cytochrom P-450
Cytochrom P-450 (CYP450) to rodzina enzymów, która odgrywa kluczową rolę w metabolizmie leków i innych substancji obcych dla organizmu. Enzymy te są hemoproteinami zawierającymi w swojej strukturze żelazo, co nadaje im charakterystyczne właściwości spektroskopowe i katalityczne.
System enzymatyczny CYP450 występuje głównie w wątrobie, ale także w jelitach, płucach, nerkach i innych tkankach. Uczestniczy w I fazie biotransformacji ksenobiotyków, katalizując reakcje utleniania, redukcji i hydrolizy, co zwykle prowadzi do zwiększenia hydrofilowości związków i ułatwia ich wydalanie z organizmu.
Izoformy cytochromu P-450 wykazują znaczne zróżnicowanie genetyczne, co może prowadzić do istotnych różnic w metabolizmie leków między pacjentami. Polimorfizmy genów kodujących te enzymy mogą skutkować powstawaniem fenotypów wolnych, pośrednich, szybkich lub ultraszybkich metabolizerów, co ma bezpośrednie przełożenie na skuteczność terapii i ryzyko działań niepożądanych.
Interakcje lekowe na poziomie cytochromu P-450 stanowią istotny problem kliniczny. Leki mogą być inhibitorami, induktorami lub substratami poszczególnych izoform CYP450, co może prowadzić do zmiany stężenia i działania innych jednocześnie stosowanych preparatów. Najważniejsze izoformy z punktu widzenia metabolizmu leków to CYP3A4, CYP2D6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP1A2.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Deksamfetamina – Właściwości farmakokinetyczne
Deksamfetamina, aktywny metabolit proleku lisdeksamfetaminy dimezylanu (Elvanse), charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z Tmax około 3,5-3,8 godziny u dzieci i dorosłych. Wchłanianie jest zależne od transportera PEPT1, a spożycie pokarmu nie wpływa na AUC ani Cmax, choć posiłek bogaty w tłuszcze wydłuża Tmax o około 1 godzinę. Farmakokinetyka jest liniowa w dawkach 30-70 mg, a u dorosłych kobiet AUC i Cmax są odpowiednio o 22% i 12% niższe niż u mężczyzn. Lisdeksamfetamina jest metabolizowana głównie w erytrocytach do deksamfetaminy i L-lizyny, nie ulega metabolizmowi przez CYP450, natomiast deksamfetamina jest dalej metabolizowana m.in. przez CYP2D6 do aktywnych metabolitów (norefedryna, 4-hydroksyamfetamina). Okres półtrwania deksamfetaminy wynosi około 11 godzin, a lisdeksamfetaminy około 1 godziny. Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z 96% dawki wydalanej z moczem, głównie jako amfetamina (42%) i kwas hipurowy (25%).
alfa-hydroksyamfetamina, białko transportowe PEPT1, cytochrom P-450, deksamfetamina, ekspozycja na lek, enzym CYP2D6, erytrocyt, farmakokinetyka, farmakokinetyka liniowa, farmakologia kliniczna, fenyloaceton, hematokryt, klirens kreatyniny, klirens leku, kwas benzoesowy, kwas hipurowy, lisdeksamfetamina dimezylan, lizyna, niewydolność nerek, norefedryna, okres półtrwania leku, pole pod krzywą stężenia leku, przewód pokarmowy, schyłkowa niewydolność nerek, stężenie maksymalne leku, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fulvestrant Zentiva 250 mg/5 ml
Fulwestrant, podawany domięśniowo w dawce 500 mg, charakteryzuje się powolnym wchłanianiem z osiągnięciem maksymalnego stężenia (Cmax) około 25,1 ng/ml po 5 dniach oraz stabilną ekspozycją (AUC 475 ng·dni/ml) w pierwszym miesiącu terapii. Lek wykazuje dużą pozanaczyniową dystrybucję (Vdss 3-5 l/kg) i silne wiązanie z białkami osocza (99%), głównie z frakcjami lipoprotein VLDL, LDL i HDL. Metabolizm fulwestrantu jest częściowo zależny od CYP3A4, jednak główną rolę odgrywają enzymy pozacytochromowe, a metabolity wykazują mniejszą lub porównywalną aktywność antyestrogenową. Eliminacja zachodzi głównie przez wątrobę i przewód pokarmowy, z klirensem około 11±1,7 ml/min/kg i długim okresem półtrwania około 50 dni, co uzasadnia comiesięczne podawanie leku.
AUC, białko osocza, Cmax, Cmin, CYP3A4, cytochrom P-450, fulwestrant, globulina wiążąca hormony płciowe, HDL, klirens, LDL, leczenie onkologiczne, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia, przedwczesne dojrzewanie płciowe, SHBG, skala Child-Pugh, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, VLDL, wstrzyknięcia domięśniowe, zespół McCune-Albrighta - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Oxybutynin Medice 1 mg/ml
Chlorowodorek oksybutyniny podawany dopęcherzowo w stężeniu 1 mg/ml wykazuje istotnie odmienny profil farmakokinetyczny w porównaniu z podaniem doustnym. Po aplikacji do pęcherza moczowego absorpcja oksybutyniny jest wyraźna, z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym około 1 godziny po podaniu. Ekspozycja ogólnoustrojowa na oksybutyninę jest zwiększona do 294% w stosunku do podania doustnego, podczas gdy ekspozycja na aktywny metabolit N-dietylooksybutyninę wynosi jedynie 21% wartości po podaniu doustnym. Stosunek metabolitu do związku macierzystego jest 14-krotnie niższy, co przekłada się na zmniejszenie działań niepożądanych o charakterze antycholinergicznym. Bezwzględna biodostępność oksybutyniny po podaniu dopęcherzowym wynosi około 20%, znacznie przewyższając 6% po podaniu doustnym, co jest efektem ominięcia efektu pierwszego przejścia metabolicznego w wątrobie i przewodzie pokarmowym.
biodostępność bezwzględna, chlorowodorek oksybutyniny, CYP3A4, cytochrom P-450, dysfunkcja pęcherza moczowego, dystrybucja tkankowa leku, działanie antycholinergiczne, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ogólnoustrojowa, kwas fenylocykloheksyloglikolowy, N-dietylooksybutynina, objętość dystrybucji, okres półtrwania, oksybutynina, podanie dopęcherzowe, podanie ogólnoustrojowe - Leksykon leków
Interakcje leku – Ranigast Pro 75 mg
Ranitydyna, substancja czynna preparatu Ranigast PRO, może wpływać na farmakokinetykę innych leków poprzez hamowanie układu cytochromu P-450, konkurencję w nerkowym wydzielaniu kanalikowym oraz zmianę pH żołądka. W zalecanych dawkach nie nasila metabolizmu leków takich jak diazepam, lidokaina, fenytoina, propranolol czy teofilina, jednak wysokie dawki (np. w zespole Zollingera-Ellisona) mogą zwiększać stężenia prokainamidu i N-acetyloprokainamidu. Ranitydyna może zwiększać wchłanianie triazolamu, midazolamu i glipizydy, a zmniejszać ketokonazolu, atazanawiru, delawirydyny i gefitynibu, co wymaga rozważenia modyfikacji dawkowania lub zmiany schematu podawania. Wydłużenie czasu protrombinowego obserwowane u pacjentów stosujących pochodne kumaryny (np. warfarynę) wskazuje na konieczność ścisłego monitorowania parametrów krzepnięcia.
amoksycylina, antagonista receptora H2, atazanawir, biodostępność leku, błona śluzowa żołądka, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, cytochrom P-450, czas protrombinowy, delawirydyna, diazepam, fenytoina, gefitynib, glipizyd, Helicobacter pylori, kanalikowe wydzielanie nerkowe, ketokonazol, krzepnięcie krwi, lek przeciwzakrzepowy, lidokaina, metronidazol, midazolam, N-acetyloprokainamid, niewydolność nerek, pochodne kumaryny, prokainamid, propranolol, ranitydyna, sukralfat, teofilina, triazolam, układ oksygenaz, warfaryna, wydalanie nerkowe, wydzielanie kanalikowe, zespół Zollingera-Ellisona - Leksykon leków
Interakcje leku – Ondansetron Kabi 0,08 mg/ml
Ondansetron Kabi w stężeniach 0,08 mg/ml i 0,16 mg/ml jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P-450 (CYP3A4, CYP2D6, CYP1A2), a jego metabolizm jest kompensowany przez różne enzymy, co minimalizuje kliniczne znaczenie zmian klirensu. Badania kliniczne nie wykazały istotnych interakcji z alkoholem, temazepamem, furosemidem, alfentanylem, tramadolem, morfiną, lidokainą, tiopentalem i propofolem. Jednakże, jednoczesne stosowanie ondansetronu z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. antracykliny, trastuzumab, erytromycyna, ketokonazol, amiodaron) lub lekami kardiotoksycznymi zwiększa ryzyko arytmii, co wymaga monitorowania EKG i ostrożności. Przeciwwskazane jest łączenie ondansetronu z apomorfiną ze względu na ryzyko głębokiej hipotensji i utraty świadomości.
amiodaron, antracyklina, apomorfina, atenolol, beta-bloker, cytochrom P-450, daunorubicyna, doksorubicyna, EKG, erytromycyna, fenytoina, hipotensja, induktor CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczny, nudności i wymioty, odstęp QT, ondansetron, ośrodkowy układ nerwowy, ryfampicyna, SNRI, SSRI, terapia przeciwwymiotna, tramadol, trastuzumab, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Solvertyl 25 mg/ml
Ranitydyna, zawarta w Solvertylu (25 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań), charakteryzuje się minimalnym wpływem na układ enzymatyczny cytochromu P-450, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych z lekami metabolizowanymi przez ten szlak. Nie obserwuje się istotnego wpływu ranitydyny na stężenia i działanie diazepamu, lidokainy, fenytoiny, propranololu, teofiliny oraz amoksycyliny i metronidazolu. W przypadku warfaryny, mimo pojedynczych doniesień o zmianach czasu protrombinowego, badania farmakokinetyczne przy dawkach do 400 mg/dobę nie potwierdziły klinicznie istotnych interakcji, jednak zaleca się monitorowanie INR podczas rozpoczynania i kończenia terapii ranitydyną.
alkohol etylowy, amoksycylina, antagonista receptorów H2, antybiotyk beta-laktamowy, choroba wrzodowa, cymetydyna, cytochrom P-450, czas protrombinowy, dehydrogenaza alkoholowa, diazepam, fenytoina, ketokonazol, lek przeciwgrzybiczny, lidokaina, metronidazol, parametry farmakokinetyczne, pH soku żołądkowego, propranolol, ranitydyna, refluks żołądkowo-przełykowy, roztwór do wstrzykiwań, teofilina, warfaryna - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flumycon 200 mg
Flukonazol, pochodna triazolu, jest lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym ogólnie (kod ATC: J02AC01) w formie kapsułek o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg. Jego mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu enzymatycznej demetylacji 14 alfa-lanosterolu zależnej od cytochromu P-450, co prowadzi do zaburzenia biosyntezy ergosterolu i uszkodzenia błony komórkowej grzybów. Flukonazol wykazuje wysoką skuteczność in vitro wobec Candida albicans, C. parapsilosis i C. tropicalis, natomiast C. glabrata wykazuje zmniejszoną wrażliwość, a C. krusei i C. auris są oporne. Wartości MIC oraz epidemiologiczne punkty odcięcia (ECOFF) różnią się między gatunkami, co ma znaczenie kliniczne, gdyż wyższe MIC korelują z mniejszą skutecznością terapii. Dawkowanie flukonazolu wykazuje liniową zależność z AUC, a dawki od 50 mg do 400 mg na dobę nie wpływają istotnie na profil steroidowy u zdrowych osób.
azolowy lek przeciwgrzybiczy, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzyba, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus gattii, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, demetylacja 14 alfa-lanosterolu, epidemiologiczny punkt odcięcia, flukonazol, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczy, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, Paracoccidioides brasiliensis, pochodna triazolu, stężenie graniczne flukonazolu, wartość AUC, wrażliwość in vitro - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Aurobindo 200 mg
Flukonazol, należący do triazolowych leków przeciwgrzybiczych (kod ATC J02AC01), działa poprzez selektywne hamowanie enzymu cytochromu P-450 odpowiedzialnego za demetylację 14 alfa-lanosterolu, co prowadzi do zaburzenia biosyntezy ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki 50 mg/dobę przez 28 dni nie wpływają na stężenia hormonów steroidowych u zdrowych osób, a dawki 200-400 mg/dobę nie wywołują klinicznie istotnych zmian w poziomach endogennych steroidów ani odpowiedzi hormonalnej po stymulacji ACTH. Flukonazol wykazuje szerokie spektrum działania przeciwgrzybiczego in vitro, obejmujące Candida albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis, Cryptococcus neoformans, a także endemiczne pleśnie, jednakże szczepy C. krusei są oporne, a C. glabrata wykazuje zmienną wrażliwość.
14 alfa-metylosterol, azolowy lek przeciwgrzybiczy, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, Candida albicans, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, cytochrom P450, demetylacja 14 alfa-lanosterolu, ergosterol w błonie komórkowej, EUCAST-AFST, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczy, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, oporność na flukonazol, pochodna triazolu, stężenie graniczne flukonazolu, triazol przeciwgrzybiczy, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna - Leksykon leków
Interakcje leku – Davercin 150 mg/5 ml
Cykliczny węglan erytromycyny, składnik produktu leczniczego Davercin, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne, głównie poprzez hamowanie enzymów cytochromu P-450, co prowadzi do zwiększenia stężenia leków metabolizowanych tym szlakiem. Szczególnie istotne są interakcje z lekami o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak teofilina (wymaga monitorowania stężenia i ewentualnej redukcji dawki), digoksyna (konieczne dostosowanie dawkowania), cyklosporyna (wymaga kontroli funkcji nerek z uwagi na ryzyko nefrotoksyczności) oraz doustne leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna, rywaroksaban) ze względu na ryzyko nasilenia działania przeciwzakrzepowego i krwawień. Ponadto, erytromycyna jest przeciwwskazana w połączeniu z ergotaminą, dihydroergotaminą, terfenadyną, astemizolem, inhibitorami reduktazy HMG-CoA (lowastatyna, symwastatyna) oraz lomitapidem ze względu na wysokie ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak rabdomioliza, groźne zaburzenia rytmu serca czy ostre zatrucie alkaloidami sporyszu.
alkaloidy sporyszu, aminotransferazy, astemizol, benzodiazepiny, cisapryd, cykliczny węglan erytromycyny, cyklosporyna, cytochrom P-450, digoksyna, doustne leki przeciwzakrzepowe, doustne środki antykoncepcyjne, działanie hepatotoksyczne, ergotamina, hepatotoksyczność, hydroksychlorochina, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitory reduktazy HMG-CoA, komorowe zaburzenia rytmu serca, kortykosteroidy, lomitapid, nefrotoksyczność, rabdomioliza, rywaroksaban, skurcz naczyń obwodowych, symwastatyna, teofilina, wąski indeks terapeutyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flumycon 150 mg
Flukonazol, lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli (kod ATC: J02AC01), działa poprzez selektywne hamowanie enzymu cytochromu P-450 odpowiedzialnego za demetylację 14 alfa-lanosterolu, co prowadzi do zaburzenia biosyntezy ergosterolu i uszkodzenia błony komórkowej grzybów. W badaniach klinicznych wykazano, że dawki flukonazolu od 50 mg do 400 mg/dobę nie wpływają istotnie na stężenia endogennych steroidów u ludzi. Lek wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko gatunkom Candida (np. C. albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis), choć Candida glabrata cechuje się zmniejszoną wrażliwością, a C. krusei i C. auris są oporne. Flukonazol jest także aktywny wobec Cryptococcus neoformans, Cryptococcus gattii oraz endemicznych pleśni, takich jak Blastomyces dermatiditis czy Histoplasma capsulatum. Wartości minimalnego stężenia hamującego (MIC) korelują z efektywnością terapeutyczną, a wyższe MIC wiążą się z mniejszym prawdopodobieństwem wyzdrowienia.
azolowy lek przeciwgrzybiczny, biosynteza ergosterolu, Blastomyces dermatiditis, błona komórkowa grzyba, Candida, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, Candida parapsilosis, Candida tropicalis, Coccidioides immitis, Cryptococcus gattii, Cryptococcus neoformans, cytochrom P-450, demetylacja lanosterolu, działanie przeciwgrzybicze, endogenne steroidy, epidemiologiczny punkt odcięcia, farmakodynamika, Histoplasma capsulatum, kandydemia, kandydoza jamy ustnej, lek przeciwgrzybiczny, lekowrażliwość, mechanizm działania leku, mechanizm oporności, minimalne stężenie hamujące, Paracoccidioides brasiliensis, pole pod krzywą stężenia, stężenie graniczne flukonazolu, stężenie graniczne MIC, testosteron w osoczu, zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna - Leksykon leków
Interakcje leku – Setronon 8 mg
Ondansetron, metabolizowany przez enzymy cytochromu P-450 (CYP3A4, CYP2D6, CYP1A2), wykazuje wieloenzymową metabolizację, co minimalizuje kliniczne znaczenie pojedynczych defektów enzymatycznych. Nie stwierdzono indukcji ani hamowania metabolizmu innych leków przez ondansetron. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów stosujących jednocześnie leki wydłużające odstęp QT (np. antracykliny, trastuzumab, erytromycyna, ketokonazol) lub kardiotoksyczne (amiodaron, beta-adrenolityki), ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca. U pacjentów przyjmujących silne induktory CYP3A4 (fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna) obserwuje się zwiększony klirens ondansetronu i obniżone stężenia leku, co może wymagać korekty dawki. Ponadto, jednoczesne stosowanie z tramadolem może osłabiać jego działanie przeciwbólowe, a z apomorfiną jest przeciwwskazane z powodu ryzyka głębokiego niedociśnienia tętniczego i utraty przytomności.
amiodaron, antracykliny, apomorfina, beta-adrenolityki, błona śluzowa przewodu pokarmowego, cytochrom P-450, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działania niepożądane OUN, enzymy CYP, induktory CYP3A4, induktory enzymatyczne, klirens ondansetronu, leczenie onkologiczne, leki kardiotoksyczne, leki przeciwarytmiczne, leki serotoninergiczne, niedociśnienie tętnicze, nudności i wymioty, ondansetron, SNRI, SSRI, terapia przeciwwymiotna, trastuzumab, utrata przytomności, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia nerwowo-mięśniowe, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia wegetatywne, zespół serotoninowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fluconazole Kabi 2 mg/ml
Flukonazol, substancja czynna leku Fluconazole Kabi (2 mg/ml, roztwór do infuzji), jest pochodną triazolu o kodzie ATC J02AC01, działającą przeciwgrzybiczo poprzez selektywne hamowanie demetylacji 14 alfa-lanosterolu zależnej od cytochromu P-450, co prowadzi do zmniejszenia syntezy ergosterolu w błonie komórkowej grzybów. Mechanizm ten zapewnia wysoką skuteczność wobec gatunków Candida (C. albicans, C. parapsilosis, C. tropicalis) oraz innych patogenów, takich jak Cryptococcus neoformans i endemiczne pleśnie. Flukonazol wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa, nie wpływając na stężenia hormonów steroidowych przy dawkach 50 mg/dobę przez 28 dni oraz w zakresie 200-400 mg/dobę, ani na metabolizm antypiryny. W badaniach klinicznych potwierdzono liniową zależność AUC od dawki, co koreluje z efektywnością terapeutyczną, zwłaszcza w kandydozie jamy ustnej i kandydemii.
analiza farmakokinetyczno-farmakodynamiczna, antypiryna, AUC, azolowy lek przeciwgrzybiczny, biosynteza ergosterolu, błona komórkowa grzyba, Candida albicans, Candida auris, Candida glabrata, Candida krusei, cytochrom P-450, demetylacja lanosterolu, działanie przeciwgrzybicze, ekspozycja na lek, enzym docelowy, epidemiologiczny punkt odcięcia, kandydemia, lek przeciwgrzybiczny, mechanizm oporności, MIC, minimalne stężenie hamujące, nadkażenie, pochodna triazolu, selektywność leku, steryd, stężenie graniczne, testosteron - Leksykon chorób i schorzeń
Rumień wielopostaciowy – Patofizjologia i mechanizm
Rumień wielopostaciowy (EM) jest ostrym, zapalnym schorzeniem skórno-śluzówkowym, najczęściej wywołanym przez zakażenia wirusowe, zwłaszcza wirusa opryszczki pospolitej (HSV), który odpowiada za 70-80% przypadków. Patogeneza EM związanego z HSV (HAEM) opiera się na opóźnionej reakcji nadwrażliwości typu IV, z dominującą rolą limfocytów T CD4+ Th1 i uwalnianiem interferonu gamma (IFN-γ), prowadząc do uszkodzenia keratynocytów zawierających fragmenty DNA wirusa, w tym genu polimerazy DNA. W odróżnieniu od tego, EM wywołany lekami (DIEM) charakteryzuje się mechanizmem zależnym od TNF-α, z udziałem reaktywnych metabolitów leków działających jako hapteny, co wiąże się z defektem detoksykacji przez enzymy cytochromu P-450. Genetyczna predyspozycja, zwłaszcza obecność HLA-DQ3 i HLA-B12, zwiększa ryzyko nawracającego EM. Histopatologicznie obserwuje się nacieki limfocytarne (głównie CD4+), martwicę keratynocytów i zwiększoną ekspresję ICAM-1 oraz HLA-DR.
cytochrom P-450, cząsteczka adhezyjna, czynnik martwicy nowotworu alfa, E-kadheryna, Histoplasma capsulatum, immunoglobulina M, interferon gamma, komórka Langerhansa, lek przeciwdrgawkowy, limfocyt T CD4+, ludzki antygen leukocytarny, mycoplasma pneumoniae, nadwrażliwość typu IV, promieniowanie UV, rumień wielopostaciowy, toksyczna nekroliza naskórka, wirus opryszczki pospolitej, wirusowa polimeraza DNA, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Interakcje leku – Panzol 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, znacząco podnosi pH żołądka, co wpływa na wchłanianie leków zależnych od kwaśnego środowiska, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynib oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir). Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV ze względu na ryzyko znacznego obniżenia ich biodostępności; w razie konieczności dawka pantoprazolu nie powinna przekraczać 20 mg/dobę, a pacjent wymaga ścisłego monitorowania. Ponadto, pantoprazol metabolizowany jest głównie przez CYP2C19 i CYP3A4, co powoduje potencjalne interakcje z inhibitorami (np. fluwoksamina) i induktorami (np. ryfampicyna, ziele dziurawca) tych enzymów, wpływając na stężenia pantoprazolu w osoczu i skuteczność terapii. Wysokie dawki metotreksatu (≥300 mg) stosowane jednocześnie z pantoprazolem mogą prowadzić do zwiększenia stężenia metotreksatu, co wymaga rozważenia czasowego odstawienia pantoprazolu u pacjentów onkologicznych lub z łuszczycą.
amoksycylina, atazanawir, azol przeciwgrzybiczny, biodostępność, błona śluzowa żołądka, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P-450, czas protrombinowy, demetylacja, digoksyna, dziurawiec zwyczajny, erlotynib, fenprokumon, fluwoksamina, induktor enzymu, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, itrakonazol, ketokonazol, klarytromycyna, metotreksat, metronidazol, P-glikoproteina, pantoprazol, pH żołądka, pochodna kumaryny, pozakonazol, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, tetrahydrokanabinol, warfaryna, współczynnik INR - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Estazolam Espefa 2 mg
Estazolam, będący pochodną benzodiazepiny, wykazuje stosunkowo niską toksyczność ostrą, z wartością LD50 wynoszącą 740 mg/kg u myszy oraz 3200 mg/kg u szczurów po podaniu doustnym. Objawy ostrego zatrucia obejmują senność, zaburzenia ruchowe oraz depresję oddechową. W badaniach przewlekłych, trwających 2 lata i obejmujących dawki od 0,5 do 10 mg/kg/dobę, nie zaobserwowano istotnych efektów toksycznych. Jednak w badaniach subchronicznych (21 dni) u szczurów, przy dawkach 5, 100 i 500 mg/kg/dobę, stwierdzono powiększenie wątroby oraz indukcję enzymów wątrobowych, w tym wzrost stężenia cytochromu P-450 oraz aktywności hydroksylazy, demetylazy i S-transferazy glutationu.
badania cytogenetyczne, cytochrom P-450, demetylaza, depresja oddechowa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, estazolam, hydroksylaza, płodność, pochodna benzodiazepiny, podanie doustne, powiększenie wątroby, S-transferaza glutationu, toksyczność ostra i przewlekła, toksyczność przewlekła, układ enzymatyczny wątroby, wpływ na rozrodczość, zaburzenia ruchowe - Leksykon substancji czynnych
Estazolam – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Estazolam wykazuje niską toksyczność ostrą, z wartością LD50 wynoszącą 740 mg/kg u myszy oraz 3200 mg/kg u szczurów po podaniu doustnym. Objawy ostrego zatrucia obejmują senność, zaburzenia ruchowe oraz depresję oddechową. W badaniach toksyczności przewlekłej, przy dawkach 0,5-10 mg/kg/dobę podawanych przez 2 lata, nie zaobserwowano istotnych efektów toksycznych u gryzoni, co wskazuje na dobrą tolerancję długotrwałego stosowania. Jednakże, w badaniach 21-dniowych u szczurów podawano estazolam w dawkach 5, 100 i 500 mg/kg, co skutkowało istotnym powiększeniem wątroby oraz wzrostem stężenia cytochromu P-450 i aktywności enzymów wątrobowych (hydroksylazy, demetylazy, S-transferazy glutationu).
badania przedkliniczne, badanie cytogenetyczne, cytochrom P-450, demetylaza, depresja oddechowa, działanie genotoksyczne, działanie kancerogenne, działanie mutagenne, działanie teratogenne, enzymy wątrobowe, estazolam, hiperplastyczny guz wątrobowy, hydroksylaza, pochodna benzodiazepiny, potencjał genotoksyczny, potencjał rakotwórczy, powiększenie wątroby, rozrost guzkowy wątroby, S-transferaza glutationu, senność, teratogenność, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, wpływ na rozrodczość, zaburzenia ruchowe