wrzodziejące zapalenie jelita grubego
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) to przewlekła choroba zapalna jelit o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzująca się nawracającymi epizodami zapalenia błony śluzowej jelita grubego. Proces zapalny obejmuje warstwę śluzową i podśluzową, zazwyczaj rozpoczyna się w odbytnicy i rozprzestrzenia się proksymalnie, w sposób ciągły na pozostałe odcinki jelita grubego.
Etiologia WZJG nie jest w pełni poznana, jednak w jej patogenezie istotną rolę odgrywają czynniki genetyczne, środowiskowe oraz zaburzenia mikrobioty jelitowej prowadzące do nieprawidłowej odpowiedzi immunologicznej. Choroba najczęściej ujawnia się między 15. a 30. rokiem życia, z drugim szczytem zachorowań po 60. roku życia.
Klinicznie WZJG manifestuje się krwawą biegunką, bólami brzucha, uczuciem parcia na stolec oraz ogólnymi objawami, takimi jak osłabienie czy utrata masy ciała. Ciężkość objawów koreluje z zasięgiem i nasileniem zmian zapalnych. Poza jelitem grubym mogą występować manifestacje pozajelitowe dotyczące stawów, skóry, oczu czy dróg żółciowych.
Diagnostyka opiera się na badaniach endoskopowych (kolonoskopia z pobraniem wycinków), badaniach laboratoryjnych oraz obrazowych. Leczenie jest wielokierunkowe i obejmuje farmakoterapię (aminosalicylany, kortykosteroidy, leki immunosupresyjne, leki biologiczne), a w przypadkach opornych na leczenie lub powikłań – interwencję chirurgiczną. Długotrwały przebieg WZJG wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jelita grubego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ibum Forte (o smaku bananowym) 200 mg/5 ml
Przeciwwskazania do stosowania ibuprofenu w postaci zawiesiny doustnej Ibum Forte (200 mg/5 ml) obejmują przede wszystkim nadwrażliwość na ibuprofen lub składniki pomocnicze (maltitol ciekły 1,119 g/5 ml, benzoesan sodu 3,357 mg/5 ml, glikol propylenowy 4,532 mg/5 ml, sód 18,4 mg/5 ml). Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z reakcjami alergicznymi na NLPZ, w tym astmą indukowaną NLPZ, pokrzywką, skurczem oskrzeli oraz zapaleniem błony śluzowej nosa. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują także chorobę wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy (zarówno czynną, jak i nawracającą), ciężką niewydolność wątroby, nerek i serca, a także jednoczesne stosowanie innych NLPZ, w tym inhibitorów COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Ibum Forte jest również przeciwwskazany w III trymestrze ciąży z powodu ryzyka przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego u płodu oraz wydłużenia czasu krwawienia u matki i dziecka.
astma indukowana NLPZ, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka, ibuprofen, inhibitor COX-2, krwawienie naczyniowo-mózgowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwzakrzepowy, małopłytkowość, nadwrażliwość na ibuprofen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, pokrzywka, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, trzeci trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie krzepnięcia, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon leków
Działania niepożądane – Digavar 100 mg
Digavar, zawierający aceklofenak 100 mg, jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym (NLPZ) wiążącym się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują objawy od łagodnych do poważnych, takie jak choroba wrzodowa, perforacja czy krwawienie, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku. Inne zgłaszane objawy to nudności, wymioty, biegunka, zaparcia, smoliste stolce, krwawe wymioty, a także zaostrzenia chorób zapalnych jelit, w tym choroby Leśniowskiego-Crohna. Reakcje nadwrażliwości mogą manifestować się jako anafilaksja, astma, skurcz oskrzeli oraz różnorodne dermatozy, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Istotne są również działania niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego, takie jak obrzęk, nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca, z podwyższonym ryzykiem zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu i dużych dawkach.
aceklofenak, agranulocytoza, anemia aplastyczna, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, granulocytopenia, hiperkaliemia, krwawienie z przewodu pokarmowego, małopłytkowość, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nekroliza naskórka, neutropenia, niedokrwistość, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, ostry zespół wieńcowy, owrzodzenie przewodu pokarmowego, parestezja, perforacja jelita, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, stridor, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie jelita grubego, zapalenie naczyń, zapalenie nerwu wzrokowego, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zapalenie żołądka, zawał mięśnia sercowego, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Predasol
Produkt leczniczy Predasol, zawierający glikokortykosteroid, wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko ciężkich reakcji anafilaktycznych, takich jak niewydolność krążenia, zatrzymanie pracy serca, skurcz oskrzeli oraz wahania ciśnienia tętniczego. Działanie immunosupresyjne Predasolu zwiększa podatność na zakażenia bakteryjne, wirusowe, pasożytnicze i grzybicze, a objawy infekcji mogą być maskowane, co utrudnia diagnostykę. Konieczne jest monitorowanie pacjentów z chorobami takimi jak gruźlica, wirusowe zapalenie wątroby typu B, strongyloidoza czy inne zakażenia oportunistyczne, a także ostrożne stosowanie u osób z wrzodami żołądka, osteoporozą, niewydolnością serca, nadciśnieniem, cukrzycą, chorobami psychicznymi, jaskrą i uszkodzeniami rogówki. W przypadku stosowania dużych dawek zaleca się kontrolę poziomu potasu i ograniczenie sodu, a także dostosowanie dawki w sytuacjach zwiększonego obciążenia fizycznego.
bradykardia, centralna chorioretinopatia surowicza, choroba Heinego-Medina, działanie diabetogenne, fluorochinolon, glikokortykosteroid, gruźlica, grzybica układowa, guz chromochłonny, immunosupresja, jaskra, miastenia, mineralokortykosteroid, nadciśnienie tętnicze, nieostre widzenie, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność krążenia, niewydolność serca, opryszczka, opryszczkowe zapalenie rogówki, ospa wietrzna, osteoporoza, owrzodzenie rogówki, półpasiec, reakcja anafilaktyczna, skurcz oskrzeli, strongyloidoza, twardzina układowa, twardzinowy przełom nerkowy, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, WZW typu B, zaćma, zakażenie oportunistyczne, zapalenie otrzewnej, zapalenie ścięgna, zapalenie uchyłków jelita, zapalenie węzłów chłonnych, zespół odstawienia kortyzonu, żywa szczepionka - Leksykon chorób i schorzeń
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – Zapobieganie i profilaktyka
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) to przewlekła choroba zapalna o nie do końca poznanej etiologii, charakteryzująca się nawracającymi zaostrzeniami i remisjami. Profilaktyka WZJG obejmuje trzy poziomy: pierwotny (modyfikacja diety i stylu życia, np. dieta śródziemnomorska bogata w błonnik i kwasy omega-3, unikanie czerwonego mięsa i żywności przetworzonej, regularna aktywność fizyczna, unikanie palenia, odpowiedni sen, redukcja stresu), wtórny (wczesne wykrywanie choroby, szczególnie u osób z rodzinnym obciążeniem, oraz regularne kolonoskopie nadzorujące po 8-10 latach trwania choroby) oraz trzeciorzędowy (leczenie podtrzymujące remisję, głównie preparatami 5-ASA, które zmniejszają ryzyko zaostrzeń z 50-70% do około 30% rocznie i redukują ryzyko raka jelita grubego o 75%). Suplementacja wapnia, witaminy D, kwasów omega-3 oraz probiotyków może wspierać terapię, a profilaktyka przeciwzakrzepowa jest wskazana u hospitalizowanych pacjentów z WZJG ze względu na 1,5-3,5-krotnie wyższe ryzyko choroby zakrzepowo-zatorowej.
badanie densytometryczne, biomarker predykcyjny, bisfosfonian, chemoprewencja, choroba zakrzepowo-zatorowa, dieta śródziemnomorska, działanie niepożądane, etiologia, fondaparynuks, glikokortykosteroid, heparyna drobnocząsteczkowa, heparyna niefrakcjonowana, inhibitor kinazy janusowej, karmienie piersią, kurkumina, kwas 5-aminosalicylowy, lek immunomodulujący, mikrobiota jelitowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych, półpasiec, probiotyk, profilaktyka przeciwzakrzepowa, profilaktyka wtórna, remisja, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie immunologiczne, zmiana przednowotworowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibum Forte Pure
Ibuprofen w postaci zawiesiny doustnej IBUM FORTE PURE (200 mg/5 ml) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami takimi jak toczeń rumieniowaty układowy, przewlekłe choroby zapalne jelit, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, zaburzenia czynności nerek i wątroby oraz astma oskrzelowa. U osób starszych zwiększa się ryzyko powikłań ze strony przewodu pokarmowego, w tym krwawień, owrzodzeń i perforacji, które mogą mieć charakter zagrażający życiu. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas oraz monitorowanie objawów niepożądanych, zwłaszcza w początkowym okresie terapii. W przypadku wystąpienia krwawienia lub owrzodzenia przewodu pokarmowego należy natychmiast przerwać leczenie. Dodatkowo, u pacjentów stosujących jednocześnie kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe lub przeciwagregacyjne, konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności i rozważenie stosowania leków osłonowych.
agregacja trombocytów, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, ciężkie skórne działanie niepożądane, dziedziczna nietolerancja fruktozy, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitor pompy protonowej, krwotok z przewodu pokarmowego, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, niewydolność nerek, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, polekowa reakcja z eozynofilią, przewlekła zapalna choroba jelit, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, uszkodzenie nerek, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia, zapalenie płuc, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zwężenie tętnic wieńcowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Aurovitas
Ibuprofen wymaga stosowania najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy czas, aby minimalizować ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego, niewydolnością serca, nadciśnieniem, zaburzeniami nerek i wątroby oraz u osób starszych. Przeciwwskazane jest łączenie ibuprofenu z innymi NLPZ, w tym selektywnymi inhibitorami COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko owrzodzeń i krwawień przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z toczniem rumieniowatym, astmą, chorobami alergicznymi oraz w I i II trymestrze ciąży. Dawkowanie powyżej 2400 mg/dobę wiąże się z podwyższonym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar.
aseptyczne zapalenie opon mózgowych, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba niedokrwienna serca, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, perforacja przewodu pokarmowego, porfiria, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rumień wielopostaciowy, SCAR, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie hematopoezy, zaburzenie krzepnięcia krwi, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pentasa 1 g
Pentasa w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu zawierających 1 g mesalazyny jest wskazana do leczenia łagodnej i umiarkowanej postaci wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (colitis ulcerosa) oraz choroby Crohna. Mesalazyna wykazuje działanie przeciwzapalne na błonę śluzową jelita grubego, co pozwala na kontrolę stanu zapalnego charakterystycznego dla tych przewlekłych nieswoistych chorób zapalnych jelit. Tabletki o przedłużonym uwalnianiu zapewniają stopniowe uwalnianie substancji czynnej wzdłuż przewodu pokarmowego, co zwiększa efektywność terapii.
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Ibuprofen Farmalider 20 mg/ml
Ibuprofen FARMALIDER w postaci zawiesiny doustnej 20 mg/ml, podobnie jak inne NLPZ, może powodować działania niepożądane o różnym nasileniu, zależne od dawki i czasu stosowania. Najczęstsze objawy dotyczą przewodu pokarmowego i obejmują zgagę, ból brzucha, nudności, wymioty, wzdęcia, biegunkę, zaparcia oraz niewielką utratę krwi, która w rzadkich przypadkach może prowadzić do niedokrwistości. Stosowanie dawek dobowych powyżej 1200 mg (60 ml zawiesiny) zwiększa ryzyko poważnych powikłań, takich jak wrzody trawienne, perforacja czy krwawienie, szczególnie u osób starszych. Długotrwała terapia dużymi dawkami (np. 2400 mg/dobę) wiąże się z niewielkim wzrostem ryzyka incydentów zatorowo-zakrzepowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu. Ponadto, mogą wystąpić obrzęki, nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca.
alergiczny ostry zespół wieńcowy, aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba reumatyczna, incydent zatorowo-zakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, martwicze zapalenie powięzi, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność serca, ostra niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja psychotyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, szum uszny, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzód trawienny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs, zaburzenie hemopoezy, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zwężenie światła jelita - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Remolexam
Meloksykam (Remolexam 15 mg) wymaga stosowania z zachowaniem szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z historią choroby wrzodowej, podeszłym wiekiem, zaburzeniami czynności nerek, chorobami układu sercowo-naczyniowego oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych. Zaleca się stosowanie najniższej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, nie przekraczając maksymalnej dawki dobowej. Ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak krwawienia, owrzodzenia i perforacje przewodu pokarmowego, wzrasta wraz z dawką i obecnością czynników ryzyka. U pacjentów z grupy wysokiego ryzyka wskazane jest stosowanie leków gastroprotekcyjnych (np. mizoprostol, inhibitory pompy protonowej). Meloksykam może również powodować zatrzymanie płynów, obrzęki oraz nasilenie nadciśnienia tętniczego, dlatego konieczne jest monitorowanie ciśnienia tętniczego i czynności nerek, szczególnie u osób z niewydolnością serca i nadciśnieniem.
aminotransferaza, antagonista angiotensyny II, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba niedokrwienna serca, choroba tętnic obwodowych, choroba wrzodowa, cukrzyca, czynnościowa niewydolność nerek, filtracja kłębuszkowa, hiperkaliemia, hiperlipidemia, hipowolemia, inhibitor ACE, inhibitor COX-2, inhibitor pompy protonowej, kłębuszkowe zapalenie nerek, klirens kreatyniny, kwas acetylosalicylowy, martwica rdzenia nerki, meloksykam, mizoprostol, nefropatia toczniowa, niedobór laktazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja galaktozy, pemetreksed, perforacja przewodu pokarmowego, reakcja skórna, rumień polekowy, śródmiąższowe zapalenie nerek, stężenie bilirubiny, stężenie kreatyniny, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie przełyku, zastoinowa niewydolność serca, zawał serca, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Eziclen (17,51 g + 3,276 g + 3,13 g)/butelkę
Lek Eziclen, zawierający sodu siarczan bezwodny, magnezu siarczan siedmiowodny oraz potas siarczan, jest stosowany do oczyszczania jelita grubego, jednak ze względu na wysoką zawartość elektrolitów (w dwóch butelkach: sód 11,367 g/494,42 mmol, potas 2,81 g/71,8 mmol, magnez 0,646 g/26,6 mmol, siarczany 29,69 g/309,0 mmol) wymaga ścisłych przeciwwskazań i ostrożności. Bezwzględnie przeciwwskazany jest u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu, zastoinową niewydolnością serca, ciężkim odwodnieniem, ostrymi fazami zapalenia jelita (choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego), ostrymi zaburzeniami jamy brzusznej wymagającymi operacji, zaburzeniami drożności przewodu pokarmowego, perforacją przewodu pokarmowego, toksycznym zapaleniem jelita grubego, zespołem toksycznego rozszerzenia okrężnicy, wodobrzuszem, ciężką niewydolnością nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m²) oraz obecnością nudności i wymiotów. Stosowanie leku w tych stanach może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zaostrzenie niewydolności serca, perforacja jelita, nasilenie stanu zapalnego czy zaburzenia elektrolitowe zagrażające życiu.
U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (GFR 30-89 ml/min/1,73 m²), w podeszłym wieku (>65 lat), z niestabilną chorobą wieńcową, niewydolnością serca w stadium II-IV wg NYHA, zaburzeniami rytmu serca, niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących leki wpływające na gospodarkę wodno-elektrolitową (diuretyki, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, NLPZ, lit) należy zachować szczególną ostrożność lub rozważyć alternatywne metody przygotowania jelita. Dodatkowo przeciwwskazania obejmują niedrożność jelit w wywiadzie, ciężkie zaparcia oporne na leczenie, stan po operacjach przewodu pokarmowego z modyfikacją anatomii jelit, megacolon oraz zaburzenia połykania z wysokim ryzykiem aspiracji. W tych przypadkach zaleca się indywidualną ocenę ryzyka i korzyści oraz ewentualne odroczenie badania do stabilizacji stanu klinicznego pacjenta.
antagonista receptora angiotensyny, choroba Leśniowskiego-Crohna, diuretyk, dysfagia, hiperkaliemia, hipermagnezemia, hipernatremia, hipokaliemia, hipomagnezemia, hiponatremia, inhibitor konwertazy angiotensyny, megacolon, niedrożność przewodu pokarmowego, niestabilna choroba wieńcowa, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, odwodnienie, ostre zapalenie wyrostka robaczkowego, perforacja przewodu pokarmowego, toksyczne rozszerzenie okrężnicy, toksyczne zapalenie jelita grubego, wodobrzusze, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wskaźnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Asubtela 3 mg + 0,03 mg
Lek Asubtela, zawierający 3 mg drospirenonu i 0,03 mg etynyloestradiolu, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może powodować poważne działania niepożądane, w tym zakrzepowo-zatorowe powikłania zagrażające życiu, takie jak żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna), tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe (zawał mięśnia sercowego), udar mózgu oraz nadciśnienie tętnicze. Dodatkowo, stosowanie leku wiąże się z ryzykiem nowotworów wątroby, zaburzeń czynności wątroby oraz nieznacznie zwiększoną częstością rozpoznawania raka piersi, choć związek przyczynowy nie jest jednoznacznie potwierdzony. Występowanie lub nasilenie chorób takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, padaczka, migrena, mięśniaki macicy, toczeń rumieniowaty układowy czy zespół hemolityczno-mocznicowy wymaga szczególnej uwagi podczas terapii.
astma, biegunka, ból głowy, ból piersi, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon i etynyloestradiol, egzema, kandydoza pochwy, krwawienie śródcykliczne, łysienie, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nastrój depresyjny, niedociśnienie tętnicze, niedosłuch, nowotwór wątroby, nudność, obniżenie libido, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, środek antykoncepcyjny, świąd, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, tkliwość piersi, toczeń rumieniowaty układowy, trądzik, udar mózgu, upławy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z piersi, wymioty, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie miesiączkowania, zakrzepica żył głębokich, zapalenie pochwy, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuxal Forte Dla Dzieci
Ibuxal Forte Dla Dzieci należy stosować w najniższej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych. Szczególną ostrożność zaleca się u pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym, chorobami przewodu pokarmowego (np. wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), nadciśnieniem tętniczym, zaburzeniami czynności nerek i wątroby, a także u kobiet w I i II trymestrze ciąży oraz karmiących piersią. Ibuprofen może wywołać rzadkie, ale ciężkie reakcje nadwrażliwości, w tym wstrząs anafilaktyczny i zespół Kounisa, a także zwiększać ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych przy dawkach ≥2400 mg/dobę. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania z innymi NLPZ oraz monitorowanie pacjentów z chorobami sercowo-naczyniowymi i czynnikami ryzyka, stosując dawki ≤1200 mg/dobę, jeśli to możliwe.
acenokumarol, agregacja płytek krwi, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, dziedziczna nietolerancja fruktozy, hiperlipidemia, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor konwertazy angiotensyny, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwotok z przewodu pokarmowego, lek przeciwagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, rumień wielopostaciowy, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka noworodkowa, zwężenie tętnic wieńcowych - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ibufen dla dzieci FORTE o smaku malinowym 200 mg/5 ml
Przeciwwskazania do stosowania zawiesiny doustnej Ibufen dla dzieci FORTE (200 mg ibuprofenu w 5 ml) obejmują nadwrażliwość na ibuprofen, inne NLPZ oraz substancje pomocnicze, takie jak maltitol ciekły (2,4 g/5 ml) i sodu benzoesan (5 mg/5 ml). Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z reakcjami nadwrażliwości po NLPZ (np. skurcz oskrzeli, astma oskrzelowa, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka), aktywną chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy, nawracającym krwawieniem z przewodu pokarmowego, ciężką niewydolnością serca (klasa IV NYHA), aktywnym krwawieniem, skazą krwotoczną, niewyjaśnionymi zaburzeniami układu krwiotwórczego, ciężką niewydolnością wątroby i nerek oraz ciężkim odwodnieniem. Ponadto, lek jest przeciwwskazany w ostatnim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego Botalla i powikłań okołoporodowych oraz u niemowląt poniżej 5 kg masy ciała.
alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa, dysfagia, dziedziczna nietolerancja fruktozy, krwawienie, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nieżyt błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, ostre uszkodzenie nerek, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, polip nosa, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przewód tętniczy Botalla, skaza krwotoczna, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, trombocytopenia, trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie układu krwiotwórczego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Levomine mini 20 mcg + 100 mcg
Levomin mini, jako złożony doustny środek antykoncepcyjny, wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości, w tym najczęściej zgłaszanymi objawami (≥1% do <10%) są nudności, ból brzucha, wzrost masy ciała, bóle głowy, obniżenie i zmienność nastroju oraz dolegliwości ze strony piersi, takie jak ból i tkliwość. Najpoważniejszym powikłaniem jest ryzyko zakrzepowo-zatorowe tętnic i żył, manifestujące się m.in. zakrzepicą żylną, zatorowością płucną, zawałem mięśnia sercowego czy udarem mózgu. Wskazane jest monitorowanie czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, zwłaszcza u pacjentek z predyspozycjami takimi jak wiek, palenie tytoniu, otyłość, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe czy cukrzyca. Ponadto, stosowanie Levomine mini może prowadzić do zaburzeń metabolicznych (hipertriglicerydemia, zaburzenia tolerancji glukozy), zmian w funkcji wątroby, a także zwiększonego ryzyka rozwoju nowotworów, w tym raka szyjki macicy i nieznacznie podwyższonego ryzyka raka piersi, choć związek przyczynowy nie jest jednoznacznie potwierdzony.
antykoncepcja hormonalna, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zakrzepowo-zatorowa, endometrioza, guz wątroby, hemolityczny zespół mocznicowy, hipertriglicerydemia, insulinooporność obwodowa, krwawienie śródcykliczne, lek indukujący enzymy wątrobowe, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciążowa, ostuda, otoskleroza, padaczka, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie funkcji wątroby, zaburzenie tolerancji glukozy, zakrzepica żylna, zatorowość płucna, zatrzymanie płynów, zawał mięśnia sercowego, złożony doustny środek antykoncepcyjny, żółtaczka cholestatyczna, żylne zaburzenie zakrzepowo-zatorowe - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Hasco
Produkt Ibuprofen Hasco w dawce 200 mg (kapsułki miękkie) wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi (toczeń rumieniowaty układowy, mieszana choroba tkanki łącznej), wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu porfiryn, chorobami przewodu pokarmowego (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), nadciśnieniem tętniczym, łagodną do umiarkowanej zastoinową niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek i wątroby oraz u osób z zaburzeniami krzepnięcia. Stosowanie ibuprofenu wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, takich jak krwawienia z przewodu pokarmowego, owrzodzenia, perforacje, a także ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych przy dawkach powyżej 1200 mg/dobę, szczególnie przy dawce 2400 mg/dobę. U pacjentów w podeszłym wieku oraz u dzieci i młodzieży odwodnionych ryzyko nefrotoksyczności jest zwiększone. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas oraz unikanie jednoczesnego stosowania z innymi NLPZ i lekami zwiększającymi ryzyko krwawień (kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, inhibitory wychwytu serotoniny, kwas acetylosalicylowy).
astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, dziedziczna nietolerancja fruktozy, hematuria, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitor agregacji płytek krwi, inhibitor cyklooksygenazy-2, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwotok z przewodu pokarmowego, lek przeciwzakrzepowy, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre śródmiąższowe zapalenie nerek, owrzodzenie, perforacja, pokrzywka, polip nosa, porfiria, porfiria przerywana ostra, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, proteinuria, przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa, rumień wielopostaciowy, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielenie naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie hematopoezy, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie migdałków podniebiennych, zapalenie zatok, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dicloberl 100 mg
Dicloberl 100 mg, zawierający diklofenak sodowy, powinien być stosowany z zachowaniem szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów geriatrycznych, z chorobami współistniejącymi oraz u osób z ryzykiem powikłań ze strony przewodu pokarmowego i układu krążenia. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, takich jak krwawienia, owrzodzenia i perforacje przewodu pokarmowego, które mogą wystąpić nawet bez objawów ostrzegawczych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z historią choroby wrzodowej, stosujących jednocześnie leki zwiększające ryzyko krwawień (np. kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, kwas acetylosalicylowy). W przypadku wystąpienia krwawienia lub objawów sugerujących powikłania, takich jak ból w nadbrzuszu, smołowate stolce czy krwawe wymioty, konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku i konsultacja lekarska.
choroba Crohna, choroba wrzodowa żołądka, cukrzyca, diklofenak sodowy, hiperlipidemia, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, kortykosteroidy ogólnoustrojowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, porfiria wątrobowa, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie wątroby, zawał serca, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie wyrostka robaczkowego – Etiologia i przyczyny
Zapalenie wyrostka robaczkowego jest stanem zapalnym wyrostka, najczęściej spowodowanym niedrożnością jego światła, co prowadzi do wzrostu ciśnienia wewnątrz wyrostka, upośledzenia odpływu żylnego i limfatycznego, niedokrwienia, namnażania bakterii i rozwoju stanu zapalnego. Główne przyczyny niedrożności to kamienie kałowe (fekality), przerost tkanki limfatycznej (szczególnie u dzieci), infekcje bakteryjne (m.in. Escherichia coli, Bacteroides spp.), wirusowe, grzybicze i pasożytnicze, a także guzy nowotworowe i rzadziej ciała obce. Ryzyko zachorowania wynosi około 8,6% u mężczyzn i 6,7% u kobiet, z najwyższą częstością w wieku 10-30 lat. Czynniki ryzyka obejmują młody wiek, płeć męską, historię rodzinną, dietę ubogą w błonnik oraz choroby zapalne jelit, takie jak choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego.
appendektomia, choroba Leśniowskiego-Crohna, guz rakowiak, interwencja chirurgiczna, kamień kałowy, martwica tkanki, mukowiscydoza, niedokrwienne zapalenie jelita grubego, niedrożność jelit, ostry ból brzucha, perforacja wyrostka robaczkowego, przerost tkanki limfatycznej, ropień, ropień okołowyrostkowy, rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego, sepsa, śluzowiak, węzeł chłonny, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie otrzewnej, zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie uchyłków esicy, zapalenie wyrostka robaczkowego, zapalna choroba jelit, złóg kałowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Strepsils Intensive bez cukru pomarańczowy 8,75 mg
Strepsils Intensive bez cukru w postaci pastylek twardych zawiera 8,75 mg flurbiprofenu i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na flurbiprofen, kwas acetylosalicylowy, inne NLPZ oraz substancje pomocnicze. Szczególną ostrożność należy zachować u osób z historią alergii na NLPZ, w tym pokrzywką, astmą oskrzelową, obrzękiem naczynioruchowym, zapaleniem błony śluzowej nosa i skurczem oskrzeli. Lek jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z aktywną lub przebyłą chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, perforacją przewodu pokarmowego, krwawieniami z przewodu pokarmowego, ciężkim zapaleniem jelita grubego, zaburzeniami krwotocznymi, ciężką niewydolnością serca, wątroby lub nerek, a także u kobiet w trzecim trymestrze ciąży oraz dzieci poniżej 12 lat. Pastylki zawierają izomalt (2033,29 mg), maltitol ciekły (509,31 mg) oraz etanol (0,05 mg), co wymaga uwagi u pacjentów z nietolerancją cukrów lub chorobami metabolicznymi.
aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma oskrzelowa, choroba autoimmunologiczna, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność serca, ciężka niewydolność wątroby, ciężkie zapalenie jelita grubego, etanol, flurbiprofen, glikokortykosteroid, izomalt, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwnadciśnieniowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, maltitol ciekły, nadciśnienie tętnicze, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nieswoiste zapalenie jelit, obrzęk naczynioruchowy, perforacja przewodu pokarmowego, pokrzywka, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, trzeci trymestr ciąży, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie krwotoczne, zaburzenie krzepnięcia krwi, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon chorób i schorzeń
Nietolerancja laktozy – Patofizjologia i mechanizm
Nietolerancja laktozy to zespół objawów żołądkowo-jelitowych wynikający z niedoboru enzymu laktazy (β-galaktozydazy) w jelicie cienkim, co prowadzi do niepełnego trawienia laktozy i jej fermentacji w jelicie grubym. Mechanizmy patofizjologiczne obejmują efekt osmotyczny niestrawionej laktozy, produkcję gazów (wodór, metan, CO2) oraz krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych przez mikrobiotę jelitową, co skutkuje wzdęciami, bólami brzucha, biegunką i innymi dolegliwościami. Niedobór laktazy może mieć charakter pierwotny (genetycznie uwarunkowany, związany z polimorfizmami SNP w genie LCT, np. C/T-13910), wtórny (uszkodzenie błony śluzowej jelita cienkiego w przebiegu chorób zapalnych, infekcji, celiakii, IBD, SIBO), wrodzony (rzadka mutacja w genie LCT) lub rozwojowy (u wcześniaków). Objawy pojawiają się zwykle przy spadku aktywności laktazy poniżej 50% wartości wyjściowej, a tolerancja laktozy zależy od spożytej dawki (zwykle tolerowane są ilości <12 g laktozy) oraz składu mikrobioty jelitowej.
celiakia, choroba Leśniowskiego-Crohna, fermentacja laktozy, gen LCT, hydroliza laktozy, IBS, kosmki jelitowe, krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe, laktaza, laktoza, metylacja DNA, mikrobiota jelitowa, niedobór laktazy, niestrawiona laktoza, nietolerancja laktozy, polimorfizm pojedynczego nukleotydu, SIBO, wrodzony niedobór laktazy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zespół przerostu bakteryjnego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Diane – 35
Produkt leczniczy Diane-35 zawiera 2 mg octanu cyproteronu oraz 0,035 mg etynyloestradiolu i wykazuje działanie podobne do złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych. Minimalny czas terapii wynosi co najmniej 3 miesiące, a dalsze stosowanie powinno być okresowo oceniane przez lekarza. Diane-35 wiąże się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (VTE), szczególnie w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥1 miesiąca. Ryzyko VTE jest 1,5-2-krotnie wyższe niż przy stosowaniu preparatów zawierających lewonorgestrel i porównywalne do preparatów z dezogestrelem, gestodenem lub drospirenonem. Wśród czynników ryzyka VTE wymienia się wiek, palenie tytoniu (zwłaszcza u kobiet >35 lat), dodatni wywiad rodzinny, unieruchomienie, zabiegi chirurgiczne, otyłość (BMI >30 kg/m²) oraz choroby współistniejące, takie jak zespół policystycznych jajników. Ponadto stosowanie Diane-35 może zwiększać ryzyko tętniczych incydentów zakrzepowo-zatorowych, w tym zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu, które mogą być zagrażające życiu. W przypadku wystąpienia objawów sugerujących zakrzepicę lub udar, konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i konsultacja lekarska.
afazja, choroba Leśniowskiego-Crohna, cukrzyca, drgawki ogniskowe, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, hipertriglicerydemia, hirsutyzm, insulinooporność, łagodny nowotwór wątroby, migotanie przedsionków, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, obniżony nastrój, obrzęk naczynioruchowy, octan cyproteronu, oponiak, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, palenie tytoniu, pląsawica Sydenhama, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, rak szyjki macicy, toczeń rumieniowaty układowy, wada zastawkowa serca, wirus HPV, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia zakrzepowo-zatorowe tętnic, zapalenie trzustki, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół policystycznych jajników, złośliwy nowotwór wątroby, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dulcobis 10 mg
Lek Dulcobis, zawierający 10 mg bisakodylu w postaci czopków, posiada liczne przeciwwskazania, które należy bezwzględnie uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Przede wszystkim nie powinien być stosowany u pacjentów z nadwrażliwością na bisakodyl lub substancje pomocnicze, a także u osób z ostrymi stanami jamy brzusznej, takimi jak niedrożność jelit, zapalenie wyrostka robaczkowego oraz zaostrzenia chorób zapalnych jelit (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna). Szczególną ostrożność wymaga obecność silnych bólów brzucha z mdłościami i wymiotami, które mogą wskazywać na poważne schorzenia wymagające pilnej interwencji chirurgicznej. Dulcobis jest również przeciwwskazany u dzieci poniżej 10 roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w tej grupie wiekowej.
atonia jelit, bisakodyl, ból brzucha, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zapalna jelit, diuretyk, glikokortykosteroid, hipokaliemia, krwawienie z odbytu, lek przeczyszczający, nadwrażliwość na bisakodyl, niedrożność jelit, odwodnienie, osłabienie mięśniowe, perforacja przewodu pokarmowego, przewlekła choroba nerek, stan zapalny odbytu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zabieg przewodu pokarmowego, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie rytmu serca, zapalenie trzustki, zapalenie wyrostka robaczkowego - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Colchican 0,5 mg
Lek Colchican, zawierający 0,5 mg kolchicyny w tabletce powlekanej, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na kolchicynę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (118 mg/tabletkę). Bezwzględne przeciwwskazania obejmują ciężkie zaburzenia czynności serca (np. zaawansowana niewydolność serca, niestabilna choroba wieńcowa, ciężkie arytmie, niedawny zawał mięśnia sercowego), ciężkie choroby przewodu pokarmowego (aktywna choroba wrzodowa, zaostrzenia nieswoistych zapaleń jelit, niedrożność), zaawansowane schorzenia wątroby (marskość, aktywne zapalenie, niewydolność) oraz ciężkie zaburzenia czynności nerek, w tym dializowanych pacjentów. Kolchicyna, metabolizowana w wątrobie i wydalana częściowo przez nerki, może kumulować się w organizmie, zwiększając ryzyko toksyczności, w tym mielosupresji i supresji szpiku kostnego, co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z zaburzeniami hematologicznymi (leukopenia, agranulocytoza, małopłytkowość, niedokrwistość aplastyczna).
agranulocytoza, alergia na laktozę, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, Colchican, cytopenia, działanie mielosupresyjne, inhibitor CYP3A4, kolchicyna, leukopenia, małopłytkowość, marskość wątroby, miopatia, neuropatia, niedokrwistość aplastyczna, niedrożność przewodu pokarmowego, niestabilna choroba wieńcowa, nieswoiste zapalenia jelit, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, P-glikoproteina, rabdomioliza, supresja szpiku kostnego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności serca, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Forte APTEO MED
Ibuprofen FORTE APTEO MED wymaga ostrożności u pacjentów z wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu porfiryn, toczniem rumieniowatym, po rozległych zabiegach chirurgicznych, z alergiami, astmą oskrzelową, chorobami przewodu pokarmowego oraz u osób w podeszłym wieku. Stosowanie leku wiąże się z ryzykiem zaostrzenia chorób podstawowych, wystąpienia reakcji nadwrażliwości, w tym wstrząsu anafilaktycznego, oraz powikłań ze strony nerek (martwica brodawek nerkowych, niewydolność nerek) i przewodu pokarmowego (krwawienia, owrzodzenia, perforacje). Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z innymi NLPZ, kortykosteroidami, antykoagulantami, SSRI i inhibitorami agregacji płytek. Dawkowanie powinno być minimalne skuteczne i krótkotrwałe, a u pacjentów wysokiego ryzyka zaleca się stosowanie leków osłonowych (np. inhibitory pompy protonowej, mizoprostol).
antykoagulant, astma analgetyczna, astma oskrzelowa, ból głowy z nadużywania leków, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego, hiperlipidemia, inhibitor ACE, inhibitor agregacji płytek, inhibitor cyklooksygenazy, inhibitor pompy protonowej, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, jałowe zapalenie opon mózgowych, katar sienny, kortykosteroid, kwas acetylosalicylowy, lek moczopędny, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, mizoprostol, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, perfuzja nerek, pokrzywka, polipy nosa, porfiria, porfiria przerywana, pozaszpitalne zapalenie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie krzepnięcia, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zwężenie tętnic wieńcowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibufen dla dzieci FORTE o smaku malinowym
Podczas stosowania leku Ibufen dla dzieci FORTE o smaku malinowym należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi (np. toczeń rumieniowaty układowy), przewodu pokarmowego (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego (nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca), zaburzeniami czynności nerek i wątroby oraz zaburzeniami krzepnięcia krwi. Ibuprofen może przedłużać czas krwawienia i zwiększać ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych, takich jak krwawienia, owrzodzenia i perforacje, które mogą wystąpić nawet bez wcześniejszych objawów. Ryzyko to wzrasta wraz z dawką, szczególnie powyżej 1200 mg/dobę, u osób starszych oraz u pacjentów z historią chorób przewodu pokarmowego. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas oraz unikanie jednoczesnego stosowania innych NLPZ, w tym inhibitorów COX-2. U pacjentów odwodnionych istnieje zwiększone ryzyko zaburzeń czynności nerek. W przypadku wystąpienia owrzodzeń lub krwawień z przewodu pokarmowego należy natychmiast odstawić lek.
astma oskrzelowa, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, hiperlipidemia, incydent zatorowo-zakrzepowy, inhibitory COX-2, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nietolerancja fruktozy, niewydolność serca, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, perforacja przewodu pokarmowego, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, rumień wielopostaciowy, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna amblopia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia krzepnięcia krwi, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Biegunka – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Biegunka definiowana jest jako zwiększona częstotliwość wypróżnień powyżej trzech dziennie, z luźnymi, wodnistymi stolcami i objętością kału przekraczającą 200 g/dobę. Może mieć charakter ostry (do 14 dni) lub przewlekły (powyżej 4 tygodni) i wynikać z różnych mechanizmów, takich jak wydzielnicza, osmotyczna, z zaburzeń wchłaniania, zakaźna czy wysiękowa. Etiologia obejmuje infekcje bakteryjne, wirusowe i pasożytnicze, działania niepożądane leków (antybiotyki, chemioterapia), nietolerancje pokarmowe, choroby przewlekłe (IBS, IBD, celiakia), zatrucia pokarmowe oraz czynniki stresowe i radioterapię. Szczególnie narażone są niemowlęta, osoby starsze, immunosupresyjne oraz pacjenci onkologiczni. Objawy towarzyszące obejmują ból i skurcze brzucha, gorączkę, obecność krwi lub śluzu w stolcu oraz ryzyko powikłań takich jak odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe (hipokaliemia, hiponatremia), uszkodzenie skóry okolicy odbytu i zespół hemolityczno-mocznicowy. Diagnostyka powinna obejmować badania stolca, krwi, obrazowe oraz endoskopowe, a także ocenę stanu nawodnienia i integralności skóry.
badanie stolca, biegunka, biegunka podróżnych, biegunka polekowa, biegunka zakaźna, celiakia, Clostridium difficile, dieta BRAT, doustny roztwór nawadniający, hipotensja ortostatyczna, kolonoskopia, loperamid, nieswoiste zapalenia jelit, nietolerancja fruktozy, nietolerancja laktozy, nietrzymanie stolca, niewydolność trzustki, oliguria, perystaltyka jelit, posiew, probiotyki, radioterapia, sigmoidoskopia, skąpomocz, subsalicylan bizmutu, toksyna shiga, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenia elektrolitowe, zakażenie E. coli, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół jelita drażliwego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pentasa 1 g
Pentasa w formie granulatu o przedłużonym uwalnianiu zawierającego 1 g mesalazyny jest wskazana w leczeniu łagodnej i umiarkowanej postaci wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (WZJG) oraz choroby Crohna. W przypadku WZJG, choroby charakteryzującej się przewlekłym, nawracającym stanem zapalnym jelita grubego, preparat działa miejscowo na błonę śluzową, zapewniając skuteczne działanie przeciwzapalne. Forma granulatu umożliwia równomierne uwalnianie substancji czynnej wzdłuż całego przewodu pokarmowego, co jest korzystne przy rozległych zmianach zapalnych. Mesalazyna wykazuje działanie przeciwzapalne bezpośrednio w miejscu zapalenia, co przekłada się na poprawę stanu klinicznego pacjentów.
aktywna choroba, błona śluzowa jelita grubego, choroba Crohna, gastroenterolog, granulat o przedłużonym uwalnianiu, indukcja remisji, leczenie podtrzymujące, mesalazyna, Pentasa, przewlekła choroba zapalna, przewlekły proces zapalny, przewód pokarmowy, stan zapalny, terapia podtrzymująca, terapia przeciwzapalna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaostrzenie i remisja, zmiany zapalne - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Uroflow 2 2 mg
Tolterodyna, dostępna w dawkach 1 mg i 2 mg w postaci tabletek powlekanych (lek Uroflow), posiada szereg bezwzględnych przeciwwskazań, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na tolterodynę lub substancje pomocnicze, zatrzymanie moczu, niekontrolowaną jaskrę z wąskim kątem przesączania, miastenię gravis, ciężką postać wrzodziejącego zapalenia jelita grubego oraz toksyczne rozszerzenie okrężnicy. Ze względu na działanie antycholinergiczne, stosowanie tolterodyny w tych stanach może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak nasilenie objawów chorób, wzrost ciśnienia śródgałkowego czy ryzyko perforacji jelita.
ciśnienie śródgałkowe, działanie antycholinergiczne, jaskra z wąskim kątem przesączania, miastenia, myasthenia gravis, pęcherz nadreaktywny, perforacja jelita, powikłanie urologiczne, przełom miasteniczny, schorzenie nerwowo-mięśniowe, toksyczne rozszerzenie okrężnicy, tolterodyny wodorowinian, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie opróżniania pęcherza moczowego, zaburzenie układu moczowego, zatrzymanie moczu - Leksykon leków
Działania niepożądane – Daylette 3 mg + 0,02 mg
Daylette, zawierający drospirenon i etynyloestradiol, jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym, który może wywoływać liczne działania niepożądane, w tym poważne zaburzenia zakrzepowo-zatorowe żył i tętnic, takie jak zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego oraz udar mózgu. W trakcie terapii obserwuje się również ryzyko nadciśnienia tętniczego oraz rzadkich nowotworów wątroby. Występują także objawy ze strony układu rozrodczego i piersi, takie jak ból piersi, krwotok maciczny, kandydozy pochwy czy zmiany w cyklu miesiączkowym. Warto podkreślić, że rak piersi jest diagnozowany nieznacznie częściej u kobiet stosujących doustne środki antykoncepcyjne, choć związek przyczynowy nie jest jednoznaczny. Monitorowanie parametrów wątrobowych jest kluczowe, zwłaszcza przy objawach takich jak żółtaczka czy ból w prawym podżebrzu.
atrofia endometrium, ból głowy, choroba Leśniowskiego-Crohna, drospirenon, dysplazja włóknisto-torbielowata piersi, etynyloestradiol, hiperkaliemia, hiponatremia, kandydoza pochwy, mięśniak macicy, migrena, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość, niedokrwistość, nowotwór piersi, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, padaczka, pląsawica Sydenhama, polip szyjki macicy, porfiria, przemijający napad niedokrwienny, rak piersi, reakcja alergiczna, rumień guzowaty, rumień wielopostaciowy, tachykardia, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel jajnika, trombocytemia, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe tętnic, zaburzenie zakrzepowo-zatorowe żył, zakrzepica żył i tętnic, zakrzepica żylna, zapalenie spojówek, zapalenie żyły, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, żółtaczka cholestatyczna, żylak, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Babyfen
Podczas stosowania Babyfen (ibuprofen 20 mg/mL w zawiesinie doustnej) należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych. Konieczne jest unikanie łączenia ibuprofenu z innymi NLPZ, ze względu na ryzyko addytywnego działania i powikłań, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego (krwawienia, owrzodzenia, perforacje), które nasilają się u pacjentów z chorobą wrzodową, osób starszych oraz przy stosowaniu leków takich jak kortykosteroidy, antykoagulanty, SSRI czy kwas acetylosalicylowy. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, wątroby, serca oraz u osób odwodnionych (dzieci, osoby starsze) należy zachować szczególną ostrożność i zapewnić odpowiednie nawodnienie. Dawkowanie powyżej 2400 mg/dobę wiąże się z podwyższonym ryzykiem zdarzeń sercowo-naczyniowych, dlatego u pacjentów z niewyrównanym nadciśnieniem, niewydolnością serca (NYHA II-III), chorobą niedokrwienną serca czy chorobami naczyń mózgowych wskazana jest wnikliwa ocena korzyści i ryzyka terapii.
agregacja płytek krwi, astma analgetyczna, bakteryjne zapalenie płuc, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba niedokrwienna serca, inhibitor pompy protonowej, kernicterus, krwawienie z przewodu pokarmowego, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, niewydolność serca, obrzęk Quinckego, ostra uogólniona osutka krostkowa, perforacja wrzodu, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – MIG 400 mg
Ibuprofen w dawce 400 mg (MIG) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których częstość występowania jest zależna od dawki i indywidualnych predyspozycji pacjenta. Przy stosowaniu dawek dobowych do 1200 mg doustnie lub 1800 mg w postaci czopków, najczęściej obserwuje się działania ze strony przewodu pokarmowego, takie jak choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, perforacje, krwawienia, nudności, wymioty, biegunka oraz zaparcia. Istotne jest, że stosowanie wysokich dawek (np. 2400 mg/dobę) może zwiększać ryzyko incydentów zakrzepowych, w tym zawału serca i udaru mózgu. Rzadkie, ale poważne działania obejmują zaburzenia krwiotworzenia (np. agranulocytoza), reakcje nadwrażliwości (w tym wstrząs anafilaktyczny), jałowe zapalenie opon mózgowych, oraz ciężkie reakcje skórne (SCAR). Ponadto, NLPZ mogą powodować obrzęki, nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca, a także zaburzenia czynności nerek, w tym ostrą niewydolność i martwicę brodawek nerkowych.
agranulocytoza, antybiotykoterapia, astma, ból głowy, choroba Crohna, choroba wrzodowa żołądka, ciężka uogólniona reakcja nadwrażliwości, ciężkie skórne działanie niepożądane, incydent zakrzepowy w tętnicy, jałowe zapalenie opon mózgowych, kołatanie serca, leukopenia, małopłytkowość, martwica brodawek nerkowych, mieszana choroba tkanki łącznej, morfologia krwi, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostre zapalenie wątroby, pancytopenia, polekowa reakcja z eozynofilią, reakcja nadwrażliwości, reakcja psychotyczna, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, szum uszny, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wysypka skórna, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krwiotworzenia, zaburzenie widzenia, zapalenie naczyń, zapalenie przełyku, zapalenie trzustki, zawał serca, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, zgaga, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Pyoderma gangrenosum – Objawy
Pyoderma gangrenosum (PG) to rzadka, zapalna dermatoza o często gwałtownym przebiegu, charakteryzująca się bolesnymi, szybko powiększającymi się owrzodzeniami o sinofioletowym, podminowanym brzegu i martwiczej podstawie. Występuje z częstością około 1/100 000, najczęściej u osób w wieku 20-50 lat, z przewagą kobiet. Zmiany lokalizują się głównie na kończynach dolnych (60,4%), ale mogą pojawiać się także na głowie, szyi, tułowiu i okolicach okołostomijnych. Charakterystyczne jest zjawisko patergii, czyli powstawanie nowych zmian po drobnych urazach skóry. PG manifestuje się również objawami ogólnoustrojowymi, takimi jak gorączka, bóle stawów i mięśni oraz złe samopoczucie. Wyróżnia się kilka klinicznych wariantów PG, w tym klasyczny wrzodziejący (85% przypadków), pęcherzowy, krostkowy, powierzchowny ziarniniakowaty oraz okołostomijny, zróżnicowanych pod względem lokalizacji, przebiegu i powiązań z chorobami współistniejącymi, takimi jak nieswoiste zapalenia jelit (IBD) czy choroby hematologiczne (np. ostra białaczka szpikowa). Proces gojenia jest długotrwały, często pozostawia blizny o charakterystycznym wyglądzie siateczkowatym, a nawroty występują u około 66-70% leczonych pacjentów.
artralgia, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba zapalna skóry, gammapatia monoklonalna, hiperpigmentacja, hipopigmentacja, krostka, mialgia, nieswoista choroba zapalna jelit, ostra białaczka szpikowa, patergia, podłoże zapalne, posocznica, pyoderma gangrenosum, rumień guzowaty, szpiczak mnogi, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie wtórne, zespół autoimmunologiczny, zespół mielodysplastyczny, zespół PAPA, zespół PAPASH, zespół PASH - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Catalent
Podczas terapii ibuprofenem zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki przez najkrótszy możliwy czas, aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego i układu sercowo-naczyniowego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym, chorobami zapalnymi jelit (wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna), nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek i wątroby oraz zaburzeniami krzepnięcia. U osób w podeszłym wieku ryzyko powikłań, takich jak krwawienia i perforacje przewodu pokarmowego, jest szczególnie wysokie. Ibuprofen może również wywoływać skurcz oskrzeli u pacjentów z astmą oskrzelową lub chorobami alergicznymi. Zaleca się unikanie łącznego stosowania ibuprofenu z innymi NLPZ, w tym inhibitorami COX-2, ze względu na ryzyko kumulacji działań niepożądanych.
acenokumarol, agregacja trombocytów, alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, ból głowy spowodowany nadużywaniem leków, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, ciężkie skórne działanie niepożądane, cukrzyca, hepatotoksyczność, hiperlipidemia, jałowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, kortykosteroid, krwawienie i perforacja, krwotok z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia analgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, niewydolność serca, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, polekowa reakcja z eozynofilią, polipowatość nosa, pozaszpitalne bakteryjne zapalenie płuc, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rumień wielopostaciowy, selektywny inhibitor cyklooksygenazy-2, skurcz oskrzeli, tętnicze zdarzenie zakrzepowo-zatorowe, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, warfaryna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zawał serca, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zwężenie tętnic wieńcowych - Leksykon chorób i schorzeń
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) cechuje się przewlekłym zapaleniem okrężnicy, z przebiegiem od łagodnego do ciężkiego, obejmującego progresję zmian zapalnych, częste nawroty, ostre ciężkie zapalenie jelita grubego (ASUC) oraz konieczność kolektomii. Kluczowe czynniki predykcyjne ciężkiego przebiegu to rozległy zasięg zapalenia przy rozpoznaniu, wysoki poziom objawów ogólnoustrojowych, młody wiek, obniżony poziom albumin (wzrost o 1 g/dl zmniejsza ryzyko kolektomii, OR 0,39; 95% CI 0,26-0,59), podwyższone CRP (OR 2,63; 95% CI 1,53-4,52), OB (OR 2,92; 95% CI 1,39-6,14), obniżona hemoglobina (OR 2,08; 95% CI 1,07-4,07), sarkopenia (OR 1,90; 95% CI 1,04-3,45) oraz wcześniejsze stosowanie steroidów (OR 1,75; 95% CI 1,23-2,50) lub azatiopryny (OR 2,25; 95% CI 1,28-3,96). Progresja choroby i nawroty są powiązane z wyższym wynikiem w skali Mayo, stosowaniem kortykosteroidów, młodszym wiekiem, płcią żeńską, początkowym OB ≥30 mm, niepalenie tytoniu oraz wczesnym nawrotem. Endoskopowy wskaźnik UCCIS ≥9,8 skutecznie przewiduje nawroty kliniczne. ASUC dotyczy około 25% pacjentów, z 1% śmiertelnością, wzrastającą do 3% po operacji; pacjenci z ≥8 stolcami/dzień lub CRP ≥45 mg/l po 3 dniach leczenia mają wysokie ryzyko kolektomii.
azatiopryna, choroba Leśniowskiego-Crohna, gojenie błony śluzowej, kalprotektyna kałowa, kolektomia, kortykosteroidy, kruchość błony śluzowej, leczenie farmakologiczne, OB, pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych, poziom albumin, poziom CRP, poziom hemoglobiny, rak jelita grubego, remisja histologiczna, reumatoidalne zapalenie stawów, sarkopenia, skala Mayo, steroidy, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie okrężnicy, zapalne choroby jelit - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clormetin 0,03 mg + 2 mg
Clormetin, zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg chlormadinonu octanu w tabletkach powlekanych, wykazuje profil bezpieczeństwa typowy dla złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi (≥20%) są krwawienia międzymiesiączkowe, plamienia, bóle głowy oraz dyskomfort piersiowy, które zwykle ustępują przy kontynuacji terapii. Dane z badań klinicznych obejmujących 1629 kobiet wskazują na szerokie spektrum działań niepożądanych, klasyfikowanych według MedDRA 17.1, obejmujących m.in. zakażenia pochwy (kandydoza, zapalenie sromu i pochwy), zaburzenia naczyniowe (nadciśnienie, zakrzepica żył i tętnic, VTE, ATE), zaburzenia psychiczne (obniżony nastrój, nerwowość, zmniejszone libido), a także objawy ze strony układu nerwowego, pokarmowego, skórnego i mięśniowo-szkieletowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko poważnych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, takich jak zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, przemijający napad niedokrwienny, zakrzepica żylna i zatorowość płucna.
biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne miesiączkowanie, brak miesiączki, choroba Leśniowskiego-Crohna, dyskomfort piersi, etynyloestradiol, gruczolako-włókniak piersi, hipertrójglicerydemia, kandydoza pochwy, krwawienie do jamy brzusznej, krwawienie międzymiesiączkowe, łuszczyca, łysienie, migrena, mlekotok, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, nadmierne owłosienie, nadwrażliwość na lek, nagła utrata słuchu, niedociśnienie tętnicze, nietolerancja soczewek kontaktowych, nowotwór szyjki macicy, nowotwór wątroby, nudność, obniżony nastrój, obrzęk, obrzęk naczynioruchowy, octan chlormadinonu, ostuda, plamienie, pokrzywka, przemijający napad niedokrwienny, reakcja alergiczna skórna, rumień, rumień guzkowaty, świąd, szum uszny, tętnicze zaburzenie zakrzepowo-zatorowe, trądzik, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wydzielina z pochwy, wymioty, wyprysk, wzdęcie, zaburzenie dróg żółciowych, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie widzenia, zakrzepica żył, zakrzepica żylna, zapalenie spojówek, zapalenie sromu i pochwy, zapaść sercowo-naczyniowa, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zawrót głowy, zespół napięcia przedmiesiączkowego, zmniejszone libido, żylak, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibufen dla dzieci o smaku malinowym
Stosowanie leku Ibufen dla dzieci o smaku malinowym wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami współistniejącymi, takimi jak toczeń rumieniowaty układowy, przewlekłe zapalne choroby jelit (w tym wrzodziejące zapalenie jelita grubego i choroba Leśniowskiego-Crohna), nadciśnienie tętnicze, zaburzenia czynności serca, nerek i wątroby oraz zaburzenia krzepnięcia krwi. Ibuprofen może wydłużać czas krwawienia i nasilać ryzyko zaburzeń nerkowych, zwłaszcza u odwodnionych dzieci. Dawkowanie powyżej 1200 mg/dobę wiąże się z nieznacznym wzrostem ryzyka incydentów zatorowo-zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego czy udar, szczególnie u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem, niewydolnością serca (NYHA II-III), chorobą niedokrwienną serca oraz chorobami naczyń obwodowych i mózgowych. Zaleca się unikanie dawek 2400 mg/dobę u tych grup oraz ostrożne rozważenie korzyści i ryzyka leczenia.
aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, astma oskrzelowa, bakteryjne zapalenie płuc, choroba alergiczna, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, ciężkie skórne działanie niepożądane, cukrzyca, hiperlipidemia, incydent zatorowo-zakrzepowy, krwawienie z przewodu pokarmowego, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, niewydolność serca, ospa wietrzna, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie, polekowa wysypka z eozynofilią, przewlekła zapalna choroba jelit, rumień wielopostaciowy, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz oskrzeli, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna amblopia, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Aclexa 200 mg
Lek Aclexa (celekoksyb), będący selektywnym inhibitorem COX-2, posiada liczne przeciwwskazania, które należy bezwzględnie uwzględnić w praktyce klinicznej. Stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na celekoksyb, sulfonamidy, substancje pomocnicze (w tym laktozę w dawkach 24 mg w kapsułce 100 mg oraz 47 mg w kapsułce 200 mg) oraz u osób z reakcjami alergicznymi po NLPZ lub kwasie acetylosalicylowym, obejmującymi astmę, ostre zapalenie błony śluzowej nosa, polipy nosa, obrzęk naczynioruchowy i pokrzywkę. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z czynną chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, krwawieniami z przewodu pokarmowego oraz chorobami zapalnymi jelit (IBD), ze względu na ryzyko zaostrzenia tych schorzeń.
choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, choroba wrzodowa żołądka, choroba zapalna jelit, działanie teratogenne, incydent sercowo-naczyniowy, inhibitor COX-2, klirens kreatyniny, krwawienie z przewodu pokarmowego, nadwrażliwość na celekoksyb, nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy, nadwrażliwość na sulfonamidy, nietolerancja laktozy, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, polip nosa, skala Child-Pugh, stężenie albumin, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie błony śluzowej nosa, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Salofalk 1,5 g
Lek Salofalk w postaci granulatu o przedłużonym uwalnianiu dostępny jest w dawkach 1000 mg, 1,5 g oraz 3 g mesalazyny, a dawkowanie dostosowuje się do wieku, masy ciała, stanu klinicznego oraz fazy choroby. W leczeniu ostrych epizodów wrzodziejącego zapalenia jelita grubego u dorosłych zaleca się dawkę 1,5-3,0 g mesalazyny na dobę, podawaną jednorazowo (np. 1 saszetka 3 g rano) lub w trzech dawkach podzielonych (3 x 1000 mg). W terapii podtrzymującej standardowo stosuje się 0,5 g mesalazyny trzy razy na dobę (łącznie 1,5 g/dobę), a u pacjentów z ryzykiem nawrotu choroby – 3,0 g raz na dobę. Granulat należy połykać bez rozgryzania, popijając dużą ilością płynu, a leczenie ostrych epizodów trwa zwykle około 8 tygodni, z indywidualnym dostosowaniem czasu terapii przez lekarza.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Farmalider
Stosowanie ibuprofenu wymaga podawania najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, u których wzrasta ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego i perforacji. Ibuprofen jest przeciwwskazany lub wymaga ostrożności u pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym, wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu porfiryn, chorobami zapalnymi jelit, nadciśnieniem tętniczym, niewydolnością serca, zaburzeniami czynności nerek i wątroby, a także u osób z alergiami, astmą oskrzelową czy po dużych zabiegach chirurgicznych. Ryzyko powikłań ze strony przewodu pokarmowego wzrasta wraz z dawką, szczególnie powyżej 1200 mg/dobę, u osób z wcześniejszymi wrzodami, w podeszłym wieku oraz przy jednoczesnym stosowaniu leków takich jak glikokortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, SSRI czy kwas acetylosalicylowy. W przypadku wystąpienia krwawienia lub owrzodzenia leczenie należy natychmiast przerwać.
astma analgetyczna, choroba Leśniowskiego-Crohna, cyklooksygenaza-2, glikokortykosteroid, martwica brodawek nerkowych, mizoprostol, nefropatia analgetyczna, niedokrwienna choroba serca, niesteroidowy lek przeciwzapalny, obrzęk Quinckego, ostra uogólniona osutka krostkowa, polekowy ból głowy, porfiryna, rumień wielopostaciowy, tętniczy incydent zatorowo-zakrzepowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wstrząs anafilaktyczny, zastoinowa niewydolność serca, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Rak jelita grubego – Epidemiologia
Rak jelita grubego (RJG) stanowi trzecią najczęstszą diagnozę nowotworową na świecie oraz drugą najczęstszą przyczynę zgonów z powodu nowotworów, z roczną zachorowalnością około 2 milionów przypadków i około 1 milionem zgonów (dane GLOBOCAN 2018). Wskaźniki standaryzowane wiekowo (ASR) globalnie wynoszą 19,7/100 000, z wyższą zachorowalnością u mężczyzn (23,6/100 000) niż u kobiet (16,3/100 000). Występuje znaczne zróżnicowanie geograficzne, z najwyższymi wskaźnikami w Australii, Nowej Zelandii, Europie i Ameryce Północnej, a najniższymi w Afryce i Azji Południowo-Centralnej. W USA przewiduje się w 2025 roku około 107 320 nowych przypadków raka okrężnicy oraz 52 900 zgonów. W ostatnich latach obserwuje się spadek zachorowalności i umieralności w krajach rozwiniętych, głównie u osób powyżej 65 roku życia, podczas gdy u osób poniżej 55 lat zachorowalność wzrasta o 1-2% rocznie, co wskazuje na narastający problem wczesnego występowania RJG (EOCRC). Czynniki ryzyka obejmują dziedziczne zespoły (FAP, zespół Lyncha), wywiad rodzinny, nieswoiste choroby zapalne jelit, ekspozycję na promieniowanie oraz czynniki środowiskowe i styl życia, takie jak otyłość, cukrzyca, spożycie czerwonego i przetworzonego mięsa, palenie tytoniu i alkohol. Profilaktycznie korzystne są NLPZ, aktywność fizyczna oraz dieta bogata w warzywa i foliany.
chemioterapia uzupełniająca, dysplazja, dysplazja wysokiego stopnia, elastyczna sigmoidoskopia, kolonoskopia, nawrót nowotworu, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nieswoista choroba zapalna jelit, nowotwór odbytnicy, nowotwór okrężnicy, nowotwór złośliwy, pancolitis, polipowatość, rak jelita grubego, rak jelita grubego niezwiązany z polipowatością, rak okrężnicy, remisja, stadium odległe, stadium regionalne, test na krew utajoną w kale, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zespół Lyncha, zespół rodzinnej polipowatości gruczolakowatej - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Esotkaleno
Produkt leczniczy Esotkaleno (prednizon) wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko immunosupresji, która zwiększa podatność na infekcje, w tym reaktywację utajonych zakażeń (np. gruźlica, wirusowe zapalenie wątroby typu B). Leczenie należy stosować wyłącznie w ściśle określonych wskazaniach, z uwzględnieniem odpowiedniego leczenia przeciwinfekcyjnego w przypadku ostrych i przewlekłych zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych oraz pasożytniczych. Konieczne jest monitorowanie pacjentów z chorobami współistniejącymi, takimi jak choroba wrzodowa, osteoporoza, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, zaburzenia psychiczne, jaskra czy uszkodzenia rogówki. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko przełomu nerkowego u pacjentów z twardziną układową przy dawkach prednizonu ≥15 mg/dobę oraz na możliwość wystąpienia bradykardii i powikłań okulistycznych (zaćma, jaskra, CSCR).
bradykardia, centralna surowicza chorioretinopatia, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, cukrzyca, glikokortykosteroid, gruźlica, guz chromochłonny, immunosupresja, jaskra, kortykosteroid, miastenia, nadciśnienie tętnicze, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność serca, opryszczka zwykła, opryszczkowe zapalenie rogówki, ospa wietrzna, osteoporoza, owrzodzenie rogówki, perforacja jelita, poliomyelitis, półpasiec, prednizon, przewlekłe zapalenie wątroby, reakcja anafilaktyczna, twardzina układowa, twardzinowy przełom nerkowy, węgornica, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie psychiczne, zaburzenie widzenia, zaćma, zakażenie grzybicze, zakażenie oportunistyczne, zapalenie istoty szarej rdzenia, zapalenie otrzewnej, zapalenie ścięgna, zapalenie uchyłków jelita, zerwanie ścięgna, zespół odstawienia kortykosteroidów, żywa szczepionka - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Ibuprofen Aflofarm
Stosowanie ibuprofenu wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami takimi jak toczeń rumieniowaty układowy, przewlekłe choroby zapalne jelit, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia czynności nerek i wątroby oraz zaburzenia krzepnięcia. U osób starszych oraz pacjentów z astmą oskrzelową istnieje zwiększone ryzyko działań niepożądanych, w tym skurczu oskrzeli. Ibuprofen może wydłużać czas krwawienia i nasilać ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych, takich jak krwotok, owrzodzenie czy perforacja, które mogą przebiegać bezobjawowo. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów stosujących jednocześnie kortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna, acenokumarol) oraz antyagregacyjne (np. ASA). Dawkowanie powyżej 2400 mg/dobę wiąże się z podwyższonym ryzykiem incydentów sercowo-naczyniowych, zwłaszcza u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem, niewydolnością serca (NYHA II-III), chorobą niedokrwienną serca oraz chorobami naczyń obwodowych i mózgowych.
astma oskrzelowa, bakteryjne zapalenie płuc, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba naczyń mózgowych, choroba naczyń obwodowych, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, hiperlipidemia, inhibitor COX-2, jałowe zapalenie opon mózgowych, kortykosteroid, krwotok z przewodu pokarmowego, lek antyagregacyjny, lek przeciwzakrzepowy, mieszana choroba tkanki łącznej, nadciśnienie tętnicze, nefropatia postanalgetyczna, niedobór sacharazy-izomaltazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie przewodu pokarmowego, retencja płynów, rumień wielopostaciowy, skurcz oskrzeli, tętniczy incydent zatorowo-zakrzepowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, udar mózgu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności serca, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie krzepnięcia krwi, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Elin
Produkt leczniczy Elin zawiera 250 μg norgestymatu i 35 μg etynyloestradiolu i jest złożonym hormonalnym środkiem antykoncepcyjnym. Przed rozpoczęciem terapii należy dokładnie ocenić przeciwwskazania i czynniki ryzyka, zwłaszcza związane z zakrzepowo-zatorowymi powikłaniami żylnymi (ŻChZZ) i tętniczymi (np. zawał mięśnia sercowego, udar mózgu). Ryzyko ŻChZZ jest największe w pierwszym roku stosowania oraz po przerwie ≥4 tygodni i wynosi około 6 na 10 000 kobiet rocznie, co jest porównywalne do preparatów zawierających lewonorgestrel. Czynniki ryzyka obejmują m.in. otyłość (BMI >30 kg/m²), długotrwałe unieruchomienie, duże zabiegi chirurgiczne, obciążenie rodzinne, wiek >35 lat oraz choroby współistniejące (np. toczeń rumieniowaty układowy). Pacjentki powinny być poinformowane o objawach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej oraz konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem. Stosowanie Elin jest przeciwwskazane u kobiet z wieloma czynnikami ryzyka zakrzepicy.
choroba Leśniowskiego-Crohna, dyslipoproteinemia, etynyloestradiol, hiperhomocysteinemia, hipertriglicerydemia, migotanie przedsionków, migrena, nadciśnienie tętnicze, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, norgestymat, nowotwór wątroby, obrzęk naczynioruchowy, opryszczka ciężarnych, ostuda, otoskleroza, pląsawica Sydenhama, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przemijający napad niedokrwienia mózgu, rak endometrium, rak jajnika, rak piersi, rak szyjki macicy, tętnicza choroba zakrzepowo-zatorowa, toczeń rumieniowaty układowy, udar mózgu, wada zastawkowa serca, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zakażenie HPV, zakrzepica naczyniowa, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, zespół hemolityczno-mocznicowy, złożony hormonalny środek antykoncepcyjny, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie otrzewnej – Etiologia i przyczyny
Zapalenie otrzewnej (peritonitis) to stan zapalny błony otrzewnowej, który może mieć etiologię pierwotną, wtórną lub trzeciorzędową. Pierwotne zapalenie, w tym spontaniczne bakteryjne zapalenie otrzewnej (SBP), występuje bez widocznego ogniska zakażenia i dotyczy głównie pacjentów z marskością wątroby i wodobrzuszem (około 20% tych pacjentów rozwija SBP), niewydolnością nerek dializowanych otrzewnowo, niewydolnością serca oraz niektórymi nowotworami. Patogeneza SBP wiąże się z upośledzeniem funkcji immunologicznej, zmniejszoną aktywnością przeciwbakteryjną płynu puchlinowego (białko <1 g/dl) oraz translokacją bakterii jelitowych, głównie Escherichia coli (50%) i paciorkowców (19%). Wtórne zapalenie otrzewnej, stanowiące około 90% przypadków, jest najczęściej wynikiem perforacji przewodu pokarmowego (np. pęknięty wyrostek robaczkowy 43,1%, perforacja wrzodu żołądka/dwunastnicy 26,2%, perforacja jelita krętego w durze brzusznym 24,2%) oraz zakażeń narządów jamy brzusznej, z udziałem bakterii tlenowych i beztlenowych. Trzeciorzędowe zapalenie otrzewnej charakteryzuje się nawracającym zakażeniem po leczeniu i wiąże się z wyższą śmiertelnością, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością i wielolekoopornymi patogenami.
bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, błona otrzewnowa, chemiczne zapalenie otrzewnej, choroba Leśniowskiego-Crohna, choroba wrzodowa, ciąża pozamaciczna, dializa otrzewnowa, dur brzuszny, endometrioza, Escherichia coli, marskość wątroby, ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego, ostre zapalenie trzustki, pierwotne zapalenie otrzewnej, rak jelita grubego, ropień jajowodowo-jajnikowy, ropień otrzewnowy, ropień wątroby, ropień wewnątrzbrzuszny, sepsa, skręt jelit, spontaniczne bakteryjne zapalenie otrzewnej, Staphylococcus aureus, staphylococcus epidermidis, trzeciorzędowe zapalenie otrzewnej, wodobrzusze, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, wtórne zapalenie otrzewnej, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie jajowodów, zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie otrzewnej, zapalenie wyrostka robaczkowego, zawał jelit, zespół nerczycowy