oksydatywna demetylacja
Oksydatywna demetylacja to proces metaboliczny zachodzący głównie w wątrobie, polegający na enzymatycznym usunięciu grupy metylowej z cząsteczki związku organicznego przy jednoczesnym utlenieniu. Proces ten jest katalizowany przez enzymy z rodziny cytochromu P450 (CYP450) i stanowi ważny mechanizm biotransformacji leków, ksenobiotyków oraz związków endogennych.
W wyniku oksydatywnej demetylacji powstaje demetylowany metabolit oraz formaldehyd, który jest następnie przekształcany do kwasu mrówkowego, a ostatecznie do dwutlenku węgla i wody. Reakcja ta wymaga obecności tlenu cząsteczkowego i NADPH jako kofaktora. Przykładami leków podlegających oksydatywnej demetylacji są trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, opioidy (np. kodeina), oraz leki przeciwhistaminowe.
Z klinicznego punktu widzenia, oksydatywna demetylacja ma istotne znaczenie w farmakokinetyce, wpływając na biodostępność leków, czas ich działania oraz potencjalne interakcje lekowe. Zmienność genetyczna w genach kodujących enzymy CYP450 może prowadzić do różnic w szybkości metabolizmu leków pomiędzy pacjentami, co może wymagać indywidualnego dostosowania dawkowania.
Powiązane wpisy
-
Leksykon substancji czynnych
Diltiazem charakteryzuje się wysoką absorpcją z przewodu pokarmowego na poziomie 80-90% podanej dawki, jednak jego dostępność biologiczna wynosi około 40% z powodu intensywnego efektu pierwszego przejścia w wątrobie. Maksymalne stężenie w osoczu osiąga po 3-4 godzinach od podania doustnego. Objętość dystrybucji wynosi około 5 l/kg masy ciała, a lek wiąże się z białkami osocza w 70-85%, w tym 35-40% z albuminami, co wpływa na dostępność farmakologicznie aktywnej frakcji wolnej. Metabolizm diltiazemu zachodzi głównie w wątrobie, z udziałem izoenzymu CYP3A4, prowadząc do powstania aktywnych metabolitów N-demetylodiltiazemu (20% aktywności leku macierzystego) oraz deacetylodiltiazemu (25-50% aktywności). U pacjentów z niewydolnością wątroby metabolizm jest opóźniony, co może zwiększać ekspozycję na lek.
absorpcja z przewodu pokarmowego, białko osocza, deacetylodiltiazem, diltiazemu chlorowodorek, efekt pierwszego przejścia, eliminacja z organizmu, izoenzym CYP3A4, metabolit fenolowy, N-demetylodiltiazem, objętość dystrybucji, okres półtrwania, oksydatywna demetylacja, stężenie maksymalne, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zmienność międzyosobnicza -
Leksykon leków
Diltiazem chlorowodorek w preparacie Dilzem 120 retard, podawany doustnie w dawce 120 mg, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (80-90%) oraz znacznym efektem pierwszego przejścia wątrobowego, co skutkuje dostępnością układową około 40%. Maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest po 3-4 godzinach, a objętość dystrybucji wynosi około 5 l/kg masy ciała, wskazując na szeroką penetrację do tkanek. Lek wiąże się z białkami osocza w 70-85%, z czego 35-40% przypada na albuminy. Metabolizm zachodzi niemal całkowicie w wątrobie, głównie przez izoenzym CYP3A4, prowadząc do powstania aktywnych metabolitów: N-demetylodiltiazemu (20% aktywności leku macierzystego) oraz deacetylodiltiazemu (25-50% aktywności). Okres półtrwania diltiazemu wynosi średnio 6 godzin (zakres 2-11 godzin), z możliwością wydłużenia u osób starszych i pacjentów z niewydolnością wątroby.
aktywność farmakologiczna, albuminy, biodostępność leku, biotransformacja leku, cytochrom P-450, deacetylacja, deacetylodiltiazem, diltiazemu chlorowodorek, efekt pierwszego przejścia, izoenzym CYP3A4, kumulacja leku, metabolity skoniugowane, N-demetylodiltiazem, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, oksydatywna demetylacja, penetracja tkanek, stężenie leku w osoczu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności wątroby