rak z komórek nabłonka przejściowego

Rak z komórek nabłonka przejściowego (rak urotelialny) jest najczęstszym typem nowotworów złośliwych dróg moczowych, stanowiąc około 90% wszystkich przypadków raka pęcherza moczowego. Wywodzi się z komórek nabłonka przejściowego (urotelium), które wyściela drogi moczowe od miedniczek nerkowych po cewkę moczową.

Pod względem histopatologicznym rak urotelialny charakteryzuje się dużą heterogennością morfologiczną i molekularną. Klasyfikowany jest według stopnia zróżnicowania komórkowego (G1-G3) oraz głębokości naciekania (Ta, T1-T4). Nowotwory nienaciekające błony mięśniowej (NMIBC) stanowią około 75% przypadków w momencie diagnozy, natomiast pozostałe 25% to guzy naciekające mięśniówkę (MIBC), które cechują się gorszym rokowaniem.

Głównym czynnikiem ryzyka rozwoju raka urotelialnego jest palenie tytoniu, które zwiększa ryzyko 2-4 krotnie. Inne czynniki obejmują ekspozycję na aminy aromatyczne i związki chemiczne używane w przemyśle, przewlekłe infekcje dróg moczowych oraz leczenie cyklofosfamidem. Diagnostyka opiera się na cystoskopii, cytologii moczu oraz badaniach obrazowych, a ostateczne rozpoznanie wymaga oceny histopatologicznej materiału biopsyjnego.

Leczenie zależy od stopnia zaawansowania choroby. W przypadku NMIBC stosuje się przezcewkową resekcję guza (TURBT) z ewentualną terapią dopęcherzową (BCG lub chemioterapia). Rak naciekający mięśniówkę wymaga radykalnego podejścia – cystektomii radykalnej z limfadenektomią i odpowiednią rekonstrukcją dróg moczowych, często w połączeniu z chemioterapią neoadjuwantową lub adjuwantową. W chorobie przerzutowej podstawą leczenia jest chemioterapia systemowa oparta na cisplatynie oraz, w wybranych przypadkach, immunoterapia.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl