genotoksyczność
Genotoksyczność to zdolność substancji chemicznych, promieniowania lub czynników biologicznych do wywoływania uszkodzeń materiału genetycznego (DNA lub chromosomów) w komórkach. Te uszkodzenia mogą prowadzić do mutacji, które z kolei mogą inicjować proces kancerogenezy lub powodować wady wrodzone.
Mechanizmy genotoksyczności obejmują bezpośrednie uszkodzenie DNA poprzez tworzenie adduktów, pęknięcia nici DNA, modyfikacje zasad azotowych, a także pośrednie uszkodzenia wynikające z produkcji reaktywnych form tlenu lub zaburzenia procesów naprawy DNA. Substancje genotoksyczne mogą również wpływać na segregację chromosomów podczas podziału komórkowego, prowadząc do aneuploidii.
W praktyce medycznej i farmaceutycznej ocena genotoksyczności jest kluczowym elementem badań bezpieczeństwa leków, substancji chemicznych i materiałów medycznych. Standardowe testy obejmują test Amesa (oceniający mutacje u bakterii), test aberracji chromosomowych in vitro, test mikrojądrowy oraz comet assay. Pozytywne wyniki tych testów mogą wskazywać na potencjalne ryzyko kancerogenne danej substancji.
Narażenie na czynniki genotoksyczne w środowisku pracy lub życia codziennego jest przedmiotem intensywnych badań epidemiologicznych, gdyż może przyczyniać się do zwiększenia ryzyka nowotworów, zaburzeń reprodukcyjnych i przyspieszonego starzenia komórkowego. W onkologii zrozumienie mechanizmów genotoksyczności pomaga w opracowywaniu nowych terapii przeciwnowotworowych oraz strategii chemoprewencji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Posaconazole Abdi 100 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa pozakonazolu wykazały, że lek ten, podobnie jak inne azole, hamuje syntezę hormonów steroidowych, co wpływa na czynność nadnerczy przy stężeniach równych lub wyższych od terapeutycznych. U psów obserwowano fosfolipidozę neuronów przy stężeniach niższych niż terapeutyczne, jednak zjawisko to nie wystąpiło u małp po rocznym podawaniu. W badaniach neurotoksyczności nie stwierdzono wpływu na ośrodkowy ani obwodowy układ nerwowy przy stężeniach przekraczających terapeutyczne. Dwuletnie badania na szczurach wykazały fosfolipidozę płuc prowadzącą do rozszerzenia i niedrożności pęcherzyków, choć nie jest jasne, czy zmiany te mają znaczenie kliniczne u ludzi.
badanie echokardiograficzne, badanie elektrokardiograficzne, ciśnienie tętnicze krwi, czynność nadnerczy, dekompensacja serca, dystocja, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, fosfolipidoza neuronów, fosfolipidoza płuc, genotoksyczność, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczny z grupy azoli, obwodowy układ nerwowy, ośrodkowy układ nerwowy, pozakonazol, steroidogeneza, synteza hormonów steroidowych - Leksykon substancji czynnych
Orlik – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Orlik (Aquilegia vulgaris L.), będący składnikiem preparatu Padma 28 Formuła (15 mg ziela orlika na kapsułkę), został poddany standardowym badaniom toksyczności ostrej i przewlekłej w ramach oceny bezpieczeństwa całego preparatu złożonego. Wyniki badań nie wykazały istotnych zagrożeń toksycznych ani genotoksycznych, co sugeruje brak działania mutagennego i niskie ryzyko wywoływania zmian genetycznych przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Badania wielokrotnego podawania preparatu również nie ujawniły negatywnego wpływu na organizm, potwierdzając bezpieczeństwo stosowania orlika w dawce 15 mg w kontekście toksyczności nieklinicznej.
bezpieczeństwo stosowania, dane przedkliniczne, działanie genotoksyczne, genotoksyczność, interakcje międzyskładnikowe, orlik pospolity, Padma 28, potencjał mutagenny, preparat ziołowy, rozwój pourodzeniowy, rozwój zarodka i płodu, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, zmiany genetyczne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klertis 25 mg
Badania przedkliniczne sunitynibu wykazały toksyczność wielonarządową przy klinicznie istotnych stężeniach leku w osoczu, obejmującą przewód pokarmowy (nudności, biegunki, krwotoki), nadnercza (przekrwienie, martwica, włóknienie), układ krwiotwórczy (zmniejszenie liczby komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), zewnątrzwydzielniczą część trzustki (degranulacja, martwica), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz układ rozrodczy (zanik macicy, zmniejszony wzrost pęcherzyków jajnikowych, zanik kanalików jądrowych). Dodatkowo obserwowano wydłużenie odstępu QTc i zmniejszenie LVEF, rozrost komórek mezangium w nerkach oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Większość zmian była odwracalna w ciągu 2-6 tygodni po zakończeniu terapii. Potencjał genotoksyczny sunitynibu nie wykazał mutagenności ani klastogenności in vivo, jednak stwierdzono poliploidię in vitro, a genotoksyczność głównego metabolitu nie została oceniona.
aberracja chromosomalna, atrezja pęcherzyków, degranulacja komórek pęcherzykowych, działanie klastogenne, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, guz chromochłonny, martwica komórek, opóźnienie kostnienia, organogeneza, poliploidia, przekrwienie kory nadnerczy, przerost gronek ślinianek, rak gruczołów Brunnera, rakotwórczość, resorpcja płodu, rozrost komórek mezangium, rozrost rdzenia nadnerczy, rozszczep podniebienia, rozszczep wargi, rozwój postnatalny, rozwój prenatalny, śmiertelność zarodków, toksyczność wielokrotnej dawki, wydłużenie odstępu QTc, zanik kanalików jądrowych, zanik macicy, zanik tkanki limfoidalnej, zgrubienie płytki wzrostu, złośliwy śródbłoniak krwionośny, zmniejszenie komórek szpiku kostnego, zwyrodnienie ciałek żółtych - Leksykon substancji czynnych
Efedryna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Efedryna, stosowana w preparatach takich jak Efrinol, Ephedrinum Hydrochloricum (3 mg/ml i 25 mg/ml) oraz Tussipect, wykazuje w badaniach przedklinicznych charakterystyczne działanie sympatykomimetyczne, objawiające się nadmierną pobudliwością nerwową u modeli zwierzęcych (myszy, szczury). Analizy toksykologiczne nie wykazały potencjału mutagennego, teratogennego ani rakotwórczego efedryny, co potwierdza jej względne bezpieczeństwo farmakologiczne. W przypadku złożonego preparatu Tussipect, toksyczność oceniono na podstawie profilu poszczególnych substancji czynnych, bez specyficznych badań całego produktu, a wyniki nie wskazują na istotne zagrożenia przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami.
Brak dodatkowych danych przedklinicznych dla preparatów Ephedrinum Hydrochloricum Aguettant i WZF sugeruje, że nie zidentyfikowano specyficznych zagrożeń klinicznych poza tymi opisanymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego. Mimo pozytywnych wyników badań przedklinicznych, należy pamiętać o ograniczeniach w translacji tych danych na bezpieczeństwo kliniczne u ludzi. Dlatego stosowanie efedryny powinno odbywać się z zachowaniem zalecanego dawkowania oraz środków ostrożności, szczególnie w kontekście potencjalnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy i ryzyka nadmiernej pobudliwości.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, badanie toksyczności, charakterystyka produktu leczniczego, działanie rakotwórcze, działanie sympatykomimetyczne, działanie teratogenne, efedryna, Efrinol, Ephedrinum Hydrochloricum, genotoksyczność, mechanizm działania, ośrodkowy układ nerwowy, pobudliwość nerwowa, potencjał mutagenny, profil toksykologiczny, substancja czynna, teratogenność, Tussipect, właściwości kancerogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telexer 150 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa dabigatranu eteksylanu, substancji czynnej preparatu Telexer, obejmowały ocenę farmakologiczną, toksyczność po podaniu wielokrotnym oraz genotoksyczność. Wyniki nie wskazują na istotne zagrożenia przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami. Efekty toksyczne obserwowane w badaniach wielokrotnego podawania wiązały się głównie z nasilonym działaniem farmakodynamicznym przeciwzakrzepowym. W badaniach na samicach gryzoni dawka 70 mg/kg (5-krotność ekspozycji u ludzi) powodowała zmniejszenie liczby zagnieżdżeń i zwiększoną utratę zapłodnionych jaj. Dawkowanie 5-10-krotne w stosunku do ekspozycji u ludzi u szczurów i królików skutkowało zmniejszeniem masy ciała płodów, obniżoną przeżywalnością oraz wzrostem wad rozwojowych, co sugeruje potencjalne działanie teratogenne w wysokich dawkach. Badania pre- i postnatalne wykazały zwiększoną umieralność płodów przy dawkach odpowiadających 4-krotności ekspozycji u pacjentów.
badanie prenatalne, badanie toksyczności, badanie toksykologiczne, dabigatran eteksylat, dawka toksyczna, działanie kancerogenne, działanie przeciwzakrzepowe, działanie teratogenne, ekspozycja w osoczu, farmakologia bezpieczeństwa, genotoksyczność, incydent krwawienia, płodność samic, potencjał rakotwórczy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, wada rozwojowa płodu, zagnieżdżenie zapłodnionego jaja - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ansifora 50 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa sytagliptyny, substancji czynnej leku Ansifora, wykazały toksyczność narządową (wątroba, nerki) u gryzoni przy narażeniu przekraczającym 58-krotnie ekspozycję kliniczną, przy czym brak efektów toksycznych przy 19-krotnym przekroczeniu wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. U szczurów stwierdzono nieprawidłowości siekaczy przy narażeniu >67x, jednak bez wpływu przy 58x. U psów dawki powodujące ~23-krotne narażenie wywołały przemijające objawy neurotoksyczne (m.in. ataksja, drżenie, ślinienie się) oraz niewielkie zwyrodnienie mięśni szkieletowych, natomiast przy 6-krotnym narażeniu nie obserwowano tych efektów. Testy genotoksyczności były negatywne, a potencjał rakotwórczy ograniczał się do wzrostu częstości gruczolaków i raków wątroby u szczurów przy narażeniu >58x, co wiązało się z przewlekłą hepatotoksycznością i nie jest uznawane za istotne dla ludzi ze względu na margines bezpieczeństwa (19x).
Badania reprodukcyjne nie wykazały negatywnego wpływu na płodność szczurów ani na rozwój przed- i pourodzeniowy przy ekspozycji do 29-krotności dawki klinicznej, choć zaobserwowano niewielkie zwiększenie zniekształceń żeber u płodów szczurów przy narażeniu >29x. U królików toksyczność matczyna pojawiła się przy dawkach >29-krotnych. Sytagliptyna przenika do mleka szczurów z wysokim wskaźnikiem mleko/osocze 4:1, co może mieć znaczenie kliniczne u kobiet karmiących, choć różnice gatunkowe należy uwzględnić. Podsumowując, wszystkie toksyczne efekty występowały przy ekspozycji wielokrotnie przekraczającej dawki terapeutyczne u ludzi, a określone poziomy bez efektów potwierdzają bezpieczny profil stosowania Ansifory w warunkach klinicznych.
ataksja, badanie płodności, drżenie mięśniowe, działanie hepatotoksyczne, genotoksyczność, margines bezpieczeństwa, nieprawidłowości siekaczy, objawy neurologiczne, potencjał rakotwórczy, przenikanie do mleka, rak wątroby, sytagliptyna, toksyczne uszkodzenie nerwów, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność rozwojowa, toksyczność wątrobowo-nerkowa, wskaźnik mleko/osocze, zaburzenia oddechowe, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Valtricom 5 mg + 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne trójskładnikowego preparatu Valtricom, zawierającego amlodypinę, walsartan i hydrochlorotiazyd, wykazały odwracalne zmiany hematologiczne (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu i retykulocytów), podwyższone stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz zmiany morfologiczne w nerkach (wzrost liczby komórek przykłębuszkowych) i nadżerki żołądka u szczurów po 13 tygodniach stosowania. Zmiany te uznano za farmakologicznie uwarunkowane, a nie toksyczne. Amlodypina wykazała wpływ na płodność i rozród przy dawkach około 50-krotnie wyższych niż maksymalna dawka kliniczna (10 mg/dobę), natomiast u samców szczurów dawki porównywalne do ludzkich powodowały obniżenie poziomu FSH, testosteronu oraz zmniejszenie gęstości nasienia i liczby komórek Sertoliego. Badania karcynogenności i mutagenności amlodypiny nie wykazały działania rakotwórczego ani genotoksycznego.
aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, bazofilia, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, erytrocyt, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemoglobina, hormon folikulotropowy, kanaliki nerkowe, karcynogenność, komórki przykłębuszkowe, komórki Sertoliego, kreatynina w surowicy, lek trójskładnikowy, mocznik w surowicy, nadżerki żołądka, nefropatia, niedociśnienie, opóźnienie porodu, parametry czerwonokrwinkowe, parametry hematologiczne, potas w surowicy, przeżywalność potomstwa, spermatydy, testosteron, toksyczność matczyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmabax 40 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu, substancji czynnej leku Telmabax, wykazały charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II zmiany hematologiczne, takie jak zmniejszenie liczby erytrocytów, obniżenie poziomu hemoglobiny oraz spadek hematokrytu. Wpływ na funkcję nerek objawiał się wzrostem stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a także zmianami morfologicznymi, jak poszerzenie i zanik kanalików nerkowych u psów oraz przerost aparatu przykłębuszkowego. Uszkodzenia błony śluzowej żołądka, w postaci nadżerek i owrzodzeń, były obserwowane u szczurów i psów, jednak działania te można było ograniczyć poprzez doustne uzupełnienie soli. W badaniach teratogennych nie stwierdzono jednoznacznych dowodów na teratogenność, choć toksyczne dawki wpływały na rozwój noworodków, manifestując się mniejszą masą ciała i opóźnionym otwarciem oczu.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, azot mocznikowy, badanie in vitro, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyt, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kancerogenność, kreatynina, nadżerka, owrzodzenie, parametr czerwonokrwinkowy, potas, przerost aparatu przykłębuszkowego, telmisartan, zmiana zapalna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kventiax 200 mg tabletki powlekane 200 mg
Badania przedkliniczne kwetiapiny wykazały brak potencjału genotoksycznego zarówno in vivo, jak i in vitro, co wskazuje na niskie ryzyko mutagenności przy długotrwałym stosowaniu. W modelach zwierzęcych zaobserwowano zmiany na poziomie ekspozycji klinicznie istotnym, m.in. pigmentację tarczycy u szczurów, hipertrofię komórek pęcherzykowych tarczycy oraz obniżenie stężenia T3 i parametrów hematologicznych u małp Cynomolgus, a także zmętnienie rogówki i zaćmę u psów. W badaniach teratogennych na królikach stwierdzono zwiększoną częstość przykurczu kończyn przy ekspozycji na poziomie zbliżonym do maksymalnej dawki terapeutycznej u ludzi, jednak znaczenie tych obserwacji dla kliniki pozostaje niejasne.
badanie in vitro, ciąża rzekoma, cykl estralny, ekspozycja, genotoksyczność, hipertrofia komórek pęcherzykowych tarczycy, hormon tarczycowy, in vivo, krwinki, kwetiapina, mutacja genetyczna, parametr hematologiczny, pigmentacja tarczycy, płodność, prolaktyna, regulacja hormonalna rozrodu, stężenie hemoglobiny, stężenie T3, test laboratoryjny, toksyczność, właściwość genotoksyczna, zaćma, zmętnienie rogówki - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Mifoglame 50 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne sytagliptyny, substancji czynnej leku Mifoglame, wykazały szeroki margines bezpieczeństwa w stosunku do narażenia terapeutycznego u ludzi. Toksyczne efekty na wątrobę i nerki u gryzoni pojawiały się przy ekspozycji przekraczającej 58-krotnie poziom kliniczny, natomiast przy 19-krotnym narażeniu nie obserwowano zmian patologicznych. U szczurów nieprawidłowości siekaczy występowały powyżej 67-krotnego narażenia, a przy 58-krotnym poziomie nie stwierdzono wpływu na zęby. U psów objawy toksycznego uszkodzenia układu nerwowego oraz zwyrodnienie mięśni szkieletowych pojawiały się przy około 23-krotnym narażeniu, podczas gdy przy 6-krotnym narażeniu nie odnotowano działań niepożądanych. Badania genotoksyczności i kancerogenności wskazały na brak działania mutagennego oraz kancerogennego u myszy, natomiast u szczurów zaobserwowano wzrost częstości gruczolaków i raków wątroby przy narażeniu >58x, co wiązano z przewlekłą hepatotoksycznością. Warto podkreślić, że margines bezpieczeństwa (19-krotność narażenia klinicznego) eliminuje kliniczne znaczenie tych zmian dla ludzi.
ataksja, genotoksyczność, hepatotoksyczność, kancerogenność, margines bezpieczeństwa, neurotoksyczność, płodność, podrażnienie błon śluzowych, potencjał rakotwórczy, przenikanie do mleka, przewlekła hepatotoksyczność, rak wątroby, rozwój przedurodzeniowy, sytagliptyna, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność wątroby i nerek, zaburzenia nerwowo-mięśniowe, zaburzenia oddechowe, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zniekształcenie żeber, zwyrodnienie mięśni szkieletowych - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Miglustat Accord 100 mg
Dane przedkliniczne miglustatu wskazują na istotne działania niepożądane obserwowane w badaniach na zwierzętach, w tym zmniejszenie masy ciała, biegunkę oraz uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego manifestujące się nadżerkami i owrzodzeniami. W dawkach porównywalnych lub umiarkowanie wyższych niż kliniczne zaobserwowano zmiany w narządach limfatycznych, aktywności aminotransferaz, wakuolizację tarczycy i trzustki, zaćmę, nefropatię oraz zmiany w mięśniu sercowym u szczurów. Szczególną uwagę zwraca hiperplazja komórek Leydiga i gruczolaki jąder u samców szczurów w dawkach 30-180 mg/kg mc./dobę, przy czym efekt ten nie wykazywał zależności od dawki i jest prawdopodobnie specyficzny dla gatunku. W badaniach na myszach (dawki 210-840/500 mg/kg mc./dobę) odnotowano zwiększoną częstość zapalnych i hiperplastycznych zmian w jelicie grubym oraz statystycznie istotny wzrost nowotworów jelita grubego przy najwyższej dawce, co może mieć ograniczone znaczenie kliniczne ze względu na wysokie dawki stosowane w badaniach (od 8 do 33 razy większe niż u ludzi). Miglustat nie wykazuje działania mutagennego ani klastogennego w standardowych testach genotoksyczności.
aminotransferazy, astenozoospermia, badania toksykologiczne, biegunka, dystocja, działanie mutagenne, ekspozycja układowa, genotoksyczność, gruczolak, hiperplazja komórek śródmiąższowych jądra, komórki Leydiga, narządy limfatyczne, nefropatia, niepłodność męska, oligospermia, przeżywalność zarodka, strata poimplantacyjna, teratozoospermia, toksyczność leku, toksyczność przewlekła, uszkodzenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, wakuolizacja, zaburzenia laktacji, zaćma, zanik kanalików nasiennych, zmiany hiperplastyczne, zmniejszenie masy ciała - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hascovir pro 50 mg/g
Produkt leczniczy Hascovir pro w postaci kremu o stężeniu 50 mg/g acyklowiru nie posiada specyficznych badań nieklinicznych dotyczących bezpieczeństwa tej formy farmaceutycznej. Dokumentacja produktu nie zawiera danych przedklinicznych, takich jak badania toksyczności ostrej, przewlekłej, genotoksyczności, kancerogenności ani wpływu na funkcje rozrodcze, przeprowadzonych na kremie Hascovir pro. Ocena bezpieczeństwa opiera się zatem głównie na ogólnych danych dotyczących substancji czynnej – acyklowiru – oraz na doświadczeniu klinicznym z jego stosowania.
acyklowir, alkohol cetostearylowy, badanie niekliniczne, charakterystyka produktu leczniczego, doświadczenie kliniczne, genotoksyczność, glikol propylenowy, kancerogenność, postać farmaceutyczna, stosunek korzyści do ryzyka, substancja czynna, substancja pomocnicza, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na funkcje rozrodcze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Nervosan fix –
Produkt leczniczy Nervosan fix, będący kompozycją pięciu surowców roślinnych (korzeń kozłka 0,8 g, ziele krwawnika 0,4 g, liść mięty pieprzowej 0,3 g, liść melisy 0,3 g oraz kwiat rumianku 0,2 g w saszetce 2 g), nie przeszedł kompleksowych badań przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania. Brak jest danych dotyczących toksyczności reprodukcyjnej, genotoksyczności oraz kancerogenności, co oznacza, że potencjalny wpływ preparatu na płodność, rozwój zarodka i płodu, uszkodzenia materiału genetycznego oraz ryzyko indukcji nowotworów nie został oceniony w standardowych modelach badawczych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Lecicarbon 500 mg + 680 mg
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa leku Lecicarbon (czopki zawierające 500 mg sodu wodorowęglanu i 680 mg sodu diwodorofosforanu) są ograniczone ze względu na brak pełnego zakresu standardowych badań toksykologicznych, takich jak toksyczność ostra, przewlekła, genotoksyczność, kancerogenność czy wpływ na rozród i rozwój. Wynika to z charakterystyki substancji czynnych oraz ich długoletniego, dobrze udokumentowanego stosowania w praktyce klinicznej, co potwierdza ich znany profil bezpieczeństwa. Lek działa miejscowo w świetle jelita grubego, uwalniając dwutlenek węgla – gaz fizjologicznie obecny w przewodzie pokarmowym, co dodatkowo minimalizuje ryzyko układowych działań niepożądanych i toksyczności systemowej.
badania farmakologiczne, czopek, dwutlenek węgla, działanie niepożądane, działanie toksyczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, jelito grube, potencjał kancerogenny, przewód pokarmowy, sodu diwodorofosforan, sodu wodorowęglan, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na rozród - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Kastel 10 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa produktu leczniczego Kastel, zawierającego rozuwastatynę i ramipryl, nie wykazały istotnych zagrożeń dla człowieka. Rozuwastatyna nie wykazała działania genotoksycznego ani rakotwórczego, choć nie badano jej wpływu na kanał potasowy hERG. W badaniach na zwierzętach zaobserwowano zmiany histopatologiczne w wątrobie (myszy, szczury, psy), zmiany w pęcherzyku żółciowym (psy) oraz toksyczność jąder (małpy, psy) przy dawkach wielokrotnie przekraczających ekspozycję kliniczną. U szczurów toksyczne dawki rozuwastatyny powodowały zmniejszenie wielkości, masy ciała i przeżycia noworodków, co wskazuje na potencjalne ryzyko reprodukcyjne przy wysokich dawkach.
aparat przykłębuszkowy, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, gen HERG, genotoksyczność, kanał potasowy hERG, morfologia krwi, poszerzenie miedniczki nerkowej, ramipryl, rozuwastatyna, toksyczność jąder, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, zaburzenie równowagi elektrolitowej, zmiana histopatologiczna wątroby, zmiana pęcherzyka żółciowego - Leksykon substancji czynnych
Glukofrangulina A – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Glukofrangulina A, pochodna hydroksyantracenowa obecna w korze kruszyny (Rhamnus frangula L.), wykazuje potencjał mutagenny i genotoksyczny w testach in vitro, jednak te właściwości nie zostały potwierdzone w badaniach in vivo, co ma kluczowe znaczenie dla oceny bezpieczeństwa klinicznego. Długoterminowe badania rakotwórczości wskazują na ryzyko uszkodzeń nerek oraz jelita grubego, a badania toksyczności reprodukcyjnej z emodyną wykazały wpływ na cykl rujowy u myszy, głównie wtórny do toksyczności matczynej związanej z biegunką. Nefrotoksyczność, w tym przerost nabłonka nerek i kanalikowe nacieki bazofilowe, obserwowano przy dawkach ≥300 mg/kg/dzień w modelach zwierzęcych, z częściową odwracalnością zmian po okresie zdrowienia.
aloe-emodyna, bez czarny, emodyna, Frangula alnus, frangulina, genotoksyczność, glukofrangulina A, kora kruszyny, mięta pieprzowa, model mikrosomalny Salmonelli, mutagenność, naciek bazofilowy, naprawa DNA, nefropatia, nefrotoksyczność, NOEL, pierwotne hepatocyty, pochodna hydroksyantracenowa, przerost nabłonka, rakotwórczość, Rhamnus frangula, splot nerwowy okrężnicy, strąki senesu, test mutagenności, toksyczność długoterminowa, toksyczność podostra, toksyczność reprodukcyjna, uszkodzenie nerek, wpust żołądka, związek hydroksyantracenowy - Leksykon substancji czynnych
Terlipresyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Terlipresyna, stosowana w formie octanu terlipresyny w preparatach takich jak Glypressin czy Terlipressin acetate Altan, wykazuje w badaniach przedklinicznych brak istotnej toksyczności po podaniu pojedynczym i wielokrotnym, a także brak potencjału mutagennego i genotoksycznego. Objawy obserwowane u zwierząt po dawkach odpowiadających zalecanym u ludzi wynikają głównie z farmakologicznego działania leku na mięśnie gładkie. Brak jest danych farmakokinetycznych u zwierząt porównywalnych z danymi klinicznymi, jednak ze względu na dożylną drogę podania, ekspozycję ogólnoustrojową można odnosić do badań na modelach zwierzęcych. Należy podkreślić, że nie przeprowadzono długoterminowych badań dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego terlipresyny, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa.
badania farmakologiczne, droga dożylna, działanie farmakologiczne, działanie rakotwórcze, działanie toksyczne, ekspozycja ogólnoustrojowa, genotoksyczność, mięśnie gładkie, octan terlipresyny, poronienie, potencjał mutagenny, profil bezpieczeństwa, rozszczep podniebienia, rozwój płodowy, stężenie w osoczu, toksyczność po podaniu, toksyczność reprodukcyjna, zaburzenia kostnienia - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Axipio 2,5 mg
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa apiksabanu, substancji czynnej leku Axipio 2,5 mg, obejmowała szeroki zakres badań farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego oraz wpływu na płodność i rozwój zarodkowo-płodowy. Wyniki nie wskazują na szczególne zagrożenia dla człowieka przy stosowaniu klinicznym. W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym zaobserwowano spodziewane efekty farmakodynamiczne związane z inhibitorem czynnika Xa, takie jak nieznaczne krwawienia, jednak ich ekstrapolacja na ludzi wymaga ostrożności ze względu na różnice gatunkowe. W badaniach na samicach szczura stwierdzono wysoki stosunek stężenia apiksabanu w mleku do osocza (Cₘₐₓ około 8, AUC około 30), co sugeruje aktywny transport do mleka i może mieć znaczenie kliniczne u kobiet karmiących piersią.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Co-Prestarium 10 mg + 5 mg
Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania Co-Prestarium, zawierającego peryndopryl i amlodypinę, wskazują na odwracalne uszkodzenia nerek jako główny efekt toksyczności przewlekłej peryndoprylu u szczurów i małp. Badania genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani rakotwórczego dla obu substancji. Peryndopryl nie wykazał działania embriotoksycznego ani teratogennego, choć jako inhibitor ACE może powodować opóźnienie rozwoju płodu, wady wrodzone i uszkodzenia nerek płodu, co jest zgodne z profilem tej grupy leków. Płodność u szczurów nie była zaburzona. Amlodypina, podawana w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (10 mg), powodowała opóźnienie porodu, wydłużenie jego czasu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, jednak przy dawkach terapeutycznych margines bezpieczeństwa jest szeroki.
aberracja chromosomowa, amlodypina, badanie in vitro, badanie in vivo, badanie toksykologiczne, bezylan amlodypiny, Co-Prestarium, dojrzała spermatyda, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, embriotoksyczność, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, inhibitor ACE, komórki Sertoliego, maksymalna tolerowana dawka, opóźnienie rozwoju płodu, peryndopryl, śmiertelność okołoporodowa, spermatogeneza, stężenie testosteronu, teratogenność, układ renina-angiotensyna, wada rozwojowa płodu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ramlolan 10 mg + 10 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne ramiprylu wykazały brak ostrej toksyczności przy podawaniu doustnym u gryzoni i psów. Długotrwałe podawanie w dawkach do 2 mg/kg/dobę u szczurów, 2,5 mg/kg/dobę u psów oraz 8 mg/kg/dobę u małp było dobrze tolerowane, choć zaobserwowano farmakodynamiczne powiększenie aparatu przykłębuszkowego u psów i małp przy dawce 250 mg/kg/dobę. Badania reprodukcyjne nie wykazały teratogenności ani obniżenia płodności, jednak wysokie dawki (≥50 mg/kg mc./dobę) podawane samicom szczurów w ciąży i laktacji powodowały nieodwracalne uszkodzenia nerek potomstwa. Ramipryl nie wykazywał właściwości mutagennych ani genotoksycznych w różnych systemach badawczych.
aparat przykłębuszkowy, działanie rakotwórcze, elektrolity w osoczu, genotoksyczność, gęstość nasienia, hormon folikulotropowy, komórki Sertoliego, miedniczki nerkowe, mutagenność, obraz krwi, opóźniony poród, ramipryl i amlodypina, Ramlolan, spermatydy, testosteron, uszkodzenie nerek, właściwości mutagenne, właściwości teratogenne - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Palifren Long 150 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Palifren Long, zawierającego palmitynian paliperydonu, obejmowały toksyczność po wielokrotnym podaniu, genotoksyczność, rakotwórczość oraz wpływ na rozrodczość. W badaniach na szczurach i psach obserwowano głównie efekty farmakologiczne, takie jak sedacja oraz zmiany związane z działaniem prolaktyny na gruczoły sutkowe i narządy płciowe. Domięśniowe podanie palmitynianu paliperydonu wiązało się z reakcją zapalną i tworzeniem ropni w miejscu wstrzyknięcia. W badaniach reprodukcji u szczurów, dawki do 160 mg/kg m.c./dobę (4,1-krotność ekspozycji u ludzi przy dawce 150 mg) nie wykazały embriotoksyczności ani wad rozwojowych, mimo że doustne podanie rysperydonu wpływało negatywnie na masę urodzeniową i przeżywalność potomstwa. Zarówno palmitynian paliperydonu, jak i paliperydon nie wykazały działania genotoksycznego.
antagonista dopaminy, antagonista receptorów dopaminowych, antagonizm receptorów D2, embriotoksyczność, genotoksyczność, gruczolak gruczołu sutkowego, gruczolak przysadki mózgowej, gruczolak trzustki, gruczolakorak gruczołu sutkowego, hiperprolaktynemia, nowotwór gruczołu sutkowego, palmitynian paliperydonu, prolaktyna, rakotwórczość, reakcja zapalna, sedacja, toksyczność wielokrotnego podania - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Owoc Anyżu –
Przeprowadzono ocenę bezpieczeństwa przedklinicznego produktu leczniczego OWOC ANYŻU, 2,0 g/saszetkę, zgodnie z wymogami Dyrektywy 2001/83/EC. Test Ames’a wykonany na wodnym wyciągu z owocu anyżu z użyciem szczepów Salmonella typhimurium (TA98, TA100, TA102) wykazał brak potencjału mutagennego. Analiza anetolu, głównego składnika olejku eterycznego, ujawniła słabe działanie mutagenne in vitro, jednak dane in vivo wskazują na niskie prawdopodobieństwo genotoksyczności, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa stosowania produktu. Estragol, obecny w owocach anyżu, również nie wykazuje istotnego klinicznie ryzyka genotoksycznego przy krótkoterminowym stosowaniu u młodzieży, dorosłych i osób starszych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma 50 mg + 850 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne produktu leczniczego Sitagliptin + Metformin hydrochloride +pharma wykazały brak dodatkowej toksyczności terapii skojarzonej w 16-tygodniowych badaniach na psach, przy narażeniu na sytagliptynę przekraczającym około 6-krotnie, a na metforminę około 2,5-krotnie poziom narażenia klinicznego u ludzi. Toksyczność narządowa sytagliptyny obejmowała hepatotoksyczność i nefrotoksyczność u gryzoni przy narażeniu >58-krotnym, nieprawidłowości zębów u szczurów przy narażeniu >67-krotnym oraz neurotoksyczność i miotoksyczność u psów przy narażeniu >23-krotnym. Warto podkreślić, że przy narażeniu 6-krotnym (neurotoksyczność) i 19-krotnym (hepatotoksyczność) nie obserwowano efektów toksycznych, co wskazuje na szeroki margines bezpieczeństwa. Nie stwierdzono potencjału genotoksycznego ani istotnej kancerogenności u myszy, a zwiększona częstość guzów wątroby u szczurów przy narażeniu >58-krotnym była prawdopodobnie wtórna do przewlekłej hepatotoksyczności i nie jest uznawana za klinicznie istotną dla ludzi.
badanie toksykologiczne, działanie rakotwórcze, genotoksyczność, hepatotoksyczność, kancerogenność, margines terapeutyczny, miopatia, neurotoksyczność, nieprawidłowości zębów, NOEL, nowotwór wątroby, przenikanie do mleka, sitagliptyna z metforminą, teratogenność, toksyczność matczyna, toksyczność narządowa, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wątrobowa, wady wrodzone, współczynnik mleko-osocze - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Jodek sodu Na 131I, roztwór do wstrzykiwań 37-740 Mbq/ml
Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego jodku sodu (NaI) w postaci roztworu do wstrzykiwań wskazuje na ograniczone dane dotyczące toksyczności ostrej oraz przewlekłej. Ilość stabilnego jodu w produkcie jest znacząco niższa niż dzienne spożycie jodu w diecie (40–500 µg/dobę), co sugeruje minimalne ryzyko ostrego zatrucia. Brak jest jednak badań przedklinicznych dotyczących toksyczności po podaniu wielokrotnym, kumulacji izotopu, a także wpływu na rozrodczość i rozwój płodu u zwierząt. Nie przeprowadzono standardowych testów genotoksyczności ani badań rakotwórczości, co stanowi istotną lukę w ocenie bezpieczeństwa.
badanie przedkliniczne, genotoksyczność, izotop jodu, jodek sodu, ksenon-131, potencjał mutagenny, promieniotwórczy jod, promieniowanie beta, promieniowanie gamma, promieniowanie jonizujące, rakotwórczość, roztwór do wstrzykiwań, stabilny jod, toksyczność dawki wielokrotnej, toksyczność ostra, toksyczność reprodukcyjna, zatrucie jodem - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Remurel 40 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa glatirameru octanu obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Wyniki nie wykazały istotnych zagrożeń dla ludzi, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa leku. Zaobserwowano jednak odkładanie kompleksów immunologicznych w kłębuszkach nerkowych u szczurów i małp po ≥ 6 miesiącach terapii, choć długoterminowe badanie 2-letnie na szczurach nie potwierdziło progresji tych zmian. Reakcje anafilaktyczne występowały u uczulonych zwierząt (świnki morskie, myszy), a wielokrotne podania wiązały się z toksycznością miejscową, co ma znaczenie kliniczne dla pacjentów stosujących lek w formie iniekcji.
- Leksykon substancji czynnych
Cynk glukonian – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cynk glukonian, będący źródłem jonów Zn²⁺, wykazuje niski potencjał toksyczny w dawkach terapeutycznych, co potwierdzają badania przedkliniczne na modelach zwierzęcych. Toksyczność obserwowano jedynie przy dawkach znacznie przekraczających maksymalne ekspozycje możliwe do osiągnięcia u ludzi. W preparatach złożonych takich jak Neosine duo i Neosine plus, stężenia cynku wynoszą odpowiednio 3,125 mg Zn²⁺/5 ml oraz 1,5625 mg Zn²⁺/5 ml, co w połączeniu z korzystnym profilem bezpieczeństwa minimalizuje ryzyko działań niepożądanych związanych z cynkiem. Brak jest danych wskazujących na cytotoksyczność lub genotoksyczność cynku glukonianu w dawkach terapeutycznych, co potwierdza jego bezpieczeństwo stosowania w farmakoterapii.
badanie niekliniczne, badanie przedkliniczne, badanie toksykologiczne, cynk glukonian, cytotoksyczność, dawka LD50, dawka terapeutyczna, działanie niepożądane, efekt toksyczny, genotoksyczność, inozyna pranobeks, jony cynku, margines bezpieczeństwa, model zwierzęcy, Neosine duo, Neosine Plus, potencjał toksyczny, preparat farmaceutyczny, preparat złożony, profil bezpieczeństwa, profil toksykologiczny, toksyczność ostra, toksyczność podostra, toksyczność przewlekła, właściwość cytotoksyczna, właściwość genotoksyczna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paclitaxel Kabi 6 mg/ml
Przedkliniczne badania paklitakselu wykazały jego mutagenne działanie zarówno in vitro, jak i in vivo u ssaków, manifestujące się aberracjami chromosomowymi, co wskazuje na potencjał genotoksyczny tej substancji. Brak jest jednak specyficznych badań dotyczących karcinogenności, choć mechanizm farmakodynamiczny sugeruje możliwe działanie rakotwórcze przy dawkach klinicznych. W zakresie wpływu na rozrodczość, paklitaksel wykazuje toksyczność płciową u szczurów, z zaburzeniami płodności u obu płci, a także embriotoksyczność i fetotoksyczność u królików, objawiające się zwiększoną śmiertelnością wewnątrzmaciczną, resorpcją oraz obumarciem płodów, nawet przy dawkach niższych niż toksyczne dla samic. Ponadto, ograniczone wydzielanie paklitakselu do mleka u karmiących szczurów podkreśla potencjalne ryzyko dla noworodków.
aberracja chromosomowa, badanie histopatologiczne, działanie embriotoksyczne, działanie fetotoksyczne, działanie genotoksyczne, działanie mutagenne, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, genotoksyczność, mechanizm farmakodynamiczny, neurotoksyczność, paklitaksel, resorpcja płodu, toksyczność, toksyczność reprodukcyjna, wada rozwojowa płodu, zaburzenie neurologiczne, zaburzenie płodności, zaburzenie rozrodczości - Leksykon substancji czynnych
Cetylopirydyniowy chlorek – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cetylopirydyniowy chlorek (CPC) wykazuje umiarkowaną toksyczność po podaniu doustnym, z wartościami LD50 wynoszącymi 192-538 mg/kg u szczurów oraz 108-195 mg/kg u myszy. Parenteralne podanie może prowadzić do przemijającego paraliżu kończyn i porażenia mięśni oddechowych, co w niektórych przypadkach skutkuje śmiercią. Nie stwierdzono ostrej toksyczności po inhalacji. W badaniach długoterminowych na królikach nie zaobserwowano makropatologicznych zmian związanych z CPC, a działania toksyczne pojawiały się jedynie przy ekspozycji przekraczającej maksymalne narażenie u ludzi. Roztwory wodne CPC w stężeniach 0,1-1% mogą powodować podrażnienia oczu u królików, jednak w typowych stężeniach stosowanych do działania odkażającego nie wykazuje toksyczności ani drażniącego wpływu na skórę i błony śluzowe.
badanie in vitro, badanie in vivo, bakteryjna flora jelitowa, benzydaminy chlorowodorek, cetylopirydyniowy chlorek, chlorowodorek lidokainy, czwartorzędowa sól amoniowa, działanie mutagenne, działanie odkażające, działanie toksyczne, genotoksyczność, LD50, paraliż kończyn, porażenie mięśni oddechowych, potencjał rakotwórczy, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, zaburzenia okołoporodowe, zaburzenia płodności, zaćma, zniekształcenie szkieletu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Hidrasec 10 mg 10 mg
Racekadotryl, substancja czynna leku Hidrasec 10 mg, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony licznymi badaniami przedklinicznymi. W 4-tygodniowych badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym na małpach i psach nie stwierdzono działań toksycznych przy dawkach do 1250 mg/kg/dobę (małpy) oraz 200 mg/kg/dobę (psy), co stanowi odpowiednio 625- i 62-krotny margines bezpieczeństwa względem dawek stosowanych u ludzi. Długoterminowe podawanie wysokich dawek (500 mg/kg/dobę u małp, 200 mg/kg/dobę u psów) wiązało się z wystąpieniem uogólnionych infekcji i osłabieniem odpowiedzi immunologicznej, jednak kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje nieokreślone. Badania immunotoksyczności na myszach nie wykazały negatywnego wpływu na układ odpornościowy przy dawkach terapeutycznych. Racekadotryl nie wykazuje genotoksyczności ani klastogenności, a brak danych dotyczących potencjalnej rakotwórczości jest uzasadniony krótkim czasem leczenia u pacjentów. Ponadto, substancja nie wpływa negatywnie na procesy reprodukcji i rozwoju, co potwierdzają kompleksowe badania na modelach zwierzęcych.
anemia aplastyczna, biegunka, butylohioscyna, diureza, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, fenytoina, funkcja immunologiczna, funkcja oddechowa, genotoksyczność, Hidrasec, immunotoksyczność, ketonuria, odpowiedź immunologiczna, ośrodkowy układ nerwowy, racekadotryl, toksyczność, układ odpornościowy, układ sercowo-naczyniowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Teicopix 400 mg
Teikoplanina, substancja czynna leku Teicopix, została poddana szerokim badaniom toksykologicznym przedklinicznym, które wykazały dawkozależny, odwracalny wpływ na funkcję nerek u szczurów i psów po wielokrotnym pozajelitowym podaniu. Badania ototoksyczności u świnek morskich wskazały na możliwość łagodnych zaburzeń czynności ślimaka i przedsionka bez uszkodzeń strukturalnych, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa, zważywszy na potencjalne ototoksyczne działanie innych antybiotyków glikopeptydowych. W zakresie bezpieczeństwa reprodukcyjnego, podskórne podawanie teikoplaniny szczurom do 40 mg/kg mc./dobę nie wpłynęło negatywnie na płodność ani rozwój potomstwa, natomiast dawki ≥100 mg/kg mc./dobę wiązały się z podwyższoną częstością poronień i śmiertelnością noworodków, co wskazuje na istnienie progu bezpieczeństwa w toksyczności reprodukcyjnej.
antybiotyk glikopeptydowy, badanie przedkliniczne, funkcja nerek, genotoksyczność, ototoksyczność, płodność, poronienie, rozwój okołoporodowy, śmiertelność noworodków, substancja aktywna, teikoplanina, teratogenność, test mutagenności, toksyczność po wielokrotnym podaniu, toksyczność reprodukcyjna, właściwość antygenna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Paclitaxel-Ebewe 6 mg/ml
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa paklitakselu, dostępnego w produkcie Paclitaxel-Ebewe, koncentrują się na ocenie potencjalnego działania genotoksycznego i mutagennego substancji czynnej. Badania in vitro oraz in vivo na modelach ssaków potwierdziły mutagenność paklitakselu, co jest zgodne z jego farmakodynamicznym mechanizmem działania polegającym na stabilizacji mikrotubul i zaburzaniu podziału komórkowego. Pomimo braku szczegółowych badań dotyczących potencjału rakotwórczego, mechanizm ten sugeruje możliwość działania kancerogennego, co wymaga uwzględnienia w ocenie profilu bezpieczeństwa leku stosowanego w praktyce klinicznej.
- Leksykon substancji czynnych
Oktenidyna – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Oktenidyna dichlorowodorek, stosowana jako substancja czynna w lekach antyseptycznych, wykazuje stosunkowo niską toksyczność ostrą. LD50 dla oktenidyny wynosi 800 mg/kg mc. po podaniu doustnym oraz 10 mg/kg mc. po podaniu dożylnym u szczurów. Preparaty zawierające oktenidynę i fenoksyetanol charakteryzują się LD50 na poziomie 45-50 ml/kg mc. (doustnie) oraz 10-12 ml/kg mc. (dootrzewnowo) u szczurów. Fenoksyetanol wykazuje niską toksyczność ostrą, z LD50 doustnym w zakresie 1,3-3,4 g/kg mc. u szczurów i 933 mg/kg mc. u myszy. W badaniach wielokrotnych dawkach od 2 mg/kg mc. u myszy i psów oraz 8 mg/kg mc. u szczurów obserwowano zwiększoną śmiertelność z powodu zapalnych i krwotocznych uszkodzeń płuc, jednak przy miejscowym stosowaniu na błony śluzowe jamy ustnej nie stwierdzono toksyczności. Fenoksyetanol w dawce 400 mg/kg mc./dobę przez 90 dni wywoływał nefrotoksyczność i zmiany behawioralne u szczurów, a u królików dawki >100 mg/kg mc./dobę powodowały hemolizę.
aberracja chromosomowa, badanie rakotwórczości, dawka śmiertelna, działanie fotoalergizujące, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, embriotoksyczność, fenoksyetanol, genotoksyczność, lek antyseptyczny, nowotwór komórek wyspowych trzustki, oktenidyna dichlorowodorek, podanie dootrzewnowe, podanie dożylne, przenikanie przez łożysko, ryzyko środowiskowe, test Amesa, test Bühlera, test Magnussona i Kligmana, test mikrojądrowy, test płatkowy, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, worek spojówkowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sertagen 50 mg
Przedkliniczne badania Sertagenu, zawierającego sertralinę chlorowodorek, wykazały akceptowalny profil bezpieczeństwa bez istotnych zagrożeń toksykologicznych, genotoksycznych ani rakotwórczych. Badania wielokrotnego podawania nie ujawniły negatywnego wpływu na płodność u samców, a także nie wykazały działania teratogennego. Zaobserwowano jednak efekt fetotoksyczny, objawiający się skróceniem przeżycia i zmniejszeniem masy ciała młodych osobników w pierwszych dniach po urodzeniu, co wiązano z toksycznym działaniem sertraliny in utero po 15. dniu ciąży. Opóźnienia rozwojowe u potomstwa prawdopodobnie wynikały z wpływu leku na organizm matki, co nie wskazuje na istotne ryzyko dla ludzi.
badania farmakologiczne, badanie toksykologiczne, chlorowodorek, działanie in utero, działanie niepożądane, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, fetotoksyczność, genotoksyczność, model zwierzęcy, odstawienie leku, opóźnienie dojrzewania płciowego, płodność, profil bezpieczeństwa, punkt końcowy, sertralina, toksyczność po podaniu wielokrotnym, umieralność okołoporodowa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Polsart Plus 40 mg + 12,5 mg
Badania przedkliniczne produktu leczniczego Polsart Plus, zawierającego telmisartan i hydrochlorotiazyd, przeprowadzone na szczurach i psach wykazały, że przy dawkach odpowiadających ekspozycji klinicznej nie zaobserwowano istotnych zmian toksykologicznych wykraczających poza te znane z monoterapii poszczególnymi substancjami. Wśród obserwowanych efektów telmisartanu odnotowano zmniejszenie parametrów hematologicznych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt), zmiany hemodynamiczne nerek skutkujące wzrostem stężenia azotu mocznikowego i kreatyniny, zwiększoną aktywność reniny w osoczu, hipertrofię lub hiperplazję komórek aparatu przykłębuszkowego oraz uszkodzenia śluzówki żołądka, które można było ograniczyć poprzez doustne podawanie roztworów soli i izolację zwierząt. U psów dodatkowo obserwowano rozszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co wiązano z farmakologiczną aktywnością telmisartanu.
antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy, azot mocznikowy, czerwone krwinki, działanie klastogenne, działanie mutagenne, erytrocyty, fetotoksyczność, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hipertrofia, hydrochlorotiazyd, inhibitor enzymu konwertującego angiotensynę, kanaliki nerkowe, kreatynina, rakotwórczość, renina w osoczu, śluzówka żołądka, telmisartan, teratogenność, układ renina-angiotensyna - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sonlax 7,5 mg
W badaniach przedklinicznych wielokrotne podawanie zopiklonu wykazało hepatotoksyczność u szczurów i psów, będąc głównym objawem toksyczności. U psów zaobserwowano również niedokrwistość, co sugeruje potencjalny wpływ leku na układ krwiotwórczy przy długotrwałej ekspozycji. Testy mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego zopiklonu, potwierdzając brak genotoksyczności. W badaniach rakotwórczości u samic szczurów stwierdzono wzrost częstości nowotworów gruczołów sutkowych przy stężeniach leku wielokrotnie przekraczających maksymalne stężenia terapeutyczne u ludzi, co wiązano z podwyższonym poziomem 17-beta-estradiolu, wskazując na mechanizm hormonalny, a nie bezpośrednie działanie rakotwórcze. Dodatkowo, zwiększona częstość guzów tarczycy u szczurów korelowała z podwyższonym TSH, jednak u ludzi nie zaobserwowano wpływu zopiklonu na hormony tarczycy, co wskazuje na gatunkowo specyficzny mechanizm nieistotny klinicznie.
17-beta-estradiol, genotoksyczność, guz tarczycy, hepatotoksyczność, hormon stymulujący tarczycę, hormon tarczycy, in vitro, in vivo, morfologia plemnika, niedokrwistość, nowotwór gruczołu sutkowego, objętość ejakulatu, parametry nasienia, płodność, potencjał mutagenny, rakotwórczość, ruchliwość plemników, TSH, układ krwiotwórczy - Leksykon substancji czynnych
Nebiwolol – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Nebiwolol, selektywny beta-adrenolityk stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach przedklinicznych. Standardowe testy genotoksyczności nie wykazały działania mutagennego ani genotoksycznego w dawkach terapeutycznych, a długoterminowe badania karcynogenności na modelach zwierzęcych nie potwierdziły zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów. Warto podkreślić, że badania te obejmowały dawki odpowiadające lub przekraczające maksymalną zalecaną dawkę dobową u ludzi, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania nebiwololu w praktyce klinicznej. Ocena wpływu nebiwololu na funkcje rozrodcze i rozwój potomstwa wykazała działania niepożądane jedynie przy dawkach wielokrotnie przekraczających maksymalną dawkę terapeutyczną stosowaną u pacjentów (w preparatach Nebivolol Aurovitas oraz Nebivolol Genoptim). W warunkach klinicznych ryzyko toksycznego wpływu na układ rozrodczy jest zatem minimalne. Kompleksowe dane przedkliniczne potwierdzają, że nebiwolol jest bezpieczny w dawkach terapeutycznych, co wspiera jego stosowanie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz innych wskazań kardiologicznych.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Zabak 0,25 mg/ml
Bezpieczeństwo stosowania wodorofumaranu ketotifenu w kroplach do oczu ZABAK w stężeniu 0,25 mg/ml zostało potwierdzone w licznych badaniach przedklinicznych. Testy farmakologiczne nie wykazały istotnych klinicznie zagrożeń dla układu sercowo-naczyniowego, nerwowego ani oddechowego. Długotrwałe badania toksyczności przewlekłej po wielokrotnym podaniu nie ujawniły znaczących efektów toksycznych ani miejscowych, co wskazuje na dobrą tolerancję preparatu przy stosowaniu w zalecanych dawkach.
aberracja chromosomowa, badanie farmakologiczne bezpieczeństwa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt ogólnoustrojowy, genotoksyczność, krople do oczu, mutacja genowa, potencjał kancerogenny, rozrodczość, rozwój płodu, rozwój poporodowy, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczność przewlekła, tolerancja miejscowa, układ nerwowy, układ oddechowy, układ sercowo-naczyniowy, wodorofumaran ketotifenu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Telmisartan Medical Valley 20 mg
Przedkliniczne badania telmisartanu wykazały istotne zmiany hematologiczne, takie jak obniżenie liczby erytrocytów, stężenia hemoglobiny oraz wartości hematokrytu u szczurów i psów, co wymaga monitorowania podczas terapii. W zakresie funkcji nerek zaobserwowano zwiększenie stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny oraz potasu w surowicy, a u psów dodatkowo poszerzenie i zanik kanalików nerkowych, co podkreśla konieczność ścisłej kontroli nerkowej. W przewodzie pokarmowym stwierdzono nadżerki, owrzodzenia i zmiany zapalne, które można potencjalnie zapobiegać poprzez doustną suplementację soli. Charakterystyczne dla antagonistów receptora angiotensyny II były także zwiększona aktywność reninowa osocza oraz przerost i rozrost aparatu przykłębuszkowego nerek, jednak bez istotnego znaczenia klinicznego u ludzi.
aktywność reninowa osocza, antagonista receptora angiotensyny II, aparat przykłębuszkowy nerek, azot mocznikowy, ciśnienie tętnicze, dawka toksyczna, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, erytrocyty, funkcja nerek, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kanaliki nerkowe, kreatynina, nadżerki błony śluzowej, owrzodzenie żołądka, parametry czerwonokrwinkowe, potas w surowicy, teratogenność, układ renina-angiotensyna-aldosteron