inhibitor kinazy Brutona
Inhibitor kinazy Brutona (BTK) to substancja hamująca działanie enzymu kinazy tyrozynowej Brutona, który odgrywa kluczową rolę w sygnalizacji receptora komórek B i jest niezbędny dla rozwoju i funkcjonowania limfocytów B. Mutacje genu kodującego BTK prowadzą do agammaglobulinemii sprzężonej z chromosomem X, rzadkiej choroby genetycznej.
Inhibitory BTK są stosowane w leczeniu nowotworów z komórek B, takich jak przewlekła białaczka limfocytowa (CLL), chłoniak z komórek płaszcza (MCL) czy makroglobulinemia Waldenströma. Pierwszym zatwierdzonym inhibitorem BTK był ibrutynib, następnie wprowadzono acalabrutynib, zanubrutynib i inne.
Mechanizm działania inhibitorów BTK polega na blokowaniu szlaku sygnałowego receptora komórek B, co prowadzi do zahamowania proliferacji, przeżycia, adhezji i migracji komórek nowotworowych. Leki te wykazują skuteczność również w chorobach autoimmunologicznych, gdzie nadmierna aktywność limfocytów B odgrywa istotną rolę patogenetyczną.
Profil bezpieczeństwa inhibitorów BTK obejmuje działania niepożądane takie jak zwiększone ryzyko krwawień, zaburzenia rytmu serca (szczególnie migotanie przedsionków), nadciśnienie tętnicze, infekcje oraz biegunka. Nowsze generacje inhibitorów BTK charakteryzują się większą selektywnością, co może przekładać się na korzystniejszy profil bezpieczeństwa.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Chłoniak nieziarniczy – Leczenie
Chłoniak nieziarniczy (NHL) to heterogenna grupa nowotworów układu limfatycznego, której leczenie zależy od podtypu, stopnia zaawansowania, tempa wzrostu oraz stanu pacjenta. W przypadku indolentnych NHL stosuje się często strategię uważnej obserwacji lub mniej agresywne schematy chemioterapii, takie jak bendamustyna z obinutuzumabem/rytuksymabem, CHOP lub CVP z przeciwciałami monoklonalnymi, a także radioterapię w wczesnych stadiach (I-II). Agresywne chłoniaki wymagają natychmiastowego leczenia, najczęściej chemioimmunoterapii R-CHOP lub pola-R-CHP (z polatuzumabem wedotinem), a w niektórych podtypach (np. chłoniak z komórek płaszcza) rozważa się przeszczepienie komórek macierzystych. Immunoterapia obejmuje rytuksymab, inhibitory punktów kontrolnych (np. pembrolizumab), terapię CAR T-komórkową oraz przeciwciała dwuswoiste (epcoritamab, glofitamab). Terapia celowana wykorzystuje inhibitory kinaz (ibrutynib), koniugaty przeciwciało-lek (polatuzumab wedotin) oraz radioimmunioterapię (ibritumomab tiuxetan). Przeszczepienie komórek macierzystych, zarówno autologiczne, jak i allogeniczne, jest stosowane głównie w nawrotowych lub opornych przypadkach NHL.
allogeniczne przeszczepienie komórek macierzystych, anemia, autologiczne przeszczepienie komórek macierzystych, bendamustyna, chemioimmunoterapia, chemioterapia, chłoniak agresywny, chłoniak Burkitta, chłoniak grudkowy, chłoniak indolentny, chłoniak nieziarniczy, chłoniak rozlany z dużych komórek B, chłoniak z komórek płaszcza, glofitamab, ibrutynib, immunoterapia, inhibitor EZH2, inhibitor kinazy, inhibitor kinazy Brutona, inhibitor punktów kontrolnych, koniugat przeciwciało-lek, lek immunomodulujący, lenalidomid, limfocyt T, małopłytkowość, mukozytis, neuropatia obwodowa, neutropenia, obinutuzumab, pembrolizumab, przeciwciało dwuswoiste, przeciwciało monoklonalne, przeszczepienie komórek macierzystych, radioterapia, rytuksymab, schemat CHOP, terapia celowana, uważna obserwacja, zapalenie błon śluzowych