ginekomastia
Ginekomastia to łagodne powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn, spowodowane najczęściej zaburzeniem równowagi hormonalnej między estrogenami a androgenami. Występuje u około 30-70% zdrowych mężczyzn w różnych okresach życia: u noworodków (wpływ estrogenów matki), w okresie dojrzewania (przejściowa fizjologiczna ginekomastia) oraz u starszych mężczyzn (związana ze spadkiem poziomu testosteronu).
Ginekomastię klasyfikuje się jako fizjologiczną lub patologiczną. Przyczyny patologiczne obejmują zaburzenia endokrynologiczne (m.in. hipogonadyzm, nadczynność tarczycy), nowotwory wydzielające estrogeny, choroby wątroby i nerek, a także stosowanie niektórych leków (m.in. spironolakton, leki przeciwpsychotyczne, inhibitory konwertazy angiotensyny, antagonisty receptora H2).
Diagnostyka ginekomastii obejmuje badanie fizykalne, badania laboratoryjne (m.in. poziomy testosteronu, estradiolu, LH, FSH, TSH), badania obrazowe (USG, mammografia) oraz w wybranych przypadkach biopsję dla wykluczenia raka piersi. Leczenie zależy od przyczyny – może obejmować odstawienie wywołującego lek, leczenie choroby podstawowej, farmakoterapię (tamoksyfen, inhibitory aromatazy) lub w przypadkach długotrwałej ginekomastii – leczenie chirurgiczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Ranloc 40 mg
Pantoprazol, substancja czynna leku RANLOC, wywołuje działania niepożądane u około 5% pacjentów, obejmujące różne układy i narządy. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikuje się od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznaną. Do istotnych działań należą rzadko agranulocytoza, trombocytopenia, leukopenia i pancytopenia, a także reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja. Niezbyt często obserwuje się hiperlipidemię, zmiany masy ciała, zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), zaburzenia snu, ból i zawroty głowy, polipy dna żołądka, biegunki, nudności, podwyższenie enzymów wątrobowych oraz wysypki skórne. Z nieznaną częstością występują poważne reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella), śródmiąższowe zapalenie nerek, ginekomastia oraz zaburzenia psychiczne, takie jak dezorientacja, omamy i splątanie, szczególnie u pacjentów predysponowanych.
agranulocytoza, biegunka, ból głowy, ból stawów, depresja, dezorientacja, enzym wątrobowy, fotowrażliwość, ginekomastia, hiperlipidemia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, leukopenia, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, pantoprazol, parestezja, podwyższona bilirubina, pokrzywka, polip dna żołądka, Ranloc, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśni, śródmiąższowe zapalenie nerek, suchość jamy ustnej, toczeń rumieniowaty, trombocytopenia, uczucie pełności, uszkodzenie komórek wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wzdęcie, zaburzenie smaku, zaburzenie snu, zaparcie, zawroty głowy, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości biodrowej, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alprazolam Aurovitas 0,25 mg
Alprazolam, jako benzodiazepina, wykazuje charakterystyczny profil działań niepożądanych, wśród których najczęściej obserwuje się działanie uspokajające, ataksję, zaburzenia koordynacji oraz splątanie, z nasileniem zależnym od dawki i indywidualnej wrażliwości pacjenta. Szczególnie podatne na te efekty są osoby w podeszłym wieku. Istotnym powikłaniem jest postępująca niepamięć, która może wystąpić nawet przy dawkach terapeutycznych, a jej ryzyko rośnie proporcjonalnie do dawki. Dodatkowo, u pacjentów predysponowanych, terapia może ujawnić wcześniej nierozpoznaną depresję. Alprazolam niesie także wysokie ryzyko uzależnienia fizycznego i psychicznego, a nagłe odstawienie może wywołać objawy odstawienne i z odbicia, co wymaga ostrożności w prowadzeniu terapii, zwłaszcza u pacjentów z zespołem stresu pourazowego.
agranulocytoza, akatyzja, alprazolam, anoreksja, ataksja, benzodiazepina, cholestaza, ciśnienie wewnątrzgałkowe, częstoskurcz, depresja, dysfagia, dystonia, dyzartria, działanie uspokajające, ginekomastia, hiperprolaktynemia, hipomania, mania, nadużywanie benzodiazepin, niedociśnienie tętnicze, niedrożność nosa, niepamięć, nietrzymanie moczu, objawy odstawienne, objawy z odbicia, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omam, postępująca niepamięć, potencjał uzależniający, splątanie, uzależnienie, uzależnienie psychiczne, zaburzenia koordynacji, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół odstawienia leku, zespół stresu pourazowego, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Promazine Hasco 50 mg
Promazine Hasco w dawce 50 mg chlorowodorku promazyny wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które obejmują głównie układ nerwowy, hematologiczny, immunologiczny, endokrynologiczny oraz sercowo-naczyniowy. Najczęściej obserwuje się zaburzenia neurologiczne, takie jak parkinsonizm, akatyzja, złośliwy zespół neuroleptyczny, a także objawy przeciwcholinergiczne (zaparcia, suchość błon śluzowych, zatrzymanie moczu). W hematologii mogą wystąpić poważne zmiany, w tym agranulocytoza, wymagająca natychmiastowego odstawienia leku. Reakcje immunologiczne, choć rzadkie, mogą mieć charakter anafilaktyczny, co wymaga szybkiej interwencji. Endokrynologicznie obserwuje się mlekotok, ginekomastię, zaburzenia miesiączkowania oraz wahania glikemii, co wskazuje na konieczność monitorowania gospodarki węglowodanowej i parametrów hormonalnych.
agranulocytoza, akatyzja, blok przedsionkowo-komorowy, chlorowodorek promazyny, depresja oddechowa, eozynofilia, ginekomastia, granulocytopenia, hiperglikemia, hipertermia, hipoglikemia, krew obwodowa, leukopenia, małopłytkowość, migotanie komór, mlekotok, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół dyskinetyczny, parkinsonizm polekowy, późna dyskineza, priapizm, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, tachykardia komorowa, toczeń rumieniowaty układowy, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie akomodacji, zaburzenie miesiączkowania, zespół dystoniczny, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka zastoinowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Polprazol 20 mg
Omeprazol, substancja czynna leku Polprazol 20 mg, jest inhibitorem pompy protonowej stosowanym w terapii schorzeń związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu żołądkowego. Profil bezpieczeństwa omeprazolu obejmuje działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, z najczęstszymi objawami występującymi u 1-10% pacjentów, takimi jak bóle głowy, bóle brzucha, zaparcia, biegunka, wzdęcia oraz nudności i wymioty. Rzadziej obserwuje się zaburzenia hematologiczne (leukopenia, trombocytopenia), reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne), zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia), a także objawy ze strony układu nerwowego, psychicznego, skórnego, mięśniowo-szkieletowego, nerek i wątroby. Nie stwierdzono zależności częstości działań niepożądanych od dawki leku.
agranulocytoza, encefalopatia, enzymy wątrobowe, ginekomastia, gorączka polekowa, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przewodu pokarmowego, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, nadmierne wydzielanie kwasu żołądkowego, nadwrażliwość na światło, nadżerkowe zapalenie przełyku, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, omeprazol, pancytopenia, parestezja, polip żołądka, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty, toksyczna rozpływna martwica naskórka, trombocytopenia, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zapalenie wątroby, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie patologiczne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Medikinet CR 60 mg 60 mg
Metylofenidat w postaci chlorowodorku, stosowany w leku Medikinet CR, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęściej obserwowane efekty obejmują układ sercowo-naczyniowy (tachykardia, kołatanie serca, nadciśnienie tętnicze), układ nerwowy (ból głowy, drżenie, senność, zawroty głowy), oraz zaburzenia psychiczne (bezsenność, nerwowość, agresja, lęk). Rzadziej występują poważne incydenty, takie jak zawał mięśnia sercowego, zatrzymanie krążenia, drgawki, złośliwy zespół neuroleptyczny czy próby samobójcze. W zakresie układu pokarmowego często zgłaszane są nudności, suchość w jamie ustnej, ból brzucha i wymioty, które zwykle ustępują po wprowadzeniu pokarmu. Długotrwałe stosowanie u dzieci może prowadzić do umiarkowanego zmniejszenia masy ciała i wzrostu. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000), z wieloma zdarzeniami o nieustalonej częstości.
akatyzja, bezsenność, ból głowy, chlorowodorek metylofenidatu, dusznica bolesna, dyskineza, ginekomastia, hiperaktywność psychoruchowa, kołatanie serca, labilność emocjonalna, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, nerwowość, nudności, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obwodowe marznięcie, pancytopenia, priapizm, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, suchość jamy ustnej, szczękościsk, tachykardia, tachykardia nadkomorowa, zaburzenie libido, zaburzenie naczyniowo-mózgowe, zapalenie nosogardzieli, zawał mięśnia sercowego, zespół suchego oka, zespół Tourette’a, złośliwy zespół neuroleptyczny, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Risperidone Grindeks 3 mg
Risperidon Grindeks, lek przeciwpsychotyczny, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęściej obserwowane (≥10%) to parkinsonizm, sedacja, ból głowy oraz bezsenność. Objawy pozapiramidowe, takie jak parkinsonizm i akatyzja, wykazują zależność od dawki. Hiperprolaktynemia jest istotnym efektem ubocznym, prowadzącym do ginekomastii, zaburzeń miesiączkowania, mlekotoku i dysfunkcji seksualnych. Metabolicznie istotne jest zwiększenie masy ciała, obserwowane u 18% pacjentów ze schizofrenią oraz średni przyrost masy ciała o 7,3 kg u dzieci i młodzieży po 12 miesiącach terapii. Cukrzyca występuje u 0,18% leczonych, co jest wyższą częstością niż w grupie placebo (0,11%). W zakresie układu sercowo-naczyniowego odnotowano tachykardię, nadciśnienie tętnicze oraz bardzo rzadkie przypadki wydłużenia odstępu QT i poważnych arytmii, w tym torsade de pointes. U osób starszych z otępieniem zwiększa się ryzyko przemijających napadów niedokrwiennych (1,4%) i udarów mózgu (1,5%).
akatyzja, arytmia komorowa, atetoza, bezsenność, bradykinezja, choreoatetoza, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca, drżenie, dysfagia, dyskineza, dystonia, eozynofilia, ginekomastia, hiperkeratoza, hiperprolaktynemia, hipokinezja, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, napad drgawkowy, napad toniczno-kloniczny, neutropenia, niedokrwistość, nietrzymanie moczu, parkinsonizm, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, przyrost masy ciała, sedacja, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, udar naczyniowy mózgu, wydłużenie odstępu QT, zakażenie dróg moczowych, zakrzepica żył głębokich, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zatorowość płucna, zatrzymanie akcji serca - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atorvagen 40 mg
Atorwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, stosowana w leczeniu hiperlipidemii, wykazuje profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach, z czego 8755 otrzymywało lek przez średnio 53 tygodnie. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wyniósł 5,2% w grupie atorwastatyny vs. 4,0% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane obejmują podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3x GGN u 0,8% pacjentów) oraz kinazy kreatynowej (>3x GGN u 2,5%, >10x GGN u 0,4%), które są zazwyczaj odwracalne i zależne od dawki. Profil działań niepożądanych obejmuje m.in. zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, reakcje alergiczne, hiperglikemię, bóle mięśni i stawów, zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz rzadkie, ale poważne powikłania jak rabdomioliza, hepatotoksyczność, reakcje anafilaktyczne i ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka).
aminotransferaza, amnezja, anafilaksja, atorwastatyna, ból głowy, cholestaza, ginekomastia, hiperglikemia, hiperlipidemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, jadłowstręt, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tendinopatia, toksyczna nekroliza naskórka, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Axotret 10 mg
Izotretynoina, będąca pochodną witaminy A, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu skórno-śluzówkowego, manifestując się suchością skóry, zapaleniem czerwieni warg, suchością błony śluzowej nosa oraz zapaleniem spojówek. Zaburzenia hematologiczne, takie jak niedokrwistość, przyspieszone OB, małopłytkowość, nadpłytkowość oraz neutropenia, występują bardzo często i wymagają regularnego monitorowania morfologii krwi. Wśród działań niepożądanych o mniejszej częstości obserwuje się zaburzenia psychiczne (depresja, lęk, agresja), które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym myśli i prób samobójczych. Neurologicznie najczęściej występuje ból głowy, a rzadziej łagodne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe czy drgawki. W zakresie okulistycznym dominują zapalenie powiek i spojówek oraz suchość oka, natomiast rzadko obserwuje się poważne zaburzenia widzenia i słuchu. Częstość występowania działań niepożądanych została określona na podstawie badań klinicznych u 842 pacjentów oraz danych po wprowadzeniu leku do obrotu.
aminotransferaza, białkomocz, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, cheilitis, cukrzyca, depresja, fosfokinaza kreatynowa, fotonadwrażliwość, ginekomastia, hiperurykemia, hiperwitaminoza A, izotretynoina, kłębuszkowe zapalenie nerek, krwawienie z nosa, krwiomocz, limfadenopatia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, niedokrwistość, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, trądzik piorunujący, trójglicerydy, zapalenie czerwieni wargowej, zapalenie okrężnicy, zapalenie powiek, zapalenie spojówek, zapalenie stawów krzyżowo-biodrowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Działania niepożądane – Metoclopramide hameln 5 mg/ml
Metoklopramid (Metoclopramide hameln 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującymi zaburzeniami układu nerwowego, które mogą mieć poważne konsekwencje kliniczne. Najczęściej obserwuje się senność (≥1/10), a także zaburzenia pozapiramidowe, objawy choroby Parkinsona i akatyzję (≥1/100 do <1/10), szczególnie u dzieci, młodzieży i młodych dorosłych oraz przy przekroczeniu dawki. Rzadziej występują dystonia, dyskineza, obniżony poziom świadomości (≥1/1000 do <1/100), drgawki (≥1/10 000 do <1/1000) oraz złośliwy zespół neuroleptyczny i dyskineza późna o nieznanej częstości. Działania niepożądane obejmują również zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia, brak miesiączki, mlekotok, ginekomastia), psychiczne (depresja, omamy, dezorientacja, myśli samobójcze) oraz sercowo-naczyniowe, takie jak bradykardia, zatrzymanie akcji serca, blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie QT i torsade de pointes. Częstość występowania spadku ciśnienia tętniczego i biegunki wynosi ≥1/100 do <1/10, a astenia również jest często zgłaszana.
akatyzja, astenia, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, brak miesiączki, choroba Parkinsona, depresja, dezorientacja, drgawki, dyskineza, dyskineza późna, dystonia, ginekomastia, guz chromochłonny, hiperprolaktynemia, methemoglobinemia, metoklopramid, mlekotok, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze ostre, nadwrażliwość, obniżony poziom świadomości, reakcja anafilaktyczna, reduktaza NADH cytochromu b5, senność, splątanie, sulfhemoglobinemia, torsade de pointes, wstrząs anafilaktyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zahamowanie zatokowe, zatrzymanie akcji serca, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pregabalin Reddy 50 mg
Pregabalina, stosowana u ponad 8900 pacjentów w badaniach klinicznych, wykazuje przewidywalny profil bezpieczeństwa z dominującymi działaniami niepożądanymi o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosi 12% w grupie leczonej pregabaliną, w porównaniu do 5% w grupie placebo, z najczęstszymi przyczynami odstawienia będącymi zawrotami głowy i sennością. Do bardzo często występujących działań niepożądanych (≥1/10) należą zawroty głowy, senność oraz bóle głowy. W przypadku leczenia ośrodkowego bólu neuropatycznego po urazie rdzenia kręgowego obserwuje się zwiększoną częstość działań niepożądanych ze strony OUN, zwłaszcza senności. Profil działań niepożądanych obejmuje szeroki zakres objawów ze strony układów: nerwowego, sercowo-naczyniowego, oddechowego, pokarmowego, wątrobowego, skórnego, mięśniowo-szkieletowego oraz moczowo-płciowego, z częstością występowania od bardzo często do rzadko, w tym potencjalnie poważne reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona) i rabdomiolizę.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anoreksja, arytmia zatokowa, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, ból głowy, bradykardia zatokowa, depresja oddechowa, duszność, dyskineza, dyzuria, enzymy wątrobowe, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hipoglikemia, kurcz mięśni, leukopenia, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, napady padaczkowe częściowe, neutropenia, niedociśnienie, niedoczulica, nietrzymanie moczu, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, oczopląs, parestezja, parkinsonizm, pokrzywka, pregabalina, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, retencja moczu, senność, skąpomocz, tachykardia, tachykardia zatokowa, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia erekcji, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Telam 40 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Telam, zawierający telmisartan 40 mg oraz amlodypinę 5 mg, charakteryzuje się specyficznym profilem bezpieczeństwa wynikającym z farmakologii obu składników. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zawroty głowy oraz obrzęk obwodowy, występujące często (≥1/100 do <1/10). Inne często zgłaszane objawy to zmiany rytmu wypróżnień, takie jak biegunka i zaparcia. Poważne działania niepożądane, w tym ciężkie omdlenia, obrzęk naczynioruchowy oraz posocznica, występują rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Profil bezpieczeństwa opiera się na danych z pięciu kontrolowanych badań klinicznych obejmujących ponad 3500 pacjentów, z czego ponad 2500 otrzymywało kombinację telmisartanu i amlodypiny. Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania, co ułatwia ocenę ryzyka klinicznego.
amlodypina, arytmia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawów, bradykardia, częstoskurcz komorowy, depresja, duszność, eozynofilia, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipertonia mięśniowa, hipoglikemia, hiponatremia, infekcja dróg moczowych, infekcja górnych dróg oddechowych, kaszel, kołatanie serca, kurcze mięśni, leukopenia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, migrena, neuropatia obwodowa, niedociśnienie, niedoczulica, niedokrwistość, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, omdlenie, ostra niewydolność nerek, parestezja, posocznica, przerost dziąseł, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, senność, śródmiąższowa choroba płuc, stan splątania, szumy uszne, tachykardia, telmisartan, wzdęcia, zaburzenia erekcji, zaburzenia widzenia, zapalenie gardła, zapalenie naczyń, zapalenie pęcherza, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół pozapiramidowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toksycznej nekrolizy naskórka, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Olanzapine +pharma 10 mg
Olanzapina, lek przeciwpsychotyczny, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania podczas terapii. Do najczęstszych należą senność, zwiększenie masy ciała, eozynofilia oraz podwyższone poziomy prolaktyny, cholesterolu, glukozy i triglicerydów. Występują także objawy neurologiczne, takie jak akatyzja, parkinsonizm i dyskineza, a także niedociśnienie ortostatyczne i objawy antycholinergiczne. Istotne są zaburzenia hematologiczne, w tym leukopenia, neutropenia i trombocytopenia, które zwiększają ryzyko infekcji i krwawień. Olanzapina wpływa na metabolizm, prowadząc do hiperglikemii, hipercholesterolemii i hipertriglicerydemii, co może skutkować rozwojem lub zaostrzeniem cukrzycy, a w skrajnych przypadkach kwasicą ketonową lub śpiączką. Ponadto, lek może wywoływać hiperprolaktynemię z objawami ze strony układu rozrodczego oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak bradykardia, wydłużenie QTc, częstoskurcz komorowy, migotanie komór i żylna choroba zakrzepowo-zatorowa.
akatyzja, astenia, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukromocz, częstoskurcz komorowy, delirium, depresja oddechowa, dyskineza, dystonia, dyzartria, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertriglicerydemia, hipotermia, kwasica ketonowa, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, migotanie komór, napady drgawkowe, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, nietrzymanie moczu, olanzapina, parkinsonizm, przyrost masy ciała, rabdomioliza, senność, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zachłyśnięcie, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół DRESS, zespół odstawienny noworodków, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Enalapril Vitabalans 10 mg
Enalapril Vitabalans, inhibitor konwertazy angiotensyny w dawce 10 mg, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, które wymagają uważnego monitorowania klinicznego. Do bardzo często występujących należą: nieostre widzenie, zawroty głowy, kaszel, nudności oraz osłabienie. Często obserwuje się depresję, bóle głowy, tachykardię, duszność, biegunkę, bóle brzucha, zmęczenie, hiperkaliemię i podwyższenie stężenia kreatyniny w surowicy. Niezbyt często pojawiają się hipoglikemia (szczególnie u pacjentów z cukrzycą leczonych insuliną lub doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi), kołatanie serca, zawał mięśnia sercowego, incydenty naczyniowo-mózgowe, zaburzenia czynności nerek, białkomocz, impotencja, kurcze mięśni, uderzenia gorąca, szumy uszne, hiponatremia oraz podwyższenie stężenia mocznika we krwi. Rzadko występują poważne zaburzenia hematologiczne (np. niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza), zespół Raynauda, reakcje alergiczne skóry (np. rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona), niewydolność wątroby, zapalenie wątroby, obrzęk naczynioruchowy jelit oraz ginekomastia.
agranulocytoza, bezsenność, białkomocz, depresja, dusznica bolesna, enalapril, eozynofilowe zapalenie płuc, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, hipotensja, hipotensja ortostatyczna, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, kołatanie serca, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, tachykardia, toksyczna martwica naskórka, trombocytopenia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Carmustine Accord 100 mg
Karmustyna (Carmustine Accord, 100 mg) charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, z których najistotniejsza jest supresja szpiku kostnego rozpoczynająca się 7-14 dni po podaniu i ustępująca po 42-56 dniach, zależna od dawki i dawki skumulowanej. Toksyczność płucna, występująca u około 30% pacjentów, manifestuje się włóknieniem śródmiąższowym, szczególnie przy dawkach skumulowanych 1200-1500 mg/m², co może prowadzić do zgonu. Objawy neurologiczne, takie jak ataksja, zawroty głowy i encefalopatia, są częste, zwłaszcza przy wysokich dawkach. Nudności i wymioty pojawiają się zwykle 2-4 godziny po podaniu, utrzymując się przez 4-6 godzin, nasilone przy dawkach >250 mg/m². Hepatotoksyczność, objawiająca się odwracalnym wzrostem bilirubiny, fosfatazy alkalicznej i AspAT, występuje często przy dużych dawkach, natomiast toksyczność nerkowa jest rzadka, ale możliwa przy dawkach skumulowanych <1000 mg/m².
AspAT, ataksja, ból mięśni, choroba śródmiąższowa płuc, choroba zarostowa żył, dysplazja szpiku kostnego, encefalopatia, fosfataza alkaliczna, ginekomastia, hepatotoksyczność, hiperbilirubinemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, jadłowstręt, krwotok siatkówkowy, łysienie, naciek płucny, napad drgawkowy, natężona pojemność życiowa, niedokrwistość, niepłodność, nudności i wymioty, ostra białaczka, pojemność dyfuzyjna dla tlenku węgla, przeszczepienie komórek macierzystych, stan padaczkowy, supresja szpiku kostnego, tachykardia, teratogeneza, toksyczność nerkowa, toksyczność płucna, włóknienie płuc, włóknienie śródmiąższowe, wynaczynienie, zaczerwienienie spojówek, zapalenie jamy ustnej, zapalenie płuc, zapalenie skóry, zapalenie żył, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Działania niepożądane – Promazin Jelfa 25 mg
Promazin Jelfa, zawierający chlorowodorek promazyny w dawkach 25 mg, 50 mg i 100 mg, jest neuroleptykiem o szerokim spektrum działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. Najczęściej obserwuje się zaburzenia układu nerwowego, w tym parkinsonizm, akatyzję, złośliwy zespół neuroleptyczny oraz późne dyskinezy. Ponadto, promazyna może wywoływać poważne zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, granulocytopenia, leukopenia, niedokrwistość hemolityczna i aplastyczna oraz małopłytkowość, wszystkie o częstości nieznanej. Reakcje immunologiczne, w tym obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli i reakcje anafilaktyczne, również stanowią istotne ryzyko. W zakresie endokrynologicznym obserwuje się mlekotok, ginekomastię, zaburzenia miesiączkowania, hiperglikemię i hipoglikemię, a także znaczący przyrost masy ciała. Działania niepożądane obejmują także zaburzenia kardiologiczne (blok przedsionkowo-komorowy, arytmie, zmiany w EKG), naczyniowe (niedociśnienie, ortostatyczne spadki ciśnienia), oddechowe (depresja oddechowa) oraz wątrobowe (żółtaczka zastoinowa).
agranulocytoza, akatyzja, blok przedsionkowo-komorowy, chlorowodorek promazyny, cukromocz, depresja oddechowa, działanie antycholinergiczne, eozynofilia, fotowrażliwość, ginekomastia, granulocytopenia, hiperglikemia, hipertermia, hipoglikemia, hipotermia, leukopenia, małopłytkowość, migotanie komór, mlekotok, napad drgawkowy, neuroleptyk, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, ostry zespół dyskinetyczny, pancytopenia, parkinsonizm, pokrzywka, późna dyskineza, priapizm, przedsionkowe zaburzenie rytmu, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, tachykardia komorowa, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenie akomodacji, zaburzenie miesiączkowania, zatrzymanie moczu, zespół depresyjny, zespół dystoniczny, złośliwy zespół neuroleptyczny, zmiana w EKG, żółtaczka zastoinowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Landulosin 0,5 mg + 0,4 mg
Landulosin, zawierający 0,5 mg dutasterydu oraz 0,4 mg chlorowodorku tamsulosyny, wykazuje profil działań niepożądanych łączący efekty obu składników. Analiza 4-letnia badania CombAT wskazuje, że częstość działań niepożądanych związanych z terapią skojarzoną wynosiła 22% w pierwszym roku, spadając do 2% w czwartym roku, co sugeruje adaptację pacjentów do leczenia. Najczęściej obserwowanymi działaniami były zaburzenia układu rozrodczego, zwłaszcza zaburzenia ejakulacji. Inne często występujące działania to zawroty głowy, ból głowy, impotencja, zmniejszone libido oraz zmiany w obrębie piersi. Rzadziej notowano omdlenia, niewydolność serca, palpitacje, niedociśnienie ortostatyczne, zaparcia, biegunki, nudności, wymioty, obrzęk naczynioruchowy, zespół Stevensa-Johnsona, pokrzywkę, wysypkę, świąd, priapizm oraz astenia. W badaniu REDUCE zaobserwowano zwiększoną częstość raka gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości (Gleason 8-10) u pacjentów leczonych dutasterydem, a także przypadki raka gruczołu piersiowego u mężczyzn.
antagonista receptora adrenergicznego, astenia, badanie CombAT, dutasteryd-tamsulosyna, działanie niepożądane, ginekomastia, IFIS, impotencja, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obniżone libido, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, palpitacje, pokrzywka, priapizm, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu piersiowego, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, skala Gleasona, terapia skojarzona, wytrysk wsteczny, zaburzenia ejakulacji, zaburzenia układu rozrodczego, zaburzenia wytrysku, zapalenie błony śluzowej nosa, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół wiotkiej tęczówki, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Diphereline SR 22,5 mg 22,5 mg
Lek Diphereline SR 22,5 mg zawierający tryptorelinę, agonistę GnRH, stosowany głównie u mężczyzn z miejscowo zaawansowanym lub przerzutowym rakiem gruczołu krokowego, wywołuje działania niepożądane wynikające głównie z farmakologicznego obniżenia poziomu testosteronu, co prowadzi do objawów hipogonadyzmu. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to uderzenia gorąca (≥1/10), nadmierna potliwość, obniżenie libido oraz zaburzenia erekcji, a także zmiany nastroju, depresja i bezsenność. Odczyny w miejscu wstrzyknięcia występują u mniej niż 5% pacjentów i są niezwiązane z poziomem testosteronu. Rzadkie, ale istotne reakcje immuno-alergiczne obejmują wysypkę, pokrzywkę i obrzęk naczynioruchowy, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
agonista GnRH, bezsenność, ból głowy, depresja, Diphereline, ginekomastia, hipogonadyzm, incydent zakrzepowo-zatorowy, nadciśnienie, nadmierna potliwość, obrzęk naczynioruchowy, odczyn w miejscu podania, osteoporoza, pokrzywka, rak gruczołu krokowego, reakcja immuno-alergiczna, spadek libido, tryptorelina, uderzenia gorąca, zaburzenia erekcji, zaburzenia pamięci, zaburzenie nastroju, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu, zawroty głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Sortis 80 80 mg
Atorwastatyna w dawce 80 mg (Sortis 80) jest skutecznym inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w terapii hipolipemizującej, jednak jej stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, które wymagają ścisłego monitorowania. W badaniach klinicznych na 16 066 pacjentach leczonych przez średnio 53 tygodnie, 5,2% przerwało terapię z powodu działań niepożądanych, w porównaniu do 4,0% w grupie placebo. Istotne klinicznie podwyższenie aktywności aminotransferaz (>3 razy GGN) wystąpiło u 0,8% pacjentów, a kinazy kreatynowej (>3 razy GGN) u 2,5%, z czego 0,4% miało wzrost >10 razy GGN. Najpoważniejszym powikłaniem są zaburzenia mięśniowo-szkieletowe, w tym rabdomioliza, mogąca prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Ponadto, należy monitorować funkcję wątroby ze względu na ryzyko zapalenia, cholestazy oraz bardzo rzadkiej niewydolności wątroby. Terapia atorwastatyną może także zwiększać ryzyko rozwoju cukrzycy, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka takimi jak glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie i hipertriglicerydemia.
aminotransferaza, anafilaksja, atorwastatyna, cholestaza, ginekomastia, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, lek hipolipemizujący, leukocyturia, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Remidia 20 mg
Remidia, zawierająca syldenafil w dawce 20 mg w tabletkach powlekanych, jest stosowana w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego. Badania kliniczne obejmujące 207 pacjentów wykazały niską częstość przerwania leczenia (2,9% dla dawki 20 mg trzy razy na dobę) oraz profil bezpieczeństwa z dominującymi działaniami niepożądanymi o nasileniu łagodnym do umiarkowanego. Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) to bóle głowy, zaczerwienienia skóry twarzy, niestrawność, biegunka i bóle kończyn. W badaniu łączącym syldenafil z epoprostenolem (dawki do 80 mg trzy razy na dobę) częstość przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniosła 5,2%, a dodatkowo zaobserwowano specyficzne objawy, takie jak przekrwienie oczu, niewyraźne widzenie, nocne poty i suchość w ustach. U dzieci i młodzieży (1-17 lat) profil działań niepożądanych był podobny, z najczęstszymi objawami jak gorączka (11,5%), zapalenie górnych dróg oddechowych (11,5%) i wymioty (10,9%). Jednakże u 41% pediatrycznych pacjentów odnotowano ciężkie działania niepożądane, w tym zapalenie płuc (7,4%) i niewydolność serca (5,2%).
arytmia komorowa, ból głowy, choroba refluksowa, chromatopsja, cytrynian syldenafilu, drgawki, epoprostenol, erekcja, ginekomastia, głuchota nerwowoczuciowa, hematospermia, krwawienie do siatkówki, krwiomocz, nadciśnienie płucne, nagła utrata słuchu, NAION, niedokrwistość, niedotlenienie, niewydolność prawej komory serca, niewydolność serca, niewyraźne widzenie, nieżyt żołądkowo-jelitowy, odoskrzelowe zapalenie płuc, parestezja, priapizm, przekrwienie oka, przekrwienie śluzówki nosa, świst krtaniowy, tętnicze nadciśnienie płucne, ubytek pola widzenia, wstrząs kardiogenny, zaczerwienienie skóry twarzy, zamknięcie naczyń siatkówki, zapalenie górnych dróg oddechowych, zapalenie jelita cienkiego, zapalenie oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie zatok, żylaki odbytu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tabagine 75 mg
Pregabalina, substancja czynna leku Tabagine dostępna w kapsułkach o dawkach 75 mg, 150 mg i 300 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy uwzględnić w trakcie terapii. Najczęściej obserwowanymi działaniami są zawroty głowy i senność, występujące bardzo często (≥1/10), co może zwiększać ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych, oraz upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. W badaniach klinicznych z udziałem ponad 8900 pacjentów, w tym 5600 w badaniach kontrolowanych placebo, odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych wyniósł 12% w grupie pregabaliny versus 5% w grupie placebo. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, z najczęstszymi działaniami niepożądanymi takimi jak senność, gorączka i infekcje górnych dróg oddechowych. Objawy odstawienia, takie jak bezsenność, bóle głowy, lęk czy drgawki, mogą wystąpić po przerwaniu leczenia i wskazują na ryzyko uzależnienia fizycznego, z nasileniem zależnym od dawki.
arytmia zatokowa, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny ośrodkowy, bradykardia zatokowa, depersonalizacja, depresja oddechowa, drgawki kloniczne, dyskineza, ginekomastia, hipoglikemia, hipokineza, leukopenia, napad padaczkowy, neutropenia, niedoczulica, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, parkinsonizm, podwójne widzenie, pregabalina, rabdomioliza, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, retencja moczu, senność, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, uraz rdzenia kręgowego, uzależnienie fizyczne, wydłużenie odstępu QT, zachowanie samobójcze, zapalenie rogówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zawroty głowy, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gabapentin Teva 300 mg
Gabapentyna, stosowana w dawce 300 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z dominującym wpływem na układ nerwowy, gdzie bardzo często obserwuje się senność, zawroty głowy i ataksję, a często drgawki, dyzartrię, niepamięć oraz zaburzenia czucia. Objawy psychiatryczne, takie jak wrogość, splątanie, depresja i lęk, występują często, a myśli samobójcze i omamy z nieznaną częstością wymagają natychmiastowej interwencji. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka i zapalenie dziąseł, są częste, natomiast poważne powikłania, jak zapalenie trzustki, występują z nieznaną częstością. Reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i DRESS, choć rzadkie, stanowią zagrożenie życia. Ponadto, obserwuje się liczne objawy ogólne, takie jak zmęczenie, gorączka i obrzęki obwodowe, a także ryzyko objawów odstawienia, które mogą pojawić się w ciągu 48 godzin od przerwania leczenia i manifestować się m.in. niepokojem, bezsennością i drżeniem.
ataksja, bezsenność, ból głowy, ból neuropatyczny, choreoatetoza, depresja, drgawki, drgawki kloniczne mięśni, drżenie, dysfagia, dyskineza, dystonia, dyzartria, działanie niepożądane, gabapentyna, ginekomastia, hiperglikemia, hiperkineza, hipoglikemia, hiponatremia, labilność emocjonalna, leukopenia, małopłytkowość, miopatia, niedoczulica, niepamięć, nietrzymanie moczu, objaw odstawienia, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, oczopląs, omamy, ostra niewydolność nerek, osutka polekowa z eozynofilią, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, senność, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata przytomności, uzależnienie od leku, zaburzenie czucia, zaburzenie myślenia, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cyclaid 100 mg
Cyklosporyna, substancja czynna leku Cyclaid, jest silnym lekiem immunosupresyjnym stosowanym głównie w transplantologii oraz terapii chorób autoimmunologicznych. Profil bezpieczeństwa cyklosporyny obejmuje liczne działania niepożądane, których częstość i nasilenie korelują z dawką i czasem terapii. Najważniejsze z nich to nefrotoksyczność manifestująca się ostrym i przewlekłym uszkodzeniem nerek, zaburzenia metaboliczne (hiperlipidemia, hiperglikemia, hiperkaliemia, hipomagnezemia), a także ryzyko zakażeń oportunistycznych (wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych) oraz nowotworów, zwłaszcza chłoniaków i nowotworów skóry. Neurologiczne działania niepożądane obejmują drżenia, bóle głowy, drgawki oraz zespół odwracalnej tylnej encefalopatii (PRES). Często obserwuje się również nadciśnienie tętnicze, hirsutyzm, trądzik, zaburzenia żołądkowo-jelitowe i hematologiczne (leukopenia, małopłytkowość). Profil bezpieczeństwa u dzieci od 1. roku życia jest porównywalny z dorosłymi.
ataksja móżdżkowa, ból głowy, chłoniak, cholestaza, choroba autoimmunologiczna, cyklosporyna, dezorientacja, drgawki, drżenie, działanie immunosupresyjne, encefalopatia, ginekomastia, hepatotoksyczność, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hiperurykemia, hipomagnezemia, hirsutyzm, inhibitor kalcyneuryny, jadłowstręt, lek immunosupresyjny, leukoencefalopatia wieloogniskowa, małopłytkowość, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie tętnicze, nefropatia, nefrotoksyczność, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna mikroangiopatyczna, niedowład, niewydolność wątroby, nowotwór, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, parestezja, polineuropatia ruchowa, przerost dziąseł, splątanie, tarcza zastoinowa, transplantologia, upośledzenie słuchu, zaburzenie limfoproliferacyjne, zakażenie wirusowe, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół odwracalnej tylnej encefalopatii, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Cazaprol 5 mg
Cazaprol, zawierający cylazapryl – inhibitor ACE, dostępny jest w dawkach 1 mg, 2,5 mg i 5 mg w formie tabletek powlekanych. Najczęstsze działania niepożądane obejmują kaszel (częstszy u kobiet i niepalących), wysypkę skórną oraz zaburzenia czynności nerek. Niedociśnienie i niedociśnienie ortostatyczne mogą wystąpić zwłaszcza na początku terapii lub przy zwiększaniu dawki, szczególnie u pacjentów z grup ryzyka, manifestując się omdleniami, osłabieniem, zawrotami głowy i zaburzeniami widzenia. Hiperkaliemia jest obserwowana głównie u pacjentów z niewydolnością nerek lub stosujących leki oszczędzające potas. Obrzęk naczynioruchowy, choć rzadki, stanowi poważne zagrożenie, wymagające natychmiastowej interwencji, zwłaszcza gdy dotyczy dróg oddechowych.
agranulocytoza, anafilaksja, arytmia, białkomocz, cholestatyczne zapalenie wątroby, cylazapryl, dławica piersiowa, duszność, ginekomastia, hiperkaliemia, hiponatremia, inhibitor ACE, kaszel, lek moczopędny oszczędzający potas, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neutropenia, niedociśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwienie mięśnia sercowego, niedokrwienie mózgu, niedokrwistość, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, palpitacje, pęcherzyca, pemfigoid pęcherzowy, przemijający napad niedokrwienny, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, udar niedokrwienny, wysypka skórna, zaburzenie czynności nerek, zapalenie nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, zwężenie tętnicy nerkowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zulbex 10 mg
Rabeprazol sodowy (Zulbex), inhibitor pompy protonowej, wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący najczęściej ból głowy, biegunkę, ból brzucha, astenie, wzdęcia, wysypkę oraz suchość błony śluzowej jamy ustnej, które zazwyczaj mają charakter łagodny lub umiarkowany i ustępują samoistnie. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo częstych (≥1/100 do <1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000), z uwzględnieniem m.in. zaburzeń żołądkowo-jelitowych, nerwowych, reakcji skórnych, zaburzeń wątroby i nerek, a także ciężkich reakcji anafilaktycznych i skórnych (np. zespół Stevensa-Johnsona). Dodatkowo, u pacjentów długotrwale stosujących lek obserwuje się ryzyko hipomagnezemii i hiponatremii, szczególnie u osób w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności wątroby.
agranulocytoza, arytmia komorowa, astenia, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ciężka reakcja skórna, drgawki, dyskomfort w nadbrzuszu, dyspepsja, enzym wątrobowy, ginekomastia, hipomagnezemia, hiponatremia, infekcja górnych dróg oddechowych, inhibitor pompy protonowej, interakcja lekowa, leukopenia, majaczenie, nudności, parestezja, pokrzywka, rabeprazol sodowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień wielopostaciowy, senność, śródmiąższowe zapalenie nerek, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, tężyczka, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, wymioty, wysypka, wzdęcia, zaburzenia krwi, zaburzenia nerek, zaburzenia nerwowe, zaburzenia snu, zaburzenia wątroby, zaburzenia wchłaniania witaminy B12, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zaparcie, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Zahron 40 mg
Rozuwastatyna charakteryzuje się profilem działań niepożądanych o najczęściej łagodnym i przemijającym przebiegu, z koniecznością przerwania terapii u mniej niż 4% pacjentów. Częstość występowania działań niepożądanych jest zależna od dawki, przy czym wyższe dawki (40 mg) wiążą się z większym ryzykiem, zwłaszcza rabdomiolizy, ciężkich uszkodzeń nerek i wątroby. Najczęstsze działania obejmują bóle głowy, zawroty głowy, bóle mięśni, zaparcia, nudności oraz osłabienie (częstość ≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się polineuropatię, zapalenie trzustki, miopatię, zapalenie mięśni, rabdomiolizę, zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych oraz proteinurię, która występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i około 3% przy dawce 40 mg. Proteinuria ma najczęściej charakter przemijający i nie poprzedza ostrej choroby nerek.
aminotransferazy wątrobowe, artralgia, bezsenność, białko w moczu, ból mięśni, choroba ścięgna, ginekomastia, hematuria, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, miastenia, miastenia oczna, miopatia, neuropatia obwodowa, ostra choroba nerek, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, zaburzenia pamięci, zaburzenia snu, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zerwanie mięśnia, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Amisulpryd – Działania niepożądane
Amisulpryd, lek przeciwpsychotyczny II generacji, stosowany w schizofrenii i zaburzeniach psychotycznych, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, których częstość i nasilenie zależą od dawki oraz czasu terapii. Najczęstsze działania obejmują hiperprolaktynemię z objawami takimi jak mlekotok, zaburzenia miesiączkowania, ginekomastia i zaburzenia erekcji, a także objawy pozapiramidowe (drżenie, hipertonia, hipokineza, akatyzja, dyskineza), które występują bardzo często, zwłaszcza przy dawkach powyżej 300 mg/dobę. Ostra dystonia (np. torticollis, oculogyric crisis) oraz późna dyskineza pojawiają się odpowiednio często i niezbyt często, przy czym późna dyskineza jest oporna na leczenie przeciwparkinsonowskie. Rzadkie, ale poważne powikłania neurologiczne to złośliwy zespół neuroleptyczny, napady padaczkowe i zespół niespokojnych nóg. W zakresie układu sercowo-naczyniowego amisulpryd może powodować rzadkie, ale groźne zaburzenia rytmu serca, w tym wydłużenie QT, torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór oraz nagły zgon, a także częste niedociśnienie tętnicze i niezbyt częste nadciśnienie oraz bradykardię.
agranulocytoza, akatyzja, amenorrhea, bezsenność, częstoskurcz komorowy, dyskineza, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hipertonia, hipertriglicerydemia, hipokineza, hiponatremia, lęk, lek przeciwpsychotyczny, leki przeciwparkinsonowskie, leukopenia, migotanie komór, mlekotok, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niewyraźne widzenie, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, oculogyric crisis, osteopenia, osteoporoza, ostra dystonia, padaczka, pobudzenie, pokrzywka, późna dyskineza, prolactinoma, przyrost masy ciała, rabdomioliza, schizofrenia, splątanie, suchość w jamie ustnej, torsade de pointes, torticollis, tremor, trismus, uszkodzenie wątroby, wydłużenie odstępu QT, wymioty, zaburzenia erekcji, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia orgazmu, zaburzenia psychotyczne, zaburzenia rytmu serca, zakrzepica żył głębokich, zaparcia, zatorowość płucna, zatrzymanie krążenia, zatrzymanie moczu, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienia u noworodka, zespół SIADH, złośliwy zespół neuroleptyczny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mesopral 20 mg
Ezomeprazol, zawarty w leku Mesopral w dawkach 20 mg i 40 mg w postaci kapsułek dojelitowych, wykazuje dobrze poznany profil bezpieczeństwa, niezależny od dawki, postaci leku, wskazań terapeutycznych oraz grup wiekowych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są bóle głowy, ból brzucha, biegunka oraz nudności. Rzadziej występują leukopenia, trombocytopenia, reakcje nadwrażliwości (w tym wstrząs anafilaktyczny), hiponatremia, hipomagnezemia, zaburzenia psychiczne (bezsenność, pobudzenie, splątanie), zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, parestezje), a także zmiany w obrębie przewodu pokarmowego, wątroby, skóry, mięśniowo-szkieletowe oraz nerek. Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalnie ciężkie powikłania, takie jak agranulocytoza, pancytopenia, ciężkie reakcje skórne (rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella), niewydolność wątroby, śródmiąższowe zapalenie nerek oraz zwiększone ryzyko złamań osteoporotycznych kości biodrowej, nadgarstka i kręgosłupa.
agranulocytoza, dysgeuzja, działanie niepożądane, ezomeprazol, ginekomastia, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor pompy protonowej, kandydoza przewodu pokarmowego, kapsułka dojelitowa twarda, leukopenia, mikroskopowe zapalenie jelita grubego, niewydolność wątroby, objawy niepożądane przewodu pokarmowego, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, parestezja, polip dna żołądka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie gospodarki wapniowej, zaburzenie układu nerwowego, zapalenie wątroby, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Risperidone Teva 37,5 mg
Risperidone Teva 37,5 mg w formie proszku i rozpuszczalnika do zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu wiąże się z szeregiem działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej występujące działania niepożądane (≥1/10) to bezsenność, lęk, ból głowy, infekcje górnych dróg oddechowych, parkinsonizm oraz depresja. Parkinsonizm i akatyzja wykazują zależność od dawki, co wymaga indywidualnego dostosowania dawkowania. Ponadto, obserwuje się ryzyko ciężkich powikłań miejscowych w miejscu wstrzyknięcia, takich jak martwica, ropień, zapalenie tkanki łącznej, wrzód, krwiak, torbiel i guzek, których częstość występowania jest nieznana, a niektóre przypadki wymagały interwencji chirurgicznej. Wśród innych działań niepożądanych odnotowano także hiperprolaktynemię z możliwymi konsekwencjami endokrynologicznymi oraz cukrzycę (0,18% w grupie leczonej vs 0,11% w placebo, całkowita częstość 0,43%).
akatyzja, atetoza, bezsenność, ból głowy, bradykinezja, choreoatetoza, cukrzyca, depresja, drgawka kloniczna mięśni, dyskineza, dystonia, działanie niepożądane, ginekomastia, guzek, hiperprolaktynemia, hipokinezja, infekcja górnych dróg oddechowych, kręcz szyi, krwiak, kurcz powiek, lęk, martwica, mlekotok, napad drgawkowy, napad toniczno-kloniczny, obrzęk, obrzęk ciastowaty, opistotonus, parkinsonizm, pleurototonus, przedłużone uwalnianie, ropień, szczękościsk, torbiel, wrzód, zaburzenie menstruacji, zakażenie dróg moczowych, zakażenie górnych dróg oddechowych, zapalenie oskrzeli, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie płuc, zapalenie tkanki łącznej, zapalenie zatok, zawiesina do wstrzykiwań, zespół niespokojnych nóg, zespół pozapiramidowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Candezek Combi 8 mg + 10 mg
Candezek Combi to lek złożony zawierający kandesartan cyleksetyl (antagonista receptora angiotensyny II) oraz amlodypinę (antagonista kanału wapniowego), dostępny w dawkach 8 mg + 5 mg, 8 mg + 10 mg, 16 mg + 5 mg oraz 16 mg + 10 mg w postaci kapsułek twardych. Profil działań niepożądanych opiera się na danych dotyczących obu składników, gdyż brak jest dedykowanych badań klinicznych dla produktu złożonego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane kandesartanu to zawroty głowy, ból głowy oraz zakażenia dróg oddechowych, natomiast amlodypina najczęściej powoduje senność, zawroty głowy, kołatanie serca, zaczerwienienie twarzy, obrzęki (w tym obrzęki wokół kostek) oraz nudności. W badaniach klinicznych odsetek przerwania terapii z powodu działań niepożądanych wynosił 3,1% dla kandesartanu i 3,2% dla placebo, a działania niepożądane nie korelowały z dawką ani wiekiem pacjentów.
agranulocytoza, amlodypina, antagonista kanału wapniowego, antagonista receptora angiotensyny II, cholestaza, ginekomastia, hemoglobina, hiperglikemia, hiperkaliemia, hiponatremia, kandesartan cyleksetyl, kreatynina w osoczu, leukopenia, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, potas we krwi, rumień wielopostaciowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, trombocytopenia, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia pozapiramidowe, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zespół pozapiramidowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atrox 20 20 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Atrox, jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w terapii hipercholesterolemii. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych klinicznych i doświadczeniach po wprowadzeniu leku na rynek. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, bóle mięśni, stawów i kończyn, a także podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy, które u 0,8% pacjentów przekraczało 3-krotnie górną granicę normy i było odwracalne. Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (>3 razy górna granica normy) wystąpiło u 2,5% pacjentów, a >10 razy u 0,4%. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥1/100) do bardzo rzadko (<1/10 000), co ułatwia ocenę ryzyka klinicznego.
aminotransferaza, amnezja, anafilaksja, anoreksja, atorwastatyna, cholestaza, cukrzyca, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miastenia, miastenia oczna, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedoczulica, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, pokrzywka, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, skala Tannera, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, trójglicerydy, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Naxalgan 75 mg
Pregabalina, badana na ponad 8900 pacjentach, wykazuje profil działań niepożądanych głównie o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, z częstością przerwania terapii wynoszącą 12% w porównaniu do 5% w grupie placebo. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu nerwowego, w tym zawroty głowy i senność (bardzo często, ≥1/10), a także ataksja, zaburzenia koordynacji i pamięci (często, ≥1/100 do <1/10), co zwiększa ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych. Często obserwuje się również zaburzenia widzenia, zwiększenie apetytu i masy ciała, a także objawy psychiczne, takie jak nastrój euforyczny, splątanie i bezsenność. Rzadkie, ale poważne działania obejmują zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka oraz depresję oddechową, której częstość nie jest dokładnie znana. Wśród działań niepożądanych odnotowano także zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak tachykardia i blok przedsionkowo-komorowy pierwszego stopnia, oraz ryzyko uzależnienia i objawów odstawienia, które mogą obejmować bezsenność, bóle głowy, nudności i drgawki.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, blok przedsionkowo-komorowy, ból neuropatyczny, depresja oddechowa, drgawki kloniczne, dysfagia, dyskineza, działanie niepożądane pregabaliny, fosfokinaza kreatynowa, ginekomastia, hipoglikemia, jaskrawe widzenie, myśl samobójcza, niedoczulica, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk płuc, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, podwójne widzenie, rabdomioliza, reakcja alergiczna, refluks żołądkowo-przełykowy, senność, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, utrata pola widzenia, uzależnienie lekowe, zaburzenie erekcji, zachowanie samobójcze, zapalenie rogówki, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastoinowa niewydolność serca, zespół odstawienny, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dnor 100 mg
Allopurynol w dawce 100 mg (produkt leczniczy Dnor) może wywoływać różnorodne działania niepożądane, których częstość występowania jest trudna do precyzyjnego określenia z powodu braku współczesnej dokumentacji klinicznej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby, u których ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, takich jak agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, małopłytkowość czy ciężkie reakcje nadwrażliwości (w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka), jest zwiększone. Reakcje skórne, w tym wysypka, świąd, zmiany grudkowo-plamiste i łuskowate, są najczęstszymi objawami niepożądanymi i mogą pojawić się w dowolnym momencie terapii. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku, a w razie podejrzenia SJS/TEN – trwałe wykluczenie ponownego podawania allopurynolu. Nudności i wymioty, obserwowane zwłaszcza na początku leczenia, można ograniczyć przez przyjmowanie leku po posiłku.
agranulocytoza, allopurynol, aplazja czerwonokrwinkowa, azotemia, biegunka tłuszczowa, bradykardia, choroba nerek i wątroby, dławica piersiowa, eozynofilia, ginekomastia, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, kamica moczowa, krwiomocz, leukocytoza, leukopenia, limfadenopatia angioimmunoblastyczna, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niepłodność męska, nudności i wymioty, obrzęk naczynioruchowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, toksyczne martwicze oddzielenie naskórka, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie erekcji, zaćma, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie jamy ustnej, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona, ziarniniakowe zapalenie wątroby, zmiany plamki żółtej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vilpin 5 mg
Amlodypina, substancja czynna leku Vilpin, jest antagonistą wapnia z grupy dihydropirydyn, szeroko stosowanym w terapii nadciśnienia tętniczego i choroby wieńcowej. Profil bezpieczeństwa obejmuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, z najczęstszymi objawami takimi jak obrzęki (≥1/10), senność, zawroty głowy, ból głowy, kołatanie serca, nagłe zaczerwienienie twarzy, duszność, ból brzucha, nudności, zmęczenie oraz obrzęk okolicy kostek (≥1/100 do <1/10). Rzadziej obserwuje się poważniejsze reakcje, w tym zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego (bardzo rzadko <1/10 000), ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka), obrzęk naczynioruchowy oraz zapalenie trzustki. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie objawów niepożądanych, zwłaszcza tych wpływających na układ sercowo-naczyniowy i skórę, a także zgłaszanie ich do odpowiednich instytucji nadzoru farmakologicznego.
alopecja, amlodypina, antagonista wapnia, arytmia, bezsenność, bradykardia, depresja, diplopia, duszność, dyspepsja, enzymy wątrobowe, ginekomastia, hiperglikemia, hiperplazja dziąseł, hipotensja, impotencja, kołatanie serca, kserostomia, kurcz mięśni, małopłytkowość, migotanie przedsionków, neuropatia obwodowa, nieżyt nosa, obrzęk kostek, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ośrodkowy układ nerwowy, parestezja, plamica, podatność na infekcje, pokrzywka, profil bezpieczeństwa, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, splątanie, szumy uszne, zaburzenia mikcji, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie żołądka, zaparcie, zawał serca, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół pozapiramidowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apo-Atorva 10 mg
Atorwastatyna, substancja czynna leku Apo-Atorva, jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA stosowanym w terapii hiperlipidemii. Dane z badań klinicznych obejmujących 16 066 pacjentów (8755 leczonych atorwastatyną przez średnio 53 tygodnie) wskazują na dobrą tolerancję leku, z 5,2% przerwaniem terapii z powodu działań niepożądanych (w porównaniu do 4,0% w grupie placebo). Najczęstsze działania niepożądane obejmują dolegliwości żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunka), bóle mięśni i stawów oraz podwyższone enzymy wątrobowe (aminotransferazy >3x ULN u 0,8% pacjentów). Często obserwowano hiperglikemię, co jest istotne u pacjentów z czynnikami ryzyka cukrzycy (glukoza na czczo ≥5,6 mmol/l, BMI >30 kg/m², nadciśnienie, hipertriglicerydemia). Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (>3x ULN) wystąpiło u 2,5%, a >10x ULN u 0,4% pacjentów, co wskazuje na ryzyko miopatii i rabdomiolizy.
aminotransferaza, anafilaksja, anoreksja, atorwastatyna, biegunka, ból głowy, ból mięśni, ból stawu, cholestaza, ginekomastia, hiperglikemia, hipoglikemia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kinaza kreatynowa, małopłytkowość, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, niedoczulica, nieostre widzenie, niestrawność, niewydolność wątroby, nudności, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, rabdomioliza, rumień wielopostaciowy, skurcz mięśnia, śródmiąższowa choroba płuc, statyna, szumy uszne, wzdęcie, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny - Leksykon substancji czynnych
Dazatynib – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Dazatynib jest inhibitorem kinazy tyrozynowej BCR-ABL stosowanym w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej (CML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL). Lek jest substratem i inhibitorem CYP3A4, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami (np. ketokonazol, erytromycyna) oraz induktorami CYP3A4 (np. deksametazon, ryfampicyna), aby zapobiec odpowiednio zwiększeniu lub zmniejszeniu ekspozycji na dazatynib. Wchłanianie leku zależy od kwaśnego środowiska żołądka, dlatego stosowanie leków zobojętniających, antagonistów receptora H2 i inhibitorów pompy protonowej wymaga odpowiedniego odstępu czasowego (2 godziny przed lub po dazatynibie). Monitorowanie morfologii krwi jest kluczowe ze względu na ryzyko niedokrwistości, neutropenii i małopłytkowości, szczególnie u pacjentów z CML w fazie zaawansowanej i Ph+ ALL, z zaleceniem badań co tydzień lub co 2 tygodnie w zależności od fazy choroby i wieku pacjenta.
achlorhydria, cewnikowanie serca, cytochrom P450, dziedziczna nietolerancja galaktozy, ginekomastia, hipokaliemia, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor pompy protonowej, krwawienie w ośrodkowym układzie nerwowym, krwawienie z przewodu pokarmowego, leczenie objawowe, małopłytkowość, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie płucne, niedokrwistość złośliwa, niekardiogenny obrzęk płuc, nosiciel wirusa HBV, odstęp QT, opóźnienie zrastania nasad kości, osteopenia, ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia, ostra niewydolność wątroby, piorunujące zapalenie wątroby, przewlekła białaczka szpikowa, tętnicze nadciśnienie płucne, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wydłużenie odstępu QT, wysięk osierdziowy, wysięk w jamie opłucnej, zaburzenia rytmu serca, zakażenie Helicobacter pylori, zanikowe zapalenie żołądka, zastoinowa niewydolność serca, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Nonpres 50 mg
Analiza działań niepożądanych eplerenonu opiera się na wynikach badań klinicznych EPHESUS i EMPHASIS-HF, które wykazały, że częstość występowania działań niepożądanych jest porównywalna z placebo. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują hiperkaliemię (wymagającą monitorowania stężenia potasu w surowicy), hipercholesterolemię, zaburzenia sercowo-naczyniowe takie jak lewokomorowa niewydolność serca, migotanie przedsionków i tachykardię, a także objawy ze strony układu nerwowego (omdlenia, zawroty głowy, ból głowy) oraz układu pokarmowego (biegunka, nudności, zaparcia, wymioty). Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowano według standardowych kategorii: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) i rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000).
antagonista aldosteronu, bezsenność, eozynofilia, eplerenon, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperkaliemia, hipertrójglicerydemia, hiponatremia, lewokomorowa niewydolność serca, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedoczynność tarczycy, niewydolność nerek, niewydolność serca, Nonpres, obrzęk naczynioruchowy, odmiedniczkowe zapalenie nerek, omdlenie, tachykardia, udar mózgu, zaburzenia sercowo-naczyniowe, zakażenie układu moczowego, zapalenie gardła, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół klinefeltera – Leczenie
Terapia zastępcza testosteronem (TRT) jest kluczowym elementem leczenia zespołu Klinefeltera (ZK), stosowanym u około 50% pacjentów z obniżonym poziomem testosteronu. Leczenie rozpoczyna się zwykle w okresie dojrzewania lub przy wzroście poziomu gonadotropin (LH), a jego celem jest normalizacja stężenia testosteronu, co przekłada się na poprawę jakości życia i redukcję śmiertelności (niedawne badania wskazują na niemal 50% spadek wskaźnika zgonów). Testosteron podawany jest w formie iniekcji (co 2-3 tygodnie lub co 3 miesiące), żeli, plastrów, implantów podskórnych lub doustnie, z indywidualnym doborem metody. Terapia poprawia rozwój cech płciowych, masę mięśniową, gęstość kości, funkcje seksualne, nastrój i funkcje poznawcze, jednak nie wpływa na płodność ani rozmiar jąder. Monitorowanie obejmuje poziomy hormonów (testosteron, FSH, LH, estrogen), morfologię krwi (hematokryt), ocenę gęstości kości, funkcji wątroby i prostaty. Potencjalne działania niepożądane to m.in. trądzik, zatrzymanie płynów, wzrost hematokrytu, łysienie oraz ryzyko chorób prostaty, bez zwiększonego ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych.
ART, docytoplazmatyczna iniekcja plemnika, estrogen, funkcja wątroby, funkcje seksualne, gęstość kości, ginekomastia, gonadotropina kosmówkowa, hematokryt, hipotonia, implant podskórny, inhibitory aromatazy, kriokonserwacja nasienia, masa mięśniowa, mikrochirurgiczna ekstrakcja plemników, morfologia krwi, niepłodność, osteoporoza, poradnictwo genetyczne, poziom testosteronu, rozwój neurokognitywny, terapia poznawczo-behawioralna, terapia zastępcza testosteronem, zaburzenia uczenia się, żel testosteronowy, zespół Klinefeltera, zespół multidyscyplinarny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Rosuvastatin Krka 20 mg
Rozuwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, wykazuje profil działań niepożądanych, które są przeważnie łagodne i przemijające, z mniej niż 4% pacjentów przerywających terapię z powodu niepożądanych efektów. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana. Najczęstsze działania obejmują bóle mięśni, bóle głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka), a także zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych. Proteinuria, głównie kanalikowa, występuje u mniej niż 1% pacjentów przy dawkach 10-20 mg i około 3% przy dawce 40 mg, zwykle łagodna i przemijająca, bez wpływu na rozwój choroby nerek. Ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy, wzrasta przy dawkach powyżej 20 mg, a istotnym markerem jest wzrost kinazy kreatynowej (CK), szczególnie powyżej 5 x GGN, co wymaga przerwania leczenia.
aminotransferaza wątrobowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból stawu, cukrzyca, depresja, duszność, ginekomastia, immunozależna miopatia martwicza, inhibitor reduktazy HMG-CoA, kaszel, kinaza kreatynowa, krwiomocz, małopłytkowość, miastenia, miopatia, neuropatia obwodowa, nudność, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, osłabienie, ostra niewydolność nerek, pokrzywka, polineuropatia, proteinuria, rabdomioliza, reakcja polekowa z eozynofilią, rozuwastatyna, śródmiąższowa choroba płuc, świąd, utrata pamięci, wysypka, zapalenie mięśni, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zawrót głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół toczniopodobny, żółtaczka - Leksykon substancji czynnych
Chinagolid – Wskazania do stosowania
Chinagolid, agonista receptorów dopaminowych, jest skutecznym lekiem w terapii hiperprolaktynemii, zarówno idiopatycznej, jak i wtórnej do mikro- oraz makroprolaktinowych gruczolaków przysadki. Preparat Norprolac dostępny jest w dawkach 25 μg, 50 μg oraz 75 μg, co pozwala na elastyczne dostosowanie schematu leczenia do indywidualnych potrzeb pacjenta. Chinagolid hamuje wydzielanie prolaktyny przez komórki laktotropowe, prowadząc do normalizacji stężenia prolaktyny w surowicy oraz ustąpienia objawów klinicznych, takich jak zaburzenia miesiączkowania, niepłodność, mlekotok, obniżone libido, impotencja czy ginekomastia. W przypadku gruczolaków przysadki lek może również zmniejszać rozmiar guza.
agonista receptorów dopaminowych, amenorrhoea, chinagolid, dysfagia, działanie dopaminergiczne, ginekomastia, gruczolak przysadki, hiperprolaktynemia, hiperprolaktynemia idiopatyczna, impotencja, makrogruczolak przysadki, makroprolaktynoma, mikrogruczolak przysadki, mikroprolaktynoma, mlekotok, niepłodność, obniżone libido, oligomenorrhoea, prolaktyna w surowicy, prolaktynoma, zaburzenia miesiączkowania - Leksykon leków
Działania niepożądane – Darunavir Synoptis 800 mg
Darunavir Synoptis, dostępny w dawkach 400 mg i 800 mg w formie tabletek powlekanych, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które występują u ponad połowy pacjentów leczonych w skojarzeniu z rytonawirem (600/100 mg dwa razy na dobę – 51,3% pacjentów, średni czas terapii 95,3 tygodnia; 800/100 mg raz na dobę z kobicystatem – 66,5% pacjentów, średni czas terapii 58,4 tygodnia). Najczęstsze działania niepożądane to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha), reakcje skórne (wysypka o różnym charakterze) oraz zaburzenia układu nerwowego (ból głowy, zawroty głowy). Ciężkie działania niepożądane obejmują ostrą niewydolność nerek, zawał mięśnia sercowego, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej (IRIS), małopłytkowość, martwicę kości, ciężką biegunkę, zapalenie wątroby oraz rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne, takie jak zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka i ostra uogólniona osutka krostkowa.
aftowe zapalenie jamy ustnej, alergiczne zapalenie skóry, białkomocz, biegunka, ciężka reakcja skórna, cytolityczne zapalenie wątroby, darunawir z kobicystatem, darunawir z rytonawirem, dna moczanowa, ginekomastia, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, insulinooporność, jadłowstręt, kamica nerkowa, lek przeciwretrowirusowy, małopłytkowość, martwica kości, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, neuropatia obwodowa, obrzęk naczynioruchowy, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, refluks żołądkowo-przełykowy, stłuszczenie wątroby, wysypka polekowa, zakażenie HIV, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zapalnej reaktywacji immunologicznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Atozet 10 mg + 80 mg
Produkt leczniczy Atozet, zawierający ezetymib i atorwastatynę, został oceniony pod kątem bezpieczeństwa w grupie ponad 2400 pacjentów w 7 badaniach klinicznych. Profil bezpieczeństwa opiera się na danych klinicznych oraz doświadczeniach po wprowadzeniu do obrotu, wykazując, że jednoczesne podawanie składników jest równoważne z podawaniem Atozetu. Istotne klinicznie zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT i/lub AspAT ≥3-krotności górnej granicy normy) zaobserwowano u 0,6% pacjentów, zwykle bezobjawowo i bez cholestazy, z powrotem do normy po przerwaniu terapii. Działania niepożądane klasyfikowano według częstości występowania, obejmując m.in. zaburzenia układu nerwowego (zawroty głowy, ból głowy), mięśniowo-szkieletowe (bóle mięśni, stawów), żołądkowo-jelitowe (biegunka, dyskomfort) oraz rzadziej poważniejsze stany jak miopatia czy rabdomioliza.
AlAT i AspAT, aminotransferazy w surowicy krwi, arytmia, ból mięśni, cholestaza, dyspepsja, ezetymib i atorwastatyna, ginekomastia, hiperglikemia, hipoestezja, hipoglikemia, infekcja górnych dróg oddechowych, kamica żółciowa, kinaza kreatynowa, leukopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, miopatia, nadciśnienie tętnicze, neuropatia obwodowa, neutropenia, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, próby wątrobowe, rabdomioliza, refluks żołądkowo-przełykowy, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowa choroba płuc, tachykardia, tendinopatia, trombocytopenia, zaburzenie pamięci, zapalenie mięśni, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie zatok, zerwanie mięśnia, zespół Stevensa-Johnsona