nietolerancja aspiryny

Nietolerancja aspiryny (kwasu acetylosalicylowego) to stan kliniczny, w którym pacjent doświadcza niepożądanych reakcji po przyjęciu aspiryny lub innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Najczęściej manifestuje się w postaci tak zwanej triady aspirynowej (zespół Samtera), obejmującej astmę oskrzelową, przewlekłe zapalenie zatok z polipami nosa oraz nadwrażliwość na aspirynę.

Mechanizm nietolerancji aspiryny wiąże się z zaburzeniem metabolizmu kwasu arachidonowego. Aspiryna hamuje enzym cyklooksygenazę (COX), co prowadzi do zmniejszenia produkcji prostaglandyn i zwiększenia syntezy leukotrienów, które są silnymi mediatorami stanu zapalnego. U osób z nietolerancją aspiryny dochodzi do nadmiernej produkcji leukotrienów, co wywołuje skurcz oskrzeli, obrzęk błony śluzowej i inne objawy.

Objawy nietolerancji aspiryny mogą obejmować: duszność, wodnisty wyciek z nosa, przekrwienie błony śluzowej nosa, świszczący oddech, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, a w ciężkich przypadkach nawet wstrząs anafilaktyczny. Symptomy pojawiają się zwykle w ciągu 30 minut do 3 godzin po przyjęciu leku. Szacuje się, że nietolerancja aspiryny występuje u około 10-20% pacjentów z astmą.

Diagnostyka obejmuje dokładny wywiad, testy prowokacyjne z aspiryną (wykonywane w warunkach szpitalnych), badania czynnościowe układu oddechowego oraz ocenę stężenia metabolitów kwasu arachidonowego. Leczenie polega na unikaniu aspiryny i innych NLPZ, stosowaniu leków przeciwleukotrienowych, kortykosteroidów oraz w wybranych przypadkach desensytyzacji na aspirynę.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl