Interakcje leku
Sytena 100 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Poniższe dane kliniczne wskazują, że ryzyko wystąpienia znaczących klinicznie interakcji pomiędzy sytagliptyną (substancją czynną leku Sytena) a jednocześnie stosowanymi produktami leczniczymi jest stosunkowo niewielkie. Niemniej jednak, znajomość potencjalnych interakcji jest istotna dla bezpiecznego stosowania leku.¹

Wpływ innych produktów leczniczych na sytagliptynę

Badania in vitro wykazały, że głównym enzymem odpowiedzialnym za ograniczenie metabolizmu sytagliptyny jest CYP3A4 ze współudziałem CYP2C8. Należy jednak zaznaczyć, że u pacjentów z prawidłową czynnością nerek, metabolizm (w tym za pośrednictwem CYP3A4) ma tylko niewielki wpływ na całkowity klirens sytagliptyny. Sytuacja zmienia się w przypadku pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek (ESRD), gdzie metabolizm może odgrywać istotniejszą rolę w eliminacji sytagliptyny.²

Z tego względu istnieje możliwość, że silnie działające inhibitory CYP3A4 (takie jak ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna) mogą wpływać na farmakokinetykę sytagliptyny, szczególnie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek. Należy jednak podkreślić, że wpływ silnych inhibitorów CYP3A4 na farmakokinetykę sytagliptyny u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie był dotychczas oceniany w badaniach klinicznych.³

Badania transportu leku przeprowadzone w warunkach in vitro wykazały, że sytagliptyna jest substratem dla glikoproteiny p oraz transportera anionów organicznych-3 (OAT3). Transport sytagliptyny, w którym pośredniczy OAT3, może być hamowany przez probenecyd, jednakże ryzyko wystąpienia znaczących klinicznie interakcji uznawane jest za niewielkie. Warto zauważyć, że jednoczesne stosowanie inhibitorów OAT3 z sytagliptyną nie było oceniane w warunkach in vivo.⁴

Szczegółowe interakcje lekowe

Metformina: Jednoczesne stosowanie metforminy w wielokrotnych dawkach 1000 mg dwa razy na dobę z sytagliptyną w dawce 50 mg nie powodowało znaczącej zmiany farmakokinetyki sytagliptyny u pacjentów z cukrzycą typu 2, co wskazuje na brak istotnych interakcji farmakokinetycznych pomiędzy tymi lekami.⁵

Cyklosporyna: Przeprowadzono badanie w celu określenia wpływu cyklosporyny (silnego inhibitora glikoproteiny p) na farmakokinetykę sytagliptyny. Jednoczesne podanie sytagliptyny w pojedynczej dawce doustnej 100 mg z cyklosporyną w pojedynczej dawce doustnej 600 mg zwiększało wartość AUC oraz Cmax sytagliptyny odpowiednio o około 29% i 68%. Pomimo tych zmian, nie uznano ich za istotne klinicznie. Klirens nerkowy sytagliptyny nie uległ znaczącej zmianie podczas jednoczesnego stosowania z cyklosporyną. W związku z tym nie należy spodziewać się znaczących interakcji z innymi inhibitorami glikoproteiny p.⁶

Wpływ sytagliptyny na inne produkty lecznicze

Digoksyna: Wykazano, że sytagliptyna ma niewielki wpływ na stężenie digoksyny w osoczu krwi. W badaniach klinicznych, w wyniku stosowania przez 10 dni digoksyny w dawce 0,25 mg jednocześnie z sytagliptyną w dawce 100 mg na dobę, osoczowe AUC dla digoksyny zwiększyło się średnio o 11%, a osoczowe wartości Cmax średnio o 18%. Mimo że nie zaleca się dostosowywania dawki digoksyny podczas jednoczesnego stosowania z sytagliptyną, należy monitorować pacjentów, u których istnieje ryzyko zatrucia digoksyną.⁷

Badania in vitro wskazują, że sytagliptyna nie hamuje ani nie indukuje izoenzymów CYP450. W przeprowadzonych badaniach klinicznych sytagliptyna nie powodowała znaczących zmian farmakokinetyki metforminy, gliburydu, symwastatyny, rozyglitazonu, warfaryny czy doustnych środków antykoncepcyjnych. Sugeruje to niewielką możliwość wchodzenia w interakcje z substratami CYP3A4, CYP2C8, CYP2C9 i transporterem kationów organicznych (OCT) w warunkach in vivo.⁸

Warto dodać, że sytagliptyna może być słabym inhibitorem glikoproteiny p w warunkach in vivo, co może mieć niewielkie znaczenie kliniczne dla leków będących substratami tego transportera.⁹

Interakcje z alkoholem

Nie przeprowadzono specyficznych badań dotyczących interakcji sytagliptyny z alkoholem. Jednak należy pamiętać, że alkohol może wpływać na kontrolę glikemii u pacjentów z cukrzycą typu 2, niezależnie od stosowanego leczenia. Alkohol może powodować zarówno hipoglikemię (zwłaszcza przy spożyciu na czczo), jak i hiperglikemię (przy nadmiernej konsumpcji). Ponadto, spożywanie alkoholu może maskować objawy hipoglikemii, co utrudnia jej rozpoznanie.

Biorąc pod uwagę mechanizm działania sytagliptyny (inhibitor dipeptydylopeptydazy-4, DPP-4), nie przewiduje się bezpośrednich interakcji farmakokinetycznych między sytagliptyną a alkoholem. Niemniej jednak, pacjentom z cukrzycą typu 2 zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu ze względu na jego potencjalny wpływ na kontrolę glikemii.

Tabela interakcji

Istotne aspekty kliniczne interakcji

Sytagliptyna (Sytena) wykazuje stosunkowo niewielki potencjał interakcji z innymi lekami, co jest korzystne z punktu widzenia bezpieczeństwa farmakoterapii, szczególnie u pacjentów wymagających politerapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na:¹⁰

• Pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek – u tych osób metabolizm wątrobowy odgrywa większą rolę w eliminacji sytagliptyny, co może zwiększać ryzyko interakcji z inhibitorami CYP3A4
• Pacjentów stosujących digoksynę – należy monitorować ich stan kliniczny pod kątem możliwego zatrucia digoksyną, gdyż sytagliptyna może nieznacznie zwiększać jej stężenie w osoczu
• Pacjentów spożywających alkohol – należy ich edukować na temat potencjalnego wpływu alkoholu na kontrolę glikemii

Sytagliptyna nie wymaga zwykle dostosowania dawki przy jednoczesnym stosowaniu z innymi powszechnie stosowanymi lekami, w tym z metforminą, która jest często łączona z sytagliptyną w terapii cukrzycy typu 2.