ibrutynib
Ibrutynib to doustny, selektywny inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona (BTK), który blokuje przekazywanie sygnałów przez receptor komórek B. Lek ten hamuje złośliwą proliferację limfocytów B oraz apoptozę.
Główne wskazania do stosowania ibrutynibu obejmują przewlekłą białaczkę limfocytową (CLL), chłoniaka z komórek płaszcza (MCL) oraz makroglobulinemię Waldenströma. Wykazuje skuteczność zarówno w leczeniu pierwszej linii, jak i w przypadkach nawrotowych lub opornych na standardową chemioterapię.
Wśród typowych działań niepożądanych ibrutynibu wymienia się biegunkę, neutropenię, małopłytkowość, krwawienia, infekcje oraz zaburzenia rytmu serca (głównie migotanie przedsionków). Podczas terapii zaleca się regularne monitorowanie morfologii krwi oraz funkcji wątroby.
Ibrutynib wchodzi w interakcje z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450, szczególnie CYP3A4. Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów lub induktorów tego enzymu. W razie konieczności łączenia z umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4, zaleca się redukcję dawki ibrutynibu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła białaczka limfocytowa – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) to najczęstsza białaczka w krajach zachodnich, stanowiąca 20-30% wszystkich przypadków. Charakteryzuje się klonalnym namnażaniem limfocytów B (>5000/μl), które gromadzą się w szpiku, krwi i narządach. Średni wiek diagnozy to 65-67 lat, z przewagą mężczyzn. CLL może przebiegać bezobjawowo, a u 30-50% pacjentów nie wymaga leczenia przez wiele lat. Objawy, gdy występują, obejmują zmęczenie, powiększenie węzłów chłonnych, anemię, skłonność do krwawień oraz powiększenie śledziony i wątroby. Diagnostyka opiera się na immunofenotypowaniu limfocytów B, a biopsja szpiku jest stosowana w celach prognostycznych. Leczenie obejmuje terapie celowane (inhibitory kinazy tyrozynowej Brutona, BCL-2), immunoterapię, chemioterapię oraz przeszczep komórek macierzystych. Opieka pielęgniarska koncentruje się na zapobieganiu infekcjom, zarządzaniu powikłaniami hematologicznymi (anemia, małopłytkowość, AIHA, ITP), monitorowaniu skutków ubocznych terapii oraz wsparciu psychospołecznym.
anemia, badanie immunofenotypowe, biopsja szpiku kostnego, chemioterapia, cytogenetyka, czerwona krwinka, ibrutynib, immunologiczna małopłytkowość, inhibitor BCL-2, inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona, kortykosteroidy, limfocyt B, małopłytkowość, migotanie przedsionków, morfologia krwi, neutropenia, pneumokoki, powiększony węzeł chłonny, przeciwciało monoklonalne, przeszczep komórek macierzystych hematopoetycznych, przewlekła białaczka limfocytowa, radioterapia, remisja, rytuksymab, śledziona, szpik kostny, wątroba, wenetoklaks, węzeł chłonny, wybroczyny, zespół rozpadu guza - Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła białaczka limfocytowa – Patofizjologia i mechanizm
Przewlekła białaczka limfocytowa (PBL) to klonalna ekspansja dojrzałych limfocytów B CD5+CD23+ z niską ekspresją powierzchniowych immunoglobulin (IgM/IgD) i pojedynczego łańcucha lekkiego. Patogeneza obejmuje liczne aberracje genetyczne, w tym delecję 13q14 (50-60% pacjentów) z utratą miR-15a i miR-16-1 prowadzącą do nadekspresji BCL2, delecję 11q22-q23 (12-18%) obejmującą gen ATM, delecję 17p13 (5-10%) z utratą TP53 oraz trisomię chromosomu 12 (11-16%). Mutacje somatyczne w genach NOTCH1, SF3B1, BIRC3 i MYD88 wpływają na przebieg choroby. PBL jest chorobą zależną od sygnalizacji BCR, z kluczową rolą kinazy tyrozynowej Brutona (BTK), PI3K i SYK. Podział na U-CLL (niezmutowane IGHV, gorsze rokowanie) i M-CLL (zmutowane IGHV) ma znaczenie prognostyczne. Mikrośrodowisko tkankowe, zwłaszcza w węzłach chłonnych i szpiku, wspiera proliferację i przeżycie komórek PBL poprzez interakcje z limfocytami T, komórkami podścieliska i dendrytycznymi oraz sygnalizację TNF i BCR.
chłoniak rozlany z dużych komórek B, delecja 13q14, ekspresja genów, ibrutynib, inhibitor BCL-2, inhibitor proteasomu, kinaza 3-fosfatydyloinozytolu, kinaza tyrozynowa Brutona, krwiotwórcze komórki macierzyste, mikroRNA, mikrośrodowisko, monoklonalna limfocytoza B-komórkowa, oksydacja kwasów tłuszczowych, przewlekła białaczka limfocytowa, punkt kontrolny immunologiczny, receptor limfocytów B, sekwencjonowanie całego eksonu, sekwencjonowanie całego genomu, sekwencjonowanie następnej generacji, transformacja Richtera, trisomia chromosomu 12, wenetoklaks, zmiany epigenetyczne - Leksykon chorób i schorzeń
Pierwotny skórny chłoniak z komórek b – Leczenie
Pierwotny skórny chłoniak z komórek B (CBCL) to heterogenna grupa nowotworów skóry, której leczenie zależy od podtypu histologicznego, lokalizacji i rozległości zmian oraz stanu ogólnego pacjenta. Indolentne formy, takie jak pierwotny skórny chłoniak z ośrodków rozmnażania (PCFCL) i chłoniak strefy brzeżnej (PCMZL), charakteryzują się doskonałym rokowaniem i mogą być leczone miejscowo (radioterapia z odsetkiem całkowitych odpowiedzi bliskim 100%, chirurgiczne usunięcie, iniekcje dozmianowe kortykosteroidów, interferonu alfa lub rytuksymabu) lub obserwacją („watchful waiting”) w przypadku braku objawów. W przypadku PCMZL z obecnością Borrelia burgdorferi wskazane jest leczenie antybiotykami. Agresywny pierwotny skórny chłoniak rozlany z dużych komórek B typu kończynowego (PCDLBCL, LT) wymaga intensywnej terapii systemowej, najczęściej schematem R-CHOP (rytuksymab, cyklofosfamid, doksorubicyna, winkrystyna, prednizon) z lub bez radioterapii, zwłaszcza u pacjentów z uogólnioną chorobą lub pojedynczymi guzami. W przypadku przeciwwskazań do chemioterapii stosuje się radioterapię miejscową.
aktywna obserwacja, beksaroten, Borrelia burgdorferi, chirurgiczne usunięcie guza, chlorambucyl, cyklofosfamid, fotouczulacz, ibrutynib, imikwimod, immunogenność, inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona, inhibitor punktów kontrolnych immunologicznych, interferon alfa, kortykosteroid, kwas 5-aminolewulinowy, lenalidomid, mechloretamina, ofatumumab, onkolog radioterapeuta, pierwotny skórny chłoniak rozlany z dużych komórek B, pierwotny skórny chłoniak strefy brzeżnej, pierwotny skórny chłoniak z komórek B, pierwotny skórny chłoniak z ośrodków rozmnażania, przewlekła białaczka limfocytowa, radioizotop, radioterapia miejscowa, rytuksymab, teleangiektazja, terapia fotodynamiczna, terapia systemowa, wenetoklaks, wirus onkolityczny - Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak waldenströma – Patofizjologia i mechanizm
Chłoniak Waldenströma (WM) to indolentny chłoniak limfoplazmocytowy charakteryzujący się klonalną proliferacją limfocytów B z obecnością monoklonalnej gammapatii IgM. Kluczowe w patogenezie są mutacje somatyczne w genie MYD88 (L265P, obecne u >90% pacjentów) oraz mutacje w genie CXCR4 (30-40%), które wpływają na sygnalizację NF-κB, przeżycie komórek nowotworowych i odpowiedź na terapię. Delecja 6q21-22.1 występuje u 40-50% chorych i koreluje z gorszym rokowaniem. Epigenetyczne mechanizmy, takie jak nadekspresja miRNA-155, oraz interakcje z mikrośrodowiskiem szpiku, w tym cytokiny (np. IL-6, IL-21) i komórki podścieliska, odgrywają istotną rolę w progresji choroby. Heterogenność komórek nowotworowych i immunosupresyjne mikrośrodowisko, m.in. poprzez ekspresję CD47, sprzyjają ucieczce immunologicznej i progresji WM.
acetylacja histonów, beta2-mikroglobulina, chłoniak limfoplazmocytowy, chłoniak Waldenströma, choroba von Willebranda, czynnik jądrowy kappa-B, gammapatia monoklonalna o nieokreślonym znaczeniu, hipoalbuminemia, ibrutynib, inhibitor BTK, interleukina-6, kinaza tyrozynowa Brutona, komórka limfoplazmocytowa, komórka pamięci immunologicznej, metylacja DNA, mikrośrodowisko guza, mutacja CXCR4, naciek limfoplazmocytowy, niedokrwistość, paraproteina IgM, przejście nabłonkowo-mezenchymalne, przewlekła białaczka limfocytowa, punkt kontrolny immunologiczny, somatyczna hipermutacja, szlak JAK-STAT, szlak PI3K/AKT, zanubrutynib, zespół nadlepkości, zespół Sjögrena - Leksykon chorób i schorzeń
Białaczka włochatokomórkowa – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Białaczka włochatokomórkowa (HCL) to rzadki, przewlekły nowotwór limfocytów B, charakteryzujący się obecnością komórek z wypustkami cytoplazmatycznymi. Choroba rozwija się głównie u dorosłych, ze średnim wiekiem zachorowania około 52 lat, częściej u mężczyzn. Patologiczne komórki gromadzą się w szpiku kostnym, śledzionie i wątrobie, prowadząc do pancytopenii: niedokrwistości, neutropenii i małopłytkowości. Opieka pielęgniarska koncentruje się na minimalizacji ryzyka infekcji (monitorowanie gorączki >38°C, izolacja ochronna przy głębokiej neutropenii), zarządzaniu skutkami ubocznymi chemioterapii (analogami puryn: kladrybiną, pentostatyną), kontroli bólu oraz wsparciu emocjonalnym i edukacji pacjenta i rodziny. Monitorowanie obejmuje parametry życiowe, badania laboratoryjne (morfologia, biochemia), ocenę stanu odżywienia, nawodnienia i zmęczenia.
aktywna obserwacja, analogi puryn, antybiotykoterapia profilaktyczna, bezwzględna liczba neutrofili, białaczka włochatokomórkowa, ból kostny, czynnik stymulujący tworzenie kolonii granulocytów, dysfagia, działanie niepożądane, gorączka, ibrutynib, inhibitor BRAF, inhibitor kinazy tyrozynowej, kladrybina, komórki krwiotwórcze, małopłytkowość, neurotoksyczność, neutropenia, niedokrwistość, pancytopenia, pentostatyna, pielęgniarka onkologiczna, płytki krwi, rytuksymab, skutki uboczne, szczepienia ochronne, szczepionka przeciw półpaścowi, szpik kostny, wemurafenib, wtórny nowotwór, wynaczynienie, zaburzenia wodno-elektrolitowe - Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak waldenströma – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Chłoniak Waldenströma (WM) to rzadki, wolno rosnący chłoniak limfoplazmocytowy charakteryzujący się obecnością monoklonalnej immunoglobuliny M (IgM) w surowicy oraz naciekaniem szpiku kostnego przez komórki limfoplazmocytowe. Rocznie diagnozuje się około 1000-1500 przypadków w USA. Objawy wynikają z zaburzeń hematopoezy (niedokrwistość, leukopenia), hiperwiskozji (lepkość surowicy ≥4, stężenie IgM ≥4000 mg/dl) oraz powiększenia węzłów chłonnych i śledziony. Diagnostyka opiera się na badaniach krwi i biopsji szpiku. Leczenie jest zindywidualizowane, obejmuje immunochemioterapię (schematy DRC, BoRD, BR) z rytuksymabem oraz leki celowane (ibrutynib, akalabrutynib, zanubrutynib). W przypadku zespołu nadlepkości stosuje się plazmaferezę. Przeszczep autologiczny komórek macierzystych rozważa się w chorobie opornej lub nawrotowej.
akalabrutynib, badanie szpiku kostnego, bendamustyna, białe krwinki, bortezomib, chłoniak limfoplazmocytowy, chłoniak Waldenströma, chlorambucyl, choroba oporna, cyklofosfamid, cytopenia, fludarabina, hepatosplenomegalia, hiperwiskozja, ibrutynib, IgM, immunoglobulina M, inhibitor BTK, kladrybina, komórka limfoplazmocytowa, kortykosteroidy, krwotok siatkówkowy, lenalidomid, limfadenopatia, limfocyt B, naciekanie szpiku kostnego, neuropatia obwodowa, niedokrwistość, paraproteina IgM, plazmafereza, Pneumocystis jirovecii, poty nocne, przeszczep komórek macierzystych, rytuksymab, wymiana osocza, zanubrutynib, zespół nadlepkości - Leksykon chorób i schorzeń
Białaczka – Leczenie
Leczenie białaczki jest złożone i zależy od typu choroby (ostra lub przewlekła), wieku pacjenta, stanu ogólnego oraz stopnia zaawansowania. Standardowe postępowanie w ostrej białaczce szpikowej (AML) i limfoblastycznej (ALL) obejmuje fazy indukcji remisji (intensywna chemioterapia, np. schemat „7+3” z cytoarabiną i daunorubicyną), konsolidacji oraz podtrzymania, trwające odpowiednio około 6-12 miesięcy dla AML i do 2 lat dla ALL. Terapie celowane, takie jak inhibitory kinazy tyrozynowej (TKI) w CML (np. imatynib, dazatynib) oraz leki celowane na mutacje FLT3 w AML (midostauryna, kwizartynib), znacząco poprawiły wyniki leczenia. Immunoterapia, w tym terapia komórkami CAR-T, stanowi innowacyjne podejście, szczególnie w nawrotowych i opornych przypadkach ALL. Przeszczep komórek macierzystych pozostaje kluczową opcją terapeutyczną dla pacjentów z wysokim ryzykiem lub nawrotową chorobą, choć wiąże się z ryzykiem poważnych powikłań. Radioterapia stosowana jest głównie w specyficznych sytuacjach, takich jak zajęcie OUN czy przygotowanie do przeszczepu.
antracyklina, chemioterapia, chromosom Philadelphia, cyklofosfamid, dazatynib, gen BCR-ABL1, ibrutynib, imatynib, immunoterapia, indukcja remisji, inhibitor kinazy tyrozynowej, leczenie podtrzymujące, lenalidomid, metotreksat, midostaurin, mutacja FLT3, mutacja TP53, nilotynib, opieka wspomagająca, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka promielocytowa, ostra białaczka szpikowa, przeciwciało monoklonalne, przeszczep allogeniczny, przeszczep autologiczny, przeszczep komórek macierzystych, przeszczep szpiku kostnego, przewlekła białaczka limfocytowa, przewlekła białaczka szpikowa, radioterapia, rehabilitacja onkologiczna, remisja całkowita, rytuksymab, schemat 7+3, szpik kostny, terapia CAR-T, terapia celowana, trójtlenek arsenu, zespół uwalniania cytokin - Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak – Leczenie
Chłoniaki stanowią heterogenną grupę nowotworów układu limfatycznego, których leczenie jest uzależnione od typu histologicznego (Hodgkina vs nie-Hodgkina), stadium zaawansowania, tempa wzrostu, wieku i stanu ogólnego pacjenta. W chłoniakach indolentnych stosuje się często strategię „watch and wait”, natomiast agresywne chłoniaki wymagają natychmiastowej intensywnej terapii. Podstawowe metody leczenia obejmują chemioterapię (np. ABVD dla HL, R-CHOP dla NHL), radioterapię (szczególnie w wczesnych stadiach i chorobie zlokalizowanej), immunoterapię (rytuksymab, inhibitory punktów kontrolnych, terapia CAR-T) oraz terapię celowaną (inhibitory BTK, BCL-2, koniugaty przeciwciało-lek). Przeszczepienie komórek macierzystych, zarówno autologiczne, jak i allogeniczne, jest stosowane w przypadku nawrotów lub oporności na leczenie standardowe. W chłoniaku Hodgkina odsetek wyleczeń przekracza 80%, a w wczesnych stadiach nawet 90%, natomiast w chłoniakach nie-Hodgkina rokowanie zależy od podtypu i agresywności choroby.
bendamustyna, chemioterapia, chłoniak, chłoniak agresywny, chłoniak grudkowy, chłoniak Hodgkina, chłoniak indolentny, chłoniak nie-Hodgkina, chłoniak rozlany z dużych komórek B, chłoniak strefy brzeżnej, chłoniak z komórek płaszcza, ibrutynib, immunoterapia, inhibitor BCL-2, inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona, inhibitory punktów kontrolnych, leczenie wspomagające, neurotoksyczność, neutropenia, opieka paliatywna, PET-CT, przeciwciało bispecyficzne, przeciwciało monoklonalne, przeszczepienie komórek macierzystych, przeszczepienie szpiku kostnego, radioterapia, rytuksymab, schemat ABVD, schemat CHOP, terapia CAR-T, terapia celowana, zespół rozpadu guza, zespół uwalniania cytokin - Leksykon chorób i schorzeń
Białaczka włochatokomórkowa – Leczenie
Białaczka włochatokomórkowa (HCL) to rzadki, przewlekły nowotwór limfocytów B, charakteryzujący się obecnością komórek z cytoplazmatycznymi wypustkami. Choroba ma powolny przebieg i jest wysoce podatna na leczenie, choć nieuleczalna. Wskazania do terapii obejmują cytopenie (Hb < 11 g/dl, płytki < 100 G/L, neutrofile < 1 G/L), objawowe powiększenie śledziony, objawy ogólne (gorączka, utrata masy ciała, poty nocne) oraz nawracające infekcje. Pierwsza linia leczenia opiera się na analogach puryn – kladrybinie i pentostatinie – które indukują całkowitą remisję u 80-85% pacjentów, z 5-letnim przeżyciem wolnym od zdarzeń na poziomie około 90%. Rytuksymab, przeciwciało anty-CD20, stosowany w skojarzeniu z kladrybiną, poprawia wskaźniki remisji i redukuje minimalną chorobę resztkową (MRD). W przypadku nawrotów, szczególnie po ponad 2 latach, możliwe jest ponowne zastosowanie analogów puryn, ewentualnie w połączeniu z rytuksymabem. Mutacja BRAF V600E, obecna u niemal wszystkich pacjentów z klasyczną postacią HCL, umożliwia zastosowanie inhibitorów BRAF (wemurafenib, dabrafenib) oraz terapii skojarzonych z inhibitorami MEK, które wykazują wysoką skuteczność i korzystny profil toksyczności.
aktywna obserwacja, analog puryny, bendamustyna, białaczka włochatokomórkowa, całkowita remisja, cytopenia, częściowa remisja, dabrafenib, hemoglobina, ibrutynib, immunosupresja, infekcja oportunistyczna, inhibitor MEK, interferon alfa, kinaza tyrozynowa Brutona, kladrybina, leczenie wspomagające, limfocyt B, małopłytkowość, mielosupresja, minimalna choroba resztkowa, morfologia krwi obwodowej, mutacja BRAF V600E, neutrofil, neutropenia, niedokrwistość, pentostatin, płytki krwi, poty nocne, profilaktyka przeciwgrzybicza, profilaktyka przeciwwirusowa, przeciwciało monoklonalne, remisja, rytuksymab, sekwestracja śledzionowa, splenektomia, transfuzja krwinek czerwonych, układ krwiotwórczy, wemurafenib - Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła białaczka limfocytowa – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Przewlekła białaczka limfocytowa (CLL) charakteryzuje się znaczną heterogennością kliniczną i biologiczną, co wymaga precyzyjnej oceny prognostycznej na etapie diagnozy i w trakcie choroby. Kluczowe znaczenie mają aberracje chromosomowe wykrywane metodą FISH, takie jak delecja 13q (z medianą przeżycia całkowitego około 17 lat), trisomia 12 (9-11 lat), delecja 11q (9-11 lat) oraz delecja 17p (około 7 lat), a także status mutacji genu IGHV (zmutowany IGHV wiąże się z medianą przeżycia przekraczającą 20-25 lat, a niezmutowany z 8-10 lat). Mutacje TP53, często współistniejące z del(17p), są związane z niekorzystnym rokowaniem i niską odpowiedzią na klasyczną chemio-immunoterapię. Stratyfikacja ryzyka według CLL-IPI pozwala na klasyfikację pacjentów do grup o 5-letnim przeżyciu całkowitym od ponad 90% (niska grupa ryzyka) do około 25% (bardzo wysoka grupa ryzyka), co ma istotne implikacje terapeutyczne.
aberracja chromosomowa, beta-2 mikroglobulina, chłoniak rozlany z dużych komórek B, czas podwojenia limfocytów, delecja 11q, delecja 17p, fluorescencyjna hybrydyzacja in situ, ibrutynib, immunologiczna małopłytkowość, indeks prognostyczny, inhibitor BCL-2, inhibitor kinazy tyrozynowej Brutona, mutacja TP53, niedokrwistość autoimmunohemolityczna, profil ekspresji genów, przewlekła białaczka limfocytowa, przeżycie warunkowe, rytuksymab, sekwencjonowanie nowej generacji, stratyfikacja pacjentów, transformacja Richtera, trisomia chromosomu 12, wenetoklaks - Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak waldenströma – Diagnostyka i diagnoza
Chłoniak Waldenströma (WM) to rzadki, indolentny nowotwór limfoproliferacyjny charakteryzujący się obecnością monoklonalnego białka IgM w surowicy oraz naciekiem limfoplazmocytowym w szpiku kostnym (≥10%). Diagnostyka opiera się na kompleksowej ocenie: morfologii krwi (często niedokrwistość, małopłytkowość), elektroforezie białek z immunofiksacją, ilościowym oznaczeniu IgM (podwyższone stężenia), badaniu lepkości osocza, stężeniu β2-mikroglobuliny oraz biopsji szpiku kostnego z immunofenotypowaniem (typowy fenotyp: IgM+, CD19+, CD20+, CD22+dim, CD25+, CD27+, brak CD5, CD10, CD23). Kluczowym markerem molekularnym jest mutacja MYD88 L265P, obecna u 90-97% pacjentów, która wspomaga różnicowanie WM od innych limfoproliferacji. Dodatkowo badania mutacji CXCR4 (30-40% pacjentów) i TP53 dostarczają informacji prognostycznych i terapeutycznych. Badania obrazowe (CT, PET-CT, USG) służą ocenie zaawansowania i wykluczeniu transformacji histologicznej.
amyloidoza, beta2-mikroglobulina, białko monoklonalne IgM, biopsja szpiku kostnego, chłoniak strefy brzeżnej, chłoniak Waldenströma, choroba limfoproliferacyjna, dehydrogenaza mleczanowa, elektroforeza białek surowicy, gammapatia monoklonalna, ibrutynib, immunofiksacja, inhibitor BTK, komórki limfoplazmocytowe, krioglobulina, małopłytkowość, Międzynarodowy System Prognostyczny, morfologia krwi obwodowej, mutacja CXCR4, mutacja MYD88, mutacja TP53, naciek limfoplazmocytowy, niedokrwistość, pozytonowa tomografia emisyjna, przewlekła białaczka limfocytowa, szpik kostny, tlący się chłoniak Waldenströma, tomografia komputerowa, transformacja histologiczna, wolne łańcuchy lekkie, zespół Binga-Neela, zespół nadlepkości - Leksykon chorób i schorzeń
Przewlekła białaczka limfocytowa – Leczenie
Przewlekła białaczka limfocytowa (PBL) to nowotwór hematologiczny charakteryzujący się nadprodukcją limfocytów B w szpiku kostnym. Leczenie PBL jest wysoce zindywidualizowane i zależy od stadium choroby, obecności objawów, wieku pacjenta oraz profilu genetycznego, w tym mutacji TP53 i delecji 17p, które wiążą się z gorszym rokowaniem i opornością na standardową chemioterapię. Wczesne stadia bezobjawowe (Rai 0, Binet A) zwykle podlegają strategii aktywnego monitorowania („watch and wait”), natomiast leczenie jest wskazane przy objawowej progresji, niewydolności szpiku, masywnej limfadenopatii lub splenomegalii, czy też obecności objawów ogólnych (np. utrata masy ciała ≥10% w ciągu 6 miesięcy, gorączka >38°C przez ≥2 tygodnie). Terapie pierwszej linii opierają się głównie na inhibitorach kinazy BTK (ibrutynib 420 mg/d, akalabrutynib 100 mg co 12h, zanubrutynib) oraz inhibitorze BCL-2 – wenetoklaksie, stosowanym zazwyczaj przez 12 miesięcy w połączeniu z przeciwciałami monoklonalnymi (obinutuzumab, rytuksymab). Chemioterapia (FCR, BR) jest obecnie rzadziej stosowana, głównie u młodszych pacjentów z korzystnym profilem molekularnym (zmutowany IGHV, brak delecji 17p/TP53).
akalabrutynib, alemtuzumab, allogeniczne przeszczepienie komórek macierzystych, bendamustyna, beta-2 mikroglobulina, białe krwinki, całkowita odpowiedź, charakterystyka genetyczna, chemioimmunoterapia, chlorambucyl, cyklofosfamid, częściowa odpowiedź, delecja 17p, fludarabina, hipersplenizm, ibrutynib, immunoglobuliny dożylne, inhibitory PI3K, komórki białaczkowe, kortykosteroidy, lenalidomid, limfadenopatia, limfocyt, małopłytkowość, małopłytkowość immunologiczna, migotanie przedsionków, mutacja TP53, nadciśnienie, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, nowotwór krwi, obinutuzumab, ofatumumab, pancytopenia, pirtobrutynib, powiększenie węzłów chłonnych, powikłania autoimmunologiczne, progresja choroby, przeciwciało monoklonalne, przewlekła białaczka limfocytowa, radioterapia, remisja długotrwała, rytuksymab, splenektomia, splenomegalia, stabilna choroba, stadium zaawansowania choroby, szpik kostny, terapia CAR-T, terapia celowana, terapia skojarzona, transfuzja krwi, wenetoklaks, zanubrutynib, zespół rozpadu guza - Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak nieziarniczy – Leczenie
Chłoniak nieziarniczy (NHL) to heterogenna grupa nowotworów układu limfatycznego, której leczenie zależy od podtypu, stopnia zaawansowania, tempa wzrostu oraz stanu pacjenta. W przypadku indolentnych NHL stosuje się często strategię uważnej obserwacji lub mniej agresywne schematy chemioterapii, takie jak bendamustyna z obinutuzumabem/rytuksymabem, CHOP lub CVP z przeciwciałami monoklonalnymi, a także radioterapię w wczesnych stadiach (I-II). Agresywne chłoniaki wymagają natychmiastowego leczenia, najczęściej chemioimmunoterapii R-CHOP lub pola-R-CHP (z polatuzumabem wedotinem), a w niektórych podtypach (np. chłoniak z komórek płaszcza) rozważa się przeszczepienie komórek macierzystych. Immunoterapia obejmuje rytuksymab, inhibitory punktów kontrolnych (np. pembrolizumab), terapię CAR T-komórkową oraz przeciwciała dwuswoiste (epcoritamab, glofitamab). Terapia celowana wykorzystuje inhibitory kinaz (ibrutynib), koniugaty przeciwciało-lek (polatuzumab wedotin) oraz radioimmunioterapię (ibritumomab tiuxetan). Przeszczepienie komórek macierzystych, zarówno autologiczne, jak i allogeniczne, jest stosowane głównie w nawrotowych lub opornych przypadkach NHL.
allogeniczne przeszczepienie komórek macierzystych, anemia, autologiczne przeszczepienie komórek macierzystych, bendamustyna, chemioimmunoterapia, chemioterapia, chłoniak agresywny, chłoniak Burkitta, chłoniak grudkowy, chłoniak indolentny, chłoniak nieziarniczy, chłoniak rozlany z dużych komórek B, chłoniak z komórek płaszcza, glofitamab, ibrutynib, immunoterapia, inhibitor EZH2, inhibitor kinazy, inhibitor kinazy Brutona, inhibitor punktów kontrolnych, koniugat przeciwciało-lek, lek immunomodulujący, lenalidomid, limfocyt T, małopłytkowość, mukozytis, neuropatia obwodowa, neutropenia, obinutuzumab, pembrolizumab, przeciwciało dwuswoiste, przeciwciało monoklonalne, przeszczepienie komórek macierzystych, radioterapia, rytuksymab, schemat CHOP, terapia celowana, uważna obserwacja, zapalenie błon śluzowych