swoisty antygen prostaty

Swoisty antygen prostaty (PSA) to glikoproteina produkowana przez komórki nabłonkowe gruczołu krokowego. Fizjologiczną funkcją PSA jest upłynnianie nasienia po ejakulacji, jednak jego stężenie we krwi stanowi ważny marker wykorzystywany w diagnostyce chorób prostaty.

Stężenie PSA wzrasta nie tylko w przypadku raka prostaty, ale również w łagodnym rozroście gruczołu krokowego (BPH), stanach zapalnych oraz po zabiegach diagnostycznych czy urazach. Prawidłowe stężenie PSA zależy od wieku pacjenta i najczęściej przyjmuje się, że u mężczyzn poniżej 50. roku życia nie powinno przekraczać 2,5 ng/ml, a u starszych 4,0 ng/ml.

W diagnostyce raka prostaty wykorzystuje się również frakcje PSA (wolny i związany z białkami), iloraz wolnego do całkowitego PSA (f/tPSA), gęstość PSA (PSAD) oraz szybkość narastania PSA (PSAV). Interpretacja wyników PSA powinna zawsze uwzględniać kontekst kliniczny i nie stanowi samodzielnego kryterium rozpoznania nowotworu prostaty.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl