lek przeciwmuskarynowy

Leki przeciwmuskarynowe (antymuskarynowe) to grupa preparatów farmaceutycznych, które blokują receptory muskarynowe, będące częścią układu cholinergicznego. Działają poprzez hamowanie wiązania acetylocholiny do receptorów muskarynowych, co prowadzi do zmniejszenia aktywności parasympatycznej części autonomicznego układu nerwowego.

Wskazania do stosowania leków przeciwmuskarynowych obejmują szerokie spektrum jednostek chorobowych, w tym: choroby układu moczowego (pęcherz nadreaktywny, nietrzymanie moczu), choroby układu oddechowego (astma, POChP), choroby przewodu pokarmowego (zespół jelita drażliwego, kolka jelitowa), a także w okulistyce (do rozszerzania źrenic) i anestezjologii (premedykacja).

Mechanizm działania tych leków wiąże się z blokowaniem różnych podtypów receptorów muskarynowych (M1-M5), co determinuje profil ich działania klinicznego i spektrum działań niepożądanych. Selektywność wobec określonych podtypów receptorów może zmniejszać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych charakterystycznych dla tej grupy leków.

Do głównych działań niepożądanych leków przeciwmuskarynowych należą: suchość w jamie ustnej, zaburzenia widzenia, zaparcia, zatrzymanie moczu, tachykardia oraz zaburzenia funkcji poznawczych. Szczególną ostrożność należy zachować stosując je u osób starszych, pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem prostaty oraz chorobami układu sercowo-naczyniowego.

Do najczęściej stosowanych leków przeciwmuskarynowych należą: tolterodyna, solifenacyna, darifenacyna (stosowane w leczeniu pęcherza nadreaktywnego), ipratropium, tiotropium (stosowane w leczeniu chorób układu oddechowego), atropina (o szerokim zastosowaniu, w tym w okulistyce i anestezjologii) oraz skopolamina (stosowana m.in. w chorobie lokomocyjnej).

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl