działanie klastogenne
Działanie klastogenne odnosi się do zdolności substancji chemicznych, promieniowania lub innych czynników do uszkadzania struktury chromosomów, prowadząc do przerwania lub reorganizacji materiału genetycznego. Substancje klastogenne powodują aberracje chromosomowe, takie jak delecje, translokacje czy insercje, które mogą być widoczne podczas podziału komórkowego.
W praktyce klinicznej i badaniach toksykologicznych ocena działania klastogennego jest istotnym elementem badań genotoksyczności. Do najpopularniejszych testów wykrywających działanie klastogenne należą test aberracji chromosomowych, test mikrojądrowy oraz analiza wymiany chromatyd siostrzanych. Testy te są szeroko stosowane w ocenie bezpieczeństwa leków, związków chemicznych i czynników środowiskowych.
Czynniki o działaniu klastogennym mogą przyczyniać się do rozwoju nowotworów, mutacji dziedzicznych oraz zaburzeń rozwojowych. Wiele uznanych kancerogenów wykazuje działanie klastogenne. W medycynie onkologicznej niektóre leki przeciwnowotworowe, jak cyklofosfamid czy doksorubicyna, działają poprzez efekt klastogenny, uszkadzając DNA komórek nowotworowych, jednak mogą również powodować uszkodzenia w zdrowych komórkach.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Capecitabine Glenmark 150 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kapecytabiny wykazały typowe dla fluoropirymidyn objawy toksyczne, głównie dotyczące układu pokarmowego, limfatycznego i krwiotwórczego, które były odwracalne po zakończeniu terapii. Nie zaobserwowano toksyczności wątroby ani ośrodkowego układu nerwowego. W badaniach na małpach Cynomolgus stwierdzono zmiany w układzie sercowo-naczyniowym (wydłużenie odstępów PR i QT) jedynie po dożylnym podaniu dawki 100 mg/kg, natomiast doustne podawanie nawet w dawce 1379 mg/m²/dobę nie wywołało takich efektów. Dwuletnie badania na myszach nie wykazały działania rakotwórczego kapecytabiny, co potwierdza jej bezpieczeństwo w długoterminowym stosowaniu.
atrofia narządów płciowych, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, fluoropirymidyna, kapecytabina, obumieranie płodu, ośrodkowy układ nerwowy, resorpcja płodu, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność skórna, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, układ sercowo-naczyniowy, wydłużenie odstępu PR, wydłużenie odstępu QT - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Micafungin Day Zero 100 mg
Badania przedkliniczne mykafunginy wykazały istotne działania toksyczne, zwłaszcza hepatotoksyczność i potencjalne działanie rakotwórcze u szczurów. Rozwój ognisk zmienionych hepatocytów (FAH) oraz nowotworów wątrobowokomórkowych był zależny od dawki i czasu leczenia, przy czym dawka 32 mg/kg mc./dobę wiązała się ze znaczącym wzrostem częstości nowotworów po 18-20 miesiącach od zakończenia terapii. Stężenia leku wywołujące te zmiany mieściły się w zakresie klinicznym stosowanym u ludzi, co rodzi pytania o potencjalne ryzyko u pacjentów. Ponadto, obserwowano toksyczność narządową obejmującą wątrobę, nerki, pęcherz moczowy, krwinki czerwone (potencjalna hemoliza) oraz męskie narządy rozrodcze, przy czym poziomy NOAEL były zbliżone lub niższe od stężeń klinicznych. W badaniach farmakologicznych wykazano również wpływ na układ sercowo-naczyniowy i uwalnianie histaminy, zależny od czasu ekspozycji i dawki.
badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, działanie hemolityczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, enzym wątrobowy, hemoliza krwi, hepatocyt, hepatotoksyczność, hiperplazja nabłonka pęcherza moczowego, krwinka czerwona, męski narząd płciowy, niedokrwistość hemolityczna, nieplanowana synteza DNA, nowotwór wątrobowokomórkowy, ognisko zmienione hepatocytów, poronienie, przerost zrazików wątrobowych, toksyczność narządowa, układ sercowo-naczyniowy, uwalnianie histaminy, wakuolizacja komórek nabłonka, wakuolizacja nabłonka miedniczek nerkowych, wakuolizacja nabłonka nasiennego, wakuolizacja nabłonka pęcherza moczowego, wlew dożylny, zanik kanalików nasiennych, zmiana zwyrodnieniowa hepatocytów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Losmina 40 mg/0,4 ml (4000 j.m.)
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej obejmowały toksyczność podostą (13 tygodni, 15 mg/kg/dobę, podskórnie u szczurów i psów) oraz przewlekłą (26 tygodni, 10 mg/kg/dobę, podskórnie i dożylnie u szczurów i małp). Wyniki wykazały brak działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających te stosowane u ludzi. Testy mutagenności in vitro (m.in. test Amesa, aberracje chromosomalne limfocytów ludzkich) oraz in vivo (aberracje chromosomalne w szpiku kostnym szczura) nie wykazały potencjału genotoksycznego enoksaparyny. Ocena teratogenności na ciężarnych szczurach i królikach (do 30 mg/kg/dobę, podskórnie) nie potwierdziła działania teratogennego ani toksycznego na płód.
aberracja chromosomalna, badanie mutagenności, działanie klastogenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, funkcja reprodukcyjna, lek przeciwzakrzepowy, limfocyt ludzki, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, szpik kostny, test Amesa, test postępującej mutacji, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność płodowa, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, wiek rozrodczy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan Bluefish 80 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu wykazały istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz wartości hematokrytu, obserwowane u zwierząt z prawidłowym ciśnieniem tętniczym przy dawkach odpowiadających terapii u ludzi. W zakresie nerek zaobserwowano zmiany hemodynamiczne skutkujące wzrostem stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny, hiperkaliemię oraz morfologiczne zmiany, w tym poszerzenie kanalików nerkowych i przerost aparatu przykłębuszkowego. Zmiany te są charakterystyczne dla klasy antagonistów receptora angiotensyny II i nie mają istotnego znaczenia klinicznego. W układzie pokarmowym stwierdzono uszkodzenia błony śluzowej żołądka (nadżerki, owrzodzenia, zmiany zapalne), które można było zapobiec poprzez doustne uzupełnianie soli.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerek, azot mocznikowy, blaszka właściwa, błona śluzowa żołądka, ciśnienie tętnicze, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, erytrocyty, funkcja nerek, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, nadżerka, owrzodzenie, parametry hematologiczne, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, stan zapalny, stężenie potasu, telmisartan, teratogenność, układ pokarmowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – OxyContin 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące oksykodonu chlorowodorku, substancji czynnej leku OxyContin, wskazują na brak negatywnego wpływu na płodność oraz wczesny rozwój zarodkowy u gryzoni przy dawkach do 8 mg/kg masy ciała. Badania teratogenności na szczurach (do 8 mg/kg/dobę) i królikach (do 5 mg/kg/dobę) nie wykazały wad rozwojowych płodu. W badaniach in vitro zaobserwowano działanie klastogenne oksykodonu, jednak badania in vivo nie potwierdziły genotoksyczności nawet przy dawkach toksycznych, co sugeruje obecność mechanizmów ochronnych w organizmie. Brak jest natomiast danych dotyczących długoterminowych skutków poporodowych ekspozycji wewnątrzmacicznej oraz potencjału rakotwórczego substancji, co stanowi istotne ograniczenie oceny bezpieczeństwa stosowania leku.
Istotne ograniczenia danych przedklinicznych obejmują niewystarczającą liczbę badań nad toksycznym wpływem oksykodonu na reprodukcję oraz brak badań dotyczących skutków poporodowych po ekspozycji prenatalnej. Ponadto, brak jest długoterminowych badań oceniających potencjał karcinogenny oksykodonu. W związku z tym, pomimo braku wykazanych wad rozwojowych i genotoksyczności in vivo, konieczne jest zachowanie ostrożności przy stosowaniu OxyContin, zwłaszcza u kobiet w ciąży i innych wrażliwych grup pacjentów, ze względu na niepełną ocenę ryzyka wynikającego z ograniczonych danych przedklinicznych.
dawka toksyczna, działanie klastogenne, ekspozycja na substancję, ekspozycja wewnątrzmaciczna, genotoksyczność, oksykodon, oksykodonu chlorowodorek, opioidowy lek przeciwbólowy, potencjał karcinogenny, potencjał rakotwórczy, rozwój zarodkowy, skutki poporodowe, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie chromosomów, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Karbicombi 32 mg + 12,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne produktu leczniczego Karbicombi, zawierającego kandesartan cyleksetyl i hydrochlorotiazyd, wykazały istotne informacje dotyczące profilu bezpieczeństwa obu substancji czynnych stosowanych zarówno osobno, jak i w kombinacji. W badaniach na myszach, szczurach, psach i małpach zaobserwowano, że wysokie dawki kandesartanu powodują zmniejszenie liczby erytrocytów, obniżenie stężenia hemoglobiny oraz hematokrytu. Ponadto, kandesartan wpływał na funkcję nerek, wywołując regenerację, rozszerzenie i bazofilię kanalików nerkowych oraz podwyższenie stężenia mocznika i kreatyniny w osoczu, co może być wtórne do obniżenia ciśnienia tętniczego i zmian w przepływie nerkowym. Dodanie hydrochlorotiazydu nasilało nefrotoksyczność, co jest istotne w kontekście stosowania leku złożonego Karbicombi. Kandesartan indukował także rozrost i przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, jednak zmiany te mają niewielkie znaczenie kliniczne przy dawkach terapeutycznych.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, bazofilia kanalików nerkowych, działanie klastogenne, działanie mutagenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, kandesartan cyleksetyl, nefrotoksyczność, parametr hematologiczny, przepływ nerkowy, regeneracja kanalików nerkowych, rozszerzenie kanalików nerkowych, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, toksyczność płodowa, uszkodzenie chromosomów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sinecod 1,5 mg/ml
Przeprowadzone badania przedkliniczne cytrynianu butamiratu, substancji czynnej syropu Sinecod (1,5 mg/ml), wykazały brak istotnych niepożądanych efektów farmakodynamicznych na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy dawkach terapeutycznych. Analizy toksykologiczne po wielokrotnym podaniu nie wykazały kumulacji toksyczności ani istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych czy histopatologicznych w narządach wewnętrznych, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania substancji w przewidywanych dawkach.
aberracja chromosomowa, badanie mikrojądrowe, badanie toksykologiczne, cytrynian butamiratu, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, ośrodkowy układ nerwowy, parametr biochemiczny, parametr hematologiczny, potencjał mutagenny, rozwój zarodka i płodu, rozwój zarodkowo-płodowy, test Amesa, test genotoksyczności, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Flucinar 0,25 mg/g
Badania przedkliniczne dotyczące fluocynolonu acetonidu (substancji czynnej Flucinar, 0,25 mg/g, maść) koncentrują się na bezpieczeństwie stosowania miejscowego, co odzwierciedla brak badań toksyczności po podaniu doustnym lub parenteralnym. Profil toksyczności po jednorazowym podaniu jest porównywalny z innymi fluorowanymi glikokortykosteroidami o podobnej strukturze chemicznej. Nie przeprowadzono bezpośrednich testów mutagenności dla fluocynolonu acetonidu, jednak dane z badań flutykazonu propionianu i innych glikokortykosteroidów (m.in. test Amesa na Escherichia coli, testy na Saccharomyces cerevisiae, komórkach jajnika chomika chińskiego oraz limfocytach ludzkich in vitro) nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego. Ponadto, brak jest dowodów na zwiększone ryzyko rozwoju raka skóry przy miejscowym stosowaniu tych leków, choć długotrwała aplikacja może powodować lokalne zmiany skórne wymagające monitorowania.
działanie klastogenne, działanie mutagenne, fluocynolon acetonid, fluorowany glikokortykosteroid, flutykazon propionian, hydrokortyzon, konwersja genów, limfocyt ludzki, miejscowy glikokortykosteroid, potencjał rakotwórczy, prednizolon, rak skóry, test Amesa, test mikrojąderkowy, test mutagenności, toksyczność jednorazowa, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 20 mg
Badania przedkliniczne olanzapiny wykazały typowe dla neuroleptyków objawy toksyczności ostrej u myszy i szczurów, takie jak zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia i drgawki, z medianą dawki śmiertelnej odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała. Psy tolerowały dawki doustne do 100 mg/kg bez zgonów, jednak obserwowano sedację, ataksję, tachykardię i inne objawy neurologiczne. U małp dawki do 100 mg/kg powodowały prostrację, a wyższe dawki zaburzenia świadomości. W badaniach toksyczności wielokrotnej, trwających do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów, zaobserwowano hamowanie OUN, objawy antycholinergiczne oraz zmiany hematologiczne, w tym zależne od dawki leukopenie u myszy i niespecyficzne zmniejszenie leukocytów u szczurów. U szczurów stwierdzono również przemijające zmiany związane ze wzrostem prolaktyny, takie jak zmniejszenie masy jajników i macicy oraz zmiany morfologiczne w nabłonku pochwy i gruczole sutkowym.
ataksja, badania przedkliniczne, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, jadłowstręt, komórki szpiku kostnego, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, prostracja, sedacja, śpiączka, tachykardia, toksyczność hematologiczna, zaburzenia hematologiczne, zaburzenie świadomości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Capecitabine LEK-AM 500 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kapecytabiny wykazały charakterystyczną toksyczność dla fluoropirymidyn, obejmującą układ pokarmowy, limfatyczny i krwiotwórczy, z odwracalnymi zmianami po zaprzestaniu leczenia. Zaobserwowano również toksyczność skórną, natomiast brak było objawów uszkodzenia wątroby i ośrodkowego układu nerwowego. W zakresie układu sercowo-naczyniowego, dożylne podanie dawki 100 mg/kg u małp Cynomolgus powodowało wydłużenie odcinków PR i QT, co nie występowało przy doustnym podaniu 1379 mg/m²/dobę. Dwuletnie badania na modelu mysim nie wykazały działania rakotwórczego kapecytabiny, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowe. Wpływ na płodność ujawnił odwracalne zaburzenia u samic i samców myszy, w tym atrofię narządów płciowych u samców po 13 tygodniach terapii.
5-fluorouracyl, analog nukleozydowy, atrofia narządów, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fluoropirymidyna, kapecytabina, poronienie, potencjał mutagenny, resorpcja płodów, śmierć płodu, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność sercowo-naczyniowa, toksyczność skórna, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, uszkodzenie chromosomalne, wady wrodzone, zaburzenia płodności, zmiany zwyrodnieniowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zolaxa Rapid 20 mg
W badaniach przedklinicznych oceniających bezpieczeństwo olanzapiny (substancji czynnej leku Zolaxa Rapid) stwierdzono, że dawki śmiertelne (LD50) wynoszą około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów. U psów i małp tolerancja na dawki doustne sięgała 100 mg/kg, przy czym obserwowano objawy takie jak sedacja, ataksja, drżenia, przyspieszenie czynności serca oraz zaburzenia oddychania. W badaniach toksyczności przewlekłej (do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów) odnotowano hamowanie aktywności OUN, objawy antycholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym odwracalną neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę. Zauważono również hiperprolaktynemię u szczurów, skutkującą zmianami morfologicznymi w narządach rozrodczych i gruczole sutkowym.
badania przedkliniczne, cytopenia, dawka śmiertelna, działanie antycholinergiczne, działanie kancerogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, hiperprolaktynemia, leukocyty, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, parametry hematologiczne, prolaktyna, prostracja, szpik kostny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, tolerancja lekowa, zaburzenia hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Crusia 40 mg/0,4 ml (4000 j.m.)
Przeprowadzone badania przedkliniczne enoksaparyny sodowej, stosowanej w preparacie Crusia, potwierdzają jej korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu u szczurów, psów i małp, przy dawkach do 15 mg/kg/dobę (podskórnie) oraz 10 mg/kg/dobę (podskórnie i dożylnie) przez okres do 26 tygodni, nie zaobserwowano działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Testy mutagenności (m.in. test Amesa i test mutacji komórek chłoniaka myszy) oraz klastogenności (badania aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich i komórek szpiku kostnego szczura) wykazały brak aktywności mutagennej i klastogennej, co potwierdza bezpieczeństwo genetyczne substancji czynnej.
aberracja chromosomalna, aberracja chromosomalna szpiku kostnego, badanie toksyczności, badanie toksykologiczne, droga dożylna, droga podskórna, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, działanie toksyczne, enoksaparyna sodowa, komórki chłoniaka, limfocyty ludzkie, mutacja genowa, postępująca mutacja, potencjał klastogenny, potencjał mutagenny, test Amesa, toksyczność rozwojowa, wpływ na płodność, zaburzenie płodności, zdolność rozrodcza - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzaran 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny obejmowały ocenę toksyczności ostrej i przewlekłej, wpływu na parametry hematologiczne, potencjału teratogennego, mutagennego oraz rakotwórczego. W badaniach toksyczności ostrej u myszy i szczurów LD50 wynosiła odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, a u psów i małp tolerowano dawki do 100 mg/kg bez śmiertelnych efektów. Objawy obejmowały zahamowanie aktywności OUN, drżenia, drgawki, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. W toksyczności przewlekłej obserwowano zahamowanie aktywności OUN, działanie przeciwcholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym odwracalne zmiany związane ze wzrostem prolaktyny, takie jak zmniejszenie masy jajników i macicy u szczurów. Wpływ na hematologię obejmował zmniejszenie liczby leukocytów u myszy i szczurów oraz odwracalną neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, przy czym AUC u tych psów było 12-15-krotnie wyższe niż u ludzi przy dawce 12 mg.
cytopenia, dawka śmiertelna, działanie cytotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, leukocyty, małopłytkowość, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, opóźnienie rozwoju płodu, prolaktyna, szpik kostny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, uspokojenie polekowe, zaburzenia hematologiczne, zmniejszenie aktywności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Busulfan Accord 6 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa busulfanu wykazały jego wyraźne działanie mutagenne i klastogenne, potwierdzone w modelach in vitro i in vivo, obejmujących komórki bakterii Salmonella typhimurium, Drosophila melanogaster, komórki gryzoni i ludzkie oraz pacjentów leczonych doustnie. Busulfan jest klasyfikowany przez IARC jako czynnik rakotwórczy dla ludzi, co potwierdzają również dane WHO oraz badania na zwierzętach, gdzie podawanie dożylne busulfanu zwiększało częstość nowotworów grasicy i jajnika. Ponadto, lek wykazuje działanie teratogenne u szczurów, myszy i królików, powodując wady układu mięśniowo-szkieletowego, zaburzenia wzrostu masy i rozwoju ciała oraz bezpłodność potomstwa z powodu braku komórek rozrodczych w gonadach.
aberracja chromosomalna, busulfan, dimetyloacetoamid, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, hepatotoksyczność, lek alkilujący, martwica wątroby, Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem, oocyt, organogeneza, potencjał rakotwórczy, przewód tętniczy, rozszczep podniebienia, spermatogeneza, Światowa Organizacja Zdrowia, układ mięśniowo-szkieletowy, uogólniony obrzęk, wspólny pień tętniczy, zwężenie pnia płucnego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Donepezil Bluefish 5 mg
Przedkliniczne badania chlorowodorku donepezylu wykazały wysoki profil bezpieczeństwa, z działaniami niepożądanymi ograniczonymi głównie do zamierzonej stymulacji cholinergicznej. Testy genotoksyczności, obejmujące mutagenność in vitro i in vivo oraz test mikrojądrowy na myszach, nie wykazały istotnego potencjału genotoksycznego w warunkach terapeutycznych. Długoterminowe badania karcynogenności na myszach i szczurach potwierdziły brak działania onkogennego. W zakresie wpływu na rozród i rozwój, donepezyl nie wpływał na płodność szczurów ani nie wykazywał działania teratogennego u szczurów i królików. Przy dawkach 50-krotnie przekraczających terapeutyczne obserwowano jedynie nieznaczne zmiany w liczbie martwych płodów oraz przeżywalności w okresie wczesnopostnatalnym.
badanie genotoksyczności, badanie karcynogenności, badanie przedkliniczne, chlorowodorek donepezylu, działanie farmakologiczne, działanie klastogenne, działanie onkogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, inhibitor acetylocholinesterazy, model zwierzęcy, potencjał genotoksyczny, potencjał karcynogeniczny, profil bezpieczeństwa, rozwój prenatalny i postnatalny, stymulacja cholinergiczna, stymulacja układu cholinergicznego, test in vitro, test in vivo, test mikrojądrowy, test mutagenności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klertis 25 mg
Badania przedkliniczne sunitynibu wykazały toksyczność wielonarządową przy klinicznie istotnych stężeniach leku w osoczu, obejmującą przewód pokarmowy (nudności, biegunki, krwotoki), nadnercza (przekrwienie, martwica, włóknienie), układ krwiotwórczy (zmniejszenie liczby komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), zewnątrzwydzielniczą część trzustki (degranulacja, martwica), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy (zanik macicy, zmniejszony wzrost pęcherzyków jajnikowych, zanik kanalików jądrowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc i zmniejszenie LVEF, rozrost komórek mezangium w nerkach oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Potencjał genotoksyczny sunitynibu nie wykazał mutagenności ani klastogenności in vivo, jednak stwierdzono poliploidię in vitro, a genotoksyczność głównego metabolitu nie została oceniona.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, degranulacja komórek pęcherzykowych, działanie klastogenne, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, guz chromochłonny, martwica komórek, opóźnienie kostnienia, organogeneza, poliploidia, przekrwienie kory nadnerczy, przerost gronek ślinianek, rak gruczołów Brunnera, rakotwórczość, resorpcja płodu, rozrost komórek mezangium, rozrost rdzenia nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, śmiertelność zarodków, toksyczność wielokrotnej dawki, wydłużenie odstępu QTc, zanik kanalików jądrowych, zanik macicy, zanik tkanki limfoidalnej, zgrubienie płytki wzrostu, złośliwy śródbłoniak krwionośny, zmniejszenie komórek szpiku kostnego, zwyrodnienie ciałek żółtych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmabax 40 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu, substancji czynnej leku Telmabax, wykazały charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II zmiany hematologiczne, takie jak zmniejszenie liczby erytrocytów, obniżenie poziomu hemoglobiny oraz spadek hematokrytu. Wpływ na funkcję nerek objawiał się wzrostem stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a także zmianami morfologicznymi, jak poszerzenie i zanik kanalików nerkowych u psów oraz przerost aparatu przykłębuszkowego. Uszkodzenia błony śluzowej żołądka, w postaci nadżerek i owrzodzeń, były obserwowane u szczurów i psów, jednak działania te można było ograniczyć poprzez doustne uzupełnienie soli. W badaniach teratogennych nie stwierdzono jednoznacznych dowodów na teratogenność, choć toksyczne dawki wpływały na rozwój noworodków, manifestując się mniejszą masą ciała i opóźnionym otwarciem oczu.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy, badanie in vitro, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kancerogenność, kreatynina, nadżerka, owrzodzenie, parametr czerwonokrwinkowy, potas, przerost aparatu przykłębuszkowego, telmisartan, zmiana zapalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapine Aurovitas 20 mg
Badania przedkliniczne olanzapiny wykazały typowe dla neuroleptyków działania toksyczne, obejmujące objawy neurologiczne (sedacja, drżenia, drgawki) oraz hematologiczne (neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość) u zwierząt laboratoryjnych. Dawki śmiertelne (LD50) wynosiły około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów, podczas gdy psy tolerowały dawki do 100 mg/kg bez zgonów. Długoterminowe podawanie (do 1 roku) powodowało odwracalne zmiany hormonalne (wzrost prolaktyny) i zaburzenia rozrodcze u szczurów przy dawkach 1,1–3 mg/kg, co odpowiada 3-9-krotności maksymalnej dawki u ludzi (12 mg). Występowały także odwracalne zmiany hematologiczne przy dawkach 8–10 mg/kg u psów, przy ekspozycji AUC 12-15-krotnie wyższej niż u ludzi. Nie stwierdzono cytotoksycznego wpływu na szpik kostny.
ataksja, cykl płciowy, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie teratogenne, leukocyty, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, sedacja, szpik kostny, toksyczność ostra, zaburzenia hematologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hidrasec 10 mg 10 mg
Racekadotryl, substancja czynna leku Hidrasec 10 mg, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi. W 4-tygodniowych badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym na małpach i psach nie stwierdzono działań toksycznych przy dawkach do 1250 mg/kg/dobę (małpy) oraz 200 mg/kg/dobę (psy), co stanowi odpowiednio 625- i 62-krotny margines bezpieczeństwa względem dawek stosowanych u ludzi. Długoterminowe podawanie wysokich dawek (500 mg/kg/dobę u małp, 200 mg/kg/dobę u psów) wiązało się z wystąpieniem uogólnionych infekcji i osłabieniem odpowiedzi immunologicznej, jednak kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieokreślone. Badania immunotoksyczności na myszach nie wykazały negatywnego wpływu na układ odpornościowy przy dawkach terapeutycznych. Racekadotryl nie wykazuje genotoksyczności ani klastogenności, a brak danych dotyczących potencjalnej rakotwórczości jest uzasadniony krótkim czasem leczenia u pacjentów. Ponadto, substancja nie wpływa negatywnie na procesy reprodukcji i rozwoju, co potwierdzają kompleksowe badania na modelach zwierzęcych.
anemia aplastyczna, biegunka, butylohioscyna, diureza, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, fenytoina, funkcja immunologiczna, funkcja oddechowa, genotoksyczność, Hidrasec, immunotoksyczność, ketonuria, odpowiedź immunologiczna, ośrodkowy układ nerwowy, racekadotryl, toksyczność, układ odpornościowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtap HCT 320 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności połączenia walsartanu z hydrochlorotiazydem (Valtap HCT) wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności są nerki, z nefropatią i naciekami bazofilowymi w kanalikach nerkowych, obserwowanymi u szczurów i marmozet przy dawkach odpowiednio od 30 mg/kg mc./dobę walsartanu z 9 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,9/3,5-krotność MRHD u szczurów) oraz 10 mg/kg mc./dobę walsartanu z 3 mg/kg mc./dobę hydrochlorotiazydu (0,3/1,2-krotność MRHD u marmozet). Wysokie dawki powodowały także obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych, uszkodzenia błony śluzowej żołądka (u marmozet od 30/9 mg/kg mc./dobę) oraz przerost tętniczek doprowadzających w nerkach, co wiązano z farmakologicznym mechanizmem działania walsartanu, polegającym na blokowaniu hamowania uwalniania reniny przez angiotensynę II. Nie stwierdzono działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla obu składników, potwierdzając bezpieczeństwo na poziomie genotoksycznym.
dysfagia, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja nerek, inhibitor ACE, kanalik nerkowy, liczba erytrocytów, parametr czerwonokrwinkowy, parametr hematologiczny, potencjał mutagenny, przerost tętniczek doprowadzających, stężenie elektrolitów w moczu, stężenie hemoglobiny, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, stężenie potasu w surowicy, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród, uszkodzenie błony śluzowej żołądka, walsartan z hydrochlorotiazydem, wartość hematokrytu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polsart Plus 40 mg + 12,5 mg
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Polsart Plus, zawierającego telmisartan i hydrochlorotiazyd, przeprowadzone na szczurach i psach wykazały, że przy dawkach odpowiadających ekspozycji klinicznej nie zaobserwowano istotnych zmian toksykologicznych wykraczających poza te znane z monoterapii poszczególnymi substancjami. Wśród obserwowanych efektów telmisartanu odnotowano zmniejszenie parametrów hematologicznych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt), zmiany hemodynamiczne nerek skutkujące wzrostem stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny, zwiększoną aktywność reniny w osoczu, hipertrofię lub hiperplazję komórek aparatu przykłębuszkowego oraz uszkodzenia śluzówki żołądka, które można było ograniczyć poprzez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt. U psów dodatkowo obserwowano rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co wiązano z farmakologiczną aktywnością telmisartanu.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, czerwone krwinki, działanie klastogenne, działanie mutagenne, erytrocyty, fetotoksyczność, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hipertrofia, hydrochlorotiazyd, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanaliki nerkowe, kreatynina, rakotwórczość, renina w osoczu, śluzówka żołądka, telmisartan, teratogenność, układ renina-angiotensyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan Medical Valley 20 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu wykazały istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz wartości hematokrytu u szczurów i psów, co wymaga monitorowania podczas terapii. W zakresie funkcji nerek zaobserwowano zwiększenie stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a u psów dodatkowo poszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co podkreśla konieczność ścisłej kontroli nerkowej. W przewodzie pokarmowym stwierdzono nadżerki, owrzodzenia i zmiany zapalne, które można potencjalnie zapobiegać poprzez doustną suplementację soli. Charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II były także zwiększona aktywność reninowa osocza oraz przerost i rozrost aparatu przykłębuszkowego nerek, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego u ludzi.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerek, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, dawka toksyczna, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, erytrocyty, funkcja nerek, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, kreatynina, nadżerki błony śluzowej, owrzodzenie żołądka, parametry czerwonokrwinkowe, potas w surowicy, teratogenność, układ renina-angiotensyna-aldosteron - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telam 40 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Telam, zawierającego telmisartan (40 mg) i amlodypinę (10 mg), wykazały, że profile toksyczności obu substancji nie nakładają się, co zmniejsza ryzyko nasilenia działań niepożądanych podczas terapii skojarzonej. W badaniu toksyczności podprzewlekłej na szczurach (dawki 3,2/0,8; 10/2,5; 40/10 mg/kg) nie stwierdzono nasilenia toksyczności. Telmisartan w dawkach terapeutycznych powodował obniżenie parametrów czerwonokrwinkowych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt) oraz zmiany hemodynamiczne nerek (wzrost stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny i potasu w surowicy). U zwierząt obserwowano także uszkodzenia błony śluzowej żołądka (nadżerki, owrzodzenia, zmiany zapalne), które można było zapobiec przez doustne uzupełnienie soli. Zwiększona aktywność reninowa osocza i przerost aparatu przykłębuszkowego były charakterystyczne dla leków z grupy antagonistów receptora angiotensyny II, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego. Nie wykazano działania teratogennego telmisartanu, choć dawki toksyczne wpływały na rozwój noworodków (mniejsza masa ciała, opóźnione otwieranie oczu). Badania mutagenności i rakotwórczości telmisartanu były negatywne.
aktywność reninowa osocza, amlodypina bezylan, amlodypina maleinian, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerki, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanalik nerkowy, komórka Sertoliego, kreatynina, nadżerka, owrzodzenie, parametr czerwonokrwinkowy, potas, przerost aparatu przykłębuszkowego, spermatyda, Telam, telmisartan i amlodypina, testosteron, zmiana zapalna - Leksykon substancji czynnych
Kandesartan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kandesartan cyleksetyl, antagonista receptora angiotensyny II (ARB), wykazuje w badaniach przedklinicznych działanie obniżające parametry erytrocytarne (liczba erytrocytów, hemoglobina, hematokryt) oraz wywołuje zmiany nerkowe, takie jak śródmiąższowe zapalenie nerek, rozstrzenie kanalików nerkowych i podwyższone stężenia mocznika i kreatyniny w osoczu. Zmiany te są wtórne do obniżenia ciśnienia tętniczego i zaburzenia przepływu nerkowego, nie mając istotnego znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych. Kandesartan indukuje także rozrost/przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, co jest efektem farmakologicznym, bez klinicznej istotności w dawkach stosowanych u ludzi. W badaniach na młodych szczurach obserwowano zmniejszenie masy ciała i masy serca przy dawce 10 mg/kg, co odpowiada ekspozycji 7-78-krotnie wyższej niż u dzieci (0,2 mg/kg dla 1-6 lat i 16 mg dla 6-17 lat), jednak brak jest określonego NOEL i marginesu bezpieczeństwa dla tych efektów.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, dysfagia, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie nefrotoksyczne, działanie rakotwórcze, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, kandesartan cyleksetyl, kreatynina, krwinki czerwone, mocznik, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, obniżenie ciśnienia tętniczego, przepływ nerkowy, rozstrzenie kanalików nerkowych, rozwój nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczność kandesartanu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, wałeczki zasadochłonne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne olanzapiny wykazały, że mediana dawki śmiertelnej (LD50) wynosi około 210 mg/kg masy ciała u myszy oraz 175 mg/kg u szczurów, natomiast u psów i małp tolerowane były dawki doustne do 100 mg/kg mc. Toksyczność ostra objawiała się u gryzoni zmniejszeniem aktywności, śpiączką, drżeniami i drgawkami klonicznymi, u psów sedacją, ataksją, tachykardią i dusznością, a u małp prostracją i zaburzeniami świadomości. W badaniach przewlekłych (do 3 miesięcy u myszy i do 1 roku u szczurów i psów) obserwowano hamowanie aktywności OUN, objawy antycholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym zależne od dawki leukopenie u myszy i szczurów oraz przemijającą neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg mc./dobę. Wysokie dawki powodowały także zmniejszenie wskaźników wzrostu oraz przemijające zmiany w narządach rozrodczych szczurów, związane ze zwiększonym stężeniem prolaktyny.
ataksja, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, komórki macierzyste układu krwiotwórczego, leukocyt, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapina, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, prolaktyna, prostracja, sedacja, szpik kostny, tachykardia, toksyczność hematologiczna, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Osteogenon –
Kompleks osseiny i hydroksyapatytu, będący aktywnym składnikiem leku Osteogenon (830 mg/tabletka powlekana, zawierająca około 444 mg hydroksyapatytu, 178 mg wapnia oraz 82 mg fosforu), przeszedł szeroką ocenę bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych. Badania farmakologiczne nie wykazały istotnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Długotrwałe podawanie w dawkach wielokrotnie przekraczających terapeutyczne nie spowodowało toksycznych zmian w narządach, parametrach biochemicznych ani zachowaniu zwierząt. Testy genotoksyczności (test Amesa, aberracji chromosomowych, mikrojądrowy) nie potwierdziły działania mutagennego ani klastogennego, a badania kancerogenności nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów.
aberracja chromosomowa, badanie toksykologiczne, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, funkcja rozrodcza, hydroksyapatyt, kompleks osseiny i hydroksyapatytu, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne krwi, potencjał kancerogenny, profil bezpieczeństwa farmakologicznego, test Amesa, test genotoksyczności, test mikrojądrowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, układ sercowo-naczyniowy, wskaźnik bezpieczeństwa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 15 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny wykazały, że dawki śmiertelne (LD50) u myszy i szczurów wynoszą odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, natomiast psy tolerują pojedyncze dawki doustne do 100 mg/kg bez zgonów. Objawy toksyczności ostrej obejmowały zmniejszenie aktywności, śpiączkę, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. W badaniach przewlekłych (do 3 miesięcy u myszy i do 1 roku u szczurów i psów) zaobserwowano hamowanie aktywności OUN, objawy antycholinergiczne oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne, w tym zależne od dawki leukopenię u myszy i niespecyficzne zmniejszenie leukocytów u szczurów. U psów dawki 8-10 mg/kg/dobę (AUC 12-15-krotnie wyższe niż u ludzi przy dawce 12 mg) powodowały przemijającą neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość, bez uszkodzenia komórek progenitorowych szpiku. U szczurów odnotowano zmiany endokrynologiczne związane ze wzrostem prolaktyny, prowadzące do zmniejszenia masy jajników i macicy oraz zmian morfologicznych w nabłonku pochwy i gruczole sutkowym.
ataksja, badanie in vitro, badanie in vivo, cytopenia, dawka śmiertelna, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie cytotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, prolaktyna, sedacja, szpik kostny, toksyczność hematologiczna, toksyczność ostra, zaburzenia endokrynologiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Olanzapin Krka 20 mg
Przedkliniczne badania toksyczności olanzapiny przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt wykazały charakterystyczne objawy neuroleptyczne po podaniu pojedynczych dawek, takie jak sedacja, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. Mediana dawki śmiertelnej (LD50) wyniosła około 210 mg/kg u myszy i 175 mg/kg u szczurów, natomiast u psów i małp tolerowano dawki do 100 mg/kg bez zgonów, choć obserwowano objawy neurologiczne i kardiologiczne. W badaniach wielokrotnych dawek (do 3 miesięcy u myszy i do roku u szczurów i psów) dominowały objawy hamowania OUN, działania antycholinergiczne oraz zaburzenia hematologiczne, w tym przemijająca neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość u psów przy dawkach 8-10 mg/kg/dobę, przy czym ekspozycja (AUC) była 12-15-krotnie wyższa niż u ludzi przy dawce 12 mg. U szczurów odnotowano również zmiany hormonalne związane ze wzrostem prolaktyny i wpływem na narządy rozrodcze.
ataksja, cytopenia, drgawki kloniczne, działanie antycholinergiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, leukopenia, małopłytkowość, neuroleptyk, neutropenia, niedokrwistość, olanzapin, ośrodkowy układ nerwowy, parametry hematologiczne, prolaktyna, prostracja, sedacja, szpik kostny, toksyczność ostra, tolerancja lekowa, zaburzenia świadomości - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neoparin Multi 10 000 j.m. (100 mg)/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa enoksaparyny sodowej, substancji czynnej Neoparin Multi, wykazały korzystny profil toksykologiczny. W badaniach toksyczności po wielokrotnym podaniu, przeprowadzonych na szczurach, psach i małpach, stosowano dawki 10-15 mg/kg/dobę przez 13-26 tygodni drogą podskórną i dożylną. Nie zaobserwowano istotnych działań niepożądanych poza oczekiwanym efektem przeciwzakrzepowym. Testy mutagenności in vitro (m.in. test Amesa, test aberracji chromosomalnej limfocytów ludzkich) oraz in vivo (test aberracji chromosomalnej komórek szpiku kostnego szczura) nie wykazały aktywności mutagennej ani klastogennej, co potwierdza brak potencjału do indukowania zmian genetycznych.
aberracja chromosomalna, aktywność mutagenna, badanie przedkliniczne, działanie klastogenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, enoksaparyna sodowa, lek przeciwzakrzepowy, limfocyt, mutacja genowa, płodność, podanie dożylne, podanie podskórne, potencjał mutagenny, szpik kostny, test Amesa, test in vitro, test in vivo, toksyczność płodowa, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Viatris 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa dazatynibu, przeprowadzone na myszach, szczurach, małpach i królikach, wykazały, że główne układy narządowe wrażliwe na toksyczność leku to układ pokarmowy, krwiotwórczy oraz limfatyczny. Toksyny jelitowe ograniczały dawkę u szczurów i małp, a zmiany hematologiczne obejmowały od nieznacznych do umiarkowanych zaburzeń erytrocytów i szpiku kostnego. Zmniejszenie liczby limfocytów i masy narządów limfatycznych było obserwowane u szczurów. Zmiany te miały charakter odwracalny po zakończeniu terapii. Dodatkowo, u małp po 9-miesięcznym podawaniu dazatynibu stwierdzono zwiększoną mineralizację śródmiąższową nerek. W zakresie hemostazy, dazatynib hamował agregację płytek i wydłużał czas krwawienia u szczurów, jednak nie wywoływał samoistnych krwotoków. Elektrofizjologiczne badania in vitro wskazywały na potencjalne ryzyko wydłużenia odstępu QT, jednak badania in vivo na małpach nie potwierdziły tych zmian.
agregacja płytek krwi, brodawczak, czas krwawienia, dazatynib, działanie klastogenne, działanie teratogenne, fototoksyczność, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, in vitro, in vivo, kanał potasowy hERG, krzepnięcie krwi, mineralizacja śródmiąższowa, odstęp QT, rak płaskonabłonkowy, selektywna toksyczność, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzeł chłonny, włókno Purkinjego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Candesartan Cilexetil + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 16 mg + 10 mg + 12,5 mg
Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego produktu leczniczego Candesartan Cilexetil + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed opiera się na danych dotyczących poszczególnych substancji czynnych oraz ich kombinacji, głównie kandesartanu z hydrochlorotiazydem. Badania toksyczności wielokrotnego podania, toksyczności reprodukcyjnej oraz genotoksyczności nie wykazały nowych działań toksycznych poza znanymi efektami każdego składnika. Zaobserwowano nasilenie nefrotoksyczności kandesartanu przez hydrochlorotiazyd, objawiające się śródmiąższowym zapaleniem nerek, poszerzeniem kanalików nerkowych, naciekami bazofilów oraz wzrostem stężenia mocznika i kreatyniny w osoczu, co jest prawdopodobnie związane z działaniem hipotensyjnym leku. Kandesartan w dużych dawkach wpływał również na parametry hematologiczne (obniżenie liczby erytrocytów, hemoglobiny i hematokrytu) oraz powodował rozrost i przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, jednak te zmiany nie mają znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych u ludzi. Nie stwierdzono działania mutagennego ani karcynogennego kandesartanu.
aparat przykłębuszkowy, bazofile, działanie klastogenne, działanie moczopędne, działanie rakotwórcze, erytrocyty, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon gonadotropowy, kanaliki nerkowe, kandesartan cyleksetyl, komórki Sertoliego, kreatynina, mutagenność, nefrotoksyczność, parametry czerwonokrwinkowe, perfuzja nerek, spermatydy, śródmiąższowe zapalenie nerek, testosteron, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sunitinib G.L. Pharma 50 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne sunitynibu wykazały istotne zmiany w wielu narządach i układach, w tym przewodzie pokarmowym (nudności, biegunki), nadnerczach (przekrwienie, krwotoki, martwica), układzie krwiotwórczym i limfatycznym (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustce (degranulacja i martwica komórek pęcherzykowych), śliniankach (przerost gronek), układzie kostnym (zgrubienie płytki wzrostu) oraz rozrodczym (zanik macicy, zmniejszenie pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), zmiany w nerkach i przysadce. Większość zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia terapii, a wszystkie występowały przy klinicznie istotnych stężeniach osoczowych. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności i klastogenności in vivo, choć in vitro obserwowano poliploidię w limfocytach. Nie oceniano genotoksyczności metabolitu aktywnego sunitynibu.
aberracje chromosomalne, atrezja pęcherzykowa, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie rakotwórczości, błona śluzowa macicy, ciałko żółte, dawka dobowa, dysplazja chrząstki, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, frakcja wyrzutowa, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, gruczoł krokowy, guz chromochłonny, kanaliki jądrowe, komórki mezangium, komórki pęcherzykowe, krwotok z przewodu pokarmowego, laktacja, nadnercze, odstęp QTc, organogeneza, pęcherzyki nasienne, poliploidia, przysadka, rdzeń nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, śledziona, szpik kostny, tkanka limfoidalna, toksyczność wielokrotna, trzustka zewnątrzwydzielnicza, układ krwiotwórczy, węzły chłonne, właściwości mutagenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Subinit 25 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sunitynibu, prowadzone na szczurach i małpach przez okres do 9 miesięcy, wykazały wielonarządowe działania niepożądane, obejmujące przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę zewnątrzwydzielniczą (degranulacja i martwica komórek pęcherzykowych), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy (zanik macicy, zmniejszenie pęcherzyków jajnikowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zanik kanalików jądrowych, rozrost mezangium nerkowego, krwotoki z przewodu pokarmowego i jamy ustnej oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności i klastogenności in vivo, choć zaobserwowano poliploidię in vitro w ludzkich limfocytach, natomiast potencjał genotoksyczny metabolitu aktywnego nie został oceniony.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, błona śluzowa macicy, ciałko żółte, dwunastnica, działanie klastogenne, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, gruczoły Brunnera, guz chromochłonny, komórki mezangium, nadnercze, organogeneza, płat przedni przysadki, płytka wzrostowa, poliploidia, potencjał mutagenny, przewód pokarmowy, rak dwunastnicy, rdzeń nadnerczy, resorpcja, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, ślinianka, śródbłoniak krwionośny, szpik kostny, układ krwiotwórczy, wada rozwojowa szkieletu płodu, wydłużenie odstępu QTc, zanik kanalików jądrowych, zewnątrzwydzielnicza część trzustki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Valsacor 320 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania toksyczności skojarzenia walsartanu i hydrochlorotiazydu, prowadzone na szczurach i małpach szerokonosych przez okres do 6 miesięcy, nie wykazały przeciwwskazań do stosowania terapeutycznego u ludzi. Głównym narządem docelowym toksyczności były nerki, gdzie obserwowano nefropatię z bazofilią kanalikową, wzrost stężenia mocznika i kreatyniny w osoczu oraz hiperkaliemię, przy dawkach 30 mg/kg/dobę walsartanu + 9 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów (odpowiednio 0,9x i 3,5x MRHD) oraz 10 mg/kg/dobę + 3 mg/kg/dobę u małp (0,3x i 1,2x MRHD). Wysokie dawki (100 mg/kg/dobę walsartanu + 31 mg/kg/dobę hydrochlorotiazydu u szczurów oraz 30 mg/kg/dobę + 9 mg/kg/dobę u małp) powodowały zmniejszenie parametrów czerwonokrwinkowych, a u małp dodatkowo uszkodzenie błony śluzowej żołądka i hiperplazję tętniczek doprowadzających w nerkach. Zmiany te wiązano z hemodynamicznymi efektami działania walsartanu, podobnymi do inhibitorów ACE, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego przy dawkach terapeutycznych u ludzi.
angiotensyna II, błona śluzowa żołądka, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, elektrolity w moczu, erytrocyty, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hiperplazja tętniczek doprowadzających, inhibitor konwertazy angiotensyny, małpa szerokonosa, mocznik i kreatynina, nefropatia z bazofilią kanalikowa, parametry czerwonokrwinkowe, potas w surowicy, rozwój embrionalno-płodowy, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, uszkodzenie nerek, uwalnianie reniny, walsartan z hydrochlorotiazydem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Anagrelide Glenmark 0,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa anagrelidu wykazały istotne działania niepożądane przy wielokrotnym podaniu w modelach zwierzęcych, zwłaszcza na układ sercowo-naczyniowy u psów, gdzie dawka NOEL dla samców wynosiła 0,3 mg/kg mc./dobę (0,1-krotność AUC u ludzi). U samic szczurów stwierdzono wpływ na płodność przy dawce NOEL 10 mg/kg mc./dobę, co odpowiada ekspozycji 143-krotnie wyższej niż u ludzi. W badaniach rozwoju zarodkowo-płodowego dawka NOEL wynosiła 3 mg/kg mc./dobę u szczurów (14-krotność AUC u ludzi), a u suk 30 mg/kg mc./dobę (425-krotność AUC u ludzi) wiązała się z wydłużeniem porodu i zwiększoną śmiertelnością płodów. Brak działania mutagennego potwierdzono w testach genotoksyczności, co jest korzystnym aspektem profilu bezpieczeństwa leku.
anagrelid, działanie klastogenne, działanie mutagenne, enzym CYP1, genotoksyczność, gruczolakorak macicy, guz chromochłonny nadnerczy, kardiotoksyczność, krwotok podwsierdziowy, martwica mięśnia sercowego, obumarcie płodu, poziom NOEL, resorpcja zarodka, rozwój prenatalny i postnatalny, rozwój zarodkowo-płodowy, śmiertelność płodowa, toksyczność wielokrotnych dawek, układ sercowo-naczyniowy, wpływ na płodność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan + HCT Genoptim 80 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Telmisartan + HCT Genoptim, przeprowadzone na szczurach i psach, wykazały brak dodatkowych zmian patologicznych przy jednoczesnym podawaniu telmisartanu i hydrochlorotiazydu w dawkach odpowiadających ekspozycji klinicznej u ludzi. Obserwowane zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu), nerkowe (wzrost stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny), hormonalne (wzrost aktywności reniny) oraz strukturalne (przerost komórek aparatu przykłębuszkowego) są charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II i inhibitorów ACE. Uszkodzenia śluzówki żołądka można było zapobiegać poprzez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt, co wskazuje na mechanistyczne podłoże tych zmian. U psów zaobserwowano także rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, związane z farmakologiczną aktywnością telmisartanu na układ renina-angiotensyna-aldosteron.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, fetotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanalik nerkowy, kreatynina, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał genotoksyczny, renina, śluzówka żołądka, telmisartan i hydrochlorotiazyd, układ renina-angiotensyna-aldosteron - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Micafungin Viatris 50 mg
Przedkliniczne badania mykafunginy wykazały dawko- i czasozależne efekty hepatotoksyczne u szczurów, w tym rozwój ognisk zmienionych hepatocytów (FAH) oraz nowotworów wątrobowokomórkowych, utrzymujących się i rozwijających się nawet po 13 tygodniach od odstawienia leku. Dawka progowa związana z rozwojem nowotworów wynosiła 32 mg/kg m.c./dobę, a stężenia w osoczu przy tej dawce mieściły się w zakresie stosowanym klinicznie u ludzi, co rodzi pytania o potencjalne ryzyko kancerogenności u pacjentów. Dodatkowo, toksyczność wielonarządowa obejmowała zmiany w wątrobie (zwiększenie enzymów wątrobowych, przerost zrazików), drogi moczowe (wakuolizacja i hiperplazja nabłonka pęcherza moczowego), układ krwiotwórczy (hemoliza i niedokrwistość hemolityczna u szczurów) oraz męski układ rozrodczy (wakuolizacja nabłonka przewodów najądrza, zmniejszenie liczby plemników). Warto podkreślić, że NOAEL mieścił się w zakresie stężeń klinicznych lub był niższy, co wskazuje na możliwość wystąpienia podobnych działań niepożądanych u ludzi.
badanie toksykologiczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, efekt hepatotoksyczny, enzym wątrobowy, genotoksyczność, hemoliza krwi, hepatocyt szczura, hiperplazja nabłonka pęcherza moczowego, męski narząd płciowy, mykafungina, niedokrwistość hemolityczna, nieplanowana synteza DNA, nowotwór wątrobowokomórkowy, ognisko zmienionych hepatocytów, stężenie kliniczne, toksyczność reprodukcyjna, układ sercowo-naczyniowy, uwalnianie histaminy, wakuolizacja komórek nabłonka, wakuolizacja nabłonka nasiennego, wlew dożylny, wstrzyknięcie dożylne, zanik kanalików nasiennych, zmiana zwyrodnieniowa hepatocytów - Leksykon substancji czynnych
Azot – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tlenek azotu (NO) wykazuje toksyczność zależną od dawki i czasu ekspozycji, z dawką śmiertelną u gryzoni wynoszącą ≥300 ppm oraz u psów około 640 ppm przy 4-godzinnym narażeniu. Długotrwałe narażenie na stężenia około 250 ppm jest możliwe bez śmiertelnego efektu, jednak zgon następuje w wyniku anoksji spowodowanej methemoglobinemią (>30%), która ustępuje w ciągu 24 godzin. W badaniach na owcach stężenie 80 ppm przez 3 godziny nie powodowało wzrostu methemoglobiny. Inhalacja NO u królików i zdrowych ochotników powoduje około dwukrotne wydłużenie czasu krwawienia, co ma istotne implikacje kliniczne. W badaniach rozwojowych na noworodkach szczurów dawka 100 ppm nie wykazała toksyczności ani wpływu na zdolności rozrodcze, jednak brak jest szczegółowych badań dotyczących toksyczności reprodukcyjnej i rakotwórczości.
anoksja, badanie genotoksyczności, czas krwawienia, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, grupa tiolowa, mechanizm naprawy DNA, methemoglobina, methemoglobinemia, nadtlenek, nadtlenoazotyn, parametr hematologiczny, reakcja redoks, reaktywna forma tlenu, tlenek azotu, toksyczność płucna, toksyczność rozwojowa, zmiana chromosomalna - Leksykon substancji czynnych
Walsartan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Walsartan, jako antagonista receptora angiotensyny II (ARB), wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt. Dawki toksyczne u szczurów (200-600 mg/kg mc./dobę) i małp marmozet, wielokrotnie przekraczające maksymalną zalecaną dawkę u ludzi (MRHD 320 mg/dobę), powodowały zmiany hematologiczne (obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) oraz nefropatię z przerostem komórek aparatu przykłębuszkowego i wzrostem stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy. Badania genotoksyczne i rakotwórcze walsartanu dały wyniki negatywne. U szczurów ciężarnych dawka 600 mg/kg mc./dobę (około 18-krotność MRHD) wywołała obniżoną przeżywalność potomstwa i opóźnienie rozwoju, natomiast badania teratogenności w skojarzeniu z hydrochlorotiazydem nie wykazały działania teratogennego, choć przy dawkach toksycznych dla matki obserwowano toksyczność płodu.
amlodypina, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, bazofilia, czerwone krwinki, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, komórki przykłębuszkowe, kreatynina, masa czerwonokrwinkowa, mutacja genowa, nadciśnienie tętnicze, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, niewydolność serca, owrzodzenie błony śluzowej żołądka, parametry czerwonokrwinkowe, przerost błony środkowej tętniczek, retikulocyty, rozszerzenie moczowodów, śródmiąższowe zapalenie limfocytarne, teratogenność, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność płodowa, uszkodzenie chromosomów, zaburzenie kostnienia, zapalenie błony śluzowej żołądka, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zaranta 5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rozuwastatyny, substancji czynnej produktu leczniczego Zaranta, przeprowadzone zgodnie z międzynarodowymi standardami, nie wykazały istotnego ryzyka toksykologicznego przy ekspozycji odpowiadającej dawkom terapeutycznym stosowanym u ludzi. Badania farmakologiczne nie wskazały na szczególne zagrożenia, choć brak jest szczegółowych danych dotyczących wpływu na kanał potasowy hERG, co pozostawia niepełną ocenę ryzyka wydłużenia odstępu QT. Ocena genotoksyczności i rakotwórczości nie ujawniła działania mutagennego, klastogennego ani zwiększonego ryzyka nowotworów, co jest istotne w kontekście długotrwałej terapii hiperlipidemii i prewencji chorób sercowo-naczyniowych. W badaniach toksyczności po podaniu dawek wielokrotnych zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie u myszy i szczurów oraz zmiany w pęcherzyku żółciowym u psów, które nie występowały u małp, co sugeruje różnice międzygatunkowe w metabolizmie i wrażliwości na lek.
badanie kliniczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, ekspozycja ustrojowa, genotoksyczność, hiperlipidemia, kanał potasowy hERG, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, ocena toksykologiczna, pęcherzyk żółciowy, prewencja chorób sercowo-naczyniowych, rozuwastatyna, toksyczność dawki, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie jąder, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca, zmiany histopatologiczne wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Candesartan Cilexetil + Amlodipine + Hydrochlorothiazide Adamed 16 mg + 5 mg + 12,5 mg
Przeprowadzone badania przedkliniczne trójskładnikowego preparatu zawierającego kandesartan cyleksetyl, amlodypinę i hydrochlorotiazyd wykazały, że brak jest bezpośrednich danych dotyczących bezpieczeństwa całego skojarzenia, jednak analiza poszczególnych składników oraz kombinacji kandesartanu z hydrochlorotiazydem nie ujawniła nowych toksycznych efektów poza znanymi działaniami poszczególnych substancji. Kandesartan w dawkach klinicznych nie wykazywał toksyczności ogólnoustrojowej, jednak w wysokich dawkach obserwowano nefrotoksyczność (śródmiąższowe zapalenie nerek, poszerzenie kanalików nerkowych, wzrost mocznika i kreatyniny) oraz obniżenie parametrów czerwonych krwinek. Działania te są prawdopodobnie związane z farmakologicznym efektem hipotensyjnym. W badaniach reprodukcyjnych wykazano toksyczność płodową przy stosowaniu kandesartanu w późnej ciąży, natomiast nie stwierdzono działania mutagennego ani karcynogennego. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną dawkę kliniczną powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, natomiast w dawkach do 10 mg/kg/dobę nie wpływała na płodność, choć długotrwałe stosowanie u samców szczurów wiązało się z obniżeniem hormonów gonadotropowych i testosteronu oraz zmianami w spermatogenezie. Nie wykazano działania karcynogennego ani mutagennego amlodypiny.
aparat przykłębuszkowy, bazofile, działanie hipotensyjne, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie moczopędne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon gonadotropowy, hydrochlorotiazyd, kanaliki nerkowe, kandesartan cyleksetyl, komórki Sertoliego, kreatynina w osoczu, mutagenność, nefrotoksyczność, parametry czerwonokrwinkowe, perfuzja nerek, profil bezpieczeństwa leku, spermatydy, śródmiąższowe zapalenie nerek, testosteron w osoczu, toksyczność płodowa, zaburzenia płodności - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fingolimod Alvogen 0,5 mg
Badania przedkliniczne fingolimodu przeprowadzone na myszach, szczurach, psach i małpach wykazały toksyczne działanie leku na układ limfatyczny (limfopenia, zanik tkanki limfoidalnej), płuca (przyrost masy, hipertrofia mięśni gładkich), serce (negatywny efekt chronotropowy, wzrost ciśnienia, zmiany okołonaczyniowe, zwyrodnienie mięśnia sercowego) oraz naczynia krwionośne (waskulopatia u szczurów przy dawkach ≥0,15 mg/kg, co odpowiada około 4-krotności ekspozycji AUC u ludzi przy dawce 0,5 mg/dobę). Długoterminowe badania rakotwórczości wykazały brak działania kancerogennego u szczurów przy dawkach do 2,5 mg/kg (około 50-krotność ekspozycji AUC u ludzi), natomiast u myszy zaobserwowano wzrost częstości chłoniaków złośliwych przy dawkach ≥0,25 mg/kg (około 6-krotność ekspozycji AUC u ludzi). Fingolimod nie wykazywał działania mutagennego ani klastogennego, a także nie wpływał na płodność szczurów nawet przy dawce 10 mg/kg (około 150-krotność ekspozycji AUC u ludzi).
chłoniak złośliwy, dojrzewanie płciowe, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, efekt chronotropowy, ekspozycja układowa, fingolimod, hemocyjanina, hipertrofia mięśni gładkich, limfopenia, mineralna gęstość kości, odpowiedź immunologiczna, potencjał rakotwórczy, przetrwały pień tętniczy, receptor sfingozyno-1-fosforanu, sekwestracja limfocytów, śmiertelność zarodka, ubytek przegrody międzykomorowej, waskulopatia, zaburzenia neurobehawioralne, zanik tkanki limfoidalnej, zwyrodnienie mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sunitinib G.L. Pharma 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksyczności sunitynibu wykazały wpływ leku na liczne narządy docelowe, w tym przewód pokarmowy, nadnercza, układ limfatyczny i krwiotwórczy, trzustkę zewnątrzwydzielniczą, ślinianki, stawy oraz układ rozrodczy. Zmiany te, obserwowane przy klinicznie istotnych stężeniach, obejmowały m.in. nudności, biegunki, martwicę tkanek, zanik macicy i zmniejszony wzrost pęcherzyków jajnikowych. Dodatkowo odnotowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), krwotoki oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Badania genotoksyczności wykazały brak mutagenności i klastogenności sunitynibu in vivo, choć zaobserwowano poliploidię in vitro; nie oceniano genotoksyczności metabolitu aktywnego. W badaniach rakotwórczości u myszy transgenicznych rasH2 i szczurów stwierdzono występowanie nowotworów żołądka, dwunastnicy, śródbłoniaków krwionośnych oraz guzów chromochłonnych nadnerczy przy ekspozycjach ≥7-krotnie przekraczających AUC u pacjentów, jednak znaczenie tych wyników dla ludzi pozostaje nieustalone.
aberracje chromosomalne, atrezja pęcherzykowa, ciałko żółte, dysplazja chrząstki, działanie klastogenne, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, gruczoły Brunnera, guz chromochłonny, hiperplazja błony śluzowej, kanaliki jądrowe, komórki mezangialne, komórki pęcherzykowe, kostnienie kręgów, martwica, martwica komórkowa, nasady kostne, odstęp QTc, organogeneza, pęcherzyk jajnikowy, płytka wzrostu, poliploidia, potencjał rakotwórczy, przewód pokarmowy, przysadka mózgowa, rdzeń nadnerczy, resorpcja, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, ślinianki, śródbłoniak krwionośny, szpik kostny, tkanka limfoidalna, trzustka zewnątrzwydzielnicza, układ krwiotwórczy, węzły chłonne, zanik błony śluzowej, zanik macicy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Predox 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa itoprydu chlorowodorku wykazały, że dawki wielokrotnie przekraczające dawki terapeutyczne stosowane u ludzi (do 300 mg/kg mc./dobę) wywołują różnorodne efekty toksyczne zależne od gatunku. U szczurów dawka 30 mg/kg mc./dobę indukowała hiperprolaktynemię i wtórny, odwracalny rozrost błony śluzowej macicy, natomiast u psów dawka 30 mg/kg mc./dobę powodowała zanik gruczołu krokowego. Małpy wykazywały najmniejszą wrażliwość, nie obserwując istotnych efektów toksycznych nawet przy dawkach do 300 mg/kg mc./dobę. W badaniach nie stwierdzono działania klastogennego ani mutagennego, co wskazuje na brak potencjału genotoksycznego itoprydu. Jednakże brak jest długoterminowych badań oceniających potencjalne działanie karcynogenne leku u zwierząt, co stanowi istotną lukę w danych przedklinicznych.
badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, dawka terapeutyczna, działanie karcynogenne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, efekt hormonalny, ekstrapolacja kliniczna, faza estrogenowa cyklu, hiperprolaktynemia, itopryd chlorowodorek, model zwierzęcy, parametr toksykologiczny, różnica międzygatunkowa, rozrost błony śluzowej macicy, zanik gruczołu krokowego - Leksykon substancji czynnych
Cytarabina – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania cytarabiny, substancji czynnej w lekach takich jak Alexan, Cytarabina Accord, Cytarabine Kabi oraz Cytosar, wykazały istotne działania toksyczne, które mają znaczenie kliniczne. Głównym efektem toksycznym zależnym od dawki jest mielosupresja, manifestująca się megaloblastozą, retikulocytopenią, leukopenią i trombocytopenią, obserwowana u wszystkich badanych gatunków. Narządy szczególnie narażone na toksyczność to wątroba, nerki oraz mózg. Cytarabina wykazuje działanie genotoksyczne (mutagenne i klastogenne), potwierdzone zarówno in vitro, jak i in vivo, powodując uszkodzenia chromosomów, w tym pęknięcia chromatyd. W okresie organogenezy u gryzoni substancja ta wykazuje działanie embriotoksyczne i teratogenne, a także toksyczność rozwojową, szczególnie uszkodzenie rozwijającego się mózgu w okresie odpowiadającym trzeciemu trymestrowi ciąży u człowieka.
cytarabina, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, genotoksyczność, leukopenia, megaloblastoza, mielosupresja, nieprawidłowości nasienia, pęknięcie chromatydy, retikulocytopenia, toksyczność narządowa, toksyczność ogólnoustrojowa, toksyczność rozwojowa, trombocytopenia, uszkodzenie chromosomów, uszkodzenie mózgu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Everolimus Synthon 2,5 mg
Dane niekliniczne dotyczące ewerolimusu wskazują na brak istotnego zagrożenia dla człowieka przy ekspozycji terapeutycznej, choć działania toksyczne obserwowano przy dawkach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi. W badaniach przedklinicznych zidentyfikowano narządy docelowe, takie jak układ rozrodczy (zwyrodnieniowe zmiany w jądrach, zmniejszona liczba plemników, zanik macicy), płuca (zwiększona liczba makrofagów w pęcherzykach), trzustka (degranulacja i wakuolizacja komórek zewnątrzwydzielniczych, zwyrodnienie komórek Langerhansa), oczy (zmętnienia przednich szwów soczewki u szczurów) oraz nerki (nasilenie lipofuscynozy i wodonercza u szczurów i myszy). Ewerolimus zaostrzał także przebieg chorób współistniejących, takich jak przewlekłe zapalenie mięśnia sercowego, zakażenia wirusem Coxsackie, kokcydiami oraz zmiany skórne. Wpływ na płodność samców szczurów był odwracalny, przy dawkach ≥0,5 mg/kg m.c. obserwowano zmiany morfologiczne jąder, a przy 5 mg/kg zmniejszenie ruchliwości plemników i stężenia testosteronu. U samic dawki ≥0,1 mg/kg (około 4% AUC0-24h u pacjentów) powodowały zwiększoną liczbę poronień, a ewerolimus przenikał przez łożysko wykazując toksyczność embrionalną i teratogenną (np. rozszczep mostka) przy dawkach 0,3–0,9 mg/kg u szczurów oraz zwiększał resorpcje u królików.
badanie kancerogenności, degranulacja i wakuolizacja, działanie embriotoksyczne, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, ewerolimus, genotoksyczność, jądro, kancerogenność, kokcydia, komórki Langerhansa, komórki zewnątrzwydzielnicze, lipofuscyna, makrofagi pęcherzykowe, morfologia jąder, najądrze, płodność męska, poronienie, resorpcja płodu, rozszczep mostka, ruchliwość plemników, śmiertelność płodowa, testosteron w osoczu, toksyczność embrionalna, toksyczność narządowa, toksyczność zarodkowa, układ rozrodczy, wada wrodzona, wirus Coxsackie, wodonercze, zakażenie żołądkowo-jelitowe, zanik macicy, zapalenie mięśnia sercowego, zmętnienie soczewki