Interakcje leku
Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 850 mg

Terapia skojarzona sytagliptyną (50 mg 2x/dobę) i metforminą (1000 mg 2x/dobę) w produkcie Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma nie wykazuje istotnych zmian farmakokinetycznych obu substancji czynnych przy jednoczesnym stosowaniu. Jednakże istnieją istotne interakcje kliniczne, zwłaszcza z jodowymi środkami kontrastowymi, które wymagają przerwania terapii na minimum 48 godzin i oceny funkcji nerek przed wznowieniem leczenia. Spożywanie alkoholu jest przeciwwskazane ze względu na wysokie ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów z głodzeniem, niedożywieniem lub zaburzeniami czynności wątroby. Leki wpływające na funkcję nerek (NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, diuretyki pętlowe) wymagają ścisłego monitorowania czynności nerek podczas terapii, aby zapobiec powikłaniom metabolicznym.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Terapia skojarzona sytagliptyną i metforminą, zawarta w produkcie Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma, podlega złożonym oddziaływaniom z innymi lekami. Badania wykazały, że jednoczesne stosowanie wielokrotnych dawek sytagliptyny (50 mg dwa razy na dobę) i metforminy (1000 mg dwa razy na dobę) u pacjentów z cukrzycą typu 2 nie powoduje istotnych zmian w farmakokinetyce obu substancji czynnych.1

Należy zaznaczyć, że chociaż brak jest specyficznych badań farmakokinetycznych interakcji dla całego produktu Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma, przeprowadzono szczegółowe badania interakcji dla poszczególnych substancji czynnych – sytagliptyny i metforminy.2

Przeciwwskazane i niezalecane skojarzenia

Istnieją pewne substancje i produkty lecznicze, których jednoczesne stosowanie z produktem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma jest przeciwwskazane lub niezalecane ze względu na ryzyko poważnych interakcji:

  • Środki kontrastowe zawierające jod – stosowanie produktu Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma musi być przerwane przed badaniem lub podczas badania obrazowego wykorzystującego jodowe środki kontrastowe. Wznowienie leczenia możliwe jest dopiero po upływie minimum 48 godzin od badania, pod warunkiem ponownej oceny funkcji nerek i potwierdzenia jej stabilności.3

Interakcje z alkoholem

Alkohol stanowi szczególnie niebezpieczny czynnik w trakcie leczenia produktem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma. Spożywanie alkoholu podczas terapii metforminą wiąże się ze zwiększonym ryzykiem kwasicy mleczanowej – poważnego i potencjalnie śmiertelnego powikłania. Ryzyko to jest szczególnie wysokie u pacjentów, u których występują dodatkowo stany takie jak:4

  • Głodzenie – przyjmowanie alkoholu na czczo lub w okresie przedłużonego ograniczenia przyjmowania pokarmów
  • Niedożywienie – u pacjentów z nieprawidłowym stanem odżywienia
  • Zaburzenia czynności wątroby – alkohol dodatkowo obciąża wątrobę, co w połączeniu z metforminą może prowadzić do kumulacji kwasu mlekowego

Ze względu na powyższe zagrożenia, jednoczesne stosowanie alkoholu i produktu Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma jest niezalecane. Pacjenci powinni zostać jednoznacznie poinformowani o konieczności unikania spożywania napojów alkoholowych podczas leczenia.5

Szczegółowy opis interakcji lekowych

Leki wpływające na czynność nerek

Szczególną uwagę należy zwrócić na produkty lecznicze mogące negatywnie wpływać na funkcję nerek, ponieważ takie oddziaływanie może zwiększać ryzyko kwasicy mleczanowej podczas stosowania metforminy. Do leków, które wymagają zachowania środków ostrożności należą:6

  • Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory cyklooksygenazy 2 (COX-2) – mogą powodować retencję płynów i pogorszenie funkcji nerek
  • Inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE) – wpływają na hemodynamikę nerkową
  • Antagoniści receptora angiotensyny II – podobnie jak inhibitory ACE modyfikują przepływ krwi przez nerki
  • Leki moczopędne, zwłaszcza pętlowe – mogą powodować odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe

Podczas rozpoczynania terapii lub stosowania powyższych grup leków w skojarzeniu z produktem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma wymagane jest ścisłe monitorowanie czynności nerek.7

Interakcje z transporterami nerkowymi

Istotną grupę interakcji stanowią te związane z inhibitorami transporterów nerkowych, które uczestniczą w wydalaniu metforminy przez nerki. Jednoczesne stosowanie inhibitorów następujących transporterów może zwiększać ekspozycję ogólnoustrojową na metforminę i ryzyko kwasicy mleczanowej:8

  • Inhibitory transportera kationów organicznych 2 (OCT2)
  • Inhibitory transportera usuwania wielu leków i toksyn (MATE)

Do leków będących inhibitorami tych transporterów należą:9

  • Ranolazyna – lek przeciwdławicowy
  • Wandetanib – lek przeciwnowotworowy
  • Dolutegrawir – lek przeciwwirusowy stosowany w terapii HIV
  • Cymetydyna – antagonista receptorów H₂ stosowany w chorobach żołądka

Podczas jednoczesnego stosowania tych leków z produktem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma należy:10

  • Dokładnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka takiego skojarzenia
  • Wprowadzić ścisłe monitorowanie kontroli glikemii
  • Rozważyć dostosowanie dawki produktu w ramach zalecanego dawkowania
  • W razie potrzeby dokonać zmiany w schemacie leczenia cukrzycy

Leki wpływające na kontrolę glikemii

Wiele produktów leczniczych wykazuje działanie hiperglikemiczne, które może wpływać na skuteczność leczenia preparatem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma. Do leków wywołujących hiperglikemię należą:11

  • Glikokortykosteroidy – zarówno podawane ogólnoustrojowo, jak i miejscowo
  • Agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych – stosowane m.in. w leczeniu astmy i POChP
  • Diuretyki – zwłaszcza tiazydowe i pętlowe

Podczas rozpoczynania terapii powyższymi lekami u pacjentów stosujących Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma zaleca się:12

  • Poinformowanie pacjenta o możliwym wpływie na glikemię
  • Częstszą kontrolę stężenia glukozy we krwi, szczególnie w początkowym okresie leczenia
  • W razie potrzeby dostosowanie dawki produktu Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma
  • Ponowne dostosowanie dawki przy odstawianiu leku wywołującego hiperglikemię

Z kolei inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE) mogą obniżać stężenie glukozy we krwi. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków z produktem Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma należy monitorować glikemię i w razie potrzeby dostosować dawkę leku przeciwcukrzycowego.13

Interakcje farmakokinetyczne sytagliptyny

Badania in vitro oraz dane kliniczne wskazują, że ryzyko znaczących klinicznie interakcji związanych z sytagliptyną jest stosunkowo niskie.14

Głównym enzymem odpowiedzialnym za metabolizm sytagliptyny jest CYP3A4, z udziałem CYP2C8. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek metabolizm ma niewielki wpływ na klirens sytagliptyny, jednak u osób z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek (ESRD) metabolizm może odgrywać istotniejszą rolę w eliminacji leku.15

Silne inhibitory CYP3A4 (takie jak ketokonazol, itrakonazol, rytonawir czy klarytromycyna) mogą wpływać na farmakokinetykę sytagliptyny u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub ESRD. Należy jednak zaznaczyć, że wpływ tych inhibitorów u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie był oceniany w badaniach klinicznych.16

Sytagliptyna jest również substratem dla glikoproteiny p oraz transportera anionów organicznych 3 (OAT3). Transport sytagliptyny za pośrednictwem OAT3 może być hamowany przez probenecyd, jednak ryzyko klinicznie istotnych interakcji jest uważane za niewielkie. Jednoczesne stosowanie inhibitorów OAT3 nie było oceniane w warunkach in vivo.17

Interakcja z cyklosporyną

Przeprowadzono specjalne badanie oceniające wpływ cyklosporyny, silnego inhibitora glikoproteiny p, na farmakokinetykę sytagliptyny. Jednorazowe podanie sytagliptyny w dawce 100 mg z cyklosporyną w dawce 600 mg spowodowało zwiększenie wartości pola pod krzywą (AUC) oraz stężenia maksymalnego (Cmₐₓ) sytagliptyny odpowiednio o około 29% i 68%.18

Zaobserwowane zmiany farmakokinetyczne nie zostały uznane za istotne klinicznie. Klirens nerkowy sytagliptyny nie uległ znaczącej zmianie. W związku z tym nie przewiduje się istotnych interakcji z innymi inhibitorami glikoproteiny p.19

Tabela interakcji lekowych

Grupa leków/substancja Opis interakcji Poziom istotności Zalecenia
Alkohol Zwiększa ryzyko kwasicy mleczanowej, szczególnie w przypadkach głodzenia, niedożywienia lub zaburzeń czynności wątroby Wysoki Jednoczesne stosowanie niezalecane
Jodowe środki kontrastowe Zwiększają ryzyko kwasicy mleczanowej i ostrego uszkodzenia nerek Wysoki Przerwać stosowanie leku przed badaniem, nie wznawiać przez min. 48h, następnie ponownie ocenić czynność nerek
NLPZ (w tym selektywne inhibitory COX-2) Mogą upośledzać czynność nerek, zwiększając ryzyko kwasicy mleczanowej Średni Ścisłe monitorowanie czynności nerek
Inhibitory ACE Mogą upośledzać czynność nerek oraz obniżać stężenie glukozy we krwi Średni Monitorowanie czynności nerek i glikemii, ewentualne dostosowanie dawki leku przeciwcukrzycowego
Antagoniści receptora angiotensyny II Mogą upośledzać czynność nerek Średni Monitorowanie czynności nerek
Leki moczopędne (zwłaszcza pętlowe) Mogą upośledzać czynność nerek i powodować odwodnienie Średni Monitorowanie czynności nerek i stanu nawodnienia
Inhibitory OCT2/MATE (ranolazyna, wandetanib, dolutegrawir, cymetydyna) Mogą zwiększać ekspozycję na metforminę i ryzyko kwasicy mleczanowej Średni Monitorowanie glikemii, rozważenie dostosowania dawki
Glikokortykosteroidy Działanie hiperglikemiczne – mogą obniżać skuteczność leku Średni Częstsza kontrola glikemii, zwłaszcza na początku leczenia, ewentualne dostosowanie dawki
Agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych Działanie hiperglikemiczne – mogą obniżać skuteczność leku Średni Częstsza kontrola glikemii, zwłaszcza na początku leczenia
Silne inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna) Mogą zwiększać ekspozycję na sytagliptynę u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub ESRD Niski do średniego (zależnie od funkcji nerek) Zachowanie ostrożności u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek
Cyklosporyna Zwiększa AUC i Cmax sytagliptyny (o 29% i 68%), bez wpływu na klirens nerkowy Niski Zwykle nie wymaga dostosowania dawki
Inhibitory OAT3 (probenecyd) Mogą teoretycznie hamować transport sytagliptyny Niski Ryzyko klinicznie istotnej interakcji uznawane za niewielkie

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje lekowe związane ze stosowaniem produktu Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma, ich znaczenie kliniczne oraz zalecane postępowanie. Poziom istotności interakcji określono jako wysoki, średni lub niski, w zależności od potencjalnego wpływu na bezpieczeństwo i skuteczność terapii.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl