emulsja tłuszczowa
Emulsja tłuszczowa to preparat farmaceutyczny składający się z rozdrobnionych cząsteczek tłuszczu rozproszonych w fazie wodnej, stabilizowanych przez emulgatory. W medycynie emulsje tłuszczowe stanowią kluczowy element żywienia pozajelitowego, dostarczając pacjentom niezbędnych kwasów tłuszczowych i skoncentrowanego źródła energii.
Najczęściej stosowane emulsje tłuszczowe zawierają olej sojowy, olej z oliwek, olej rybi (źródło kwasów omega-3) lub mieszaniny różnych olejów. Preparaty te dostarczają około 9 kcal/g i są podawane dożylnie pacjentom, którzy nie mogą przyjmować pokarmów drogą przewodu pokarmowego. Standardowe stężenia emulsji tłuszczowych to 10%, 20% lub 30%.
Wskazania do stosowania emulsji tłuszczowych obejmują zapobieganie i leczenie niedoboru kwasów tłuszczowych, żywienie pozajelitowe pacjentów w stanach katabolicznych, niedożywionych lub z przedłużającym się unieruchomieniem przewodu pokarmowego. Emulsje tłuszczowe nowej generacji zawierające kwasy omega-3 wykazują dodatkowo działanie immunomodulujące i przeciwzapalne, co ma szczególne znaczenie w leczeniu pacjentów w stanach krytycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Viantan –
Viantan to preparat do infuzji w postaci proszku o charakterystycznej żółtopomarańczowej barwie, zawierający kompleks witamin: A (0,99 mg retinolu, 3300 IU), D3 (0,005 mg, 200 IU), E (9,11 mg), K1 (0,15 mg), C (200 mg), oraz witamin z grupy B (B1 6 mg, B2 3,6 mg, B6 6 mg, B12 0,005 mg, B9 0,6 mg, B5 15 mg, B7 0,06 mg, B3 40 mg). Produkt zawiera do 2 mmol (46 mg) sodu na fiolkę, co jest istotne u pacjentów z ograniczeniem sodu. Substancje pomocnicze to m.in. glicyna, kwas solny, sodu glikocholan i fosfatydylocholina sojowa, które stabilizują preparat i ułatwiają rozpuszczanie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Viantan jest pakowany w fiolki z oranżowego szkła, przeznaczone do jednorazowego użytku, z okresem ważności 2 lata w lodówce (2-8°C) lub 3 miesiące w temperaturze poniżej 25°C.
biotyna, cholekalcyferol, cyjanokobalamina, emulsja tłuszczowa, fitomenadion, fosfatydylocholina, glicyna, kwas askorbowy, kwas foliowy, kwas pantotenowy, kwas solny, mieszanina żywieniowa, niezgodność farmaceutyczna, nikotynamid, pirydoksyna, retynol, retynol palmitynian, roztwór do infuzji, ryboflawina, technika aseptyczna, tiamina, tokoferol, wodorosiarczan, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Ergokalcyferol – Dawkowanie i sposób podawania
Ergokalcyferol (witamina D2) jest kluczowym składnikiem preparatów Vitalipid N Adult i Vitalipid N Infant, stosowanych w terapii pozajelitowej jako koncentraty do sporządzania emulsji do infuzji. Dawkowanie ergokalcyferolu jest zróżnicowane w zależności od wieku i masy ciała pacjenta: u dorosłych i dzieci powyżej 11 lat zalecana dawka to 10 ml Vitalipid N Adult, co odpowiada 5 μg (200 IU) ergokalcyferolu na dobę. U noworodków i dzieci do 11 lat o masie ciała powyżej 2,5 kg stosuje się 10 ml Vitalipid N Infant, dostarczające 10 μg (400 IU) ergokalcyferolu dziennie. Wcześniaki i noworodki o masie ≤2,5 kg otrzymują dawkę indywidualnie wyliczaną jako 4 ml/kg masy ciała Vitalipid N Infant, co przekłada się na 4 μg (160 IU) ergokalcyferolu na kilogram masy ciała na dobę.
emulsja do infuzji, emulsja olej w wodzie, emulsja tłuszczowa, ergokalcyferol, fitomenadion, gospodarka wapniowo-fosforanowa, niska urodzeniowa masa ciała, osmolalność, poziom witaminy D, retynol, terapia pozajelitowa, terapia żywieniowa, tokoferol, Vitalipid N Adult, Vitalipid N Infant, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, zapotrzebowanie na witaminę D, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – SmofKabiven Low Osmo Peripheral –
SmofKabiven Low Osmo Peripheral to trójkomorowa emulsja do infuzji do żył obwodowych, o niskiej osmolarności około 870 mOsm/kg wody i pH około 5,6, co minimalizuje ryzyko podrażnień naczyniowych. Produkt dostępny jest w objętościach 850 ml, 1400 ml, 1950 ml oraz 2500 ml, zawierając precyzyjnie zbilansowane roztwory aminokwasów 10% (od 21,3 g do 62,6 g aminokwasów), glukozy 11,8% (od 57,8 g do 170 g) oraz emulsję tłuszczową 20% (od 29,8 g do 87,6 g tłuszczów), w tym olej sojowy, MCT, olej z oliwek i olej rybi bogaty w omega-3. Preparat dostarcza elektrolity w fizjologicznych stężeniach, m.in. sód 17-50 mmol, potas 13-38 mmol, magnez 2,1-6,3 mmol, wapń 1,1-3,1 mmol oraz fosforany 6,4-19 mmol na opakowanie, co wspiera homeostazę elektrolitową podczas żywienia pozajelitowego.
aminokwas egzogenny, aminokwas endogenny, chlorek, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, fosfolipid jaja kurzego, fosforan, glicerol, kwas octowy, kwas omega-3, octan, osmolalność, osmolarność, roztwór aminokwasów, siarczan, stabilność fizykochemiczna, substancja pomocnicza, tokoferol, trigliceryd nasyconych kwasów tłuszczowych, wartość energetyczna, wartość energetyczna pozabiałkowa, warunek aseptyczny, woda do wstrzykiwań, wodorotlenek sodu, żyła centralna, żyła obwodowa, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Olimel N5E
OLIMEL N5E to roztwór do żywienia pozajelitowego klasyfikowany w grupie B05 BA10, zaprojektowany jako trójkomorowa emulsja do infuzji zawierająca roztwór glukozy z wapniem, emulsję tłuszczową (80% oleju z oliwek, 20% oleju sojowego) oraz roztwór aminokwasów z elektrolitami. Profil tłuszczowy obejmuje 15% nasyconych, 65% jednonienasyconych i 20% wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, z fosfolipidami do triglicerydów w stosunku 0,06, co zapewnia stabilność emulsji i korzystny profil farmakokinetyczny. Preparat dostarcza pełen profil 17 L-aminokwasów, w tym 8 niezbędnych, z udziałem aminokwasów niezbędnych stanowiącym 44,8% oraz rozgałęzionych 18,3%. Glukoza stanowi główne źródło węglowodanów, a optymalny stosunek energii niebiałkowej do azotu wynosi 165 kcal/g, co sprzyja efektywnemu wykorzystaniu aminokwasów do syntezy białek. Preparat dostępny jest w objętościach 1500 ml, 2000 ml i 2500 ml, dostarczając odpowiednio 1490, 1980 i 2480 kcal, z 40% energii pochodzącej z tłuszczów i stosunkiem energii glukoza/tłuszcze 53/47.
alfa-tokoferol, aminokwas niezbędny, bilans azotu, dodatni bilans azotowy, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, gospodarka azotowa, hipertoniczność roztworu, homeostaza organizmu, mononienasycony kwas tłuszczowy, nasycony kwas tłuszczowy, osmolarność, peroksydacja tłuszczów, podaż składników odżywczych, profil aminokwasowy, profil farmakokinetyczny, równowaga wodno-elektrolitowa, roztwór aminokwasów, synteza białek endogennych, wielonienasycony niezbędny kwas tłuszczowy, żyła centralna, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – SmofKabiven extra Nitrogen –
SmofKabiven extra Nitrogen to złożony preparat dożylny zawierający aminokwasy (65,5 g/1000 ml), glukozę (84,7 g/1000 ml), emulsję tłuszczową (28,9 g/1000 ml) oraz elektrolity w precyzyjnych proporcjach. Emulsja tłuszczowa składa się z triglicerydów długołańcuchowych (LCT, 8,7 g oleju sojowego), triglicerydów średniołańcuchowych (MCT, 8,7 g), oleju z oliwek (7,2 g) oraz oleju rybiego (4,3 g). Klirens MCT jest najszybszy, oleju z oliwek najniższy, a oleju rybiego podobny do LCT. Aminokwasy podawane dożylnie omijają wątrobę, co zwiększa ich biodostępność w krążeniu systemowym i wpływa na metabolizm białek. Glukoza podawana dożylnie jest natychmiast dostępna jako źródło energii, a elektrolity (np. sód 40,8 mmol, potas 30,5 mmol na 1000 ml) szybko wyrównują niedobory, co jest kluczowe w żywieniu pozajelitowym.
aminokwasy egzogenne, aminokwasy endogenne, aminokwasy i elektrolity, emulsja tłuszczowa, gospodarka białkowa, homeostaza organizmu, klirens, olej rybi, olej rybi omega-3, olej sojowy, olej z oliwek, olej z oliwek oczyszczony, osmolalność, osmolarność, pasaż wątrobowy, równowaga elektrolitowa, triglicerydy długołańcuchowe, triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych, triglicerydy średniołańcuchowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – SmofKabiven extra Nitrogen EF –
Produkt leczniczy SmofKabiven extra Nitrogen EF nie był poddany dedykowanym badaniom nieklinicznym, a jego bezpieczeństwo oceniono na podstawie danych dotyczących poszczególnych składników oraz produktów o zbliżonym składzie, takich jak emulsja tłuszczowa SMOFlipid oraz roztwory aminokwasów i glukozy. Badania farmakologiczne i toksykologiczne, w tym toksyczność po podaniu wielokrotnym, nie wykazały istotnych zagrożeń dla pacjentów. Ponadto, testy genotoksyczności nie potwierdziły potencjału genotoksycznego tych składników, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa długotrwałego stosowania w żywieniu pozajelitowym. Badania teratogenności i embriotoksyczności na królikach nie wykazały negatywnego wpływu na rozwój płodu ani zdolności rozrodcze, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania w dawkach fizjologicznych.
badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie anafilaktyczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, działanie uczulające, emulsja tłuszczowa, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, podanie domięśniowe, podanie dotętnicze, podanie okołożylne, podanie podskórne, potencjał genotoksyczny, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, roztwór aminokwasów, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, wpływ teratogenny, zdolność rozrodcza, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Olimel Peri N4E
Preparat OLIMEL PERI N4E, będący trójkomorową emulsją do żywienia pozajelitowego, nie wykazuje bezpośredniego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Produkt zawiera 18,75% roztwór glukozy z wapniem, 6,3% roztwór aminokwasów z elektrolitami oraz 15% emulsję tłuszczową, które po zmieszaniu tworzą jednorodną emulsję dostarczającą odpowiednie ilości składników odżywczych: tłuszcze (30–75 g), aminokwasy (25,3–63,3 g), azot (4,0–10,0 g), glukozę (75,0–187,5 g) oraz energię całkowitą w zakresie 700–1750 kcal, przy stałej osmolarności 760 mOsm/l, w zależności od objętości worka (1000–2500 ml). Preparat jest stosowany wyłącznie dożylnie w warunkach szpitalnych lub domowych pod ścisłą kontrolą medyczną, co eliminuje ryzyko wpływu na funkcje psychomotoryczne pacjenta.
aminokwas, azot, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, funkcja psychomotoryczna, glukoza, OLIMEL PERI N4E, osmolarność, podawanie dożylne, roztwór aminokwasów z elektrolitami, roztwór glukozy z wapniem, składnik odżywczy, tłuszcz, wartość energetyczna niebiałkowa, worek trójkomorowy, zaburzenie elektrolitowe, żywienie domowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Olej sojowy oczyszczony – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olej sojowy oczyszczony (Soiae oleum raffinatum) jest szeroko stosowany jako składnik aktywny emulsji tłuszczowych w żywieniu pozajelitowym, m.in. w preparatach takich jak Intralipid 20% (200 g oleju w 1000 ml emulsji), Kabiven, Kabiven Peripheral oraz Lipidem (80 g oleju w 1000 ml emulsji). Przedkliniczne badania bezpieczeństwa tych produktów wykazały dobrą tolerancję u zwierząt, bez istotnych działań toksycznych. Szczegółowe analizy farmakologiczne i toksykologiczne, w tym badania wpływu na rozród i rozwój potomstwa, nie wykazały działania embriotoksycznego ani teratogennego, nawet przy dawkach do 2 g lipidów/kg masy ciała/dobę podawanych królikom przez 12 dni.
badanie przedkliniczne, bezpieczeństwo farmakologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie teratogenne, emulsja tłuszczowa, fitoestrogen, Intralipid, olej sojowy oczyszczony, plemniki w nasieniu, toksyczne działanie na rozród, toksyczność dawki powtarzanej, toksyczny wpływ na rozród, upośledzenie płodności, wskaźnik ciąży, żywienie pozajelitowe, β-sitosterol - Leksykon substancji czynnych
Kwas alfa-linolenowy – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kwas alfa-linolenowy (ALA), niezbędny kwas tłuszczowy omega-3, jest składnikiem emulsji tłuszczowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym, z zawartością ALA w zakresie od 2,5 do 11,0 g/l w zależności od preparatu (Lipidem 20%: 4,0-8,8 g/l, Lipofundin MCT/LCT 10%: 2,5-5,5 g/l, Lipofundin MCT/LCT 20%: 5,0-11,0 g/l). Dane kliniczne dotyczące wpływu ALA na płodność u ludzi są ograniczone, jednak badania przedkliniczne na zwierzętach nie wykazały negatywnego wpływu na zdolności reprodukcyjne. W okresie ciąży dostępne informacje są niewystarczające do pełnej oceny bezpieczeństwa, choć badania na modelach zwierzęcych nie potwierdziły toksycznego wpływu na reprodukcję. Stosowanie żywienia pozajelitowego z ALA w ciąży wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka oraz ścisłego monitorowania stanu matki i płodu.
badanie przedkliniczne, dawka terapeutyczna, emulsja tłuszczowa, kwas alfa-linolenowy, kwas tłuszczowy omega-3, Lipidem, Lipofundin MCT/LCT, mieszanina żywieniowa, odżywianie enteralne, produkt leczniczy, przenikanie do mleka kobiecego, stosunek korzyści do ryzyka, toksyczność reprodukcyjna, triglicerydy omega-3, triglicerydy omega-6, wartość energetyczna, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Amoxicillin/Clavulanic Acid Kabi 1000 mg + 200 mg
Amoxicillin/Clavulanic Acid Kabi to preparat w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji dożylnej, zawierający 1000 mg amoksycyliny (w formie amoksycyliny sodowej) oraz 200 mg kwasu klawulanowego (w formie potasu klawulanianu) w jednej fiolce. Produkt jest bez substancji pomocniczych, dostępny w fiolkach o pojemności 20 ml, które należy przechowywać w temperaturze do 25°C, chroniąc przed światłem. Roztwór do wstrzyknięcia dożylnego przygotowuje się przez rozpuszczenie zawartości fiolki w 20 ml wody do wstrzykiwań, uzyskując stężenie 47,8 mg amoksycyliny i 9,6 mg kwasu klawulanowego na mililitr. Roztwór należy podać w ciągu 15 minut od rekonstytucji. Do infuzji dożylnej po rekonstytucji dodaje się 100 ml 0,9% chlorku sodu, a czas od rozpoczęcia rekonstytucji do zakończenia infuzji nie powinien przekroczyć 1 godziny.
amoksycylina, antybiotyk aminoglikozydowy, chlorek sodu, dekstran, emulsja tłuszczowa, glukoza, guma chlorobutylowa, infuzja dożylna, kwas klawulanowy, niezgodność farmaceutyczna, potas klawulanianu, produkt krwiopochodny, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, rekonstytucja, woda do wstrzykiwań, wodorowęglan, wstrzyknięcie dożylne, zasady aseptyki - Leksykon substancji czynnych
Lizyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Lizyna, jako aminokwas egzogenny niezbędny do syntezy białek, jest powszechnie stosowana w preparatach do żywienia pozajelitowego, najczęściej w formie chlorowodorku, jednowodnej lub octanu. Dane przedkliniczne wskazują, że toksyczność lizyny jest ściśle związana z zaburzeniem równowagi aminokwasowej, a nie z samą substancją, co potwierdza bezpieczeństwo jej stosowania w mieszaninach aminokwasowych przy zachowaniu odpowiednich proporcji. Badania farmakologiczne i toksykologiczne nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka przy stosowaniu lizyny w zalecanych dawkach, choć brak jest szczegółowych badań toksyczności po podaniu wielokrotnym samej lizyny oraz specyficznych badań dotyczących rakotwórczości, genotoksyczności i wpływu na rozród i rozwój potomstwa dla większości preparatów zawierających ten aminokwas.
aminokwas egzogenny, badanie farmakologiczne, badanie genotoksyczności, badanie toksyczności, badanie toksykologiczne, białko ustrojowe, emulsja tłuszczowa, farmakologia bezpieczeństwa, hipercholesterolemia, lizyna chlorowodorek, lizyna jednowodna, małopłytkowość, mieszanina aminokwasowa, niewydolność nerek, octan lizyny, potencjał rakotwórczy, produkt leczniczy, równowaga aminokwasowa, stłuszczenie wątroby, synteza białek, toksyczny wpływ na rozród, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Multimel N7-1000E –
Multimel N7-1000 E to trójkomorowa emulsja do infuzji przeznaczona do kompleksowego żywienia pozajelitowego u dorosłych i dzieci powyżej 2. roku życia, u których żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe lub niewystarczające. Preparat zawiera po zmieszaniu 40 g aminokwasów (6,6 g azotu), 160 g glukozy (640 kcal) oraz 40 g tłuszczów (400 kcal) na litr, co łącznie dostarcza 1040 kcal/litr. Skład tłuszczowy stanowi mieszanina oleju z oliwek (~80%) i oleju sojowego (~20%). Preparat zawiera również zbilansowane elektrolity (sód, potas, magnez, wapń, fosforany, octany, chlorki), ma pH 6 i osmolarność 1450 mOsm/l, co czyni go gotowym do podania dożylnego. Dostępny jest w czterech objętościach: 1000 ml, 1500 ml, 2000 ml i 2500 ml, z proporcjonalnym rozkładem składników w trzech komorach.
aminokwas egzogenny, ciężkie oparzenie, domowe żywienie pozajelitowe, dysfagia, dysfunkcja przewodu pokarmowego, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, niedokrwienie jelit, niedrożność przewodu pokarmowego, nieswoista choroba zapalna jelit, nowotwór przewodu pokarmowego, odżywianie dojelitowe, odżywianie doustne, odżywianie pozajelitowe, przetoka przewodu pokarmowego, roztwór aminokwasów, roztwór glukozy, sepsa, stan hiperkataboliczny, stan zapalny jelit, trójkomorowy worek, uraz wielonarządowy, zaburzenia połykania, zespół krótkiego jelita - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Olimel N9E
OLIMEL N9E to roztwór do żywienia pozajelitowego z grupy B05 BA10, charakteryzujący się zbilansowanym składem aminokwasów, węglowodanów i tłuszczów, umożliwiający utrzymanie odpowiedniego bilansu azotowo-energetycznego u pacjentów. Zawiera 17 L-aminokwasów, w tym 8 niezbędnych, z stosunkiem aminokwasów niezbędnych do łącznych na poziomie 44,8%, a stosunek aminokwasów niezbędnych do azotu całkowitego wynosi 2,8%. Profil aminokwasowy obejmuje także 18,3% aminokwasów o rozgałęzionych łańcuchach, co jest istotne w stanach zwiększonego katabolizmu białek. Glukoza stanowi główne źródło energii, zapobiegając hipoglikemii i ograniczając katabolizm endogenny, a obecność elektrolitów (Na, K, Mg, Ca, fosforany, octany, chlorki) wspiera homeostazę wodno-elektrolitową i funkcje układu nerwowo-mięśniowego.
alfa-tokoferol, aminokwasy niezbędne, bilans azotowo-energetyczny, bilans elektrolitowy, centralny układ nerwowy, emulsja tłuszczowa, hipoglikemia, homeostaza wodno-elektrolitowa, katabolizm białek, L-aminokwasy, mononienasycone kwasy tłuszczowe, nasycone kwasy tłuszczowe, peroksydacja tłuszczów, równowaga elektrolitowa, stan kataboliczny, synteza białek, szpik kostny, układ nerwowo-mięśniowy, utlenianie aminokwasów, wielonienasycone niezbędne kwasy tłuszczowe, właściwości antyoksydacyjne, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Olej z oliwek – Działania niepożądane
Olej z oliwek, stosowany jako składnik emulsji tłuszczowych w żywieniu pozajelitowym (np. ClinOleic 20%, SMOFlipid, SmofKabiven, Olimel), może wywoływać liczne działania niepożądane. Najistotniejszym mechanizmem jest zaburzona eliminacja triglicerydów, prowadząca do zespołu przeciążenia tłuszczami (fat overload syndrome), objawiającego się hiperlipidemią, gorączką, stłuszczeniem i powiększeniem wątroby, anemią, leukopenią, trombocytopenią, zaburzeniami krzepliwości, hemolizą oraz nieprawidłowymi testami wątrobowymi, a w ciężkich przypadkach śpiączką. Często obserwuje się tachykardię, nudności, wymioty, ból brzucha, biegunkę, hiperglikemię, cholestazę, nieprawidłowe wyniki enzymów wątrobowych oraz nadciśnienie tętnicze. Reakcje nadwrażliwości, w tym skurcz oskrzeli, wysypki, pokrzywka i duszność, wymagają natychmiastowego przerwania infuzji. U dzieci odnotowano małopłytkowość, a u pacjentów z niewydolnością nerek możliwe jest zwiększenie stężenia kreatyniny i mocznika.
anemia, cholestaza, choroba wątroby związana z żywieniem pozajelitowym, cytolityczne zapalenie wątroby, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy z jaja kurzego, hemoliza, hiperglikemia, hiperlipidemia, hiperproteinemia, hipertriglicerydemia, kamica żółciowa, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, martwica skóry, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, obrzęk płuc, olej z oliwek, reakcja nadwrażliwości, retikulocytoza, skurcz oskrzeli, stłuszczenie wątroby, tachykardia, trombocytopenia, wynaczynienie, zaburzenia krzepliwości krwi, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie żył, zastoinowa niewydolność serca, zatorowość płucna, zespół ponownego odżywienia, zespół przeciążenia tłuszczami, zwłóknienie wątroby, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Ornityna – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Ornityna, występująca w preparatach farmaceutycznych głównie jako L-ornityny L-asparaginian lub ornityny chlorowodorek, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz planujących ciążę. Dostępne dane kliniczne są bardzo ograniczone lub ich brak, zarówno dla preparatów dożylnych, doustnych, jak i żywienia pozajelitowego (np. Aminoplasmal Hepa 10%, Numeta G13%E Preterm, Numeta G16%E, Primene 10%). Badania na zwierzętach nie dostarczają wystarczających informacji dotyczących bezpieczeństwa stosowania w ciąży, dlatego zaleca się unikanie stosowania L-ornityny L-asparaginian u kobiet ciężarnych. W przypadku konieczności zastosowania preparatów u kobiet w ciąży lub karmiących piersią, lekarz powinien indywidualnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka, uwzględniając potencjalne zagrożenia dla płodu lub dziecka.
ciąża, emulsja tłuszczowa, karmienie piersią, L-ornityny L-asparaginian, mleko kobiece, noworodek przedwczesny, ocena korzyści i ryzyka, ornityna chlorowodorek, przenikanie do mleka matki, reprodukcja, roztwór aminokwasów, stosunek korzyści do ryzyka, wcześniak, wpływ na płodność, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Alanina – Wskazania do stosowania
Alanina, aminokwas endogenny, jest kluczowym składnikiem żywienia pozajelitowego stosowanego u pacjentów, u których żywienie doustne lub dojelitowe jest niemożliwe, niewystarczające lub przeciwwskazane. Preparaty zawierające alaninę, takie jak Aminomel Nephro (2,59 g/1000 ml) i Nephrotect (6,20 g/1000 ml), są dedykowane pacjentom z ostrą lub przewlekłą niewydolnością nerek, w tym dializowanym, natomiast Aminoplasmal Hepa 10% (6,30 g/1000 ml) jest wskazany w ciężkiej niewydolności wątroby i encefalopatii wątrobowej. W pediatrii stosuje się preparaty takie jak Aminoplasmal Paed 10% (15,90 mg/ml) i Aminoven Infant 10% (9,30 g/1000 ml), które w połączeniu z roztworami energetycznymi i elektrolitami umożliwiają kompleksowe żywienie pozajelitowe noworodków, niemowląt i dzieci. Preparaty wieloskładnikowe (np. Finomel, Kabiven) zawierają alaninę w stężeniach około 10,99 g/1000 ml i są stosowane u dorosłych oraz dzieci powyżej 2 lat.
alanina, aminokwas endogenny, dializa otrzewnowa, emulsja tłuszczowa, encefalopatia wątrobowa, hemodializa, infuzja aminokwasów, katabolizm, kwas tłuszczowy, łagodny katabolizm, niemowlę, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, noworodek, ostra niewydolność nerek, preparat aminokwasowy, preparat pediatryczny, preparat żywieniowy, przewlekła niewydolność nerek, roztwór węglowodanów, wcześniak, żywienie dojelitowe, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – SmofKabiven Peripheral
SmofKabiven Peripheral to kompleksowy roztwór do żywienia pozajelitowego (kod ATC: B05BA10), łączący glukozę, aminokwasy oraz emulsję tłuszczową SMOFlipid, która zawiera cztery oleje: sojowy (10,2 g/1206 ml, bogaty w kwasy omega-6 i omega-3), MCT (10,2 g/1206 ml, szybko metabolizowane źródło energii), oliwkowy (8,5 g/1206 ml, jednonienasycone kwasy tłuszczowe o niskiej podatności na peroksydację) oraz rybny (5,1 g/1206 ml, źródło EPA i DHA). Preparat dostępny jest w trójkomorowych workach o pojemnościach 1206 ml, 1448 ml i 1904 ml, dostarczając odpowiednio 85-135 g glukozy, 38-60 g aminokwasów oraz 34-54 g tłuszczów, a także zbilansowany zestaw elektrolitów (np. Na 25-30 mmol/1000 ml, K 19-23 mmol/1000 ml, Mg 3,2-3,8 mmol/1000 ml). Wartość energetyczna całkowita wynosi od 800 kcal (3,3 MJ) do 1300 kcal (5,4 MJ) w zależności od objętości, z wartością pozabiałkową 700-1100 kcal (2,9-4,6 MJ).
aminokwas egzogenny, aminokwasy endogenne, białko wiążące retinol, eikozanoidy, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy błon erytrocytów, homeostaza, indeks masy ciała, jednonienasycony kwas tłuszczowy, kwas alfa-linolenowy, kwas dokozaheksaenowy, kwas eikozapentaenowy, kwas linolowy, kwasy omega-3, leukotrieny, niezbędny kwas tłuszczowy, parametry antropometryczne, peroksydacja lipidów, prealbumina, profil kwasów tłuszczowych, reakcja immunologiczna, roztwór glukozy, triglicerydy MCT, wielonienasycony kwas tłuszczowy, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Lipoflex peri –
Produkt leczniczy Lipoflex peri wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z wieloma lekami, które należy uwzględnić podczas terapii. Insulina wpływa na układ lipaz, jednak bez konieczności zmiany dawkowania. Heparyna w dawkach klinicznych powoduje przejściowe uwolnienie lipazy lipoproteinowej, co może zwiększać lipolizę i zmniejszać klirens triglicerydów, dlatego wskazane jest monitorowanie profilu lipidowego. Olej sojowy w emulsji zawiera witaminę K1, która antagonizuje działanie pochodnych kumaryny (np. warfaryny), co wymaga ścisłego monitorowania INR i ewentualnej korekty dawki leków przeciwzakrzepowych. Lipoflex peri zawiera potas, co w połączeniu z diuretykami oszczędzającymi potas, inhibitorami ACE, antagonistami receptora angiotensyny II, cyklosporyną i takrolimusem może prowadzić do hiperkaliemii; konieczne jest regularne monitorowanie stężenia potasu i dostosowanie terapii.
ACTH, antagonista receptora angiotensyny, diuretyk oszczędzający potas, elektrolity, emulsja tłuszczowa, hiperkaliemia, homeostaza glikemii, inhibitor ACE, INR, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, klirens triglicerydów, krzepnięcie krwi, lipaza lipoproteinowa, lipidogram, lipoliza, pochodna kumaryny, profil lipidowy, retencja sodu, witamina K1, żywienie parenteralne, żywienie pozajelitowe - Leksykon substancji czynnych
Sodu glicerofosforan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sodu glicerofosforan, będący składnikiem preparatów do żywienia pozajelitowego takich jak Kabiven Peripheral, Multimel N4-550E, Olimel N12E czy SmofKabiven, dostarcza organizmowi sód i fosfor w formie organicznej. Analiza danych przedklinicznych nie wykazała specyficznej toksyczności tej substancji, ani działania teratogennego, embriotoksycznego czy negatywnego wpływu na zdolności rozrodcze. Badania toksykologiczne preparatów zawierających glicerofosforan sodu, w tym roztworów aminokwasów i glukozy, potwierdziły brak istotnej toksyczności, a obserwowane zmiany, takie jak stłuszczenie wątroby, małopłytkowość czy podwyższone stężenie cholesterolu, wiązały się z wysokim stężeniem lipidów w emulsjach tłuszczowych, a nie z samym glicerofosforanem sodu. Tolerancja miejscowa u królików była dobra, bez istotnych reakcji po podaniu dożylnym, dotętniczym, domięśniowym czy podskórnym.
badanie toksykologiczne, dawka terapeutyczna, działanie anafilaktyczne, działanie teratogenne, emulsja tłuszczowa, genotoksyczność, hipercholesterolemia, infuzja dożylna, leczenie substytucyjne, małopłytkowość, martwica tkanki, podanie dotętnicze, potencjał immunogenny, reakcja zapalna, roztwór aminokwasów, sodu glicerofosforan, stłuszczenie wątroby, teratogenność, test maksymalizacji, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, uszkodzenie embriotoksyczne, zdolność rozrodcza, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – ClinOleic 20% –
ClinOleic 20% to emulsja do żywienia pozajelitowego, zawierająca 20% tłuszczów pochodzących z mieszaniny oczyszczonego oleju z oliwek i oleju sojowego, co odpowiada 200 g/l tłuszczów i dostarcza 2000 kcal/l (8,36 MJ/l). Preparat charakteryzuje się specyficznym składem kwasów tłuszczowych: 15% nasyconych (SFA), 65% jednonienasyconych (MUFA) oraz 20% niezbędnych wielonienasyconych (EPUFA). Fizykochemicznie emulsja ma osmolarność 270 mOsm/l, pH w zakresie 6-8 oraz gęstość 0,986. Zawartość fosfolipidów wynosi 47 mg (1,5 mmol) fosforu na 100 ml, a 100 ml emulsji dostarcza 4 g niezbędnych kwasów tłuszczowych, co sprzyja efektywnemu wykorzystaniu lipidów i korekcji ich niedoborów u pacjentów wymagających żywienia pozajelitowego.
alfa-tokoferol, dawkowanie leku, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, fosfolipidy, jednonienasycone kwasy tłuszczowe, nasycone kwasy tłuszczowe, niedobór składników odżywczych, ograniczenie podaży płynów, olej sojowy, olej z oliwek, osmolarność, peroksydacja tłuszczów, stężenie witaminy E, wartość energetyczna, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Olimel N9E
Produkt leczniczy OLIMEL N9E, będący trójkomorową emulsją do infuzji stosowaną w żywieniu pozajelitowym, nie wykazuje bezpośredniego wpływu na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, co znajduje odzwierciedlenie w oznaczeniu „Nie dotyczy” w punkcie 4.7 Charakterystyki Produktu Leczniczego. Preparat podawany jest dożylnie, często przez centralne dostępy naczyniowe, i stosowany jest u pacjentów w stanie klinicznym uniemożliwiającym samodzielne prowadzenie pojazdów, co wynika z ciężkości choroby podstawowej, a nie z działania samego leku. OLIMEL N9E nie zawiera substancji psychoaktywnych, które mogłyby wpływać na funkcje psychomotoryczne, a jego stosowanie odbywa się w warunkach szpitalnych lub kontrolowanych warunkach domowych.
centralny dostęp żylny, charakterystyka produktu leczniczego, droga dożylna, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, funkcja psychomotoryczna, interakcja lekowa, port naczyniowy, roztwór aminokwasów z elektrolitami, roztwór glukozy z wapniem, sprawność psychomotoryczna, trójkomorowy worek, wahanie glikemii, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Taromentin 500 mg + 100 mg
Taromentin to lek zawierający amoksycylinę (500 mg lub 1000 mg) oraz kwas klawulanowy (100 mg lub 200 mg) w postaci proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji dożylnej. Produkt dostępny jest w fiolkach 20 ml, bez substancji pomocniczych, co minimalizuje ryzyko reakcji alergicznych. Zawartość elektrolitów wynosi odpowiednio 37,3 mg sodu i 20,69 mg potasu dla dawki 500 mg + 100 mg oraz 74,6 mg sodu i 41,38 mg potasu dla dawki 1000 mg + 200 mg. Lek nie jest przeznaczony do podawania domięśniowego i wymaga rozpuszczenia w wodzie do wstrzykiwań (10 ml dla dawki 500 mg + 100 mg, 20 ml dla dawki 1000 mg + 200 mg), a następnie ewentualnego rozcieńczenia w odpowiednim płynie infuzyjnym (50 ml lub 100 ml). Prawidłowo sporządzony roztwór ma barwę jasnosłomkową, a różowe zabarwienie jest przejściowe i niepożądane.
9% roztwór chlorku sodu, amoksycylina, amoksycylina sodowa, antybiotyk aminoglikozydowy, emulsja tłuszczowa, hydrolizat białkowy, infuzja dożylna, klawulanian potasu, kwas klawulanowy, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, płyn infuzyjny, podanie dożylne, preparat krwiopochodny, proszek do sporządzania roztworu, roztwór do wstrzyknięć, roztwór Hartmanna, roztwór Ringera, woda do wstrzykiwań, wstrzyknięcie dożylne, wstrzyknięcie lub infuzja - Leksykon leków
Skład i postać leku – Pediaven G15 –
Pediaven G15 to roztwór do infuzji w dwukomorowych workach, zawierający 500 ml roztworu aminokwasów oraz 500 ml roztworu glukozy, które po zmieszaniu tworzą 1000 ml roztworu gotowego do użycia. W 1000 ml roztworu znajduje się 150 g glukozy, 15 g aminokwasów, 2,14 g azotu całkowitego oraz 660 kcal energii całkowitej (w tym 600 kcal energii pozabiałkowej). Produkt zawiera elektrolity: sód 30 mmol, potas 25 mmol, wapń 6 mmol, magnez 4 mmol, chlorki 39 mmol i fosforany 8 mmol, a także pierwiastki śladowe, m.in. chrom 20 µg, kobalt 150 µg, miedź 255 µg, żelazo 500 µg, fluor 500 µg, jod 50 µg, mangan 100 µg, molibden 50 µg, selen 35 µg i cynk 2000 µg. Osmolarność roztworu wynosi około 1091 mOsm/l, a pH mieści się w zakresie 4,8–5,5. Produkt jest przechowywany w dwukomorowym worku z polimerowej folii Biofine, z systemem portów bez lateksu, a po zmieszaniu zawartości komór należy go niezwłocznie wykorzystać, szczególnie chroniąc przed światłem u dzieci poniżej 2 lat ze względu na ryzyko powstawania nadtlenków.
aspekt mikrobiologiczny, azot całkowity, ceftriakson, destabilizacja emulsji tłuszczowej, emulsja tłuszczowa, energia pozabiałkowa, kation dwuwartościowy, kwas octowy lodowaty, łącznik Y, linia infuzyjna, nadtlenek, niezgodność farmaceutyczna, osmolarność, pochłaniacz tlenu, roztwór do infuzji, roztwór dożylny, sól wapniowa, stabilność fizyczna, wartość odżywcza, warunek aseptyczny, woda do wstrzykiwań, worek dwukomorowy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Olimel N9
Produkt leczniczy OLIMEL N9, emulsja do infuzji stosowana w żywieniu pozajelitowym, nie wykazuje wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługi maszyn, co zostało potwierdzone w sekcji Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL) oznaczonej jako „Nie dotyczy”. Preparat zawiera 14,2% roztwór aminokwasów, 27,5% roztwór glukozy oraz 20% emulsję tłuszczową (około 80% oleju z oliwek i 20% oleju sojowego), które nie wpływają na funkcje ośrodkowego układu nerwowego ani zdolności psychomotoryczne. Dostępne wielkości worków to 1000 ml, 1500 ml i 2000 ml, dostarczające odpowiednio 1070 kcal, 1600 kcal i 2140 kcal energii, z zawartością tłuszczów od 40 g do 80 g, aminokwasów od 56,9 g do 113,9 g, azotu od 9,0 g do 18,0 g oraz glukozy od 110 g do 220 g.
charakterystyka produktu leczniczego, domowe żywienie pozajelitowe, droga dożylna, emulsja do infuzji, emulsja tłuszczowa, hospitalizacja, infuzja, interakcja lekowa, koordynacja ruchowa, olej oliwkowy, olej sojowy, ośrodkowy układ nerwowy, roztwór aminokwasów, roztwór glukozy, stan kliniczny, substancja psychoaktywna, system infuzyjny, worek trójkomorowy, wpływ farmakologiczny, zdolność psychomotoryczna, żywienie pozajelitowe