działanie genotoksyczne
Działanie genotoksyczne odnosi się do zdolności różnych czynników do uszkadzania materiału genetycznego (DNA lub RNA) w komórkach żywych organizmów. Czynniki genotoksyczne mogą powodować mutacje, aberracje chromosomowe, fragmentację DNA oraz inne zmiany strukturalne w materiale genetycznym, co może prowadzić do niestabilności genomu.
Genotoksyczność jest ważnym elementem oceny bezpieczeństwa leków, związków chemicznych, promieniowania i innych potencjalnie szkodliwych czynników. Długotrwała ekspozycja na substancje genotoksyczne może zwiększać ryzyko rozwoju chorób nowotworowych, ponieważ uszkodzenia DNA mogą prowadzić do aktywacji onkogenów lub inaktywacji genów supresorowych nowotworów.
W praktyce klinicznej ocena genotoksyczności jest istotnym elementem badań przedklinicznych nowych leków. Do wykrywania działania genotoksycznego stosuje się szereg testów laboratoryjnych, takich jak test Amesa, test mikrojądrowy, test kometowy czy analiza aberracji chromosomowych. Wykrycie działania genotoksycznego substancji wymaga często szczegółowej oceny stosunku korzyści do ryzyka przed wprowadzeniem jej do praktyki klinicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Esotkaleno 20 mg
Produkt leczniczy Esotkaleno, zawierający prednizon, wykazuje relatywnie niską toksyczność ostrą z wartością LD50 wynoszącą 240 mg/kg masy ciała u szczurów po jednorazowym podaniu. Badania toksyczności podostrej i przewlekłej ujawniły specyficzne zmiany narządowe: u szczurów zmiany w komórkach wysp trzustkowych Langerhansa przy dawce 33 mg/kg m.c./dobę (7-14 dni), u królików uszkodzenie wątroby przy dawkach 2-3 mg/kg m.c./dobę (2-4 tygodnie), a u świnek morskich i psów martwicę mięśni przy dawkach 0,5-5 mg/kg m.c. i 4 mg/kg m.c. odpowiednio, podawanych przez kilka tygodni. Dane przedkliniczne nie wskazują na istotne ryzyko genotoksyczne ani karcynogenne prednizonu, co potwierdza brak potencjału mutagennego i rakotwórczego w badaniach in vitro i in vivo.
działanie genotoksyczne, działanie histotoksyczne, działanie teratogenne, glikokortykosteroid, LD50, martwica mięśni, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, potencjał mutagenny, prednizolon, prednizon, rozszczep wargi, spermatogeneza, toksyczność ostra, toksyczność podostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, uszkodzenie wątroby, wyspy trzustkowe Langerhansa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva 20 mg + 100 mg
Produkt leczniczy Rosuvastatin/Acetylsalicylic acid Teva łączy rozuwastatynę i kwas acetylosalicylowy, których przedkliniczny profil bezpieczeństwa opiera się na danych indywidualnych dla obu substancji. Rozuwastatyna nie wykazała istotnych zagrożeń genotoksycznych ani rakotwórczych, choć brak jest specyficznych badań dotyczących wpływu na kanał hERG. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym zaobserwowano istotne zmiany histopatologiczne w wątrobie u myszy, szczurów i psów przy ekspozycji zbliżonej do klinicznej, natomiast u małp nie stwierdzono istotnych zmian. Dodatkowo, toksyczny wpływ na jądra odnotowano u małp i psów przy wyższych dawkach, a u szczurów zaobserwowano negatywny wpływ na rozrodczość, manifestujący się zmniejszeniem liczby i masy miotów oraz przeżywalności potomstwa przy dawkach przekraczających wielokrotnie ekspozycję terapeutyczną u ludzi.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie genotoksyczności, badanie przedkliniczne, dawka toksyczna, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, ekspozycja systemowa, kanał hERG, kwas acetylosalicylowy, nefrotoksyczność, pęcherzyk żółciowy, rozuwastatyna i kwas acetylosalicylowy, salicylany, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, toksyczny wpływ na jądra, wada rozwojowa, wada serca, wada układu kostnego, wytrzewienie, zaburzenie implantacji zarodka, zmiana histopatologiczna wątroby - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Linefor 100 mg
Pregabalina wykazuje dobrą tolerancję w badaniach przedklinicznych na zwierzętach przy dawkach odpowiadających stosowanym klinicznie, z głównym wpływem na ośrodkowy układ nerwowy objawiającym się zmniejszeniem aktywności ruchowej, nadmierną aktywnością oraz ataksją. W długotrwałych badaniach toksyczności u szczurów i małp zaobserwowano zwiększoną częstość zaniku siatkówki przy dawkach ≥5-krotnie przekraczających maksymalną ekspozycję kliniczną (600 mg/dobę). Pregabalina nie wykazuje działania teratogennego u myszy, szczurów i królików, jednak toksyczność dla płodów pojawia się przy dawkach znacznie przekraczających dawki terapeutyczne. Zaburzenia rozwojowe u młodych szczurów obserwowano przy ekspozycji >2-krotnie większej niż maksymalna zalecana u ludzi, a wpływ na płodność samców i samic szczurów występował wyłącznie przy ekspozycji znacznie przekraczającej dawkę terapeutyczną, z przemijającym charakterem zmian w męskich narządach rozrodczych.
ataksja, bruksizm, cykl rozrodczy, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekspozycja na lek, karcynogenność, naczyniakomięsak krwionośny, narządy rozrodcze męskie, ośrodkowy układ nerwowy, parametry nasienia, płodność, płytki krwi, potencjał teratogenny, pregabalina, procesy zwyrodnieniowe, proliferacja komórek śródbłonka, toksyczność dla płodu, toksyczność prenatalna i pourodzeniowa, zaburzenia koordynacji ruchowej, zanik siatkówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Finasteridum Bluefish 5 mg
W badaniach przedklinicznych finasterydu oceniono toksyczność ostrą, przewlekłą, genotoksyczność, rakotwórczość oraz wpływ na reprodukcję. Doustna dawka śmiertelna (LD50) wynosiła około 500 mg/kg u myszy (samce i samice), a u szczurów 400 mg/kg u samic i 1000 mg/kg u samców. Długotrwałe podawanie dawek wielokrotnie przekraczających terapeutyczne nie wykazało istotnych objawów toksyczności. Testy mutagenności i kancerogenności nie potwierdziły ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego. W badaniach reprodukcyjnych u samców szczurów zaobserwowano zmniejszenie masy gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych, redukcję wydzielania dodatkowych gruczołów płciowych oraz obniżony wskaźnik płodności, co jest konsekwencją hamowania 5-alfa-reduktazy. Feminizacja płodów męskich występowała u szczurów po ekspozycji w okresie ciąży.
badania farmakologiczne, badania przedkliniczne, dawka śmiertelna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, ekspozycja systemowa, feminizacja płodów, finasteryd, gruczoł krokowy, gruczoły płciowe, inhibitor 5-alfa-reduktazy, kancerogenność, mutagenność, narządy płciowe, nieprawidłowości narządów płciowych, pęcherzyki nasienne, płodność, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dasatinib Sandoz 100 mg
Dazatynib, inhibitor kinazy tyrozynowej, wykazuje w badaniach przedklinicznych toksyczność głównie w obrębie przewodu pokarmowego, układu krwiotwórczego i limfatycznego, z jelitem jako głównym narządem docelowym oraz zmniejszeniem parametrów czerwonokrwinkowych i liczby limfocytów u szczurów i małp. Zmiany te są odwracalne po przerwaniu terapii. Długoterminowe podawanie dazatynibu u małp prowadziło do śródmiąższowej mineralizacji nerek, a badania hemostazy wykazały hamowanie agregacji płytek i wydłużenie czasu krwawienia, jednak bez samoistnych krwotoków. Elektrofizjologiczne testy in vitro sugerowały potencjalne wydłużenie odstępu QT, lecz badania in vivo na małpach nie potwierdziły tych efektów. Ocena genotoksyczności wykazała brak mutagenności w teście Amesa i genotoksyczności in vivo, natomiast stwierdzono efekt klastogenny in vitro. W badaniach reprodukcyjnych dazatynib powodował obumieranie zarodków i zmiany kośćca płodów u szczurów i królików przy dawkach odpowiadających ekspozycji klinicznej, co wskazuje na toksyczność selektywną w okresie organogenezy.
agregacja płytek krwi, brodawczak, dazatynib, działanie fototoksyczne, działanie genotoksyczne, efekt klastogenny, gruczolak prostaty, hemostaza, immunosupresja, inhibitor kinazy tyrozynowej, kanał potasowy hERG, mineralizacja śródmiąższowa nerek, narząd limfoidalny, obumieranie zarodków, odstęp QT, parametry czerwonokrwinkowe, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, rak płaskonabłonkowy, repolaryzacja komór, rozwój embrionalno-płodowy, rozwój embrionalny, szpik kostny, test mikrojądrowy, toksyczność narządowa, układ krwiotwórczy, układ limfatyczny, układ pokarmowy, węzeł chłonny, włókno Purkinjego, zapis EKG, zmiany kośćca płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Spirytus Hibitanowy 0,5% ATS 0,5%
Dane przedkliniczne dotyczące diglukonianu chloroheksydyny, składnika Spirytusu Hibitanowego 0,5% ATS, wskazują na niski profil toksyczności. W badaniach toksyczności ostrej LD50 dla szczurów wynosiła 2300-3000 mg/kg przy podaniu doustnym oraz 20 mg/kg przy podaniu dożylnym, natomiast u królików LD50 doustne przekraczało 2000 mg/kg, co potwierdza niską biodostępność i toksyczność przy stosowaniu miejscowym. Badania na szczurach z dawką 38 mg/kg w wodzie do picia nie wykazały działania rakotwórczego. Testy genotoksyczności in vitro i in vivo nie potwierdziły działania genotoksycznego substancji.
badanie in vitro, badanie in vivo, biodostępność, dawka LD50, diglukonian chloroheksydyny, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, organogeneza, podanie doustne, podanie dożylne, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, spirytus hibitanowy, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na rozrodczość, zmiana teratogenna - Leksykon substancji czynnych
Gadobutrol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Gadobutrol, substancja czynna Gadovist 1,0, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych, nie wykazując działania genotoksycznego ani teratogennego nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki diagnostyczne stosowane u ludzi (od 8 do 32 razy na powierzchnię ciała, od 25 do 100 razy na masę ciała). W badaniach toksykologicznych odnotowano opóźnienie rozwoju zarodkowego i zwiększoną śmiertelność zarodków u zwierząt (szczury, króliki, małpy) jedynie przy dawkach 8-16 razy wyższych niż dawki diagnostyczne, jednak brak jest danych dotyczących wpływu pojedynczej dawki diagnostycznej. Badania u młodych szczurów nie wykazały szczególnego ryzyka dla populacji pediatrycznej, w tym noworodków i niemowląt. Gadobutrol nie wywołuje reakcji uczulających ani miejscowych działań niepożądanych po podaniu dożylnym i dotętniczym, choć możliwe są niewielkie reakcje miejscowe po podaniu pozanaczyniowym.
badanie toksyczności, bezpieczeństwo farmakologiczne, ciśnienie krwi, dawka diagnostyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie uczulające, gadobutrol, in vitro, in vivo, kurczliwość mięśnia sercowego, mutacja chromosomalna, mutacja genomowa, mutacja genowa, organogeneza, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie dożylne, podanie podskórne, podanie pozanaczyniowe, populacja pediatryczna, potencjał genotoksyczny, śmiertelność zarodków, środek kontrastowy, środek kontrastowy oparty na gadolinie, toksyczność reprodukcyjna, tolerancja miejscowa, układ krążenia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – APAP przeziębienie MAX 1000 mg + 50 mg + 12,2 mg/sasz.
Dostępne dane przedkliniczne dotyczące preparatu APAP przeziębienie MAX, zawierającego paracetamol (1000 mg), kofeinę (50 mg) oraz chlorowodorek fenylefryny (12,2 mg), wskazują na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Badania toksyczności ostrej na zwierzętach wykazały wartości LD50 dla paracetamolu na poziomie 310 mg/kg masy ciała oraz dla fenylefryny 120 mg/kg masy ciała, co znacznie przekracza dawki terapeutyczne stosowane u ludzi, sugerując niskie ryzyko toksyczności ostrej. Ponadto, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały zwiększonego ryzyka działania toksycznego dla produktu złożonego w porównaniu do poszczególnych substancji czynnych stosowanych osobno.
aktywność mutagenna, chlorowodorek fenylefryny, dawka letalna, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, fenylefryna, kofeina, LD50, nowotwór, paracetamol, produkt leczniczy, profil bezpieczeństwa, rozwój zarodkowy, spermatogeneza, stan zapalny, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wpływ toksyczny, zanik jąder - Leksykon substancji czynnych
Fosfor – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Fosfor, jako niezbędny pierwiastek śladowy, pełni kluczowe funkcje biologiczne i jest składnikiem wielu preparatów leczniczych, takich jak Elevit PRONATAL i Osteogenon. W preparacie Elevit PRONATAL fosfor występuje w formie wapnia wodorofosforanu bezwodnego (378,89 mg) oraz magnezu wodorofosforanu trójwodnego (217,95 mg), natomiast w Osteogenonie jako składnik kompleksu osseiny i hydroksyapatytu, dostarczając 82 mg fosforu na tabletkę. Dane przedkliniczne nie wykazały istotnych zagrożeń toksykologicznych, genotoksycznych ani karcynogennych związanych z tymi formami fosforu, a także nie potwierdzono działania teratogennego, choć w przypadku Elevit PRONATAL brak jest specyficznych badań teratologicznych u zwierząt.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, Elevit Pronatal, genotoksyczność, ocena bezpieczeństwa, osseina, osseina i hydroksyapatyt, Osteogenon, pierwiastek śladowy, produkt leczniczy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, wodorofosforan magnezu, wodorofosforan wapnia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Voriconazole Fresenius Kabi 200 mg
Badania przedkliniczne worykonazolu wykazały, że głównym narządem docelowym toksyczności jest wątroba, z hepatotoksycznością obserwowaną przy ekspozycji w osoczu porównywalnej do dawek terapeutycznych u ludzi. Dodatkowo, minimalne zmiany w nadnerczach stwierdzono u zwierząt (szczury, myszy, psy) przy podobnym poziomie narażenia. Konwencjonalne testy farmakologiczne nie wykazały istotnego ryzyka dla ludzi, a badania genotoksyczności i rakotwórczości nie potwierdziły działania mutagennego ani kancerogennego worykonazolu.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, badanie przedkliniczne, dystocja, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, estradiol, hepatotoksyczność, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, narażenie układowe, toksyczność narządowa, wada rozwojowa płodu, worykonazol, wpływ na płodność, wpływ na reprodukcję, zaburzenie procesu rozrodczego, zmiany w nadnerczach - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tadomon 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tapentadolu, substancji czynnej leku Tadomon, wykazały brak działania genotoksycznego w testach in vitro (m.in. test Amesa, test aberracji chromosomalnych) oraz in vivo, nawet przy dawkach sięgających maksymalnej tolerowanej. Długoterminowe badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły potencjału karcynogennego. W zakresie wpływu na reprodukcję, tapentadol nie obniżał płodności u szczurów obu płci, choć przy wysokich dawkach odnotowano zmniejszoną przeżywalność płodów w macicy, bez jednoznacznego ustalenia źródła tego efektu. Nie stwierdzono działania teratogennego po podaniu dożylnym i podskórnym u szczurów i królików, natomiast dawki znacznie przekraczające zakres terapeutyczny indukowały opóźnienie rozwoju płodów oraz embriotoksyczność z objawami ze strony OUN, związanymi z aktywnością agonistyczną wobec receptorów opioidowych μ.
aberracja chromosomalna, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, mutacja powrotna, nieplanowana synteza DNA, ośrodkowy układ nerwowy, parametry neurobehawioralne, przeżywalność w macicy, receptor opioidowy μ, rozwój embrionalno-płodowy, rozwój postnatalny, substancja czynna, tapentadol, test Amesa, toksyczność, wpływ na reprodukcję, zakres terapeutyczny - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Oxaliplatin Eugia 5 mg/ml
Oksaliplatyna (Oxaliplatin Eugia, 5 mg/mL) wykazuje potencjalne ryzyko toksycznego wpływu na płodność, ciążę oraz laktację, co wymaga szczegółowego omówienia z pacjentkami w wieku rozrodczym, ciężarnymi oraz karmiącymi piersią. Brak jest odpowiednich danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania oksaliplatyny w ciąży, a badania przedkliniczne wskazują na jej toksyczność reprodukcyjną. Stosowanie leku u kobiet ciężarnych jest dopuszczalne jedynie w wyjątkowych sytuacjach, po uzyskaniu świadomej zgody pacjentki. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii oraz przez co najmniej 4 miesiące po jej zakończeniu, ze względu na genotoksyczne działanie oksaliplatyny i ryzyko uszkodzenia płodu. Karmienie piersią jest bezwzględnie przeciwwskazane podczas leczenia z powodu braku danych o przenikaniu leku do mleka i potencjalnego ryzyka dla dziecka.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Neocitec 10 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa winorelbiny (Neocitec) wykazały jej genotoksyczny potencjał, manifestujący się aneuploidią i poliploidią, co jest prawdopodobnie związane z jej działaniem na mikrotubule i wrzeciono podziałowe. Badania rakotwórczości na myszy i szczurach, przeprowadzone przy relatywnie niskich dawkach, nie wykazały zwiększonego ryzyka nowotworów, jednak ograniczenia metodologiczne mogą wpływać na interpretację tych wyników. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej, winorelbina wykazała działanie teratogenne i embriotoksyczne, powodując opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, zaburzenia kostnienia oraz anomalie anatomiczne (np. zrastanie kręgów, braki w obrębie żeber) przy dawkach niższych niż terapeutyczne u ludzi. U samic ciężarnych obserwowano toksyczność, a u samców zaburzenia spermatogenezy oraz zmniejszenie wydzielania gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych, choć płodność szczurów pozostawała zachowana.
aneuploidia, badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo kardiologiczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, gruczoł krokowy, mikrotubula, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego, pęcherzyk nasienny, płyn nasienny, poliploidia, potencjał rakotwórczy, rozwój zarodkowo-płodowy, winorelbina, wrzeciono podziałowe, zaburzenie chromosomalne, zaburzenie procesu kostnienia, zaburzenie spermatogenezy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Penicillinum procainicum L TZF 1 200 000 j.m.
Penicillinum Procainicum L TZF zawiera benzylopenicylinę prokainową lecytynowaną, antybiotyk beta-laktamowy o długoletnim zastosowaniu klinicznym w leczeniu zakażeń wywołanych przez wrażliwe drobnoustroje. Pomimo braku szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących długoterminowych badań mutagenności i kancerogenności na modelach zwierzęcych, wieloletnie doświadczenie kliniczne nie wskazuje na istotne ryzyko mutagenne lub kancerogenne związane z tym lekiem. Nie przeprowadzono standardowych testów mutagenności in vitro i in vivo ani badań kancerogenności, co stanowi ograniczenie w pełnej ocenie profilu bezpieczeństwa przedklinicznego substancji czynnej. Mechanizm działania benzylopenicyliny prokainowej opiera się na selektywnym oddziaływaniu na struktury komórkowe bakterii, które nie występują w komórkach eukariotycznych, co teoretycznie minimalizuje ryzyko uszkodzeń materiału genetycznego gospodarza. Stosowanie Penicillinum Procainicum L TZF powinno być oparte na aktualnej wiedzy klinicznej oraz indywidualnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka w konkretnych wskazaniach terapeutycznych, z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z braku długoterminowych badań przedklinicznych.
antybiotyk, antybiotyk beta-laktamowy, badanie kancerogenności, badanie mutagenności, benzylopenicylina, benzylopenicylina prokainowa, benzylopenicylina prokainowa lecytynowana, drobnoustrój wrażliwy, działanie genotoksyczne, komórka eukariotyczna, materiał genetyczny, mechanizm działania, profil bezpieczeństwa, terapia zakażeń, właściwość kancerogenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fervex ból i gorączka kids 300 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa paracetamolu w leku Efferalgan 300 mg obejmują badania toksykologiczne, genotoksyczne oraz oceny potencjału rakotwórczego. Długoterminowe badania na gryzoniach, z dawkami 0, 600, 3000 oraz 6000 ppm przez 2 lata, nie wykazały działania rakotwórczego u samców szczurów i myszy obu płci, natomiast u samic szczurów zaobserwowano niejednoznaczne oznaki zwiększonej częstości białaczki z komórek jednojądrzastych, co sugeruje możliwą specyficzną odpowiedź płciową i gatunkową. Efekty genotoksyczne pojawiały się jedynie przy dawkach przekraczających zalecane limity terapeutyczne, związane z toksycznością wątroby i szpiku kostnego, natomiast dawki terapeutyczne nie osiągały progu genotoksyczności. Starsze badania potwierdzają, że rakotwórczość występuje wyłącznie przy bardzo wysokich, cytotoksycznych dawkach paracetamolu.
badanie genotoksyczne, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, bezpieczeństwo paracetamolu, białaczka z komórek jednojądrzastych, dawka cytotoksyczna, dawka terapeutyczna paracetamolu, działanie genotoksyczne, Efferalgan, genotoksyczność paracetamolu, model zwierzęcy, potencjał rakotwórczy, rozwój potomstwa, szpik kostny, toksyczne działanie na wątrobę, toksyczność wątrobowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fervex ból i gorączka C Plus 330 mg + 200 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Efferalgan Vitamin C, zawierającego paracetamol i kwas askorbowy, wykazały brak istotnego działania rakotwórczego i teratogennego przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Dwuletnie badania karcynogenności paracetamolu na szczurach i myszach, przy stężeniach 0, 600, 3000 oraz 6000 ppm, nie potwierdziły działania rakotwórczego u samców szczurów i myszy obu płci, natomiast u samic szczurów zaobserwowano niejednoznaczne oznaki zwiększonej częstości białaczki z komórek jednojądrzastych. Analiza literatury wskazuje, że potencjalne działanie rakotwórcze paracetamolu występowało jedynie w starszych badaniach przy bardzo wysokich, cytotoksycznych dawkach, natomiast dawki nietoksyczne dla wątroby nie wykazywały takiego efektu.
badanie karcynogenności, białaczka z komórek jednojądrzastych, dawka cytotoksyczna, dawka terapeutyczna, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, Efferalgan Vitamin C, kwas askorbowy, margines bezpieczeństwa, paracetamol i kwas askorbowy, rozwój potomstwa, szpik kostny, toksyczne działanie na wątrobę, toksyczny wpływ na rozród - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Epimedac 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań
Epimedac (chlorowodorek epirubicyny) jest cytotoksycznym lekiem antracyklinowym, którego stosowanie wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego, zwłaszcza ze względu na ryzyko kardiotoksyczności i hematotoksyczności. Dawki ≥ 90 mg/m² co 3-4 tygodnie zwiększają ryzyko ciężkiej neutropenii i zapalenia błon śluzowych. Kardiotoksyczność może występować w formie ostrej (częstoskurcz zatokowy, zmiany w EKG) lub opóźnionej (kardiomiopatia z obniżeniem LVEF i objawami zastoinowej niewydolności serca). Przekroczenie dawki skumulowanej 900 mg/m² epirubicyny znacząco zwiększa ryzyko CHF, dlatego konieczne jest monitorowanie czynności serca (EKG, MUGA lub ECHO) przed i w trakcie terapii, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wcześniejsza radioterapia śródpiersia, choroby serca czy stosowanie trastuzumabu. Współistniejące leczenie trastuzumabem wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania, a stosowanie antracyklin w okresie do 7 miesięcy po zakończeniu terapii trastuzumabem jest przeciwwskazane lub wymaga ścisłej kontroli kardiologicznej.
angiografia wielobramkowa, antracyklina, blok odnóg pęczka Hisa, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chemiczne zapalenie pęcherza moczowego, chlorowodorek epirubicyny, częstoskurcz komorowy, częstoskurcz zatokowy, deksrazoksan, dyzuria, działanie genotoksyczne, echokardiografia, faza preleukemiczna, frakcja wyrzutowa lewej komory, granulocytopenia, hiperurykemia, kardiomiopatia opóźniona, kardiotoksyczność, krwiomocz, lek cytotoksyczny, leukopenia, martwica, neutropenia, niedokrwistość, nykturia, posocznica, przedwczesny skurcz komorowy, refluks pęcherzowo-nerkowy, rytm cwałowy, tachyarytmia, trombocytopenia, wodobrzusze, wstrząs septyczny, wtórna białaczka, wynaczynienie, wysięk opłucnowy, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zakażenie uogólnione, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zapalenie śluzówek, zapalenie tkanki podskórnej, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół rozpadu guza, zmiany odcinka ST-T - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Silcontrol MAX 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa syldenafilu, substancji czynnej Silcontrol MAX 50 mg, wykazały brak istotnych zagrożeń dla organizmu ludzkiego. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Wielokrotne podawanie syldenafilu nie powodowało klinicznie istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych w narządach wewnętrznych. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, potwierdziły brak potencjału mutagennego i uszkadzającego DNA. Długotrwałe badania na modelach zwierzęcych nie wykazały działania rakotwórczego syldenafilu.
aberracje chromosomowe, badania farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, mutacja genowa, ośrodkowy układ nerwowy, parametry biochemiczne, profil bezpieczeństwa, profil bezpieczeństwa przedklinicznego, Silcontrol MAX, syldenafil, tabletka powlekana, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność matczyna, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie DNA, zmiany histopatologiczne - Leksykon substancji czynnych
Trabektedyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne trabektedyny wykazały ograniczony wpływ na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy przy ekspozycji poniżej klinicznego zakresu terapeutycznego (AUC). W badaniach in vivo na małpach Cynomolgus stosowano infuzję 1-godzinną, osiągając Cmax 10,6 ± 5,4 ng/ml, co przewyższało stężenia obserwowane u pacjentów po 24-godzinnej infuzji 1500 μg/m² (Cmax 1,8 ± 1,1 ng/ml), ale było porównywalne do infuzji 3-godzinnej (Cmax 10,8 ± 3,7 ng/ml). Główne objawy toksyczności obejmowały mielosupresję (ciężka leukopenia, niedokrwistość, zmniejszenie czynności limfatycznej i szpiku kostnego) oraz toksyczność wątrobową (podwyższone próby czynnościowe, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe). Dodatkowo obserwowano martwicę nabłonka jelit oraz ciężkie miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia. W badaniach na małpach wykazano również potencjalną nefrotoksyczność, jednak była ona prawdopodobnie wtórna do miejscowych reakcji po podaniu leku.
AUC, Cynomolgus, działanie cytotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, ekspozycja płodu, hematopoeza, leukopenia, martwica nabłonka jelit, mielosupresja, niedokrwistość, ośrodkowy układ nerwowy, próby czynnościowe wątroby, przenikanie przez łożysko, szpik kostny, toksyczność wątrobowa, trabektedyna, układ sercowo-naczyniowy, zwyrodnienie wątrobowokomórkowe - Leksykon substancji czynnych
Wyciąg gęsty z ziela jeżówki purpurowej – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania toksykologiczne wyciągu gęstego z ziela jeżówki purpurowej (Echinacea purpurea (L.) Moench, herba recens) stosowanego w dawce 100 mg w produkcie Echinapur wykazały brak toksyczności ostrej i przewlekłej oraz brak działania genotoksycznego. Testy toksyczności jednorazowej i wielokrotnej nie ujawniły żadnych niekorzystnych efektów, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa tej substancji czynnej. Dodatkowo, wyciąg charakteryzuje się wysokim współczynnikiem ekstrahowania DER 30-40:1, uzyskiwanym przy użyciu etanolu 23-30% (v/v), co zapewnia odpowiednią koncentrację związków biologicznie czynnych w ekstrakcie.
działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, echinacea purpurea, ekstrakcja, funkcja rozrodcza, genotoksyczność, jeżówka purpurowa, kancerogenność, profil toksykologiczny, rozwój płodu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na układ rozrodczy, współczynnik ekstrahowania, wyciąg gęsty z ziela jeżówki purpurowej, wyciąg z ziela jeżówki purpurowej, związek biologicznie czynny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Spiriva 18 mcg
Dane przedkliniczne dotyczące bromku tiotropium, substancji czynnej Spirivy, wskazują na profil bezpieczeństwa typowy dla leków o działaniu przeciwcholinergicznym. W badaniach farmakologicznych obserwowano efekty związane z blokadą receptorów muskarynowych, takie jak zmniejszenie łaknienia i przyrostu masy ciała, suchość błon śluzowych, zmniejszenie wydzielania łez i śliny, rozszerzenie źrenic oraz tachykardię. W toksykologii po podaniu wielokrotnym u gryzoni zaobserwowano łagodne podrażnienie dróg oddechowych, zmiany w nabłonku nosa i krtani oraz zmiany w układzie moczowo-płciowym, w tym zapalenie gruczołu krokowego, złogi i kamicę pęcherza moczowego. Efekty te występowały przy dawkach pięciokrotnie przekraczających narażenie terapeutyczne u ludzi, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa.
bromek tiotropium, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie przeciwcholinergiczne, działanie teratogenne, farmakologia bezpieczeństwa, kamica pęcherza moczowego, margines bezpieczeństwa, nabłonek jamy nosowej, płyn łzowy, podrażnienie dróg oddechowych, proszek do inhalacji, receptor muskarynowy, rozszerzenie źrenic, suchość jamy ustnej, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność reprodukcyjna, zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie gruczołu krokowego, złogi białkowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lacipil 4 mg
Badania przedkliniczne lacydypiny, antagonisty kanałów wapniowych, wykazały profil bezpieczeństwa typowy dla tej klasy leków, z działaniami niepożądanymi o charakterze odwracalnym, związanymi z farmakodynamicznym efektem podawania wysokich dawek. W badaniach toksykologicznych na szczurach i psach zaobserwowano zaparcia, zmniejszoną kurczliwość mięśnia sercowego oraz rozrost dziąseł, wszystkie odwracalne. W zakresie toksyczności reprodukcyjnej nie stwierdzono działania toksycznego u ciężarnych samic szczurów i królików, jednak w badaniu płodności u szczurów odnotowano embriotoksyczność przy dawkach toksycznych dla matki. Wysokie dawki lacydypiny wydłużały okres ciąży i zaburzały przebieg porodu, co jest zgodne z wpływem antagonistów wapnia na kurczliwość mięśniówki macicy.
antagonista kanałów wapniowych, antagonista wapnia, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie farmakodynamiczne, działanie genotoksyczne, działanie karcynogenne, działanie niepożądane, efekt farmakologiczny, efekt gatunkowo specyficzny, gruczolak, guz łagodny, komórki śródmiąższowe jąder, kurczliwość mięśnia sercowego, lacydypina, mechanizm endokrynologiczny, mięśniówka gładka macicy, potencjał rakotwórczy, rozrost dziąseł, toksyczność reprodukcyjna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Entocort 3 mg
Dane przedkliniczne dotyczące budezonidu, substancji czynnej kapsułek o przedłużonym uwalnianiu Entocort 3 mg, wskazują na typowe dla glikokortykosteroidów działania niepożądane, takie jak zmniejszenie przyrostu masy ciała, zanik kory nadnerczy oraz zanik tkanki limfoidalnej. Nasilenie tych efektów było mniejsze lub porównywalne do innych glikokortykosteroidów, co sugeruje korzystniejszy profil bezpieczeństwa budezonidu. Badania mutagenności wykazały brak właściwości genotoksycznych, co eliminuje ryzyko indukcji mutacji genetycznych przy długotrwałym stosowaniu. W badaniach kancerogennych u samców szczurów zaobserwowano zwiększoną częstość glejaków mózgu, jednak dalsze analizy nie potwierdziły tego zjawiska, a częstość występowania była porównywalna z grupami kontrolnymi i innymi glikokortykosteroidami (prednizolon, triamcynolon).
budezonid, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie ogólnoustrojowe, glejak mózgu, glikokortykosteroid, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, kora nadnerczy, mutacja genetyczna, nowotwór pierwotny wątroby, profil bezpieczeństwa, receptor specyficzny, stosowanie kliniczne, terapia długoterminowa, tkanka limfoidalna, toksyczność ostra i przewlekła - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Bendamustine Eugia 2,5 mg/ml
Bendamustyna chlorowodorek wykazuje działanie teratogenne, genotoksyczne oraz może powodować obumieranie zarodków i płodów, co czyni jej stosowanie u kobiet w ciąży dopuszczalnym jedynie w sytuacjach, gdy korzyści terapeutyczne przewyższają ryzyko dla płodu. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykluczenie ciąży oraz szczegółowe poinformowanie pacjentki o potencjalnych zagrożeniach, a także o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji. W przypadku zajścia w ciążę podczas leczenia, pacjentka powinna być objęta ścisłą kontrolą lekarską, a rozważenie konsultacji genetycznej jest wskazane. Karmienie piersią jest przeciwwskazane podczas terapii bendamustyną ze względu na brak danych dotyczących przenikania leku do mleka oraz potencjalne ryzyko dla dziecka.
aktywność rozrodcza, Bendamustine Eugia, bendamustyna chlorowodorek, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, konsultacja genetyczna, kriokonserwacja spermy, kwalifikacja do terapii, lek przeciwnowotworowy, metoda antykoncepcji, nieodwracalna bezpłodność, obumieranie zarodków, poradnictwo medyczne, przeciwwskazania do karmienia piersią, przenikanie leków do mleka, ryzyko dla płodu - Leksykon substancji czynnych
Miodla indyjska – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Miodla indyjska (Azadirachta indica A. Juss., fructus), obecna w produkcie leczniczym Padma 28 Formuła w dawce 35 mg na kapsułkę, została poddana kompleksowym badaniom przedklinicznym oceniającym bezpieczeństwo jej stosowania. Badania toksyczności ostrej nie wykazały istotnych zmian biochemicznych, hematologicznych ani histopatologicznych, co wskazuje na brak ryzyka toksycznego po pojedynczej dawce. Również badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie ujawniły klinicznie istotnych działań niepożądanych, kumulacji toksyczności ani rozwoju tolerancji czy uzależnienia. Testy genotoksyczności, w tym test Amesa, test aberracji chromosomowych oraz test mikrojądrowy, potwierdziły brak mutagennego wpływu miodli indyjskiej na materiał genetyczny, co jest kluczowe dla oceny bezpieczeństwa stosowania tej substancji jako składnika złożonej formulacji ziołowej Padma 28 Formuła.
aberracja chromosomowa, Azadirachta indica, badanie histopatologiczne, badanie przedkliniczne, działanie genotoksyczne, działanie toksyczne, genotoksyczność, kumulacja toksyczna, miodla indyjska, parametry biochemiczne, parametry hematologiczne, profil bezpieczeństwa, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, toksyczność pojedynczej dawki, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Recigar 1,5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące cytyzyny, substancji czynnej Recigar 1,5 mg, wskazują na szeroki indeks terapeutyczny oraz brak istotnej toksyczności po podaniu wielokrotnym u myszy, szczurów i psów. Badania farmakologiczne nie wykazały negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, hemopoezę, błonę śluzową żołądka, nerki, wątrobę ani inne narządy wewnętrzne. W testach in vitro na komórkach wątroby i nerek cytyzyna wykazała mniejszą cytotoksyczność niż nikotyna, z wyjątkiem zwiększonego działania w teście peroksydacji lipidów, co może wynikać z braku istotnej biotransformacji w hepatocytach. Ponadto, badania genotoksyczności na myszach nie potwierdziły potencjału uszkadzania DNA przez cytyzynę.
badania in vitro, badania toksykologiczne, biotransformacja w hepatocytach, błona śluzowa żołądka, cytyzyna, dawka terapeutyczna, dawka toksyczna, działanie cytotoksyczne, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, genotoksyczność, hemopoeza, hepatotoksyczność, indeks terapeutyczny, izolowane komórki wątroby, nerki, nikotyna, peroksydacja lipidów, potencjał genotoksyczny, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność rozwojowa, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Octenisept oral mono 1 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa oktenidyny dwuchlorowodorku w roztworze do stosowania w jamie ustnej o stężeniu 1 mg/ml wykazały korzystny profil bezpieczeństwa. Ocena farmakologiczna nie ujawniła negatywnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy ani ośrodkowy układ nerwowy. Wielokrotne podawanie substancji nie spowodowało istotnych działań toksycznych, co potwierdziły zarówno parametry kliniczne, jak i badania histopatologiczne narządów wewnętrznych. Testy genotoksyczności, przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi wytycznymi in vitro i in vivo, nie wykazały ryzyka uszkodzeń materiału genetycznego.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, ocena ryzyka środowiskowego, Octenisept oral mono, oktenidyna dwuchlorowodorek, ośrodkowy układ nerwowy, roztwór do stosowania w jamie ustnej, rozwój nowotworu, rozwój płodu, rozwój pourodzeniowy, test in vitro, test in vivo, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, układ sercowo-naczyniowy, uszkodzenie materiału genetycznego, zmiana histopatologiczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ospamox 750 mg
Ocena bezpieczeństwa amoksycyliny w postaci trójwodnej, substancji czynnej leku Ospamox (tabletki powlekane w dawkach 500 mg, 750 mg i 1000 mg), opiera się na szerokim spektrum badań przedklinicznych. Badania farmakologiczne i toksykologiczne, w tym testy wielokrotnych dawek, nie wykazały istotnych zagrożeń ani efektów toksycznych przy stosowaniu terapeutycznym i długotrwałym. Testy genotoksyczności potwierdziły brak mutagennego potencjału, a badania toksyczności reprodukcyjnej nie wskazały na ryzyko dla płodności, rozwoju płodu ani procesów rozrodczych, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym i kobiet w ciąży.
amoksycylina, antybiotyk, antybiotyk beta-laktamowy, badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, karcynogen, Ospamox, profil bezpieczeństwa, rakotwórczość, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotnego podania, trójwodna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Symex 25 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne eksemestanu w dawce 25 mg wykazały dobrą tolerancję leku u zwierząt, z działaniami niepożądanymi głównie związanymi z jego farmakologicznym mechanizmem działania, zwłaszcza na narządy rozrodcze i dodatkowe. Toksyczność wobec wątroby, nerek i ośrodkowego układu nerwowego pojawiała się jedynie przy dawkach znacznie przekraczających ekspozycję terapeutyczną u ludzi, co ogranicza ich znaczenie kliniczne. Ocena genotoksyczności wykazała brak mutagenności i genotoksyczności in vivo, mimo obserwowanego działania klastogennego in vitro. Badania reprodukcyjne wskazały na embriotoksyczność przy dawkach odpowiadających 25 mg/dobę u ludzi, jednak bez dowodów na teratogenność.
badanie genotoksyczne, badanie rakotwórczości, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie klastogenne, działanie teratogenne, eksemestan, enzym mikrosomalny wątroby, gruczolak nerki, hepatocyt szczura, limfocyt, narząd rozrodczy, nerka, nowotwór wątroby, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, przewlekła nefropatia, test Amesa, test jąderkowy, toksyczność, uszkodzenie chromosomu, wada rozwojowa, wątroba - Leksykon substancji czynnych
Kasztanowiec – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kasztanowiec zwyczajny (Aesculus hippocastanum) jest składnikiem preparatu Avenoc w postaci czopków, występującym w potencji homeopatycznej 3 CH w ilości 0,01 g na czopek. Pomimo jego zastosowania w terapii, w oficjalnej dokumentacji produktu leczniczego (ChPL) brak jest szczegółowych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji. Nie przeprowadzono ani nie udokumentowano badań oceniających toksyczność ostrą, toksyczność po podaniu wielokrotnym, genotoksyczność, potencjał rakotwórczy oraz wpływ na reprodukcję i rozwój w kontekście kasztanowca zawartego w preparacie Avenoc.
Avenoc, charakterystyka produktu leczniczego, czopek, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, kasztanowiec zwyczajny, oczar wirginijski, piwonia lekarska, potencja homeopatyczna, potencjał rakotwórczy, ratania, rozcieńczenie homeopatyczne, toksyczność, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, wpływ na reprodukcję - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Xancodal 80 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa oksykodonu chlorowodorku w produkcie Xancodal wykazały brak istotnych zagrożeń dla człowieka. Ocena toksyczności po podaniu wielokrotnym oraz analiza genotoksyczności nie ujawniły negatywnego wpływu substancji czynnej. W badaniach na szczurach i królikach nie stwierdzono wpływu na płodność ani wczesny rozwój zarodków przy dawkach do 8 mg/kg m.c. (szczury) oraz 125 mg/kg m.c. (króliki). Jednakże u królików przy dawce 125 mg/kg m.c. zaobserwowano zależne od dawki anomalie rozwojowe, takie jak zwiększona liczba 27 kręgów przedkrzyżowych i dodatkowych par żeber, co korelowało z ciężką farmakotoksycznością u ciężarnych samic. W ocenie całych miotów efekt ten ograniczał się do zwiększenia liczby kręgów przedkrzyżowych przy najwyższej dawce.
anomalia rozwojowa, badanie farmakologiczne, dodatkowa para żeber, działanie genotoksyczne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, farmakotoksyczność, kręg przedkrzyżowy, NOAEL, oksykodonu chlorowodorek, parametr rozwojowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodkowy, toksyczność wielokrotna, wada rozwojowa, wskaźnik reprodukcyjny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Rivastigmin Orion 3 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa rywastygminy obejmowały toksyczność po wielokrotnym podaniu, genotoksyczność, rakotwórczość oraz wpływ na reprodukcję i rozwój płodu, przeprowadzone na szczurach, myszach i psach. Wyniki wskazują, że obserwowane efekty toksyczne były związane głównie z nasilonym działaniem farmakologicznym leku, bez specyficznej toksyczności narządowej. Testy genotoksyczności wykazały brak mutagenności w większości badań in vitro i in vivo, z wyjątkiem pozytywnego wyniku testu aberracji chromosomowych na ludzkich limfocytach przy ekspozycji 104-krotnie przekraczającej maksymalne stężenia kliniczne. Test mikrojąderkowy in vivo oraz badania metabolitu NAP226-90 potwierdziły niski potencjał genotoksyczny. W badaniach rakotwórczości nie stwierdzono działania kancerogennego przy dawkach do 6-krotnie wyższych niż maksymalna dawka kliniczna 12 mg/dobę.
aberracje chromosomowe, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie teratogenności, działanie farmakologiczne leku, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, limfocyty obwodowe, maksymalna dawka tolerowana, podrażnienie oczu, podrażnienie śluzówki, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, przenikanie przez łożysko, rywastygmina, test mikrojąderkowy, toksyczność narządowa, toksyczność po podaniu wielokrotnym - Leksykon substancji czynnych
Flekainid – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Flekainid, stosowany w terapii zaburzeń rytmu serca, przeszedł szerokie badania przedkliniczne oceniające jego bezpieczeństwo. W badaniach in vitro i in vivo nie wykazano działania genotoksycznego ani potencjału rakotwórczego, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa leku. Badania na modelach zwierzęcych nie wykazały negatywnego wpływu na płodność, co jest istotne dla pacjentów w wieku rozrodczym. Jednakże, w badaniach teratogenności i embriotoksyczności uzyskano rozbieżne wyniki w zależności od gatunku – u nowozelandzkich białych królików podawanie wysokich dawek doustnych flekainidu wywołało wady rozwojowe i toksyczność zarodkową, podczas gdy u holenderskich królików, szczurów i myszy takie efekty nie zostały zaobserwowane.
badanie in vitro, badanie in vivo, działanie embriotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie teratogenne, ekstrapolacja wyników badań, flekainid, margines bezpieczeństwa, potencjał rakotwórczy, stosowanie leku, teratogenność i embriotoksyczność, toksyczność zarodkowa, wada rozwojowa płodu, wpływ na płodność, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amisulpryd Holsten 200 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne amisulprydu wykazały brak ogólnego ryzyka toksyczności oraz specyficznego działania toksycznego na narządy. Nie stwierdzono potencjału teratogennego, genotoksycznego ani rakotwórczego. Maksymalne tolerowane dawki wynosiły 200 mg/kg mc./dobę u szczurów oraz 120 mg/kg mc./dobę u psów, co odpowiadało wartościom AUC odpowiednio 2- i 7-krotnie wyższym niż u ludzi stosujących dawki terapeutyczne. Zmiany obserwowane w badaniach na zwierzętach przy dawkach poniżej maksymalnych były związane z działaniem farmakologicznym lub nie miały istotnego znaczenia toksykologicznego.
amisulpryd, badanie rakotwórczości, badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie farmakologiczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, maksymalna dawka tolerowana, model zwierzęcy, pole pod krzywą stężenia, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, ryzyko toksyczności, substancja lecznicza, toksyczność reprodukcyjna, wpływ na rozrodczość - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Elvanse 60 mg
Przedkliniczne badania lisdeksamfetaminy dimezylanu wykazały, że lek posiada potencjał uzależniający, jednak jego działanie na ośrodkowy układ nerwowy charakteryzuje się opóźnionym początkiem i przemijającym efektem, z niższym wpływem na układ nagrody w porównaniu do metylofenidatu czy kokainy. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym obserwowano typowe dla psychostymulantów zmiany behawioralne, takie jak zwiększona aktywność, a także zmniejszenie masy ciała, apetytu i spowolnienie wzrostu. Testy genotoksyczności (test Amesa, test komórek chłoniaka myszy, test mikrojądrowy mysich komórek szpiku) nie wykazały działania genotoksycznego. Brak jest bezpośrednich badań rakotwórczości dla lisdeksamfetaminy, jednak badania na myszach i szczurach z mieszaniną enancjomerów D i L amfetaminy (dawki do 30 mg/kg mc./dobę u myszy i 5 mg/kg mc./dobę u szczurów) nie wykazały działania rakotwórczego.
deksamfetamina, działanie genotoksyczne, ekspozycja prenatalna, enancjomery, genotoksyczność, kokaina, lek psychostymulujący, lisdeksamfetamina dimezylan, metylofenidat, neurotoksyczność, ośrodkowy układ nerwowy, potencjał rakotwórczy, rakotwórczość, rozwój embrionalny, szpik kostny, test Amesa, test mikrojądrowy, toksyczność ostra, włókna nerwowe, zaburzenia pamięci, zaburzenia rozrodu, zaburzenia uczenia, zmiany neurochemiczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Frimig 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sumatryptanu, substancji czynnej leku Frimig, wykazały brak działania genotoksycznego oraz rakotwórczego w testach in vitro i na modelach zwierzęcych, co potwierdza korzystny profil bezpieczeństwa przy przewlekłym stosowaniu. W badaniach reprodukcyjnych u szczurów zaobserwowano zmniejszenie zdolności do inseminacji po doustnym podaniu sumatryptanu przy stężeniach w osoczu około 200-krotnie wyższych niż u ludzi po standardowej dawce 100 mg, natomiast podanie podskórne, nawet przy stężeniach 150-krotnie wyższych, nie wywołało takiego efektu. U królików stwierdzono śmiertelność zarodków, jednak bez wyraźnych wad wrodzonych, co wskazuje na brak teratogenności substancji.
badanie in vitro, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, inseminacja, model zwierzęcy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa leku, śmiertelność zarodków, stężenie terapeutyczne, sumatryptan, teratogenność, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie materiału genetycznego, wada rozwojowa płodu, wada wrodzona, właściwość genotoksyczna, wpływ na reprodukcję