciwlękowe, działanie sedatywne, elektroencefalografia, faza REM, faza snu utajonego, imidazopirydyna, kanał chlorkowy, konsolidacja pamięci, lek nasenny i uspokajający, napięcie mięśni szkieletowych, omamy, podtyp benzodiazepinowy-1, przebudzenie nocne, randomizowane badanie kliniczne, receptor GABA-A, receptor omega-1, receptor ośrodkowego układu nerwowego, sen głęboki, sen wolnofalowy, Stilnox, zawroty głowy, zolpidem - Leksykon leków
Przedawkowanie – Stilnox 10 mg
Przedawkowanie zolpidemu, substancji czynnej Stilnoxu (10 mg winianu zolpidemu w tabletce), może prowadzić do szerokiego spektrum objawów, od łagodnej wzmożonej senności, przez zaburzenia świadomości i somnolencję, aż po ciężką depresję oddechową, śpiączkę i zgon. Szczególnie niebezpieczne jest łączenie zolpidemu z innymi lekami o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy oraz alkoholem, co znacząco zwiększa ryzyko ciężkich powikłań, w tym śmiertelnych. Objawy przedawkowania obejmują dezorientację, splątanie, trudności w nawiązaniu kontaktu, a w najcięższych przypadkach brak reakcji na bodźce zewnętrzne i zatrzymanie oddechu.
antagonista receptorów benzodiazepinowych, ciężkie przedawkowanie, depresja oddechowa, depresja ośrodkowego układu nerwowego, drgawki, flumazenil, hemodializa, leczenie objawowe, objawy neurologiczne, płukanie żołądka, senność patologiczna, somnolencja, śpiączka, Stilnox, tabletka powlekana, węgiel aktywowany, winian zolpidemu, zaburzenie świadomości, zolpidem