genotoksyczność paracetamolu

Genotoksyczność paracetamolu (acetaminofenu) jest przedmiotem badań naukowych ze względu na potencjalny wpływ tego powszechnie stosowanego leku przeciwbólowego i przeciwgorączkowego na materiał genetyczny komórek. Badania sugerują, że metabolity paracetamolu, szczególnie N-acetylo-p-benzochinono-imina (NAPQI), mogą wykazywać właściwości genotoksyczne poprzez tworzenie adduktów DNA oraz indukcję stresu oksydacyjnego.

W warunkach terapeutycznych, przy prawidłowym dawkowaniu, paracetamol jest metabolizowany głównie przez wątrobę, gdzie większość leku ulega sprzęganiu z kwasem glukuronowym lub siarkowym. Jedynie niewielka część (ok. 5-10%) jest przekształcana przez cytochrom P450 (głównie CYP2E1) do reaktywnego metabolitu NAPQI, który jest szybko neutralizowany przez glutationem. Jednak przy przedawkowaniu lub w warunkach wyczerpania glutationu, NAPQI może kumulować się i reagować z makrocząsteczkami komórkowymi, w tym z DNA.

Badania in vitro oraz badania na modelach zwierzęcych wykazały, że paracetamol w wysokich stężeniach może indukować pęknięcia nici DNA, aberracje chromosomowe oraz uszkodzenia mitochondrialnego DNA. Jednakże dane kliniczne dotyczące genotoksyczności paracetamolu u ludzi przy stosowaniu dawek terapeutycznych są ograniczone i niejednoznaczne. Aktualnie uważa się, że przy przestrzeganiu zalecanych dawek terapeutycznych, ryzyko genotoksyczności paracetamolu jest minimalne.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl